T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO
: 2015 / 934
KARAR NO
: 2015 / 958
KARAR TR : 28.12.2015ÖZET : 2247 sayılı Yasa’nın 20. maddesinde;“Daha önce Uyuşmazlık Mahkemesince yargımercii belirtilmemiş olan bir davada temyizincelemesi yapan yüksek mahkeme, davanın,davaya bakan mahkemenin görevi dışında olduğukanısına varırsa, incelediği kararı bozacak yerde,incelemeyi erteleyerek yargı merciinin belirtilmesiiçin Uyuşmazlık Mahkemesine başvurmaya kararverebilir.” hükmüne yer verilmiş olup, bu maddekapsamında görev uyuşmazlığının çözümü içinUyuşmazlık Mahkemesine başvuru yapabilecekmerciler, temyiz incelemesi yapmaya yetkili yüksekmahkemelerdir. Buna karşın, Bölge İdareMahkemesinin yasa metninde geçtiği şekildeyüksek mahkeme olarak kabulü mümkünolmadığından 2247 sayılı Yasa’nın 20. maddesindebelirtilen koşulların oluşmaması nedeniyle, aynıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yöntemine uygunbulunmayan BAŞVURUNUN REDDİ gerektiği hk.
K A R A R
Davacı
: A.Ö.
Vekili
: Av. H.K.
Davalı
: Melikgazi Belediye BaşkanlığıVekilleri
: Av. F.E.
(Adli Yargıda) O L A Y
: Davacı vekili dava dilekçesinde; “Müvekkil, 20/11/1998 tarihinden 20/05/2008 tarihine kadardavalı belediye başkanlığına bağlı Kültür ve Sanat İşleri Müdürlüğü bünyesinde açılan kurslarda Ev Tekstili ve PerdecilikKurs öğretmeni olarak çalışmıştır.Müvekkile, davalı belediye başkanlığındaki bu çalışması karşılığında dönemsel asgari ücretin 1/3’ü kadar ücretödenmiştir. Çalışma süresi boyunca zorunluluğa rağmen SGK işe giriş bildirimi yapılmayan müvekkilin sigorta primleri deödenmemiştir.Davalı idarece 20/05/2008 tarihinde iş sözleşmesi sebep gösterilmeksizin ve haksız olarak feshedilmiş olup, fesihsebebiyle müvekkile kıdem ve ihbar tazminatı da ödenmemiştir.Bu sebeplerle davalı belediye başkanlığından şimdilik 100,00 TL bakiye ücret alacağı, 100,00 TL kıdemtazminatı alacağı ve 100,00 TL de ihbar tazminatı alacağı olmak üzere toplam 300,00 TL alacağın tahsili için mahkemeyebaşvurmak gerekmiştir.T.SONUCU: Açıklanan nedenlerle davalı belediye başkanlığından (fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmakkaydıyla) şimdilik 100,00 TL bakiye ücret alacağı, 100,00 TL kıdem tazminatı alacağı ve 100,00 TL de ihbar tazminatıalacağı olmak üzere toplam 300,00 TL alacağın, ücretler için ödenmeleri gereken dönemden, kıdem ve ihbar tazminatlarıiçin fesih tarihinden itibaren TL mevduatına uygulanan en yüksek faiz oranından hesap edilecek faizi ile tahsiline,yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten arz ve talep ederim.”demek suretiyle adli yargı yerinde dava açmıştır.Kayseri 2.İş Mahkemesi: 13.10.2011 gün ve E:2009/794, K:2011/423 sayılı kararında özetle; davanınkabulüne karar vermiştir.