T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
CEZA BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 15
KARAR NO : 2014 / 15
KARAR TR : 01.04.2014
ÖZET: Asker kişi sanık hakkında, askeri suç olmayan, askeri suça bağlı bulun-mayan “iftira ve başkalarına ait kimlik veya kimlik bilgilerini kullanmak” suçları nede-niyle açılan kamu davasının, sanığın yar-gılama aşamasında disiplinsizlik nedeniyle Türk Silahlı Kuvvetlerinden çıkarılmasına karar verilmek suretiyle askeri mahke-mede yargılanmasını gerektiren ilginin kesilmiş olması nedeniyle ADLİ YARGI yerinde görülmesinin gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :K.H.
Yakınanlar :1-Ö.M.
2- E.K.
Sanık :S.K.
OLAY : Hilvan İlçe Jandarma Komutanlığı emrindegörevli sanık Uzm. J. V. Kad. Çvş. S.K.’ün,23.3.2011 günü, “Urfa Gündem” isimli internetsitesinde, “Telefon Sinyalleri Astsubay’ın KurtarmaPlanını Deşifre Etti” başlıklı,Şanlıurfa İlinde meydana gelen kasten adam öldürmesuçuna ilişkin olarak şüpheli bulunan üçkişinin olay sırasında Hilvan İlçesindebulunduklarına ve yol üstünde araçlarınınlastiğinin patladığına dair sözde bu sıradadevriye görevi yapmakta olan Ast. Bçvş. İ.Y.’ıngerçeğe aykırı tutanak düzenlediği ve bu tutanağadayanılarak şüphelilerin önce serbestbırakıldıkları ancak daha sonra telefon sinyallerindenşüphelilerin ifade edildiği gibi olay anında Hilvanİlçesinde değil de, Şanlıurfa İlindeolduklarının belirlendiği ve İ.Y.’ın olaygünü devriye görevinin olmamasına rağmen Hilvanİlçe Jandarma Komutanı yakınan J. Yzb. Ö.M.’nunimzasını taklit etmek suretiyle kendisine görevyazdığının belirtildiği haberin altında, haberile ilgili yapılan ilk yorumda, “cinayeti işleyenşahıslar karakol komutanı İ.Y.’ı aradık-larındakendisine sahteden devriye yazmıştır. İlçe JandarmaKomutanının da haberi vardır, bu olayda 300,000 TL’yiikisi paylaşacaktı. Olaydan bilgim vardır. Ancakadımın açıklanmasını istemiyorum, bende oilçe jandarmada astsubay olarak görev yapmaktayım”,ikinci yorumda, “bu ilçe Jandarma Karakol komutanı İ.Y.o şahıslarla Hilvanda bulunan Opet petrolde birlikte kuzu kesip alemyapıyorlardı, yanlarına ilçe Jandarma KomutanıYüz-başı Ö.M.’nu da alıyorlardı, kadında getiriyorlardı” ve son yorumda, “… olayda adıgeçen bölük komutanı yüzbaşı Ö.M.’nunda parmağı vardı bu işte, sadece her şeyiyaptırırım ama paranın nerden geldiğini desöylemem diyordu, ikisi işbirlikçidir” denilmeksuretiyle, aynı Komutanlık emrinde görevli yakınan J.Üçvş. E.K. ismi ile yapılan yorumları, Bozovaİlçe Jandarma Komutanlığı emrinde geçici görevli bulunduğu sırada, İlçe merkezindebulunan Jasmin İnternet Kafe isimli işyerinden, yakınan Ö.M.ile aralarında bulunan husumet nedeniyle yazdığı,böylece, iftira ve başkalarına ait kimlik veya kimlikbilgilerini kullanmak suçunu işlediği ilerisürülerek, yakınan Ö.M.’na karşı eylemineuyan Türk Ceza Kanunu’nun 267/1, yakınan E.K.’akarşı aynı Kanun’un 268/1-5. maddeleri delaletiyle267/1, 58 ve 53. maddeleri uyarınca cezalandırılmasıistemiyle Hilvan CumhuriyetBaşsavcılığı’nın 26.9.2012 gün veE:2012/303, K:2012/196 sayılı iddianamesiyle kamu davasıaçılmıştır.
