T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
CEZA BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 34
KARAR NO : 2015 / 37
KARAR TR : 30.11.2015
ÖZET: Asker kişi sanık hakkında “tehdit” ve “hakaret” suçlarına uygun eylemlerinden dolayı açılan kamu davasının, suçun askeri suç olmaması, askeri suça bağlı bulunmaması ve askeri mahkemede yargılanmayı gerektiren ilginin kesilmiş olması nedeniyle ADLİ YARGI yerinde görülmesinin gerektiği hk. K A R A R Davacı :K.H. Sanık :E.K. OLAY : DonanmaKomutanlığı Askeri Savcılığı’nın29.12.2014 gün ve E:2014/155, K:2014/83 sayılı kararı ile, ErdekMerkez Komutanlığı emrinde Erdek Merkez Komutanı olarakgörevli sanık Dz. P. Alb. E.K.’ın, aynıKomutanlık emrinde görevli müşteki Topçu Asb.Üçvş.Ü.C.K.’ın 30.8.2013 tarihinde erken terfialması üzerine, müştekiye “Sen bu erken terfiinasıl aldın, senin sicilin nasıl bu kadar iyi olabilir,sen bunu hak etmiyorsun, nasıl oluyor da senin gerçekyüzünü görmüyorlar, sana 60 üzeri sicil verirsemşerefsizim, seni sicilen bitireceğim, herkese reziledeceğim” gibi sözlerle aşağıladığı,erken terfi sonrası sürekli olarak yukarıdakitürde sözleri müştekiye karşı sarf etmeye devamettiği, daha küçük rütbeli personelin yanında müştekiyeerken terfi alması nedeniyle Süpermen pelerinialacağını ve birlik içinde pelerinle gezdireceğinisöylediği, müştekiyi gördüğü yerde müştekinin astı olan personelin de yanında aşağılayıcıve alaylı sözler sarf ettiği, yine Deniz KuvvetleriKomutanının birliği ziyareti sırasındaçok iyi bir karşılama yaptığı için müşteki Asb.Üçvş. Ü.C.K.’a Filo Komutanınıntakdir belgesi gönderdiği, sanığın bu olaysonrasında da “Bu birlikte tek çalışan sensin, bizçalışmıyoruz.” gibi sözlerle alaycıtavırlarını devam ettirdiği,rahatsızlığını beyan edip revire çıkmak isteyen erlerden bazılarına istirahat raporu verildiğinde sanığınmüştekiye hitaben “Siz tezgah kurmuşsunuz, buradan parakazanıyorsunuz” diyerek rüşvet almakla itham ettiği,içtimalar sırasında erlerin yanında birliğin sanıktansonraki en kıdemli personeli olan müştekiyi kast ederek“Bu adam virüs, bunu uzaklaştıracağım,süreceğim” şeklinde sözler sarf ettiği, yine biriçtima sırasında verdiği ve yüksek sesleokumasını istediği bir yazıyı okuyan müştekiye yeterince yüksek sesle okumadığı gerekçesiyletüm personelin huzurunda “Benim astsubayım bir yazıyıdahi okuyamıyor ise ne işe yarar" dediği, enson 7.1.2014 sabahı denetleme öncesi kontrolleriyaparken daha önceden silinmiş ve temiz olan bir dolap ile ilgilierlerin de duyabileceği şekilde “Bu ne toz, bu nasılhazırlık, birliğin …… koymuşsunuz, ben de sizin…. koyacağım, denetleme bitince …..tünüzden şırıngayla kan çekeceğim” diyerek müşteki Ü.C.K.ile aynı Komutanlık emrinde görevli müşteki Dz. P. Uzm. Çvş. A.Ş.’a hakaretettiği, ardından nöbetçi astsubaylığına giderek nöbet değişimi nedeniyle masada bulunan jurnalialıp “Bu ne biçim hazırlık” diyerek Ü.C.K.’adoğru fırlattığı, sonrasında odasınagittiği ve posta eri vasıtasıyla Ü.C.K.’