T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
CEZA BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 17
KARAR NO : 2014 / 17
KARAR TR : 05.05.2014
ÖZET: Asker kişi sanıklar hakkında, sivil kişi mağdura karşı işlendiği ileri sürülen “kasten yaralama" suçuna uygun eylem-leri nedeniyle açılan kamu davasının, suçun askeri suç olmaması, asker kişiye karşı veya askerlik hizmet ve görevleri ile ilgili olarak işlendiğinin de ileri sürülme-mesi nedeniyle ADLİ YARGI yerinde görülmesinin gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :K.H.
Katılan :E.A.
Sanıklar :1- M.Ö.
2- İ.S.
OLAY :İstanbul/Selimiye 1.Ordu K. 2. Sınıf Askeri Ceza ve TutukeviMüdür-lüğünde, nöbetçi astsubay olarakgörevli olduğu 24 Aralık 2009 günü, sanıkTnk.Kd.Bçvş. İ.S.’ün, Bilecik 2 . JandarmaEğitim Tugayı 4 . Jandarma Eğitim Taburu 11 . Jandarma EğitimBölük Komutanlığı emrinde görevliyken firareden, İstanbul İlinde polislerce yakalanıp 1. OrduKomutanlığı Askeri Mahkemesince tutuklanarak, 1.Ordu K. 2.Sınıf Askeri Ceza ve TutukeviMüdürlüğüne teslim edilen mağdur J.Er E.A.’ingiriş işlemleri sırasında görevli gardiyanlarcakendisine anlatılan cezaevi emir ve talimatlarınauymayacağını söylemesi, gardiyan çavuşunikazlarına rağmen askeri tek tip elbiseyi giymemesi üzerine, durumkendisine bildirildiğinde, mağdurun bulunduğugörüş odasına gelerek kendisine askeri cezaevindekuralların olduğunu, askeri cezaevinde bulunan bütüntutuklu ve hükümlülerin tek tip elbise giydiklerini, bunedenle elbiseleri giymesini söylediği, ancak mağdurun elbiseyigiymeyi reddetmesi üzerine, astı konumunda bulunan mağdurungöğsüne yumruk ve diz kapaklarının altınabirkaç kez tekme ile vurduğu, tekme darbeleri neticesi mağdurun diz kapaklarının alt bölgesinin kanadığı, böylece, sanık İ.S.’ün asta müessir fiil suçunuişlediği, 25 Aralık 2009 günü, saat 09.00 sıralarında,İstanbul/Selimiye 1.Ordu K. 2. Sınıf Askeri Ceza ve TutukeviMüdürü olarak görevli sanık P.Kd.Alb. M.Ö.’inmağduru bulunduğu koğuştan infaz astsubayıodasına çağırarak, askeri elbiseleri giymesi veaskeri cezaevi kurallarına uyması konusunda kendisine nasihatlarda bulunduğu,mağdurun laik düzeni kabul etmediğini, komutanım diyerekitaat etmeyeceğini söylemesi üzerine sanık M.Ö.’insinirlenerek astı konumunda bulunan mağdurun yüzüne yumrukve tokatla vurduğu, bacaklarına tekme attığı, böylece,astı konumunda bulunan mağdura karşı asta müessir fiilsuçunu işlediği ileri sürülerek,sanıkların eylemlerine uyan Askeri Ceza Kanunu’nun 117/1.maddesiuyarınca cezalandırılmaları istemiyle 1. OrduKomutanlığı Askeri Savcılığı’nın18.5.2010 gün ve E:2010/163,K:2010/315 sayılı iddianamesiylekamu davası açılmıştır.
1. ORDU KOMUTANLIĞI ASKERİ MAHKEMESİ: 14.3.2012gün ve E:2012/23, K:2012/49 sayıyla; mağdurun suçtarihlerinde askerliğe elverişli olmaması nedeniylesanıkların eylemlerinin Türk Ceza Kanunundadüzenlenmiş bulunan kasten yaralama suçunuoluşturacağı ve sanıkların askeri mahkemedeyargılanmalarını gerektiren her hangi bir nedenbulunmadığı gerekçesiyle görevsizlik kararıvermiş, kararın temyiz edilmesi üzerine, Askeri Yargıtay 1.Dairesi 28.11.2012 gün ve E:2012/1349,K:2012/1242 sayılıkararı ile hükmün onanmasına karar vermiş, buşekilde kesinleşen karar ve dava dosyası, İstanbul Anadolu27. Sulh Ceza Mahkemesi’ne gönderilmiştir.
