Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-2-135
Karar Sayısı : 07-63/778-284 (İlk İnceleme)
Karar Tarihi : 2.8.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)
Üyeler : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN
B. RAPORTÖR : Ümit Nevruz ÖZDEMİR 10
C. ŞİKÂYET EDEN :- Ali Osman KIRMIZI
Atatürk Mah. Çivril Cad. No: 8/B Uşak
D. HAKKINDA İLK
İNCELEME YAPILAN :- Uşak Kahveciler Esnaf Odası
Köme Mh Ahmet Yılancıoğlu İş Hanı Kat:1 Uşak
E. DOSYA KONUSU : Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın internet saat
ücretini belirlemesine rağmen üyelerin buna uymadığı hakkındaki
şikâyet.
F. İDDİALARIN ÖZETİ : Yapılan başvuruda;
Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın (Oda) internet saat ücretini 1 YTL’den 20
1,5 YTL’ye çıkardığı,
Buna karşılık, Uğurlu İnternet Cafe’nin bu karara uymayarak saat
ücretini 0,75 YTL’ye indirdiği,
Bunun sonucunda, rekabetin daha da arttığı ve kimi internet cafelerin
fiyatı 0,50 YTL’ye kadar indirdiği
belirtilerek bu durumun önlenmesi ve tekrarlanmaması için gerekli önlemlerin
alınması talep edilmektedir.
G. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 4.7.2007 tarih ve 4529 sayı ile
giren başvuru üzerine yapılan inceleme neticesinde hazırlanan, 19.7.2007
tarih ve 2007-2-135/İİ-07-ÜNÖ sayılı İlk İnceleme Raporu 27.7.2007 tarih ve 30
REK.0.06.00.00-110/240 sayılı Başkanlık önergesi ile 07-63 sayılı Rekabet
Kurulu toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
H. RAPORTÖRÜN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
Şikâyet konusuna ilişkin olarak 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal
bulunmadığından şikâyetin reddedilmesi gerektiği,
Oda kararı ile ilgili olarak bu aşamada bir önaraştırma ya da
soruşturma açılmasına gerek olmadığı, Oda’ya 4054 sayılı Kanun’un 9.
maddesinin 3. fıkrası çerçevesinde “sabit veya asgari ücret
belirlenmesine yönelik kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında
rekabet ihlali oluşturacağı ve bu tür davranışlardan kaçınılması 40
gerektiği” yönünde görüş bildirilmesinin yerinde olacağı
ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
07-63/778-284
2
I.1. Uşak Kahveciler Esnaf Odası ile İlgili Değerlendirme
4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 3. maddesinde
teşebbüs birlikleri “teşebbüslerin belirli amaçlara ulaşmak için oluşturduğu
tüzel kişiliği haiz ya da tüzel kişiliği olmayan her türlü birlikler” olarak
tanımlanmıştır. Dolayısıyla, Uşak Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği üyesi
olan ve teşebbüs niteliği hakkında şüphe bulunmayan kahveci esnafının çatısı
altında toplandığı Uşak Kahveciler Esnaf Odası’nın 4054 sayılı Kanun’da 50
tanımlanan şekilde bir teşebbüs birliği olduğu anlaşılmaktadır. Bu bağlamda,
Oda tarafından alınan kararlar da teşebbüs birliği kararı olarak
değerlendirilmiştir.
I.2. Değerlendirme
Şikâyet konusunu internet cafelerin Oda tarafından alınan karara uymayarak
rekabeti artırdıkları ve belirlenen fiyatın altında ücret belirledikleri
oluşturmaktadır. Pazarda rekabetin artması sonucu fiyatların düşmesi
rekabetin sağlanmasından beklenen en önemli sonuçlardan birini
oluşturmaktadır. Bu bağlamda, dosya kapsamında şikâyet edilen husus 4054
sayılı Kanun’la amaçlanan bir süreci işaret etmektedir. Dolayısıyla, şikâyet 60
konusu 4054 sayılı Kanun kapsamında bir ihlal oluşturmadığından şikâyetin
reddedilmesi gerektiğine kanaat getirilmiştir.
