T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ ESAS NO
: 2022/137KARAR NO : 2022/234
KARAR TR : 18/04/2022ÖZET: Vakıf Üniversitesine bağlı özelhastanedeki ameliyat uygulaması sırasındahaksız alındığı ileri sürülen fazla tedavi vetıbbi malzeme ücretinin iadesi istemiyleaçılan davanın, 5510 sayılı Kanun'un 101.maddesi kapsamında ADLİ YARGIYERİNDE görülmesi gerektiği hk.
K A R A R Davacı
: H. AVekili
: Av. F. GDavalı
: İstanbul Aydın Üniversitesi Rektörlüğü
I. DAVA KONUSU OLAY
1. Davacı vekili, davalı vakıf üniversitesine bağlı özel hastanedeki ameliyat uygulaması sırasında haksız alındığıileri sürülen fazla tedavi ve tıbbi malzeme ücretlerinin iadesi istemiyle adli yargı yerinde dava açılmıştır. II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİ A. Adli Yargıda 2. Bakırköy 1. Tüketici Mahkemesinin 09/11/2021 tarihli ve E.2021/584, K.2021/569 sayılı kararı ile,uyuşmazlığın idari yargı yerinde çözülmesi gerektiğindenbahisle yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usuldenreddine karar verilmiştir. Bu karar, istinaf edilmeksizin 07/12/2021 tarihinde kesinleşmiştir. 3. Davacı vekili, bunun üzerine idari yargı yerinde tam yargı davası açmıştır. B. İdari Yargıda 4. İstanbul 9. İdare Mahkemesinin 24/02/2022 tarihli ve E.2022/396 sayılı ara kararı ile, "sağlıkhizmet sözleşmesinden kaynaklı uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu" kanaatinevarılarak 2247 sayılı Kanun'un 19. maddesi uyarınca dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine ve dosyaincelemesinin ertelenmesine karar verilmiştir. III. İLGİLİ HUKUK 5. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun “Sağlık hizmetlerinin sağlanmayöntemi ve sağlık giderlerinin ödenmesi” başlıklı 73. maddesi şöyledir:
“Bu Kanuna göre sağlık hizmetleri, Kurum ile yurt içindeki veya yurt dışındakisağlık hizmeti sunucuları arasında yapılan sözleşmeler yoluyla ve/veya bu Kanun hükümlerine uygunolarak genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sözleşmesiz sağlık hizmetisunucularından satın aldıkları sağlık hizmeti giderlerinin ödenmesi suretiyle sağlanır.Kamu idaresi sağlık hizmeti sunucuları dışındaki vakıf üniversiteleri dahil sözleşmeli sağlık hizmetisunucularınca, Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonunca belirlenen sağlık hizmetleri bedeline ekolarak, genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü oldukları kişilerden sağlık hizmeti sunucularınıngiderleri ve ürettikleri sağlık hizmetlerinin maliyetleri, yapılan sübvansiyonlar gibi kriterler dikkate
alınarak bu bedellerin iki katına kadar alınabilecek ilave ücretin tavanını belirlemeye Cumhurbaşkanıyetkilidir. Bu tavan dahilinde alınabilecek ilave ücret oranları Kurumca belirlenir. Ancak (…) 60 ıncımaddenin birinci fıkrasının (c) bendinin (4), (6) ve (8) numaralı alt bentleri kapsamında sayılanlar ilebakmakla yükümlü oldukları kişiler ile aynı maddenin onikinci, onüçüncü ve ondördüncü fıkralarıkapsamında genel sağlık sigortalısı sayılan kişilerden ilave ücret alınamaz. Sağlık HizmetleriFiyatlandırma Komisyonunca belirlenen eşdeğer ilaçların, azami fiyatı ile kişinin talep ettiği eşdeğerilacın fiyatı arasında oluşacak fark ve optik için tavan uygulanmaz ve bu fıkra kapsamındadeğerlendirilmez.Kamu idaresi sağlık hizmeti sunucuları ise otelcilik hizmeti ile dördüncü fıkrada belirtilen istisnaisağlık hizmetleri dışında, sağladıkları sağlık hizmetleri için genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlüolduğu kişilerden ilave ücret talep edemez. Ancak yükseköğretim kurumlarına ait sağlık hizmetisunucularında öğretim üyeleri tarafından mesai saatleri dışında bizzat verilen sağlık hizmetleri içinKurumca belirlenmiş sağlık hizmetleri bedelinin, poliklinik muayenelerinde bir katını, diğer hizmetlerdeyüzde ellisini geçmemek üzere, üniversite yönetim kurulu kararıyla öğretim üyelerinin unvanları itibarıylabelirlenen miktarda ilave ücret alınabilir. Ancak alınacak ilave ücret bir defada asgari ücretin iki katınıgeçemez. Bu oranları bir katına kadar artırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. Kurum bu fıkra kapsamındailave ücret alınamayacak sağlık hizmetlerini belirlemeye yetkilidir.Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, Kurumca belirlenmiş standartların üstündeki taleplerikarşılayan otelcilik hizmetleri ile hayati öneme sahip olmama ve alternatif tedavilerin bulunması gibihususlar göz önüne alınarak Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonu tarafından belirlenen istisnaisağlık hizmetleri için, genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerden belirlenen hizmetfiyatlarının üç katını geçmemek üzere ilâve ücret alabilir. Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, Kurumcaödenecek sağlık hizmeti bedellerinin yayımlanmasınıtakiben otuzgüniçinde ilâveücret ödemeleriiçinbelirlenentavanlar dahilinde belirledikleri sağlık hizmeti fiyatlarını kuruma bildirmek zorundadır.Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları fiyat değişikliklerini 5 iş günü içinde Kuruma bildirirler. Tavanlardahilinde de olsa Kurumca belirlenen süreden önce bu fiyatlarını artıramazlar.Kurum, provizyon işlemlerini yürütmek üzere sağlık hizmeti sunucularının mahallinde provizyonmerkezi açabilir ve personel çalıştırabilir. Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, bu amaçla Kuruma uygunbağımsız mekân tahsis etmek zorundadır.Acil haller dışında sözleşmesiz sağlık hizmeti sunucularından kişilerce satın alınan sağlık hizmetibedelleri Kurumca ödenmez.Sözleşmesiz sağlık hizmeti sunucularından acil hallerde alınan sağlık hizmeti bedeli, 72 nci maddegereği sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları için belirlenen bedeller esas alınarak genel sağlık sigortalısıve bakmakla yükümlü olduğu kişilere fatura karşılığı ödenir. Sözleşmeli ve sözleşmesiz sağlık hizmetisunucuları, acil hallerde, sözleşmeli sağlık hizmetleri sunucuları ise Kurumun belirlediği sağlık hizmetleriiçin genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerden veya Kurumdan herhangi bir ilaveücret talep edemez.Kurum, bu Kanunun birinci fıkrasında belirtilen yöntemler dışında, kamu idarelerince verileceksağlık hizmetlerini götürü bedel üzerinden hizmet alım sözleşmesiyle de sağlamaya yetkilidir. Kamuidaresi sağlık hizmeti sunucuları, sözleşmede belirtilen götürü bedel karşılığında genel sağlık sigortalısıve bakmakla yükümlü olduğu kişilere sözleşme kapsamında verilmesi gereken her türlü sağlık hizmetinisunmakla yükümlüdür ve sözleşmede belirtilen götürü bedel dışında Kurumdan veya genel sağlıksigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerden Kanunda belirtilen ilave ücretler ve katılım paylarıdışında ayrıca bir bedel talep edemez. Götürü bedel üzerinden hizmet alım sözleşmesiyle temin edilenhizmetler için Kuruma ayrıca fatura ve dayanağı belge gönderilmez. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkinusul ve esaslar Sağlık Bakanlığı ile müştereken belirlenir.Sağlık hizmeti sunucuları, genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sağlıkhizmetlerinden yararlanmaya müstahak olup olmadığını, Kurumun elektronik veya diğer ortamlardasağlayacağı yöntemlere uygun olarak kontrol etmek ve belgelemek zorundadır.3713 sayılı Kanuna göre aylık bağlanmış maluller, 5434 sayılı Kanunun 56 ncı maddesi veya 2330sayılı Kanunun 2 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlardan 3713 sayılı Kanunkapsamına giren olaylar sebebiyle aylık bağlananlar ile 3713 sayılı Kanun kapsamına girmese dahibaşkasının yardımı ve desteği olmaksızın yaşamak için gereken hareketleri yapamayacak derecede malulolan vazife ve harp malullerinin sağlık kurulu raporuyla ihtiyaç duydukları her türlü ortez/protez vediğer iyileştirici araç ve gereçler herhangi bir kısıtlama getirilmeksizin Kurumca karşılanır. 