Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-1-110 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-78/977-375
Karar Tarihi : 9.10.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
10
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)
Üyeler : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ,
İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Mustafa Mehmet ÖZKARABÜBER, Cumhur Atalay HATİPOĞLU
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Dow Deutschland Anlagengesellschaft mbH
Temsilcisi Av. M. Togan TURAN 20
Paksoy Sun Plaza Dereboyu Sk. No:24 Kat:14 34398
Maslak/İstanbul
D. TARAFLAR : - Dow Deutschland Anlagengesellschaft mbH
Am Kronberger Hang 4 65824 Schwalbach/Ts ALMANYA
- Marcel Prümmer
Mühlhalde 8 88487 Mietingen/ALMANYA
- Ulf Prümmer
Mühlhalde 8 88487 Mietingen/ALMANYA
- Denise Prümmer 30
Mühlhalde 8 88487 Mietingen/ALMANYA
E. DOSYA KONUSU: UPPC AG’nin tüm hisselerinin Dow Deutschland
Anlagengesellschaft mbH tarafından devralınması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 11.9.2007 tarih ve 6034 sayı ile giren
bildirim üzerine 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7. maddesi ile
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ”in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme sonucunda düzenlenen
5.10.2007 tarih ve 2007-1-110/Öİ-07-MMÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu,
5.10.2007 tarih, REK.0.05.00.00-120/181 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-78 sayılı
Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır. 40
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
Dow Deutschland Anlagengesellschaft mbH’nin UPPC AG’nin kontrolünü devralması
işleminin, 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi olduğu; ancak devralma
sonucunda 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ile yasaklanan, bir ya da birden fazla
teşebbüsün hakim durum yaratmaya veya mevcut hakim durumlarını güçlendirmeye
yönelik olarak, ülkenin bütünü yahut bir kısmında herhangi bir mal veya hizmet
piyasasındaki rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı,
dolayısıyla bildirim konusu işleme izin verilmesi gerektiği ifade edilmektedir.
05-01/3-3
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar 50
H.1.1. Dow Deutschland (Devralan)
Bildirim formundaki bilgilere göre, Almanya’da kurulu bir limited şirket olan Dow
Deutschland kimya, plastik ve tarımsal ürün ve hizmetlere ilişkin pazarlarda faaliyet
göstermektedir. Dow Deutscland’ın tüm hisseleri, tamamı Dow Chemical Company
(Dow Chemical) tarafından kontrol edilen Dow Olefinverbund GmbH’nin elinde
bulunmaktadır. Ana şirket konumundaki Dow Chemical ise, ABD’de mukim global bir
bilim ve teknoloji şirketidir. Kimya, plastik, tarım ve diğer ürün ve hizmet alanlarında
üretim yapmakta olan Dow Chemical, New York borsasında işlem gören halka açık
bir şirket olup herhangi bir teşebbüs ya da gerçek kişi tarafından kontrol 60
edilmemektedir. Hiçbir hissedarı Dow Chemical’da %5’ten fazla hisseye sahip
bulunmamaktadır.
Dow grubunun Türkiye’de, Dow Türkiye Kimya Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti (Dow
Türkiye) ve Dow Agro Sciences A.Ş. (Dow Agro) isimli iki iştiraki bulunmaktadır. Her
iki teşebbüsün tüm hisseleri ve kontrolü de dolaylı olarak Dow grubunun elindedir.
H.1.2. UPPC (Devralınan)
Dosya kapsamındaki bilgilere göre; merkezi Almanya’ da bulunan bir anonim şirket 70
olan UPPC, epoksi reçinesi olgunlaştırıcıları, epoksi reçinesi karışımları ve epoksi
sistemleri alanında faaliyet göstermektedir. UPPC’nin ana ürünü olduğu belirtilen
epoksi reçinesi olgunlaştırıcılarının POLYPOX markası altında inşaat mühendisliği ve
bileşikler sektörlerinde kullanıldığı ifade edilmektedir.
Hisselerinin tamamı Prümmer Ailesi’nin (Ulf PRÜMMER %86,8, Denise PRÜMMER
%6,6, Marcel PRÜMMER %6,6) elinde bulunan UPPC’nin tek yönetim kurulu üyesi
ise Ulf PRÜMMER’dir.
