T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
CEZA BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 14
KARAR NO : 2014 / 14
KARAR TR : 01.04.2014
ÖZET: Asker kişi sanık hakkında, askeri suç olmayan, askeri suça bağlı bulun-mayan “resmi evrakta sahtecilik, kamu ku-rumu ve kuruluşları aracılığı ile dolandırı-cılık” suçları nedeniyle açılan kamu dava-sının, sanığın yargılama aşamasında ter-his edilerek askeri mahkemede yargılan-masını gerektiren ilginin kesilmiş olması nedeniyle ADLİ YARGI yerinde görül-mesinin gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :K.H.
Yakınan :H.S.
Sanık :B.P.
OLAY :Selen/Mardin 70. Mknz. P. Tug. 2. Mknz. P. Tb. 1. Mknz. P. Bl.Komutanlığı emrinde görevli sanık P. Onb. B.P.’nın,11.8.2012 günü, daha öncesinde görevli olduğu veevrakların nerede muhafaza edildiğini bildiği BölükYazıhanesine girerek, aynı Komutanlık emrinde görevli yakınanP. Er H.S.’a ait kimlik belgesini aldığı veBölük Komutanı P. Yzb. İ.Y.’in imzasınıtaklit etmek suretiyle resmi belge niteliğinde olan ve Mardin MuhasebeMüdürlüğüne hitaben, yakınan H.S.’aödenmesi amacıyla sahte ödeme yazısıdüzenlediği, bu yazıyla Mardin Defterdarlığınagiderek yakınana ait 286,75 TL tutarındaki parayıçektiği, durumun yakınanın Defterdarlığagiderek maaş ve tazminatını çekmek istemesiyleanlaşıldığı, böylece, sanığınresmi evrakta sahtecilik, kamu kurumu ve kuruluşlarıaracılığı ile dolandırıcılıksuçlarını işlediği ileri sürülerek,eylemine uyan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 204/1,158/1-d, 53. maddeleri uyarınca cezalandırılması istemiyleMardin Cumhuriyet Başsavcılığı’nın22.2.2013 gün ve E:2013/328, K:2013/58 sayılı iddianamesiylekamu davası açılmıştır.
MARDİN 2. AĞIR CEZA MAHKEMESİ: 27.2.2013 günve E:2013/57, K:2013/52 sayıyla; asker kişi sanığı,asker kişiye karşı işlediği ileri sürülensuç nedeniyle yargılama görevinin askeri yargı yerine aitolduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş,temyiz edilmeyen karar kesinleşerek, dava dosyası, 7. KolorduKomutanlığı Askeri Mahkemesine gönderilmiştir.
7. KOLORDU KOMUTANLIĞI ASKERİ MAHKEMESİ: 23.5.2013gün ve E:2013/1449, K:2013/342 sayıyla; asker kişisanığa yüklenen eylemlerin, askeri suçolmadığı, askeri bir suça bağlıbulunmadığı ve sanığın yargılamaaşamasında terhis edilmek suretiyle askeri mahkemedeyargılanmasını gerektiren ilginin kesilmiş olmasınedeniyle, sanığı yargılama görevinin adli yargıyerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararıvermiş, kararın temyiz edilmeyerek kesinleşmesi üzerine,dava dosyası, 7. Kolordu Komutanlığı AskeriSavcılığı’nca, Mahkememize gönderilmiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi CezaBölümünün, Serdar ÖZGÜLDÜR’ünBaşkanlığında, Üyeler; Ahmet KARADAVUT, DavutTELLİ, Şuayip ŞEN, Haluk ZEYBEL, Yusuf Tamer ÇETİN,Mehmet AVCIOĞLU’nun katılımlarıyla yapılan01.04.2014 günlü toplantısında;
I-İLK İNCELEME: Yapılan incelemede, usuleilişkin işlemlerde 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş Ve İşleyişi Hakkında Kanun'dabelirtilen süre ve biçim yönünden bir eksiklik görülmediği,adli ve askeri yargı yerleri arasında Yasa'nın 14. maddesindeöngörüldüğü biçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu anlaşıldığından, esasınincelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim G.Fatma BÜYÜKEREN’in, davanınçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN’ın adli yargı, AskeriYargıtay Başsavcı Yardımcısı KadirALBAYRAK’ın davanın çözümünün adliyargı yerinin görev alanına girdiğine ilişkinyazılı ve sözlü açıklamaları dinlendiktensonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ:
Anayasanın “askeri yargı” yıdüzenleyen 145 nci maddesinde asker kişilerin “askeri mahallerde”işledikleri suçlara bakmanın askeri mahkemeleringörevinde olduğu belirtilmişken; 12.9.2010 tarihindeyapılan halkoylaması sonucu kabul edilip, 23.9.2010 gün ve 27708sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarakyürürlüğe giren 5982 sayılı Yasa’nın15. maddesi ile yapılan değişiklik ile maddenin birincifıkrasında, “Askeri yargı, askerî mahkemeler vedisiplin mahkemeleri tarafından yürütülür. Bu mahkemeler; asker kişiler tarafından işlenen askerî suçlar ile bunların asker kişiler aleyhine veya askerlikhizmet ve görevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlara aitdavalara bakmakla görevlidir. Devletin güvenliğine, anayasaldüzene ve bu düzenin işleyişine karşısuçlara ait davalar her halde adliye mahkemelerindegörülür.