ıyanına çağırttığı, odasında Ü.C.K.’a diğer personelin de duyacağı şekilde “Sennasıl bir adamsın, nasıl bir karaktere sahipsin, senin gibihaysiyetsiz adam görmedim, hemen s.. tir olup gidiyorsun,seni bu birlikte istemiyorum, hiç bekleme s..tir git dediği,Ü.C.K.’ın “emredersiniz” diyerek odadanayrıldığı, sanığın da koridoraçıkıp Aydın Biroğul isimli astsubaya Ü.C.K.’ıkast ederek “Şahitsin, on dakikaya kadar buastsubayımız s..tir olup gitmezse nezareteatın” dediği, bu olay sonrası üzerinideğiştiren Ü.C.K.’ın birlikkapısından çıkarken yere düşüp sinir krizigeçirdiği ve ambulans ile önce revire sonra hastaneyekaldırıldığı, yine müştekiler A.Ş.ile A/K Asb.Üçvş. C.K.’ı yaşanan olaydaaleyhine ifade vermemeleri için meslekten atmakla, sözleşmeyenilememekle tehdit ettiği, “puşt” diyerek hakaretettiğinin tüm dosya içeriğindenanlaşıldığı belirtilerek; Sanığın müştekiler Ü.C.K., C.K. ve A.Ş.’a karşıeziyet, hakaret ve tehdit suçlarını işlediği iddiaedilmişse de; 353 sayılı Kanun’un 9. maddesine göre;Askerî mahkemelerin görevi, kanunlarda aksi yazılıolmadıkça, asker kişilerin askerî olansuçları ile bunların asker kişiler aleyhine veya askerîmahallerde yahut askerlik hizmet ve görevleri ile ilgili olarakişledikleri suçlara ait davalarla sınırlıbulunmaktadır. Yine aynı Kanun’un 17. maddesi ise“Askerî mahkemelerde yargılamayı gerektiren ilgininkesilmesi, daha önce işlenen suçlara ait davalara bumahkemelerin bakma görevini değiştirmez. Ancak suçun;askerî bir suç olmaması, askerî bir suçabağlı bulunmaması hâlinde askerî mahkemeningörevi sona erer ” hükmünü amirdir. Askerimahkemelerin görevine ilişkin bu düzenlemelerçerçevesinde soruşturma konusu olayabakıldığında, sanığın istekle emekliyeayrılarak 16.9.2014 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetlerindenilişiğinin kesildiği ve sivil şahıs konumunageçtiği, sanığın üzerine atılıeziyet, hakaret ve tehdit suçlarının Türk Ceza Kanunu’ndadüzenlendiği ve askeri suç olmadığı, askeri birsuça da bağlı bulunmadığı, bu durum itibariyle sanığınaskeri mahkemede yargılanmasını gerektiren ilginin kesilmişolduğu açıklanarak, unsurları ve cezasına TürkCeza Kanunu’nda yer verilen eziyet, hakaret ve tehditsuçlarından emekli olmakla sivil şahıs konumunageçen sanık hakkında atılı suçlarınaskeri bir suç olmaması ve askeri bir suça bağlıbulunmaması nedenleriyle görevsizlik kararı verilmesi ve dosyanınErdek Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderilmesiüzerine; Erdek CumhuriyetBaşsavcılığı’nın 12.2.2015 gün veE:2015/80,K: 2015/80 sayılı iddianamesiyle, suçtarihinde Erdek Mayın Filo Komutanlığında Albay olarakgörev yapan sanığın; A) Emri altında Astsubay olarak görev yapan şikayetçi Ü.C.K.’a;2013 yılı Haziran ayında “bu birliğin komutanıbenim, kafanıza göre askerleri revire çıkarmayın,senin bu işlerde kazancın ne” dediği,şikayetçinin erlerden para aldığını imaettiği, 30.8.2013 tarihinde erken terfi alan şikayetçi Ü.C.K.’a“sen bu terfiyi nasıl aldın, senin sicilin nasıl bu kadariyi olabilir, sen bunu hak etmiyorsun, nasıl oluyor da senin gerçekyüzünü görmüyorlar, sana 60 üzeri sicil verirsemşerefsizim, seni sicilen bitireceğim, herkese rezil edeceğim” dediği, şikayetçi Ü.C.K.’a başka bir tarihte alay eder şekilde erken terfialmasını kastederek “süpermen gibi pelerinalacağım, birlik içerisinde pelerinle gezeceksin ”dediği, şikayetçi Ü.C.K.’a “buradan bunuuzaklaştıracağım, süreceğim ” dediği; B)Şikayetçiler Ü.C.K.,A.