3713 sayılıKanun kapsamına girmese dahi atış, tatbikat veya diğer ateşli silah yaralanmaları nedeniyle malul olanvazife ve harp malullerinin de sağlık kurulu raporuyla ihtiyaç duydukları her türlü ortez, protez ve diğeriyileştirici araç ve gereçler herhangi bir kısıtlama getirilmeksizin Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanır.Ancak, 72 nci maddede belirtilen usullere göre bedelleri karşılanacak olan bu kapsamdaki ürünler,garanti süresi kapsamında veya aynı amaca yönelik ürün talepleri Kurum tarafından yayınlanan ürünlistelerinden, yine Kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara göre karşılanır.Genel sağlık sigortalısı ile bakmakla yükümlü olduğu kişilerden, 3713 sayılı Kanunun 21 incimaddesinde sayılan olaylara maruz kalmaları nedeniyle yaralananlar, tedavileri sonuçlanıncaya veyamaluliyetleri kesinleşinceye kadar geçen süre içerisinde verilen sağlık hizmetleri ve diğer haklardan aynıKanuna göre aylık bağlanmış olanlar gibi yararlandırılırlar.Kurum, fatura denetimi konusunda kriterler koymaya, alternatif geri ödeme modelleri oluşturmaya vebu konularda tespitler ve denetimler yapmaya ve/veya yaptırmaya, buna bağlı olarak hizmet alımıyapmaya yetkilidir.
Kurum, gerçek veya tüzel kişilerden; ödeme kapsamındaki sağlık hizmetleri ve/veya ürün listelerinegirmek için yapılan başvurulardan asgari ücretin yirmi katını geçmemek üzere başvuru ücreti, ilaç hariçolmak üzere diğer tıbbi malzeme ve ürünlerden listelerde kalmak için asgari ücretin üç katını geçmemeküzere yıllık aidat, fiyat düşüş talepleri hariç olmak üzere listelerdeki değişiklik taleplerinden her bir işlemiçin asgari ücret tutarını geçmemek üzere işlem ücreti, kamu kurumu niteliğinde tüzel kişiliği haiz meslekkuruluşları ile yapılan protokollere dayalı sözleşmeler hariç olmak üzere sözleşme imzalamak için asgariücretin on katını geçmemek üzere sözleşme ücreti alabilir, bu ücretleri imal ve ithal ürün gruplarına görefarklılaştırabilir. Bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurumca belirlenir.Sağlık hizmeti satın alma sözleşmelerinin hazırlanması ve akdedilmesi, sağlık hizmeti giderlerininödenmesi ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacakyönetmelikle düzenlenir.” 6. Aynı Kanun'un “Uyuşmazlıkların çözüm yeri” başlıklı 101. maddesi şöyledir: “Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgiliortaya çıkan uyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür.” 7. Öte yandan,sağlık yardımları Sosyal Güvenlik Kurumunca karşılanan ve kapsam maddesinde tanımlanankişilerin sağlıklı kalmalarını, hastalanmaları halinde sağlıklarını kazanmalarını, iş kazası ile meslek hastalığı, hastalık veanalık sonucu tıbben gerekli görülen sağlık hizmetlerinin karşılanmasını, iş göremezlik hallerinin ortadan kaldırılmasınıveya azaltılmasını temin etmek amacıyla Kurumca finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri, yol, gündelik ve refakatçigiderlerinden yararlanma esas ve usulleri ile bu hizmetlere ilişkin Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonuncabelirlenen Kurumca ödenecek bedellerin bildirilmesi amacıyla ve5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu, 5510sayılı Kanun ve “Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği” hükümleri