Öte yandan, şikâyet dilekçesinden içeriği tam olarak bilinmemekle birlikte Oda
tarafından fiyat belirlenmesi yönünde bir karar alındığı anlaşılmaktadır. 4054
sayılı Kanun’un 4. maddesinde “Belirli bir mal veya hizmet piyasasında
doğrudan veya dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını taşıyan veya bu etkiyi doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan
teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür
karar ve eylemleri hukuka aykırı ve yasaktır.” hükmüne yer verilmekte;
maddenin (a) bendinde ise “Mal veya hizmetlerin alım ya da satım fiyatının, 70
fiyatı oluşturan maliyet, kâr gibi unsurlar ile her türlü alım yahut satım
şartlarının tespit edilmesi” 4. maddeye aykırı durumlardan biri olarak
belirlenmektedir. Bu bağlamda, Oda’nın internet saat ücretinin 1 YTL’den 1,5
YTL’ye çıkarılması şeklindeki hizmet satım fiyatının belirlenmesi yönündeki
kararı 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinin (a) bendinde örneklenen şekilde bir
ihlal olarak düşünülebilecek olmakla birlikte, rekabet hukukunda ve
uygulamasında sabit veya asgari fiyat belirlenmesi bir ihlal oluşturmaktayken
azami ya da tavsiye fiyat belirlenmesi olanaklı kabul edilmektedir.
Nitekim 5362 sayılı Esnaf ve Sanatkârlar Meslek Kuruluşları Kanunu’nun 62.
maddesinde de, 80
“Bu Kanuna tabi esnaf ve sanatkârlarca üretilen mal ve hizmetlerin fiyat
tarifeleri, bağlı bulundukları odalarca hazırlanır ve odanın mensubu olduğu
birlik yönetim kurulu tarafından fiyat tarifesinin sunulmasından sonra otuz
gün içinde onaylanır veya reddedilir. Onaylanan fiyat tarifesi belediye, mülki
amirlik ve ilgili odaya yedi gün içerisinde bildirilir ve bu andan itibaren
yürürlüğe girer. Fiyat tarifeleri, uygulanacak azami hadleri gösterir.”
ifadelerine yer verilerek odaların ve bağlı oldukları birlik yönetimlerinin üyeleri
tarafından sunulan hizmetler için azami fiyatları belirleyebileceği hüküm altına
alınmıştır. Dolayısıyla, Oda tarafından alınan kararın azami ya da tavsiye
fiyatın belirlenmesi şeklinde olduğu kabul edilirse, gerek rekabet hukuku ve 90
uygulaması gerekse 5362 sayılı Kanun’la getirilen hüküm dikkate alınarak,
07-63/778-284
3
4054 sayılı Kanun çerçevesinde bir işlem yapılmaması gerektiği
anlaşılmaktadır.
Öte yandan, Oda tarafından alınan internet saat ücretinin 1 YTL’den 1,5
YTL’ye çıkarılması yönündeki kararın sabit ya da asgari fiyat belirlenmesi
şeklinde olduğu da düşünülebilir. Bu durumda 4054 sayılı Kanun anlamında
bir ihlalden bahsedilebilecektir fakat kararın herhangi bir sonuç doğurmadığı
şikâyet dilekçesinden anlaşılmaktadır. Oda tarafından alınan karara rağmen
fiyatlar önceki seviyesinin de altına inmesi alınan kararın hizmetin sunulduğu
pazarda herhangi bir etki doğurmadığına işaret etmektedir. Kararın hizmetin 100
sunulduğu pazarda bir etkisinin oluşmadığı anlaşılmakla birlikte, rekabeti
engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyıp taşımadığı ya da bu tür bir
etkiyi doğurabilecek nitelikte olup olmadığı konusunda herhangi bir bilgiye
ulaşılamamıştır.
Dolayısıyla, Oda kararı ile ilgili olarak bu aşamada bir önaraştırma ya da
soruşturma açılmasına gerek olmadığı, Oda’ya 4054 sayılı Kanun’un 9.
maddesinin 3. fıkrası çerçevesinde “sabit veya asgari ücret belirlenmesine
yönelik kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali oluşturacağı ve
bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği” yönünde görüş bildirilmesinin
yerinde olacağına kanaat getirilmiştir. 110
J. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre;
1- Başvuru konusu ile ilgili olarak, 4054sayılı Kanun çerçevesinde
önaraştırma yapılmasına ya da soruşturma açılmasına gerek
olmadığına, şikâyetin reddine,
2- Uşak Kahveciler Esnaf Odası’na 4054 sayılı Kanun’un 9. maddesinin 3.
fıkrası uyarınca, “sabit veya asgari ücret belirlenmesine yönelik
kararların 4054 sayılı Kanun kapsamında rekabet ihlali oluşturacağı ve
bu tür davranışlardan kaçınılması gerektiği” yönünde görüş
bildirilmesine 120
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy