T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ ESAS NO
: 2021/745KARAR NO : 2021/689
KARAR TR : 27/12/2021 ÖZET: İdari yargı yerinde açılan davanınöncesinde adli yargı yerince aynı konudaverilmiş kesin veya kesinleşmiş bir görevsizlikkararı bulunmadığı anlaşıldığından, 2247sayılıKanun’un 19. maddesinde belirtilen koşullarınoluşmaması nedeniyle, aynı Kanun’un 27.maddesi uyarınca yöntemine uygunbulunmayan BAŞVURUNUN REDDİgerektiği hk. KARAR Davacı : S.G.Vekili : Av. A.Ç.Davalı
: Tarım ve Orman BakanlığıVekili : Av. F.N.K.I. DAVA KONUSU OLAY1. Tarım ve Orman Bakanlığı Tütün ve Alkol Dairesi Başkanlığının 15/05/2019 tarihli ve …03.03-E.1528161sayılı idari yaptırım karar tutanağı ile, Battalgazi İlçe Emniyet Müdürlüğü ekiplerince 26/04/2019 tarihinde yapılandenetimler sırasında, davacıya ait Paşa Büfe isimli işyerinde saat 00.26 sıralarında alkollü içki satıldığının tespitedildiğinden bahisle, davacı adına 4250 sayılı İspirto ve İspirtolu İçkiler İnhisarı Kanunu’nun 6. maddesinin beşincifıkrasına aykırılık nedeniyle 7. maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ile 4733 sayılı Tütün, Tütün Mamulleri ve AlkolPiyasasının Düzenlenmesine Dair Kanun’un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k) bendi uyarınca 52.060 TL idari paracezası verilmiş, 31/05/2019 tarihli ve …03.03-E.1727763 sayılı idari para cezası tebligatı ile davacıya bildirilmiştir.2. Davacı, idari para cezasının iptali istemiyle adli yargı yerine başvuruda bulunmuştur.II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİA. Adli Yargıda3. Malatya 1. Sulh Ceza Hâkimliği 23/09/2019 tarihli ve D.İş. 2019/2386 sayılı kararı ile, işlemin idariişlem içermesi nedeniyle 4733 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca itirazı inceleme görev ve yetkisinin idarimahkemelerine ait olduğunu belirterek, itirazın görev yönünden reddine karar vermiş, davalı vekili 11.10.2019 tarihindekarara itiraz etmiştir.4. Bu kez davacı vekili, aynı istemle idari yargı yerinde dava açmıştır.B. İdari Yargıda5. Ankara 1. İdare Mahkemesi 01/10/2021 tarihli ve E.2019/2358 sayılı kararı ile, idari paracezasının4250 sayılı Kanun uyarınca verildiği ve 5326 sayılı Kanun'un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerindenbiri olduğu, 4250 sayılı Kanun'da da idari para cezasına itiraz konusunda görevli mahkemenin gösterilmediği, budurumda Kabahatler Kanunu'nun 3. maddesinde belirtildiği üzere, idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkinhükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacak olması nedeniyle, görevli mahkemeninbelirlenmesinde 5326 sayılı Kanun hükümleri dikkate alınacağından, idari para cezasına karşı açılan davanın görüm veçözümünde, anılan Kanun'un 27. maddesinin (1) numaralı bendi uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğunu belirterek2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulmasına ve davanın incelenmesinin Uyuşmazlık Mahkemesince kararverilinceye kadar ertelenmesine karar vermiştir.III. İLGİLİ HUKUK6. Uyuşmazlık Mahkemesinin görev ve yetkileri, 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 158. maddesiile 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 1. maddesinde açıkça gösterilmiş,Mahkeme adli ve idari yargı mercileri arasındaki görev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkilikılınmıştır.7. 2247 sayılı Kanun’un 14. maddesi şöyledir:“Olumsuz görev uyuşmazlığının bulunduğunun ileri sürülebilmesi için adli ve idari yargımercilerinin tarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yoldaverdikleri kararların kesin veya kesinleşmiş olması gerekir. Bu uyuşmazlığın giderilmesi istemi, ancakdavanın taraflarınca ileri sürülebilir.”8. Aynı Kanun'un 19. maddesi şöyledir:
“Adli ve idari yargı mercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmiş görevsizlik kararı üzerinekendisine gelen bir davayı incelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargı mercii davadagörevsizlik kararı veren merciin görevli olduğu kanısına varırsa, gerekçeli bir karar ile görevli merciinbelirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurur ve elindeki işin incelenmesini UyuşmazlıkMahkemesinin karar vermesine değin erteler.(Değişik ikinci fıkra: 23/7/2008 – 5791/9 md.) Yargı merciince, önceki görevsizlik kararına ilişkindava dosyası da temin edilerek, gerekçeli başvuru kararı ile birlikte dava dosyaları UyuşmazlıkMahkemesine gönderilir.”9.Kanun'un 27. maddesinde ise, Uyuşmazlık Mahkemesinin, uyuşmazlık çıkarmaya veya görevuyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil ve süre açısından inceleyeceği; yöntemine uymayan veya süresi içinde ilerisürülmemiş istemleri reddedeceği kuralına yer verilmiştir.IV. İNCELEME VE GEREKÇEİlk İnceleme10. Uyuşmazlık Mahkemesinin Celal Mümtaz AKINCI’nın başkanlığında, Üyeler Birol SONER, Nilgün TAŞ,Doğan AĞIRMAN, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN’ın katılımlarıyla yapılan 27/12/2021 tarihlitoplantısında; Raportör-Hâkim Gülten Fatma BÜYÜKEREN’in, 2247 sayılı Kanun’da öngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın başvurunun reddi gerektiğiyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:11. Dosyanın incelenmesinden, davacı vekilinin idari para cezasının iptali istemiyle idari yargı yerinde açtığıdavada, Ankara 1. İdare Mahkemesince, davanın, Malatya 1. Sulh Ceza Hâkimliğinin 23/09/2019 tarihli ve D.İş.2019/2386 sayılı kararı ile başvurunun görev yönünden reddine karar verilerek kesinleşmesi üzerine açıldığını belirterekdavanın çözümünün adli yargı yerine ait olduğu gerekçesiyle 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi uyarınca UyuşmazlıkMahkemesine başvuruda bulunduğu, idari yargı dosyası ile birlikte Mahkememize gönderilen Malatya 1. Sulh CezaHâkimliğinin 23/09/2019 tarihli ve D.İş. 2019/2386 sayılı dosyasının incelenmesinden ise, davacının idari para cezasınıniptali istemiyle yaptığı başvuruda, başvurunun görev yönünden reddine karar verildiği ve davalı vekilince karara itirazedildiği, itiraz incelenmeden dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği anlaşılmıştır.12. Ankara 1. İdare Mahkemesince 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurabilmesi için, adli yargı yerince aynı konuda verilmiş kesin veya kesinleşmiş bir görevsizlik kararı bulunması, bununüzerine kendisine açılan davada adli yargı yerinin görevli olduğu kanısına varması ve görevli merciin belirtilmesi içinUyuşmazlık Mahkemesine başvurması gerektiği açıktır. Oysa olayda, adli yargı yerince davacı hakkında aynı konuyailişkin olarak verilmiş ve kesinleşmiş bir görevsizlik kararı bulunmadığı böylece ortada 2247 sayılı Kanun’un 19.maddesinde öngörülen biçimde, idari yargı yerinde açılan davanın öncesinde, adli yargı yerince aynı konuda verilmişkesin veya kesinleşmiş bir görevsizlik kararının bulunmadığı kuşkusuzdur.13. Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak, Ankara 1. İdare Mahkemesince davanınçözümünün adli yargı yerine ait olduğu gerekçesiyle 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirtilmesi için yaptığı başvurunun, idari yargı yerinde açılan davanın öncesinde adli yargı yerince aynı konuda verilmişkesin veya kesinleşmiş bir görevsizlik kararı bulunmadığı anlaşıldığından, 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesinde belirtilenkoşulların oluşmaması nedeniyle, aynı Kanun’un 27. maddesi uyarınca yöntemine uygun bulunmayan başvurunun reddigerekmiştir.V. HÜKÜMAçıklanan gerekçelerle;2247 sayılı Kanun’un 19. maddesinde belirtilen koşulların oluşmaması nedeniyle, aynı Kanun’un 27. maddesiuyarınca yöntemine uygun bulunmayan BAŞVURUNUN REDDİNE,27/12/2021 tarihinde, OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. BaşkanCelal MümtazAKINCIÜyeBirolSONERÜyeNilgünTAŞÜyeDoğanAĞIRMAN
ÜyeAydemirTUNÇÜyeNurdaneTOPUZÜyeAhmetARSLAN