çerçevesinde düzenlenmiş olan SosyalGüvenlik Kurumu Sağlık Uygulama Tebliği'nin“1.9 - İlave ücret/ 1.9.1 - İlave ücret alınması” başlıklı maddesişöyledir: “(1) İlave ücret alınması uygulamasında;a) Kurumla sözleşmeli; vakıf üniversiteleri ile özel sağlık kurum ve kuruluşlarınca; Kurumcabelirlenen oranı geçmemek kaydıyla kişilerden ilave ücret alınabilir.b) Yükseköğretim kurumlarına ait sağlık hizmeti sunucularında öğretim üyeleri tarafından mesaisaatleri dışında bizzat verilen sağlık hizmetleri için Kurumca belirlenmiş sağlık hizmetleri bedelinin birdefada asgari ücretin iki katını geçmemek üzere, poliklinik muayenelerinde en fazla iki katı, diğerhizmetlerde en fazla bir katı kadar ilave ücret alınabilir. Sağlık Bakanlığı ve bağlı kuruluşlarına aitsağlık tesisleri ve üniversitelere ait ilgili birimlerin birlikte kullanımına ilişkin protokolü bulunan sağlıkhizmeti sunucularında öğretim üyeleri tarafından ilave ücret alınamaz.c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen sağlık hizmeti sunucularınca SUT ve eklerinde yer alan sağlıkhizmetleri işlem bedellerinin tamamı üzerinden Kuruma fatura edilebilen tutarlar esas alınarak kişilerdenilave ücret alınabilir. Ancak SUT eki EK-2/B, EK-2/C, EK-2/Ç listelerinde yer alan işlemlerin bedellerineilave olarak Kuruma ayrıca faturalandırılabilen tıbbi malzeme, ilaçlar ve kan bileşenleri ile SUT eki EK-2/A Listesindeki tutarlara dahil olan işlemler için ayrıca ilave ücret alınamaz.(2) İlave ücretler, genel sağlık sigortalıları veya bakmakla yükümlü olunan kişilerce ve/veya sağlıkkurum/kuruluşlarınca Kurumdan talep edilemez.(3) Kurumla sözleşmeli eczaneler, eşdeğer ilaçların azami fiyatı ile kişinin talep ettiği eşdeğer ilacınfiyatı arasında oluşacak fark ücretini, Kurumla sözleşmeli optisyenlik müesseseleri de kişinin talep ettiğigörmeye yardımcı malzemenin bedeli ile Kurumca ödenen görmeye yardımcı malzeme bedeli arasındaoluşacak fark ücretini kişilerden talep edebileceklerdir. Bu fark ücreti ilave ücret olarakdeğerlendirilmez.(4) Sağlık hizmeti sunucularınca, Kurumca finansmanı sağlanmayan sağlık hizmetleri için talepedilen ücretler, ilave ücret olarak değerlendirilmez.(5) Sağlık hizmeti sunucusu, sunduğu sağlık hizmetleri öncesinde, alacağı ilave ücrete ilişkin olarakhasta veya hasta yakınının yazılı onayını alır. Bu yazılı onay alınmadan, işlemler sonrasında herhangi birgerekçe ileri sürerek ilave ücret talebinde bulunamaz.(6) Hastanın acil servislerde 24 saat içinde stabilizasyonu esastır. Hastanın acil servisebaşvurusundan itibaren 24 saat içinde stabilize edilerek ilgili kliniğe yatışı ya da başka bir sağlık hizmetisunucusunun yataklı kliniğine sevk edilmesiyle acil hal sona erer. Acil servislerden kabul edilerekdoğrudan uygulanan acil girişimsel işlemler ile 24 saat içinde acil gözlem ünitelerinde uygulanan tümsağlık hizmetleri için ilave ücret alınamaz. Hastadan ilave ücret alınabilmesi için hastaya/hasta yakınınaacil halin sona erdiğine ve müteakip işlemlerin ilave ücrete tabi olduğuna ilişkin “Acil Halin SonaErmesine İlişkin Bilgilendirme Formu” (EK-1/D) kullanılarak, yazılı bilginin imza karşılığı verilmesizorunludur.(7) Kurumla sözleşmeli/protokollü vakıf üniversiteleri ile özel sağlık kurum ve kuruluşları, aynıbaşvuru numarası altında yatarak tedavilerde yapılan Kurumca karşılanan sağlık hizmeti bedellerinintoplamının 100 (yüz) TL’yi aşması halinde, bu hizmetleri ve varsa ilave ücret tutarını gösterir, SUT eki“Hastaya Sunulmuş Olan Hizmetleri ve İlave Ücreti Gösterir Belge” yi (EK-1/B) en geç hastanın taburcuolduğu tarihte hastaya vermek zorundadır. Söz konusu bilgiler aynı süreler içerisinde elektronik ortamdada verilebilir.”