Ş. ve C.K.’ın, 7.1.2014 sabahı denetlemeiçin hazırlık yapmak üzere birliğe geldikleri, A.Ş.ve Ü.C.K.’ın temizlik yaptıkları, sanığıngelerek dolapları kastederek şikayetçiler A.Ş. ve Ü.C.K.’ahitaben “bu nasıl hazırlık, birliğin …. koymuşsunuz,ben sizin …. koyacağım, denetleme bitince g….denşırıngayla kan çekeceğim” dediği, dahasonra nöbetçi astsubaylığa girerek jurnalişikayetçi Ü.C.K.’a fırlattığı. Ü.C.K.’asen nasıl bir adamsın, nasıl bir karaktere sahipsin, senin gibihaysiyetsiz adam görmedim, hemen s..tir olup gidiyorsun, seni birlikteistemiyorum, bekleme s..tir git” dediği, yanında bulunanastsubaya hitaben “şahitsin 10 dakikaya kadar buastsubayımız s..tir olup gitmezse nezarete atın”dediği; C) Sanığın A.Ş.’usözleşme dönemi sona erdiğinde sözleşmeyi yenilememek,olumsuz sicil vermek, eşinin işlettiği iş yerine maliyecigöndermek, eşinin iş yerinde bulunurken fotoğrafçekip işlem yapmakla tehdit ettiği, D) Sanığın C.K.’ıyanına çağırıp “bundan sonra sizebağırıp, hakaret etmeyeceğim, sarı zarfları elinize vereceğim” dediği, Ü.C.K.’ı hastaneye götüren C.K.’a “senin buyaptığın şarlatanlık, ben bayılsam beni de migötüreceksin” dediği, ertesi günşikayetçi C.K.’a “her şeyi öğrendim,bundan sonra arkanı koru ve sarı zarf akışınıizle, ben sana sonra merkezde anlatacağım, bakalım nasılkollayacaksın kendini benden” dediği, şikayetçi C.K.’a“ben sana puşt” dediği, şüphelinin başkabir zaman diliminde şikayetçi C.K.’a “seninle taburdansonra görüşeceğiz” dediği, aynı günşikayetçi C.K.’ı odasına çağırarak“sen benim ayağımı mı kaydırmayaçalışıyorsun, seni bitiririm bak, askeri zorla hastaneyeçıkartarak mevcudumuzu mu düşürmeyeçalışıyorsun sen kimsin lan” dediğiaçıklanarak; Şikayetçiler vetanık ifadeleri ile dosya içeriğine göre sanığıniddia edilen suçları işlediği ileri sürülerek,sanığın eylemine uyan; 1-Türk CezaKanunu’nun 125/1,4, 106/1, 43/1. maddeleri uyarınca (Abendindeki eylemleri nedeniyle) 2- Türk CezaKanunu’nun 125/1,4, 43/1, 106/1, 43/1. maddeleri uyarınca (Bbendindeki eylemleri nedeniyle) 3- Türk CezaKanunu’nun 106/1. maddesi uyarınca (C bendindeki eylemlerinedeniyle) 4- Türk CezaKanunu’nun 125/1,4, 43/1,106/1, 43/1. maddeleri uyarınca (Dbendindeki eylemleri nedeniyle) cezalandırılması istemiyle kamudavası açılmıştır. ERDEKASLİYE CEZA MAHKEMESİ: 9.3.2015 gün ve E:2015/133, K:2015/317sayıyla; 1632sayılı Askeri Ceza Kanunu’nun 117.maddesi ile 477 sayılıKanun’un 55. maddesi dikkate alındığında,Askeri Savcılığın görevsizlik kararında, sanığınüzerine atılı suçların eziyet, hakaret ve tehditolarak nitelendirildiği, aynı görevsizlik kararındasanığın nöbetçi