İşbu karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesi 25.12.2013 gün veE:2011/49325, K:2013/34963 sayılı ilamı ile; “Davacı, Belediyeye bağlı Kültür ve Sanat işleri bünyesinde ev tekstili vemakine nakışı kurs öğretmeni olarak çalıştığını iddia etmiş, davalı ise hiçbir zaman belediye işçi kadrosunda çalışmadığınısavunmuştur. Dosya içerisinde davacının görevlendirilmesinin ne şekilde yapıldığı, İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü’nün veHalk Eğitim Merkezi Müdürlüğü'nün, istemi ve Valilik makamının onayının bulunup bulunmadığı ile ilgili bilgi ve belge yeralmamaktadır.Bu sebeple, davacının görevlendirilmesinin ne şekilde yapıldığı ve statü hukukuna tabi olup olmadığıaraştırılmadan eksik inceleme ile hüküm kurulması hatalıdır.” şeklindeki gerekçesiyle hükmün bozulmasına kararvermiştir.Kayseri 2. İş Mahkemesi: Yargıtay’ın bozma ilamına uyduktan sonra 03.06.2014 gün ve E:2014/64,K:2014/316 sayılı ilamı ile özetle; davada idari yargı yerinin görevli olduğundan bahisle davanın görev yönünden reddinekarar vermiş, yapılan temyiz başvurusu üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 27.11.2014 gün ve E:2014/25772,
K:2014/35888 sayılı ilamı ile söz konusu kararın hüküm fıkrasının ilk paragrafındaki düzeltmelerin yapılarak hükmünonanmasına karar verilmiş ve karar kesinleşmiştir.Davacı vekili aynı istemle bu kez idari yargı yerinde dava açmıştır.Kayseri 2. İdare Mahkemesi: 23.03.2015 gün ve E:2015/163, K:2015/262 sayı ile özetle; “Uyuşmazlık konusuolayda, her ne kadar davacı tarafından, Kayseri 2. İş Mahkemesi'nin görevsizlik kararının kesinleşmesi üzerine, 30günlük yasal süre aşılmadan işbu dava Mahkememizde açılmış ise de, davacının, davalı idare bünyesinde düzenlenmesleki kurslarda usta öğretici olarak 25.01.1986 tarih ve 86/10340 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı doğrultusundaistihdam edildiği hususunda kuşku bulunmadığı, davalı idare encümeninin dosyada yer alan 04.09.2003 tarihli kararınınincelenmesinden, davacı ve diğer usta öğreticilere, belirtilen bakanlar kurulu kararına göre hesaplanan ücretin aylıkolarak ödeneceğinin karara bağlandığı, bu itibarla anılan kurslarda usta öğretici olarak en son 25.05.2008 tarihinde dersveren davacıya, hesaplanan ders ücreti tutarının en geç 15.06.2008 tarihinde ödenmiş olacağı, davacı tarafından, eksiködendiği belirtilen tutarların tazmini istemiyle 15.06.2008 tarihinden itibaren ya doğrudan idari dava açma süre içindedava açılması ya da 2577 sayılı yasanın 11.maddesi kapsamında idareye başvuruda bulunularak verilen cevabın kalandava açma süresi içinde dava konusu edilmesi gerekirken, 17.11.2009 tarihinde görevsiz mahkemede açılan işbudavanın esasını süre aşımını nedeniyle inceleme olanağı bulunmamaktadır.Açıklanan nedenlerle, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 15. maddesinin l/b bendi uyarınca süreaşımı yönünden davanın reddine” şeklinde karar vermiştir.İşbu karara karşı yapılan itiraz başvurusu üzerine Kayseri Bölge İdare Mahkemesi 19.11.2015 gün veE:2015/1337 sayı ile özetle; “Uyuşmazlık konusu olayda adlı ve idari yargı dava dosyalarında mevcut tüm bilgi vebelgelerin birlikte değerlendirilmesinden; davacının, Melikgazi Belediye Başkanlığı Kültür ve Sosyal İşleri Müdürlüğütarafından düzenlenen mesleki eğitim kurslarında kurs eğitmeni (usta öğretici) olarak çalıştırılmak üzere BelediyeEncümeni kararı ile görevlendirildiği, bu şekilde davacının davalı kurumda ücrete tabi ve bağımlı bir şekilde iş görmesi ilearalarında iş sözleşmesi (hizmet ilişkisi) ilişkisi kurulduğu, davacının memur veya sözleşmeli personel statüsünde işealınmadığı ve dolayısıyla anılan statülere tabi olmadığı açıktır.Ayrıca, davacıya 25.01.1986 tarih ve 86/10340 sayılı Bakanlar Kurulu kararı doğrultusunda kurs verdiği sürelerdahilinde ek ders ücreti ödeneceğinin belirtilmesi, taraflar arasındaki ilişkinin statü hukukuna dayandığınıgöstermemektedir.Bu durumda; davacının talep ettiği parasal hak ve tazminatların İş Kanunundan kaynaklanan haklardan olduğu veişe alındığı tarihte yürürlükte olan 506 sayılı Kanun'un 134.maddesi hükmü uyarınca bu uyuşmazlıkta İş Mahkemeleriningörevli bulunduğu hususu dikkate alındığında, uyuşmazlığın özel hukuk hükümlerine göre görüm ve çözümünde adli yargıyerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.Nitekim; Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün 30.09.2013 tarih ve E:2013/851, K:2013/1277 sayılıkararı ile 04.05.2015 tarih ve E:2015/311, K:2015/327 sayılı kararı da bu yöndedir.Diğer taraftan; Yargıtay 7.Hukuk Dairesi'nin 28.10.2013 tarih ve E:2013/11124, K:2013/17582 sayılı kararı ile,dava konusu ihtilafa benzer bir uyuşmazlıkta yerel Mahkemenin (Kayseri l.İş Mahkemesi) işin esasına girmek suretiyleverdiği kısmen kabul kararının esastan temyiz incelemesinin yapıldığı, yine Yargıtay 22.Hukuk Dairesi'nin 25.11.2013tarih ve E:2013/32691, K:2013/26549 sayılı kararı ile de; yerel Mahkemenin "dava şartı yokluğundan davanın usuldenreddine dair kararının", Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün 30.09.2013 tarih ve E:2013/851, K:2013/1277sayılı kararma atıf yapılmak suretiyle bozulduğu anlaşılmaktadır.Açıklanan nedenlerle; 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesi'nin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un 20.maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmesine” şeklindekarar vermiştir.İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün, Serdar ÖZGÜLDÜR’ünBaşkanlığında, Üyeler: Ali ÇOLAK, Yusuf Ziyaattin CENİK, Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN, MehmetAKBULUT ve Yüksel DOĞAN’ın katılımlarıyla yapılan 28.12.2015 günlü toplantısında; Raportör-Hakim İsmailSARI’nın 2247 sayılı Yasa’da öngörülen koşulları taşımayan başvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu ve dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN ile DanıştaySavcısı Yakup BAL’ın başvurunun reddi gerektiğine ilişkin sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:Dosya üzerinde yapılan incelemeye göre; davacı vekili tarafından adli yargı yerinde dava açıldığı, Kayseri 2. İşMahkemesince 03.06.2014 gün ve E:2014/64, K:2014/316 sayılı kararı ile davada idari yargı görevli olduğundanbahisle davanın görev yönünden reddine karar verildiği ve bu kararın Yargıtay 9. Hukuk Dairesince hükmün düzeltilerekonanmasına karar verilerek kararın kesinleştiği, sonrasında idari yargıda aynı istemle dava açıldığı, Kayseri 2.