İSTANBUL ANADOLU 27. SULH CEZA MAHKEMESİ: 26.6.2013gün ve E:2013/23, K:2013/955 sayıyla; Olayın oluşşekli, suç tarihinde davaya katılanın asker kişiolması nedeniyle sanıkları yargılama görevinin askeriyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlikkararı vermiş, dava dosyası, aynı Mahkemece, Mahkememizegönderilmiştir.
Mahkememize gönderilen dava dosyasında,Uyuşmazlık Mahkemesi’nce 30.12.2013 gün ve E:2013/34,K:2013/37 sayılı karar ile adli yargı yerince verilengörevsizlik kararı kesinleşmeden dava dosyası Mahkememizegönderildiğinden, 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi HakkındaKanun’un 1 ve 14. maddesinde belirtilen koşullaroluşmadığından, aynı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yöntemine uygun bulunmayan başvurunun reddine kararverilip dosyanın Mahkemesine gönderilmesinden sonra, dosyadakieksiklik giderilip, adli yargı yerince verilen görevsizlikkararı kesinleştirilerek dava dosyası, aynı Mahkemece,Mahkememize gönderilmiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi CezaBölümünün, Serdar ÖZGÜLDÜR’ünBaşkanlığında, Üyeler; Ahmet KARADAVUT, Davut TELLİ,Şuayip ŞEN, Haluk ZEYBEL, Yavuz ÇOLAK, ZaferYAĞLIOĞLU’nun katılımlarıyla yapılan05.05.2014 günlü toplantısında;
I-İLK İNCELEME: Yapılan incelemede, usuleilişkin işlemlerde 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş Ve İşleyişi Hakkında Kanun'dabelirtilen süre ve biçim yönünden bir eksiklik görülmediği,askeri ve adli yargı yerleri arasında Yasa'nın 14. maddesindeöngörüldüğü biçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu anlaşıldığından, esasınincelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim G.Fatma BÜYÜKEREN’in, davanınçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN’ın adli yargı, AskeriYargıtay Başsavcı Yardımcısı TunaÖZKAN’ın davanın çözümünün adliyargı yerinin görev alanına girdiğine ilişkinyazılı ve sözlü açıklamaları dinlendiktensonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ:
Anayasanın “askeri yargı” yıdüzenleyen 145 nci maddesinde asker kişilerin “askerimahallerde” işledikleri suçlara bakmanın askeri mahkemeleringörevinde olduğu belirtilmişken; 12.9.2010 tarihindeyapılan halkoylaması sonucu kabul edilip, 23.9.2010 gün ve 27708sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarakyürürlüğe giren 5982 sayılı Yasa’nın15. maddesi ile yapılan değişiklik ile maddenin birincifıkrasında, “Askeri yargı, askerî mahkemeler vedisiplin mahkemeleri tarafından yürütülür. Bu mahkemeler; asker kişiler tarafından işlenen askerî suçlar ile bunların asker kişiler aleyhine veya askerlik hizmet vegörevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlara ait davalarabakmakla görevlidir. Devletin güvenliğine, anayasal düzeneve bu düzenin işleyişine karşı suçlara aitdavalar her halde adliye mahkemelerinde görülür.
Savaşhali haricinde, asker olmayan kişiler askeri mahkemelerde yargılanamaz”denilmek suretiyle “askeri mahallerde” unsuru madde metnindençıkarılmıştır.
353sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama UsulüKanunu'nun "Askeri Mahkemelerin Görevleri"başlığı altında düzenlenen İkinciBölümünde yer alan "Genel Görev" başlıklı9. maddesinde; "Askeri Mahkemeler Kanunlarda aksi yazılıolmadıkça asker kişilerin askeri olan suçları ilebunların asker kişiler aleyhine veya askeri mahallerde yahut askerlikhizmet ve görevleri ile ilgili olarak işledikleri suçlara aitdavalara bakmakla görevlidirler" denilmekte iken, maddenin“….askeri mahallerde….” ibaresi AnayasaMahkemesi’nin 26.6.2012 tarih ve 28335 sayılı ResmiGazete’de yayımlanan 15.3.2012 gün ve E:2011/30, K:2012/36sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
"Askerisuç" ise, öğretide ve uygulamada;
a)Unsurları ve cezalarının tamamı Askeri Ceza Kanunu'ndayazılı olan, başka bir anlatımla, Askeri Ceza Kanunudışında hiçbir ceza yasası ilecezalandırılmayan suçlar,
b)Unsurları kısmen Askeri Ceza Kanunu'nda kısmen diğer cezayasalarında gösterilen suçlar,
c)Türk Ceza Kanunu'na atıf suretiyle askeri suç halinedönüştürülen suçlar, olmak üzereüç grupta mütalaa edilmektedir.