astsubaylığınagiderek nöbet değişimi nedeniyle masada bulunan jurnalialıp bu ne biçim hazırlık diyerek müşteki Ü.C.K.'adoğru fırlattığının belirtildiği,sanığın olay günü jurnali alarak müşteki Ü.C.K.'afırlattığının Erdek Cumhuriyet Başsavcılığı’nıniddianamesinde de belirtildiği, dosya içerisinde bulunantanık Eyüp Atak'ın 5.2.2014 tarihli ifadesinde,“sanığın olay günü müşteki Ü.C.K.'adosyaları, silahları fırlattığı, ayrıcamüştekiyi ittiğini” belirttiği, 477 sayılıKanun’un 55. maddesinde asta hakaretin, 1632 sayılı Kanun’un117. maddesinde ise asta karşı müessir fiilindüzenlendiği, Erdek Cumhuriyet Başsavcılığı’nın iddianamesinde yazılı hakaret suçları ileilgili olarak suç tarihinde asker olan sanık ile ilgilisuçun 477 sayılı Kanun’un 55. maddesindedüzenlendiği, Askeri Yargıtay 3. Dairesi'nin 2010/520 esas,2010/514 karar sayılı 16.2.2010 tarihli kararına göre“ Asta karşı yapılan itme eyleminin dahi, astamüessir fiil suçuna vücut verebileceğinin kabuledildiği, Askeri Yargıtay Daireler Kurulu'nun 2009/59 esas, 2009/60karar sayılı 7.5.2009 tarihli kararına göre“ Asta hakaret suçu, 477 sayılı Kanun’un 55. maddesinde,disiplin suçu olarak düzenlenmiş olup; suçun failiüst, mağduru ast, suçun maddi unsuru ise üstün astasövmesi veya hakaret etmesi olaraköngörülmüştür. Askeri Ceza Kanunu’nun 13/3.maddesinde üst tabirinin, rütbe ve kıdembüyüklüğünü gösterdiğiaçıklanmıştır, bu suçla korunan hukuki yarar,üstleri tarafından astın şeref ve haysiyetine taarruzedilmesinin yasaklanması, önlenmesidir.” denildiği,böylece Askeri Savcılığın sanığınemekli olması nedeniyle görevsizlik kararıyla dosyayı ErdekCumhuriyet Başsavcılığı’na gönderdiğive Erdek Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kamudavası açılmış ise de; iddianame kapsamındakihakaret suçlarının sanığın suç tarihindeasker olması nedeniyle 477 sayılı Kanun’un 55. maddesikapsamında kaldığı, gerek AskeriSavcılığın gerekse Erdek Cumhuriyet Başsavcılığı’nın iddianamesinde belirtildiği üzere sanığın olaygünü müşteki Ü.C.K.'a jurnalfırlatması, yine dosya içerisinde bulunan tanık EyüpAtak'ın ifadesine göre sanığın, müşteki Ü.C.K.'adosyaları, silahları fırlatması ve müştekiyiitmesi yukarıda yazılı Askeri Yargıtay 3.Dairesi'nin kararında belirtildiği üzere “itme fiilinindahi” 1632 sayılı Kanun’un 117. maddesindedüzenlenen asta karşı müessir fiil suçuna vücutverebileceği, bu nedenle sanık emekli olmuş olsa dahisanığın Askeri Mahkemede yargılanmasını gerektirenilginin kesilmemiş olduğu açıklanarak, asta hakaretve asta karşı müessir fiil suçlarının askerisuç olması nedeniyle Askeri Mahkemenin görevli olduğu, bunedenle sanığı yargılama görevinin askeriyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlikkararı vermiş, temyiz edilmeyen karar kesinleşerek, davadosyası, Donanma Komutanlığı AskeriMahkemesi’ne gönderilmiştir. DONANMAKOMUTANLIĞI ASKERİ MAHKEMESİ: 28.7.2015 gün ve E:2015/484,K:2015/357 sayıyla; 477 sayılı Disiplin MahkemeleriKuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç veCezaları