İdareMahkemesinin 23.03.2015 gün ve E:2015/163, K:2015/262 sayılı kararı ile davanın 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun 15. maddesinin 1/b bendi uyarınca süre aşımı yönünden davanın reddine karar verildiği, işbu karara karşıyapılan itiraz başvurusu üzerine Kayseri Bölge İdare Mahkemesi’nin 19.11.2015 gün ve E:2015/1337 sayılı kararı iledava konusu uyuşmazlığın davacının talep ettiği parasal hak ve tazminatların îş Kanunundan kaynaklanan haklardanolduğu ve işe alındığı tarihte yürürlükte olan 506 sayılı Kanun'un 134.maddesi hükmü uyarınca bu uyuşmazlıkta İşMahkemelerinin görevli bulunduğu hususu dikkate alındığında, uyuşmazlığın özel hukuk hükümlerine göre adli yargımercilerinin görevli olduğu gerekçesiyle 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanunun20. maddesi uyarınca dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği anlaşılmıştır.Başvuruya konu 2247 sayılı Yasa’nın 20. maddesinde; “Daha önce Uyuşmazlık Mahkemesince yargı merciibelirtilmemiş olan bir davada temyiz incelemesi yapan yüksek mahkeme, davanın, davaya bakan mahkemenin görevidışında olduğu kanısına varırsa, incelediği kararı bozacak yerde, incelemeyi erteleyerek yargı merciinin belirtilmesi içinUyuşmazlık Mahkemesine başvurmaya karar verebilir.” hükmüne yer verilmiştir. Yasa metninde de anlaşılacağı üzere, bu
madde kapsamında görev uyuşmazlığının çözümü için Uyuşmazlık Mahkemesine başvuru yapabilecek merciler, temyizincelemesi yapmaya yetkili yüksek mahkemelerdir ve bölge idare mahkemesinin yasa metninde geçtiği şekilde yüksekmahkeme olarak kabulü mümkün değildir. Her ne kadar 2577 sayılı Yasa’nın geçici 8. maddesindeki düzenlemenedeniyle henüz uygulamaya geçmese de, 18.6.2014 tarih ve 6545 sayılı Yasayla 2576 sayılı Kanun’un 3/A maddesininb fıkrasında yapılan değişiklik gereğince bölge idare mahkemelerine; “istinaf başvurularını inceleyip karara bağlama”yetkisi verilse ve yeni düzenlemeden sonra artık bölge idare mahkemeleri de bir nevi temyiz mercii olsalar da, 2247 sayılıYasa’nın 20. maddesinde, istinaf incelemesi yapan üst derece mahkemelerinin de bu maddeye dayanarak UyuşmazlıkMahkemesine başvuru yapabilmelerine ilişkin bir değişiklik yapılmaması nedeniyle bu mahkemelerce, 2247 sayılıYasa’nın 20. maddesi kapsamında Mahkememize başvuru yapılması mümkün değildir.Ancak, bölge idare mahkemesinin incelemekte olduğu bir dosyada, başka bir yargı koluna mensup mahkemeningörevli olduğunu düşünmesi halinde ve diğer yargı kolundaki görevsizlik kararının kesinleşmesi koşuluyla varlığını ilerisürdüğü görev uyuşmazlığının çözümü için 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesi gereğince Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurmasında her hangi bir engel bulunmamaktadır. Yapılan başvurunun kabulü ve incelenebilmesi için de, müracaatınYasa’nın 19. maddesine göre yapılması gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle, başvuruda 20. maddede belirtilen koşulların oluşmadığı anlaşıldığından, aynı Yasa’nın 27.maddesi uyarınca yöntemine uygun bulunmayan başvurunun reddine karar verilmesi gerekmiştir.S O N U Ç : 2247 sayılı Yasa’nın 20. maddesinde öngörülen koşulları taşımayan Kayseri Bölge İdareMahkemesince yapılan BAŞVURUNUN, aynı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca REDDİNE, 28.12.2015 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. BaşkanSerdarÖZGÜLDÜR ÜyeAliÇOLAK
ÜyeSüleyman HilmiAYDINÜyeYusuf ZiyaattinCENİK
ÜyeMehmetAKBULUTÜyeAlaittin AliÖĞÜŞ
ÜyeYükselDOĞAN