Savaşhali haricinde, asker olmayan kişiler askeri mahkemelerdeyargılanamaz” denilmek suretiyle “askerimahallerde” unsuru madde metnindençıkarılmıştır.
353sayılı Askeri Mahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama UsulüKanunu'nun "Askeri Mahkemelerin Görevleri"başlığı altında düzenlenen İkinciBölümünde yer alan "Genel Görev" başlıklı9. maddesinde; "Askeri Mahkemeler Kanunlarda aksi yazılıolmadıkça asker kişilerin askeri olan suçları ilebunların asker kişiler aleyhine veya askeri mahallerde yahut askerlikhizmet ve görevleri ile ilgili olarak işledikleri suçlara aitdavalara bakmakla görevlidirler" denilmekte iken, maddenin “….askerimahallerde….” ibaresi Anayasa Mahkemesi’nin 26.6.2012 tarihve 28335 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 15.3.2012gün ve E:2011/30, K:2012/36 sayılı kararı ile iptaledilmiştir.
"Askerisuç" ise, öğretide ve uygulamada;
a)Unsurları ve cezalarının tamamı Askeri Ceza Kanunu'ndayazılı olan, başka bir anlatımla, Askeri Ceza Kanunudışında hiçbir ceza yasası ilecezalandırılmayan suçlar,
b)Unsurları kısmen Askeri Ceza Kanunu'nda kısmen diğer cezayasalarında gösterilen suçlar,
c)Türk Ceza Kanunu'na atıf suretiyle askeri suç halinedönüştürülen suçlar, olmak üzereüç grupta mütalaa edilmektedir.
AynıYasa’nın 13.10.1996 gün ve 22786 sayılı ResmiGazete’de yayımlanan 4191 sayılı Yasa’yladeğişik 17. maddesinde; “askeri mahkemelerdeyargılanmayı gerektiren ilginin kesilmesi, daha önceişlenen suçlara ait davalara bu mahkemelerin bakma görevinideğiştirmez. Ancak suçun askeri bir suç olmamasıaskeri bir suça bağlı bulunmaması ve sanıkhakkında kamu davası açılmamış olmasıhalinde askeri mahkemenin görevi sona erer” denilmekte iken,maddenin "... ve sanık hakkında kamu davasıaçılmamış olması ..." tümcesi AnayasaMahkemesi'nin 11.3.2000 gün ve 23990 sayılı Resmi Gazete'deyayımlanan 1.7.1998 gün ve E:1996/74, K:1998/45 sayılıkararı ile iptal edilmiştir.
Bunagöre, askeri mahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilgininkesilmesi, daha önce işlenen suçlara ait davalara bumahkemelerin bakma görevini değiştirmez. Ancak yüklenensuçun askeri bir suç olmaması, askeri bir suçabağlı bulunmaması halinde, askeri mahkemenin görevinin sonaereceği açıktır. İptal kararı nedeniyle,sanık hakkında kamu davasının açılmışolup olmamasının bir önemi bulunmamaktadır.
Olumsuzgörev uyuşmazlığına konu kamu davasında, adliyargı yerince verilen görevsizlik kararında, asker kişisanığı, asker kişiye karşı işlediğiileri sürülen suç nedeniyle yargılama görevininaskeri yargı yerine ait olduğu gerekçesine yer verilmişise de, sanığa yüklenen eylemin Türk Ceza Kanunu’ndadüzenlendiği, Askeri Ceza Kanunu’nda bu suçailişkin bir düzenlemenin bulunmadığı, bu nedenle“askeri suç” olmadığı kuşkusuzdur.Sanığın yargılama aşamasında terhis edildiğide dosyada bulunan bilgi ve belgelerden anlaşıl-maktadır.
353sayılı Yasa'nın 17. maddesinde, askeri mahkemelerdeyargılanmayı gerektiren ilginin kesilmesiyle daha önceişlenen suçlara ait davalara bu mahkemelerin bakma görevinindeğişmeyeceği, ancak suçun askeri bir suçolmaması askeri bir suça bağlı bulunmamasıdurumunda, askeri mahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilgininkesilmesiyle, askeri mahkemenin görevinin sona ereceğidüzenlenmiş bulunduğundan ve somut olayda sanığayüklenen eylemin askeri suç olmadığıanlaşıldığından, 353 sayılıYasa’nın 17. maddesi uyarınca davanın adli yargıyerinde görülmesi ve Mardin 2. Ağır CezaMahkemesi’nin görevsizlik kararının kaldırılmasıgerekmiştir.
SONUÇ:Davanın çözümünde ADLİ YARGI yeriningörevli olduğuna, bu nedenle Mardin 2. Ağır CezaMahkemesi’nin 27.2.2013 gün ve E:2013/57, K:2013/52 sayılıGÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 01.04.2014gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Ahmet KARADAVUT
Üye
Haluk ZEYBEL
Üye
Davut TELLİ
Üye
Yusuf Tamer ÇETİN
Üye
Şuayip ŞEN
Üye
Mehmet AVCIOĞLU
Full & Egal Universal Law Academy