IV. İNCELEME VE GEREKÇE A. İlk İnceleme 8. Uyuşmazlık Mahkemesinin Muammer TOPAL’ın başkanlığında, Üyeler Birol SONER, Nilgün TAŞ, DoğanAĞIRMAN, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN’ın katılımlarıyla yapılan 18/04/2022 tarihlitoplantısında; 2247 sayılı Kanun'un 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre, İdare Mahkemesince, anılanKanun'un 19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, Mahkemece idari yargı dosyasının ekinde adli yargıdosyası ile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görev uyuşmazlığının esasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi. B. Esasın İncelenmesi 9. Raportör-Hâkim Murat UÇUR'un davanın çözümünde adli yargının görevli olduğu yolundaki raporu iledosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adli yargının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları da dinlendiktensonra gereği görüşülüp düşünüldü: 10. Dava, davacının davalı vakıf üniversitesine bağlı özel hastanedeki kardiyoloji tedavisi sırasında kendisindentedavi hizmeti ve tıbbi malzeme bedeli olarak faturayla fazladan haksız ücret tahsil edildiğinden bahisle, ödenenmiktarıniadesi istemiyle açılmıştır. 11. Olayda, İstanbul Aydın Üniversitesi Sağlık Uygulama Merkezi ......... Hastanesinden alınan sağlık hizmetisırasında, hangi koşullarda, hangi miktarda ve kimler tarafından ilave ücret ödeneceği ya da ödenmeyeceğine dairolduğu, bu konunun da 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu, 5510 sayılı Kanun ve “Genel Sağlık Sigortasıİşlemleri Yönetmeliği” hükümleri çerçevesinde hazırlanmış olan “Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Uygulama Tebliğindedüzenlendiği görülmekle, 5510 sayılı Kanun'un 101. maddesindekiamir hüküm kapsamında, uyuşmazlığın adli yargıyerinde (iş/ sosyal güvenlik mahkemesi) çözümlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 12. Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak; İstanbul 9. İdare Mahkemesinin başvurununkabulü ile Bakırköy 1. Tüketici Mahkemesinin yargı yolu yönünden görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir. V. HÜKÜM Açıklanan gerekçelerle; A. Davanın çözümünde ADLİ YARGI YERİNİN GÖREVLİ OLDUĞUNA, B. İstanbul 9. İdare Mahkemesinin BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile Bakırköy 1. Tüketici Mahkemesinin09/11/2021 tarihli ve E.2021/584, K.2021/569 sayılı yargı yolu yönünden GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 18/04/2022 tarihinde Üye AYDEMİR TUNÇ'un KARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Üye
Muammer
Birol
Nilgün
Doğan
TOPAL
SONER
TAŞ
AĞIRMAN
Üye
Üye
Üye
Aydemir
Nurdane
Ahmet
TUNÇ
TOPUZ
ARSLAN
KARŞI OY Dava; Vakıf Üniversitesine bağlı Tıp Fakültesi Hastanesindeki ameliyat uygulamaları sırasında, haksız alındığıileri sürülen fazla tedavi ücretinin iadesi istemiyle açılmıştır.Anayasanın 125. maddesinde; idarenin her türlü eylem ve işlemlerine karşı yargı yolunun açık olduğubelirtildikten sonra, son fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlü olduğu hükmebağlanmıştır.