HİLVAN ASLİYE CEZA MAHKEMESİ: 17.4.2013 günve E:2012/338, K:2013/93 sayıyla; asker kişi sanığı,asker kişilere karşı işlendiği ileri sürülensuçlar nedeniyle yargılama görevinin askeri yargı yerineait olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı vermiş,temyiz edilmeyen karar kesinleşerek, dava dosyası, 7. KolorduKomutanlığı Askeri Mahkemesi’ne gönderilmiştir.
7. KOLORDU KOMUTANLIĞI ASKERİ MAHKEMESİ: 20.11.2013gün ve E:2013/2095, K:2013/1076 sayıyla; asker kişisanığa yüklenen eylemlerin, askeri suçolmadığı, askeri bir suça bağlıbulunmadığı ve sanığın yargılamaaşamasında disiplinsizlik nedeniyle Türk SilahlıKuvvetlerinden çıkarılmasına karar verilerek TürkSilahlı Kuvvetleri ile ilişiğinin kesildiği, böyleceaskeri mahkemede yargılanmasını gerektiren ilginin kesilmişolması nedeniyle, sanığı yargılama görevinin adliyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle görevsizlikkararı vermiş, kararın temyiz edilmeyerek kesinleşmesiüzerine, dava dosyası, 7. Kolordu Komutanlığı AskeriSavcılığı’nca, Mahkememize gönderilmiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi CezaBölümünün, Serdar ÖZGÜLDÜR’ünBaşkanlığında, Üyeler; Ahmet KARADAVUT, DavutTELLİ, Şuayip ŞEN, Haluk ZEYBEL, Yusuf Tamer ÇETİN,Mehmet AVCIOĞLU’nun katılımlarıyla yapılan01.04.2014 günlü toplantısında;
I-İLK İNCELEME: Yapılan incelemede, usuleilişkin işlemlerde 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş Ve İşleyişi Hakkında Kanun'dabelirtilen süre ve biçim yönünden bir eksiklik görülmediği,adli ve askeri yargı yerleri arasında Yasa'nın 14. maddesindeöngörüldüğü biçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu anlaşıldığından, esasınincelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim G.Fatma BÜYÜKEREN’in, davanınçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarcagörevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı MehmetBAYHAN’ın adli yargı, Askeri Yargıtay BaşsavcıYardımcısı Kadir ALBAYRAK’ın davanınçözümünün adli yargı yerinin görevalanına girdiğine ilişkin yazılı ve sözlüaçıklamaları dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Anayasanın “askeri yargı” yıdüzenleyen 145 nci maddesinde asker kişilerin “askerimahallerde” işledikleri suçlara bakmanın askerimahkemelerin görevinde olduğu belirtilmişken; 12.9.2010tarihinde yapılan halkoylaması sonucu kabul edilip, 23.9.2010gün ve 27708 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarakyürürlüğe giren 5982 sayılı Yasa’nın15. maddesi ile yapılan değişiklik ile maddenin birincifıkrasında, “Askeri yargı, askerî mahkemeler vedisiplin mahkemeleri tarafından yürütülür. Bu mahkemeler; asker kişiler tarafından işlenen askerî suçlar ile bunların asker kişiler aleyhine veya askerlikhizmet ve görevleriyle ilgili olarak işledikleri suçlara aitdavalara bakmakla görevlidir. Devletin güvenliğine, anayasaldüzene ve bu düzenin işleyişine karşısuçlara ait davalar her halde adliye mahkemelerindegörülür.
Savaşhali haricinde, asker olmayan kişiler askeri mahkemelerdeyargılanamaz” denilmek suretiyle “askerimahallerde” unsuru madde metnindençıkarılmıştır.
353 sayılıAskeri Mahkemeler Kuruluşu Ve Yargılama Usulü Kanunu'nun"Askeri Mahkemelerin Görevleri" başlığıaltında düzenlenen İkinci Bölümünde yer alan"Genel Görev" başlıklı 9. maddesinde;"Askeri Mahkemeler Kanunlarda aksi yazılı olmadıkçaasker kişilerin askeri olan suçları ile bunların askerkişiler aleyhine veya askeri mahallerde yahut askerlik hizmet vegörevleri ile ilgili olarak işledikleri suçlara ait davalarabakmakla görevlidirler" denilmekte iken, maddenin“….askeri mahallerde….” ibaresi Anayasa Mahkemesi’nin26.6.2012 tarih ve 28335 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan15.3.2012 gün ve E:2011/30, K:2012/36 sayılı kararı ileiptal edilmiştir.