Hakkında Kanun’un uygulanabilirlik kabiliyetinin“savaş zamanıyla”sınırlandırıldığı, hali hazırda ,barış zamanı, 477 sayılı Kanun’unuygulanabilirlik kabiliyetinin bulunmadığı, (477sayılı Kanun’un 55. maddesinde sayılı“Asta Hakaret” disiplin suçu bakımındanyargılama görevi de askeri mahkemelerde değil, disiplinmahkemelerindedir.) askeri personelin üstü durumundaki personeleyönelik hakaret eylemlerinin askeri mahkemelerin görevlerikapsamında 1632 sayılı Askeri Ceza Kanunu’nun 85.maddesinde düzenlenen “Üste Hakaret” suçunuoluştururken, askeri personelin astı durumundaki personeleyönelik hakaret eylemlerinde hali hazırdaki duruma göre genelhükümler çerçevesinde Türk Ceza Kanunu’nun125 ve devamı maddeleri hükümlerinin uygulandığı, bu durumda, üst durumundaki kişinin astı durumundakikişiye hakaret etmesi halinde “asker kişi”sıfatı devam ediyorsa görevli mahkeme askeri mahkemeyken, terhisyada emeklilik durumunda yani asker kişi sıfatının sonaermesiyle birlikte askeri mahkemenin görevinin de sona erdiği, somutolayda sanığın emekli olduğu, asker kişisıfatının sona erdiği, eyleminin meydana geldiği tarihitibariyle 477 sayılı Kanun kapsamında “AstaHakaret” suçunu değil, Türk Ceza Kanunu hükümlerinegöre “Hakaret” suçunu oluşturduğu, AskeriSavcılıkça sanığın birçok eylemiylebirlikte eylem örgüsü içerisinde zikredilen “masadabulunan jurnalin Ü.C.K.’a doğrufırlatılması” şeklindeki eylem“Eziyet” suçu kapsamında değerlendirilirken, ErdekCumhuriyet Başsavcılığı’nca anılan eylemin“Hakaret” suçunu oluşturan diğer eylemleriylebirlikte ele alındığı, Erdek Asliye Ceza Mahkemesininise anılan eylemi Askeri Ceza Kanunu’nun 117. maddesi kapsamında “Asta Müessir Fiil” suçu olaraknitelendirdiğini, ancak sanık hakkında “AstaMüessir Fiil” ya da “Kasten Yaralama” suçundanaçılmış bir kamu davası bulunmadığıaçıklanarak, sanığı yüklenen eylemlernedeniyle, işlendiği ileri sürülen suçlarınaskeri bir suç olmaması, askeri bir suça dabağlı bulunmaması, askerlik hizmet ve görevi ile ilgiliolarak işlenmemesi ve ayrıca sanığın 16.9.2014tarihinde emekli olarak Türk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğininkesilmiş olması sebebiyle yargılama görevinin adliyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlikkararı vermiş, kararın temyiz edilmeyerek kesinleşmesi üzerine, dava dosyası, aynı Mahkemece, Mahkememizegönderilmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık MahkemesiCeza Bölümünün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler; Şuayip ŞEN, Kenan YUMUŞAK, Osman ATALAY, YusufTamer ÇETİN, Mehmet AVCIOĞLU ve Sevilay TEMİZYÜREKBATIR’ın katılımlarıyla yapılan 30.11.2015günlü toplantısında; I-İLKİNCELEME: Yapılan incelemede, usule ilişkin işlemlerde 2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş Veİşleyişi Hakkında Kanun'da belirtilen süre vebiçim yönünden bir eksiklik görülmediği, adlive askeri yargı yerleri arasında Yasa'nın 14. maddesindeöngörüldüğü biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğuanlaşıldığından, esasın incelenmesine oybirliğiile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim G. FatmaBÜYÜKEREN’in, davanın çözümünde adliyargı yerinin görevli olduğu yolundaki raporu ve dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN’un adliyargı, Askeri Yargıtay Başsavcı Yardımcısı AhmetMithat ACAR’ın, davanın çözümününadli yargı yerinin görev alanına girdiğine ilişkinyazılı ve sözlü açıklamaları dinlendiktensonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ: Anayasanın “askeri yargı” yı düzenleyen 145 nci maddesindeasker kişilerin “askeri mahallerde” işlediklerisuçlara bakmanın askeri mahkemelerin görevinde olduğubelirtilmişken; 12.9.2010 tarihinde yapılan halkoylaması sonucukabul edilip, 23.9.2010 gün ve 27708 sayılı Resmi Gazete’deyayımlanarak yürürlüğe giren 5982 sayılıYasa’nın 15. maddesi ile yapılan değişiklik ilemaddenin birinci fıkrasında, “Askeri yargı, askerî mahkemeler vedisiplin mahkemeleri tarafından yürütülür. Bu mahkemeler; asker kişiler tarafından işlenen askerî suçlar ile bunların asker kişiler aleyhine veya askerlikhizmet ve görevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlara aitdavalara bakmakla görevlidir. Devletin güvenliğine, anayasaldüzene ve bu düzenin işleyişine karşısuçlara ait davalar her halde adliye mahkemelerindegörülür. Savaş haliharicinde, asker olmayan kişiler askeri mahkemelerdeyargılanamaz” denilmeksuretiyle “askerimahallerde” unsuru madde metnindençıkarılmıştır. 353 sayılı AskeriMahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama Usulü Kanunu'nun "AskeriMahkemelerin Görevleri" başlığı altındadüzenlenen İkinci Bölümünde yer alan "GenelGörev" başlıklı 9. maddesinde; "Askeri MahkemelerKanunlarda aksi yazılı olmadıkça asker kişilerinaskeri olan suçları ile bunların asker kişiler aleyhine veyaaskeri mahallerde yahut askerlik hizmet ve görevleri ile ilgili olarakişledikleri suçlara ait davalara bakmakla görevlidirler"denilmekte iken, maddenin “….askeri mahallerde….”ibaresi Anayasa Mahkemesi’nin 26.6.2012 tarih ve 28335 sayılıResmi Gazete’de yayımlanan 15.3.2012 gün ve E:2011/30,K:2012/36 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. "Askeri suç"ise, öğretide ve uygulamada; a)Unsurları ve cezalarının tamamı Askeri Ceza Kanunu'ndayazılı olan, başka bir anlatımla, Askeri Ceza Kanunudışında hiçbir ceza yasası ilecezalandırılmayan suçlar, b)Unsurları kısmen Askeri Ceza Kanunu'nda kısmen diğer cezayasalarında gösterilen suçlar, c)Türk Ceza Kanunu'na atıf suretiyle askeri suç halinedönüştürülen suçlar, olmak üzereüç grupta mütalaa edilmektedir. Aynı Yasa’nın13.10.1996 gün ve 22786 sayılı Resmi Gazete’deyayımlanan 4191 sayılı Yasa’yla değişik 17.maddesinde; “askeri mahkemelerde yargılanmayı gerektirenilginin kesilmesi, daha önce işlenen suçlara ait davalara bumahkemelerin bakma görevini değiştirmez. Ancak suçunaskeri bir suç olmaması askeri bir suça bağlıbulunmaması ve sanık hakkında kamu davası açılmamış olması halinde askeri mahkemeningörevi sona erer” denilmekte iken, maddenin "... ve sanıkhakkında kamu davası açılmamış olması..." tümcesi Anayasa Mahkemesi'nin 11.3.2000 gün ve 23990sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1.7.1998 gün veE:1996/74, K:1998/45 sayılı kararı ile iptal edilmiştir. Buna göre, askerimahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilginin kesilmesi, dahaönce işlenen suçlara ait davalara bu mahkemelerin bakmagörevini değiştirmez. Ancak yüklenen suçun askeribir suç olmaması, askeri bir suça bağlıbulunmaması halinde, askeri mahkemenin görevinin sona ereceğiaçıktır. İptal kararı nedeniyle, sanıkhakkında kamu davasının açılmış olupolmamasının bir önemi bulunmamaktadır. 477 sayılı DisiplinMahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü Ve Disiplin Suç VeCezaları Hakkında Kanun’un, “Disiplin MahkemeleriKuruluş ve Yargılama Usulü” üstbaşlığı altında düzenlenen “Kuruluş”başlıklı 1. maddesinde, “Disiplin mahkemesi; tugay ve daha büyük (Deniz ve Hava Kuvvetleri ile Jandarma Genel ve Sahil Güvenlik Komutanlığındaeşidi) kıt’a, karargâh ve askerî kurumlar ileMillî Savunma BakanlığıMüsteşarlığı teşkilâtında kurulur.Sahil Güvenlik Komutanının, Jandarma GenelKomutanının, kuvvet komutanlarının ve Millî SavunmaBakanlığı Müsteşarının göstereceğilüzum üzerine veya doğrudan doğruya GenelkurmayBaşkanlığınca, diğer komutanlıklar,karargâhlar veya askerî kurum amirlikleriteşkilâtında da Disiplin mahkemesi kurulabilir. Aynı garnizonda; birdenfazla disiplin mahkemesi kurulması gereken kıt’akomutanlığı, karargâh ve askerî kurum amirlikleribulunursa, Genelkurmay Başkanlığınca yeterikadar disiplin mahkemesi kurulması ile yetinilebilir.”denilmekte iken, 31.1.2013 gün ve 6413 sayılı Kanunun 45. maddesiyle, bumaddenin birinci fıkrasının birinci cümlesinde yer alan“Disiplin mahkemesi” ibaresi “Disiplin mahkemesisavaş zamanında” şeklinde değiştirilmiştir. Somut olayda, sanıkhakkında Türk Ceza Kanunu’nda düzenlenen“tehdit” ve “hakaret” suçları nedeniyle kamudavası açıldığı, “kasten yaralama”suçu nedeniyle açılmış bir kamu davasınınbulunmadığı açıktır. Olumsuz görevuyuşmazlığına konu kamu davasında, adli yargıyerince verilen görevsizlik kararında, iddianame kapsamındakihakaret suçlarının sanığın suç tarihindeasker olması nedeniyle 477 sayılı Kanun’un 55. maddesikapsamında kaldığı, gerek Askeri Savcılığın gerekse Erdek CumhuriyetBaşsavcılığı’nın iddianamesinde belirtildiğiüzere sanığın olay günü müşteki Ü.C.K.'a jurnal fırlatması, yine dosya içerisinde bulunan tanıkEyüp Atak'ın ifadesine göre sanığın, müştekiÜ.C.K.'a dosyaları, silahları fırlatması vemüştekiyi itmesinin 1632 sayılı Kanun’un 117.maddesinde düzenlenen asta karşı müessir fiil suçunavücut verebileceği, bu nedenle sanık emekli olmuşolsa dahi sanığın Askeri Mahkemede yargılanmasınıgerektiren ilginin kesilmemiş olduğu açıklanarak, asta hakaret ve asta karşı müessir fiil suçlarınınaskeri suç olması nedeniyle Askeri Mahkemenin görevliolduğu, bu nedenle sanığı yargılama görevininaskeri yargı yerine ait olduğu gerekçesineyer