Türkiye’de herhangi bir iştiraki bulunmayan UPPC Türkiye’deki cirosunu OOMYA 80
Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. isimli bağımsız distribütörü vasıtasıyla elde
etmektedir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya kapsamında yer alan bilgilere göre, UPPC Türkiye’de 2006 yılı içindeki
satışlarını likit epoksi reçineleri (LER) ve epoksi olgunlaştırıcı (sertleştirici) ajanlar
(ECA) ürünlerinden gerçekleştirmiştir. Aynı zamanda Dow Deutschland ile UPPC
Türkiye’de yalnızca bu iki ürün grubunda birbirlerine rakiptir. 90
Epoksi, antibakteriyel özelliğine sahip, kaymazlık ve geçirimsizliğe sahip, suya ve
aside dayanıklı, direncini uzun süre muhafaza edebilen, polyepoksit bir sertleştirici ya
da katalizatör ajan ile kimyasal reaksiyona girdiğinde sertleşen sentetik bir reçinedir.
Birçok ürünü bulunan epoksi, zemin ve duvar uygulamaları için üretilmektedir.
İlaç fabrikaları, hastaneler, ameliyathaneler, gıda sanayi tesisleri ve ağır sanayi
yapıları, spor alanları, oteller, soğuk hava depoları, içme suyu ve atık su depoları,
05-01/3-3
3
mağazalar, ofisler, inşaatlar, boyacılık, havacılık, denizcilik uygulamalarında
dayanıklılığı nedeniyle dolgu ve izolasyon malzemesi olarak kullanılmaktadır. 100
Bildirim formunda ECA’nın, LER’in kıvamını (sertlik, yapışkanlık gibi özelliklerini)
belirlemede kullanıldığı ve LER ile ikame edilemediği belirtilmektedir.
Yukarıdaki bilgiler ışığında, LER ve ECA’nın farklı amaçlara, kullanımlara yönelik
ürünler olduğu anlaşılmakta olup bu nedenle ilgili ürün pazarları “likit epoksi reçineleri
(LER)” ve “epoksi olgunlaştırıcıları (ECA)” olarak belirlenmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
110
İşlemin değerlendirilmesinde ilgili ürünler bakımından bölgesel pazar tanımı
yapılmasını gerektirecek koşullar var olmadığından ilgili coğrafi pazar “Türkiye
Cumhuriyeti sınırları” olarak tespit edilmiştir.
H.3. DEĞERLENDİRME
H.3.1. İşlemin Niteliği
Dosya kapsamındaki bilgilere göre; taraflar arasında 22.8.2007 tarihinde imzalanan
Hisse Alım Sözleşmesi ile devir konusu UPPC’nin %100 oranındaki hissesi Dow 120
Deutschland tarafından devralınacak, böylece, UPPC’nin kontrolü Dow grubunun
eline geçmiş olacaktır. Bu nedenle anılan işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin
(b) bendi anlamında bir devralma işlemi niteliğindedir.
H.3.2. Ciro ve Pazar Payları
1997/1 sayılı Tebliğ'in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde, “birleşme veya
devralma sonucunda birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin,
ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar
paylarının, piyasanın % 25’ini aşması halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam 130
cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin
almaları zorunludur.” düzenlemesine yer verilmektedir.
Dow Grubu’nun ve UPPC’nin 2006 yılı itibarıyla ilgili pazarlarda elde ettikleri ciro ve
pazar payları aşağıdaki tablolarda yer almaktadır.