İdarenin yürütmekle yükümlü olduğu bir hizmetin kuruluşunda, düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnel niteliklibozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlanabilen hizmet kusuru; hizmetin kötü işlemesi, geç işlemesi veya hiçişlememesi hallerinde gerçekleşmekte ve idarenin tazmin yükümlülüğünün doğmasına yol açmaktadır. Bu bağlamdahizmet kusuru, özel hukuktaki anlamında uzaklaşarak nesnelleşen, anonim bir niteliğe sahip, bağımsız karakteri olan birkusurdur. Hizmet kusurundan dolayı sorumluluk, idarenin sorumluluğunun doğrudan doğruya ve asli nedeninioluşturmaktadır.Diğer taraftan; idarelerin kamu hizmetlerinin gereği gibi işlemesini sağlayacak organizasyonları yaparak yeterliaraç ve gereçler donatılmış bina, tesis ve araçlarda hizmetin özelliğine uygun olarak seçilen ve yetişmiş personelle hizmetiyürütmek yükümlülüğünün bulunduğu da tartışmasızdır.İdare Hukukunun ilkeleri ve Danıştay'ın yerleşik içtihatlarına göre, zarar gören kişinin hizmetten yararlanandurumda olduğu ve hizmetin riskli bir nitelik taşıdığı hallerde, idarenin tazmin yükümlülüğünün doğması için, zararın,idarenin açık hizmet kusuru sonucu meydana gelmiş olması gerekmektedir.İdarenin hukuki sorumluluğu, kamusal faaliyetler sonucunda, idare ile yönetilenler arasında yönetilenler zararınabozulan ekonomik dengenin yeniden kurulmasını, idari niteliklerden dolayı bireylerin uğradığı zararın idarece tazminedilmesini sağlayan bir hukuksal kurumdur. Bu kurum, kurumsal faaliyetler nedeniyle yönetilenlerin mal varlığında ortayaçıkan eksilmelerin ya da çoğalma olanağından yoksunluğun giderilebilmesi, karşılanabilmesi için aranılan koşulları,uygulanması gereken kural ve ilkeleri içine almaktadır.Genel anlam ile tam yargı davaları, idarenin faaliyetlerinden ötürü, hakları zarara uğrayanlar tarafından aleyhineaçılan tazminat davalarıdır. Bu tür davalarda mahkeme, hem olayın maddi yönünü, yani zararı doğuran işlem ve eylemleri,hem de bundan çıkabilecek hukuki sonuçları tespit edecektir. İdare kural olarak, yürüttüğü kamu hizmeti ile nedensellikbağı kurulabilen zararları tazminle yükümlü olup; idari eylem ve/veya işlemlerden doğan zararlar, idare hukuku kurallarıçerçevesinde, hizmet kusuru veya kusursuz sorumluluk ilkeleri gereği tazmin edilmektedir.Tam yargı davalarında, öncelikle zarara yol açtığı öne sürülen idari işlem veya eylemin hukuka uygunluğunundenetlenmesi esas alındığında, olayın oluşumu ve zararın niteliği irdelenip, idarenin hizmet kusuru olup olmadığınınaraştırılması, hizmet kusuru yoksa kusursuz sorumluluk ilkelerinin uygulanıp uygulanamayacağının incelenmesi, tazminatahükmedilirken de her halde sorumluluk sebebinin açıkça belirtilmesi gerekmektedir.Bakılan uyuşmazlıkta Vakıf Üniversitesine bağlı Tıp Fakültesi Hastanesindeki ameliyat uygulamaları sırasındahaksız alındığı ileri sürülen fazla tedavi ücretinin iadesi istenilmekte olup, olayda Vakıf Üniversitene bağlı hastanedenalınan sağlık hizmeti sırasında, uğranıldığı ileri sürülen zararın hizmetin kusurlu işletilmesinden olup olmadığınınanlaşılabilmesi ancak kişinin muayenesinde, ameliyatında takip ve tedavisinde uygulanan iş, işlem ve tedavilerin yürütülensağlık hizmetine uygun olup olmadığı, hizmet kusuru bulunup bulunmadığının tespiti ile mümkün olup, meydana gelenzararın (haksız alındığını ileri sürülen ücretlerin) bu değerlendirmeler sonucu çözümleneceği gözetildiğinde, idari yargıyerinin görevli olduğu görüşü ile çoğunluk kararına katılmıyorum.
Üye
Aydemir TUNÇ