"Askerisuç" ise, öğretide ve uygulamada;
a)Unsurları ve cezalarının tamamı Askeri Ceza Kanunu'ndayazılı olan, başka bir anlatımla, Askeri Ceza Kanunudışında hiçbir ceza yasası ilecezalandırılmayan suçlar,
b)Unsurları kısmen Askeri Ceza Kanunu'nda kısmen diğer cezayasalarında gösterilen suçlar,
c)Türk Ceza Kanunu'na atıf suretiyle askeri suç halinedönüştürülen suçlar, olmak üzereüç grupta mütalaa edilmektedir.
AynıYasa’nın 13.10.1996 gün ve 22786 sayılı ResmiGazete’de yayımlanan 4191 sayılı Yasa’yladeğişik 17. maddesinde; “askeri mahkemelerdeyargılanmayı gerektiren ilginin kesilmesi, daha önce işlenensuçlara ait davalara bu mahkemelerin bakma görevinideğiştirmez. Ancak suçun askeri bir suç olmamasıaskeri bir suça bağlı bulunmaması ve sanıkhakkında kamu davası açılmamış olmasıhalinde askeri mahkemenin görevi sona erer” denilmekte iken,maddenin "... ve sanık hakkında kamu davasıaçılmamış olması ..." tümcesi AnayasaMahkemesi'nin 11.3.2000 gün ve 23990 sayılı Resmi Gazete'deyayımlanan 1.7.1998 gün ve E:1996/74, K:1998/45 sayılıkararı ile iptal edilmiştir.
Bunagöre, askeri mahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilgininkesilmesi, daha önce işlenen suçlara ait davalara bumahkemelerin bakma görevini değiştirmez. Ancak yüklenensuçun askeri bir suç olmaması, askeri bir suça bağlıbulunmaması halinde, askeri mahkemenin görevinin sona ereceğiaçıktır. İptal kararı nedeniyle, sanıkhakkında kamu davasının açılmış olupolmamasının bir önemi bulunmamaktadır.
Olumsuzgörev uyuşmazlığına konu kamu davasında, adliyargı yerince verilen görevsizlik kararında, asker kişisanığı, asker kişilere karşı işlediğiileri sürülen suçlar nedeniyle yargılama görevininaskeri yargı yerine ait olduğu gerekçesine yer verilmişise de, sanığa yüklenen eylemlerin Türk CezaKanunu’nda düzenlendiği, Askeri Ceza Kanunu’nda busuçlara ilişkin bir düzenlemenin bulunmadığı,bu nedenle “askeri suç” olmadığıkuşkusuzdur. Sanığın yargılama aşamasında disiplinsizliknedeniyle Türk Silahlı Kuvvet-lerindençıkarılmasına karar verilerek, Türk SilahlıKuvvetleri ile ilişiğinin kesildiği de, dosya içindemevcut Şanlıurfa İl Jandarma Komutanlığının 1.10.2013gün ve PER.:1270-49008-13 sayılı yazısı ve ekli belgelerdenanlaşılmaktadır.
353sayılı Yasa'nın 17. maddesinde, askeri mahkemelerdeyargılanmayı gerektiren ilginin kesilmesiyle daha önceişlenen suçlara ait davalara bu mahkemelerin bakma görevinindeğişmeyeceği, ancak suçun askeri bir suçolmaması askeri bir suça bağlı bulunmamasıdurumunda, askeri mahkemelerde yargılanmayı gerektiren ilgininkesilmesiyle, askeri mahkemenin görevinin sona ereceğidüzenlenmiş bulunduğundan ve somut olayda sanığayüklenen eylemin askeri suç olmadığıanlaşıldığından, 353 sayılıYasa’nın 17. maddesi uyarınca davanın adli yargıyerinde görülmesi ve Hilvan Asliye Ceza Mahkemesi’nin görev-sizlikkararının kaldırılması gerekmiştir.
SONUÇ:Davanın çözümünde ADLİ YARGI yeriningörevli olduğuna, bu nedenle Hilvan Asliye Ceza Mahkemesi’nin 17.4.2013gün ve E:2012/338, K:2013/93 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 01.04.2014 günündeOYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Ahmet KARADAVUT
Üye
Haluk ZEYBEL
Üye
Davut TELLİ
Üye
Yusuf Tamer ÇETİN
Üye
Şuayip ŞEN
Üye
Mehmet AVCIOĞLU
Full & Egal Universal Law Academy