Dosyaiçinde bulunan, Ağrı Askerlik ŞubesiBaşkanlığının 26.12.2011 gün veAS.Ş.:1190-4900-11 /ASAL İşl.Ks. sayılıyazısı ekinde gönderilen GATAKomutanlığının 7.6.2010 gün ve 2233sayılı sağlık kurulu raporunun incelenmesinde, E.A.’de“antisosyal kişilik bozukluğu” teşhis edildiği, suç tarihlerinde ve halen askerliğe elverişliolmadığının bildirildiği, aynıKomutanlığın 27.1.2012 gün ve SAĞ.KRL.:8050.82.112/(2712)1661-1072 sayılı ek raporunda da, J.Er E.A.’intıbbi dosyası ile ilgili yazı ekinde gönderilen belgelerinincelenmesi sonucunda, 24.12.2009 ve 25.12.2009 tarihlerinden önce infazedilmiş iki adet hapis ve bir adet para cezasının bulunmasınedeniyle bu tarihte geçerli olan Türk Silahlı Kuvvetleri SağlıkYeteneği Yönetmeliğine göre askerliğeelverişsizlik durumunun suç tarihlerini (24.12.2009-25.12.2009)kapsadığının bildirildiğianlaşılmıştır.
SağlıkKurulu Raporunun kapsam ve hukuki sonuçlarına göre, davayakatılan E.A.’in suç tarihinde "asker kişi"sıfatı kendiliğinden kalkmışsayılacağından, 353 sayılı Yasa'nın 9. maddesianlamında "asker kişi" olarak kabul edilmesimümkün bulunmamaktadır.
Bu durumda, suç tarihinde askerliğe elverişli olmayan, asker kişi sıfatı kendiliğinden kalkan ve sivil kişiolarak nitelendirileceği anlaşılan katılanakarşı, sanıklar tarafındangerçekleştirilen eylemlerin 5237 sayılıTürk Ceza Kanunu’nda düzenlenen “kasten yara-lama”suçu kapsamında kaldığı, Askeri CezaKanunu’nda bu eyleme ilişkin bir düzenlemeninbulunmadığı, bu nedenle yüklenen eylemin “askerisuç” olmadığı sonucunavarılmıştır.
Askeri Mahkemeler Kuruluşu ve Yargılama Usulü Kanunu’nun9. maddesinde yer alan “askeri mahal” kavramınınAnayasa’da yapılan yeni düzenleme ilekaldırıldığı ve Anayasa Mahkemesi’nin bahsedilenkararı ile Anayasa’ya aykırı olduğugerekçesiyle iptaline de karar verildiğianlaşıldığından, artık asker kişilerinaskeri mahalde işledikleri askeri suç olmayan bu türsuçlara ait davaların askeri yargı yerindegörülmeyeceği de kuşkusuzdur.
Açıklanannedenlerle, askeri suç olmayan, asker kişiye karşı veyaaskerlik hizmet ve görevleriyle ilgili olarak işlendiği de ilerisürülmeyen eylemler nedeniyle sanıklar hakkındaaçılan davanın adli yargı yerinde görülmesi ve İstanbulAnadolu 27. Sulh Ceza Mahke-mesi’nin görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
SONUÇ:Davanın çözümünde ADLİ YARGI yeriningörevli olduğuna, bu nedenle İstanbul Anadolu 27. Sulh Ceza Mahkemesi’nin26.6.2013 gün ve E:2013/23, K:2013/955 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 05.05.2014 günündeOYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Ahmet KARADAVUT
Üye
Haluk ZEYBEL
Üye
Davut TELLİ
Üye
Yavuz ÇOLAK
Üye
Şuayip ŞEN
Üye
Zafer YAĞLIOĞLU
Full & Egal Universal Law Academy