verilmiş ise de; 477 sayılı Kanun’da yapılandeğişiklik ve iddianame içeriğikarşısında, askeri yargı yerince verilen görevsizlikkararının gerekçesinde, 477 sayılı DisiplinMahkemeleri Kuruluşu, Yargılama Usulü ve Disiplin Suç veCezaları Hakkında Kanun’un uygulanabilirlik kabiliyetinin“savaş zamanıyla” sınırlandırıldığı,hali hazırda , barış zamanı, 477 sayılıKanun’un uygulanabilirlik kabiliyetinin bulunmadığı,askeri personelin astı durumundaki personele yönelik hakareteylemlerinde hali hazırdaki duruma göre genel hükümlerçerçevesinde Türk Ceza Kanunu’nun 125 ve devamımaddeleri hükümlerinin uygulandığı, bu durumda,üst durumundaki kişinin astı durumundaki kişiye hakaretetmesi halinde “asker kişi” sıfatı devam ediyorsagörevli mahkeme askeri mahkemeyken, terhis yada emeklilik durumunda yaniasker kişi sıfatının sona ermesiyle birlikte askeri mahkemeningörevinin de sona erdiği, somut olayda sanığın emekliolduğu, asker kişi sıfatının sona erdiği,eyleminin meydana geldiği tarih itibariyle 477 sayılı Kanunkapsamında “Asta Hakaret” suçunu değil, TürkCeza Kanunu hükümlerine göre “Hakaret” suçunuoluşturduğu, sanık hakkında “Asta MüessirFiil” ya da “Kasten Yaralama” suçundan açılmış bir kamu davası bulunmadığı,sanığı yüklenen eylemler nedeniyle, işlendiğiileri sürülen suçların askeri bir suçolmaması, askeri bir suça da bağlıbulunmaması, sanığın 16.9.2014 tarihinde emekli olarakTürk Silahlı Kuvvetlerinden ilişiğinin kesilmişolması sebebiyle yargılama görevinin adli yargı yerine aitolduğunun değerlendirildiği gözetildiğinde DonanmaKomutanlığı Askeri Mahkemesince verilen görevsizlikkararı hukuka uygun bulunmuştur. Bu durumda, sanığayüklenen eylemlerin Türk Ceza Kanunu’nda düzenlendiği,Askeri Ceza Kanunu’nda bu suçlara ilişkin birdüzenlemenin bulunmadığı, bu nedenle “askerisuç” olmadıkları kuşkusuzdur.Sanığın yargılama aşamasında emekliolduğu da dosyada bulunan bilgi ve belgelerdenanlaşılmaktadır. 353 sayılıYasa'nın 17. maddesinde, askeri mahkemelerde yargılanmayıgerektiren ilginin kesilmesiyle daha önce işlenen suçlara aitdavalara bu mahkemelerin bakma görevinin değişmeyeceği,ancak suçun askeri bir suç olmaması askeri birsuça bağlı bulunmaması durumunda, askerimahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilgininkesilmesiyle, askeri mahke-menin görevinin sona ereceğidüzenlenmiş bulunduğundan ve somut olayda sanığayüklenen eylemlerin askeri suç olmadığıanlaşıldığından, 353 sayılıYasa’nın 17. maddesi uyarınca davanın adli yargıyerinde görülmesi ve Erdek Asliye Ceza Mahkemesi’nin görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. SONUÇ: Davanınçözümünde ADLİ YARGI yerinin görevliolduğuna, bu nedenle Erdek Asliye Ceza Mahkemesi’nin 9.3.2015gün ve E:2015/133, K:2015/317 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 30.11.2015 günündeOYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Şuayip ŞEN Üye Yusuf Tamer ÇETİN Üye Kenan YUMUŞAK Üye Mehmet AVCIOĞLU Üye Osman ATALAY Üye Sevilay TEMİZYÜREK BATIR
Full & Egal Universal Law Academy