Tablo 1 – Tarafların 2006 yılı itibarıyla ilgili pazarlarda elde ettiği cirolar
CİRO (YTL) ÜRÜN
UPPC Dow
TOPLAM
LER (……) (……) (……)
ECA (……) (……) (……)
Tablo 2 – Tarafların 2006 yılı itibarıyla ilgili pazarlarda elde ettiği pazar payları
Pazar Payı (%) ÜRÜN
UPPC Dow
TOPLAM (%)
LER (……) (……) (……)
ECA (……) (……) (……)
140
Yukarıdaki tablolarda yer alan bilgiler dikkate alındığında, tarafların ECA pazarında
elde ettiği ciro ve pazar payı toplamlarının 1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde yer
alan ciro eşiğini aşmadığı, LER pazarında ise tarafların toplam cirosunun söz konusu
05-01/3-3
4
eşiklerin altında kaldığı, ancak pazar payı toplamlarının eşik üstünde olduğu
görülmektedir. Dolayısıyla, başvuru konusu devir işlemi ECA pazarı açısından
Rekabet Kurulu iznine tabi olmamakla birlikte, LER pazarında izne tabidir. LER
pazarında devralma işlemi öncesi ve sonrasındaki pazar yapısı ise aşağıdaki gibidir:
Tablo 3 – LER pazarında teşebbüslerin pazar payları
Teşebbüsler Devir Öncesi
Pazar Payları (%)
Devir Sonrası
Pazar Payları (%)
Dow (……)
UPPC (……)
(……)
(……)
Hexion (……) (……)
Huntsman (……) (……)
Leuna (……) (……)
Spolchemie (……) (……)
Nan Ya (……) (……)
Diğer (……) (……)
Toplam 100,0 100,0
150
Yukarıdaki tablolardan görüldüğü üzere, devir sonrasında Dow Grubu’nun LER
pazarındaki pazar payı % (…) oranından yaklaşık % (…) e yükselecektir. Aynı
pazarda birçok rakibin de faaliyet gösterdiği dikkate alındığında işlemin LER
pazarında rekabeti önemli ölçüde sınırlandırmayacağı anlaşılmıştır.
H.3.3. Rekabet Etmeme Yükümlülüğü
Bildirim konusu devralma işleminin dayanağını oluşturan Anlaşma’nın “Satıcıların
Rekabet Etmemesi” başlıklı 10. maddesinde, Satıcı konumunda olan hissedarların 3
yıllık bir süre boyunca UPPC ile doğrudan veya dolaylı olarak; Almanya, Fransa, 160
Birleşik Krallık, İtalya, İrlanda, İspanya, Portekiz, İsviçre, Avusturya, Macaristan,
Polonya ve Çin’in yanı sıra Türkiye’de de epoksi reçineler, epoksi sertleştiriciler, ve
epoksi reçineler için reaktif seyrelticiler işine girmeyeceği taahhüt edilmektedir.
Devralmalarda satıcıya rekabet yasağı getirilmesindeki amaç, maddi varlıklar ile
satıcının geliştirdiği ticari itibar ve know-how gibi maddi olmayan varlıkların tüm
değerleriyle alıcıya geçmesinin sağlanmasıdır. Bunun için, alıcının müşteri tabanı
oluşturabileceği ve satıcıdan devraldığı know-how’dan tam anlamıyla
yararlanabileceği ölçüde ve sürede satıcının rekabetçi davranışlarından korunması
gerekebilmektedir. Bu itibarla, rekabet etmeme düzenlemesinin işlemin istenen 170
sonucu doğurmasına katkıda bulunduğu kabul edilmektedir. Yoğunlaşma işlemleriyle
birlikte getirilen düzenlemelerin yan sınırlama olarak değerlendirilebilmesi için;
bunların işlemle doğrudan ilgili, işlemin yürütülebilmesi için gerekli, kapsamının belirli
ve sınırlı olması (ilgili kişiler, coğrafi kapsam, konu ve süre bakımından)
gerekmektedir. Daha uzun süreli sınırlamalar olay bazında değerlendirilerek yan
sınırlama olarak kabul edilebilmekle birlikte; genel olarak ticari itibar ve know-how
bağlamında müşteri bağımlılığı transferi söz konusu olduğunda 3 yıllık, yalnızca ticari
itibar devri söz konusu olduğunda ise 2 yıllık rekabet yasağı uygun bulunmaktadır.
Devralma işlemine ilişkin olarak istenilen ek bilgilerde, UPPC’nin faaliyet gösterdiği 180
ürünlerle ve bunların üretimleriyle ilgili olarak know-how sahibi olduğu ifade
edilmektedir. Bu nedenle, Hisse Satın Alma Sözleşmesi’nde bulunan 3 yıllık rekabet
etmeme yükümlülüğü, devralma işleminin tam anlamıyla gerçekleşmesi açısından
gerekli bir yan sınırlama olarak kabul edilmiştir.
05-01/3-3
5
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı
“Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında 190
Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde
belirtilen nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun
güçlendirilmesinin ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının
söz konusu olmadığına, bu nedenle bildirime konu işleme izin verilmesine
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy