T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ ESAS NO
: 2023/73KARAR NO : 2023/731KARAR TR :18/12/2023ÖZET: Gürcistan vatandaşı olup, Türkiye'dedoğum yapan davacının Gürcistan vatandaşıolan kızı hakkında düzenlenen doğum kayıtörneğinde, hatalı yazıldığı ileri sürülen babaadının düzeltilmesi istemiyle açılan davanın,İDARİ YARGI YERİNDE görülmesigerektiği hk.
K A R A R Davacı : A.TVekili
: Av. E.K.ÇDavalı : Esenyurt Nüfus Müdürlüğü I. DAVA KONUSU OLAY1. Davacı vekili, müvekkilinin Gürcistan vatandaşı olup, Gürcistan'da ya da Türkiye'de herhangi bir evlilikyapmadığını, kızıL.T'yı doğurduğu 08/10/2015 tarihinde de evli olmadığını fakat müvekkilin kızının doğum kayıtörneğinde baba adı olarak K.P isimli şahsın yazıldığını, bu şahsın müvekkilin doğum yaptığı esnada yanında bulunan birtercüman olup kızı ile herhangi bir irtibatının bulunmadığını, müvekkilinin kızı ile ilgili herhangi bir işlem yapmak istediğindedoğum kayıt örneğinde baba olarak belirtilen şahsın da imzasının istendiğini fakat şahsın nerede olduğu bilinmediğindenimzasının da alınamadığını, bu yanlışlık yüzünden müvekkilinin Gürcistan Konsolosluğundan kızının pasaportunu dahialamadığını ileri sürerek, kızının doğum kayıt örneğinde sehven yazılan baba adına ilişkin kaydın düzeltilmesi istemiyle adliyargı yerinde dava açmıştır. II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİ A. Adli Yargıda 2. Bakırköy 12. Asliye Hukuk Mahkemesi 07/07/2022 tarih ve E.2022/245, K.2022/301 sayılı kararıile, yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davanın usulden reddine karar vermiş, tarafların istinaf etmemesi üzerine kararkesinleşmiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir: "Somut olayda, davacının Türk vatandaşlığının bulunmadığı, bu nedenle eldeki talebin nüfuskayıtlarının tashihi davası niteliğinde olmadığı, verilen kimlik belgelerinde yer alan baba adınındeğiştirilmesi talebinin ancak idari bir işlem ile karşılanabileceği, idare tarafından başvuru üzerine işlemyapılmaması veya talebin reddedilmesi halinde ise ilgili kişilerin işlemin iptali için idare mahkemelerindedava açabilecekleri anlaşılmış olup netice itibariyle idari işleme konu eldeki talep yönünden adli yargınıngörevli olmadığı sonuç ve kanaatine varılmıştır." 3. Davacı vekili aynı istemle idari yargı yerinde dava açmıştır.
B. İdariYargıda 4. İstanbul 8. İdare Mahkemesi 21/12/2022 tarih ve E.2022/2746 sayılı kararı ile, davanın görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu gerekçesiyle, 2247 sayılıKanun'un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine ve dosya incelemesinin bu konuda UyuşmazlıkMahkemesince karar verilinceye kadar ertelenmesine karar vermiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir: "Olayda; nüfus kayıtlarında düzeltme yapılmasını gerektiren ve soybağını ilgilendiren bir nitelik arzeden mevcut uyuşmazlığın görüm ve çözümünde 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu ve 5490 sayılı NüfusHizmetleri Kanunu hükümleri uyarınca adli yargı yerlerinin görevli olduğu sonucuna varılmaktadır." III. İLGİLİ HUKUK 5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun "İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı" başlıklı
2. maddesinin birinci fıkrası şöyledir: "1. İdari dava türleri şunlardır:a) İdarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırıolduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan iptal davaları,b) İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tamyargı davalarıc) Tahkim yolu öngörülen imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç, kamuhizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılan her türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasındaçıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalar." 6. 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun "Kapsam" başlıklı 2. maddesi şöyledir: "Bu Kanun, Türk vatandaşları, doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türkvatandaşlığını kaybedenler ve bunların altsoyları ile Türkiye'de bulunan yabancıların nüfus hizmetlerinindüzenlenmesine, yürütülmesine ve geliştirilmesine ilişkin esas ve usûl hükümlerini kapsar."
7. 5490 sayılı Kanun'un "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin ilgili kısımları şöyledir: "d) Aile: Aynı soydan olup, bir aile sıra numarası altında kayıtlı olan kişiler ile onların eş veçocuklarını,ğ) Dayanak belgesi: Aile kütüğüne işlenen nüfus olaylarının dayanağı olan form, tutanak, mahkemekararı, noter senedi, doğum veya ölüm raporu gibi resmî belgeler ile bunların yedeklerini,h) Değerli kâğıtlar: Kimlik kartını, uluslararası aile cüzdanını ve mavi kartı,s) Nüfus hizmetleri: Nüfus olaylarına ve kişinin nüfusa ve yerleşim yeri adresine ilişkin bilgilerinintoplanmasına, nüfus kütüklerine geçirilmesine, korunmasına ve gerektiğinde tasnif edilerekdeğerlendirilmesine dair iş ve işlemleri,
ş) Nüfus kaydı: Aile kütüğüne işlenmiş kişisel bilgileri,y) Nüfus olayı: Doğum, ölüm, evlenme, boşanma, evlât edinme, tanıma, kayıt düzeltme, soybağınındüzeltilmesi, gaiplik gibi kişisel durumlarda değişiklik meydana getiren olayı,çç) Yabancılar kütüğü: Kimlik numarası verilen yabancıların kayıtlarının elektronik ortamdatutulduğu kütüğü,"
8. 5490 sayılı Kanun'un "Yabancıların kayıtlarının tutulması" başlıklı 8. maddesi şöyledir: "(Başlığı ile Birlikte Değişik:18/10/2018-7148/32 md.)(1) 4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamındakiyabancılara kimlik numarası vermeye, bunları yabancılar kütüğüne kaydetmeye ve herhangi bir işlemsebebiyle Türkiye’de bir kamu kurumuna veya dış temsilciliklerimize müracaat eden yabancılara, talepetmeleri hâlinde yabancı kimlik numarası (YKN) vermeye Bakanlık yetkilidir. Diplomatik misyonmensupları bu hükmün kapsamı dışındadır.(2) Yabancı kimlik numarasının geçerlilik süresi, başvuru esnasında ve sonrasında istenilecekbelgeler ile diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenir."
9. 5490 sayılı Kanun'un "Kayıt düzeltilmesi" başlıklı 35. maddesinin birinci fıkrası şöyledir: "Kesinleşmiş mahkeme hükmü olmadıkça nüfus kütüklerinin hiçbir kaydı düzeltilemez ve kayıtlarınanlamını ve taşıdığı bilgileri değiştirecek şerhler konulamaz. Ancak olayların aile kütüklerine tesciliesnasında yapılan maddî hatalar nüfus müdürlüğünce dayanak belgesine uygun olarak düzeltilir." 10. 5490 sayılı Kanun'un "Nüfus davaları" başlıklı 36. maddesi şöyledir: "1) Mahkeme kararı ile yapılan kayıt düzeltmelerinde aşağıdaki usûllere uyulur:a) Nüfus kayıtlarına ilişkin düzeltme davaları, düzeltmeyi isteyen şahıslar ile ilgili resmî daireningöstereceği lüzum üzerine Cumhuriyet savcıları tarafından yerleşim yeri adresinin bulunduğu yerdekigörevli asliye hukuk mahkemesinde açılır. Kayıt düzeltme davaları (..) nüfus müdürü veyagörevlendireceği nüfus memuru huzuru ile görülür ve karara bağlanır.b) Haklı sebeplerin bulunması hâlinde aynı konuya ilişkin düzeltme yapılması hâkimden istenebilir.Ad değişikliği hâlinde, nüfus müdürlüğü bu kişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı,soyadı değişikliğinde ise eşin ve ergin olmayan çocukların soyadını da düzeltir.c) Tespit davaları, kaydın iptali veya düzeltilmesi için açılacak davalara karine teşkil eder.2) Kişilerin başkasına ait kaydı kullandıklarına ilişkin başvurular Bakanlıkça incelenipsonuçlandırılır." 11. 5490 sayılı Kanun'un "Maddi hatalar" başlıklı 38. maddesi şöyledir:
"Bu Kanunun 7 nci maddesinde sayılan aile kütüklerine tescil edilmesi gereken bilgilerden; dayanakbelgesinde bulunduğu halde nüfus kütüklerine hatalı veya eksik olarak tescil edilen ya da hiç yazılmayanbilgiler veya mükerrer kayıtlar maddî hata kapsamında değerlendirilir. Bu tür maddî hatalar GenelMüdürlükçe ya da nüfus müdürlükleri tarafından düzeltilir veya tamamlanır. " 12. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu'nun"Amaç" başlıklı 1. maddesi şöyledir: "(1) Bu Kanunun amacı; yabancıların Türkiye’ye girişleri, Türkiye’de kalışları ve Türkiye’dençıkışları ile Türkiye’den koruma talep eden yabancılara sağlanacak korumanın kapsamına veuygulanmasına ilişkin usul ve esasları …düzenlemektir."
13. 6458 sayılıKanun'un "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinde belirtilenbazı tanımlarşöyledir: "...ı) Göç: Yabancıların, yasal yollarla Türkiye’ye girişini, Türkiye’de kalışını ve Türkiye’den çıkışınıifade eden düzenli göç ile yabancıların yasa dışı yollarla Türkiye’ye girişini, Türkiye’de kalışını,Türkiye’den çıkışını ve Türkiye’de izinsiz çalışmasını ifade eden düzensiz göçü ve uluslararası korumayı,r) Uluslararası koruma: Mülteci, şartlı mülteci veya ikincil koruma statüsünü,ü) Yabancı: Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile vatandaşlık bağı bulunmayan kişiyi,v) Yabancı kimlik numarası: 25/4/2006 tarihli ve 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu uyarıncayabancılara verilen kimlik numarasını..." 14. 5490 sayılı Kanun’un 8. ve 69. maddelerine dayanılarak hazırlananve 20/10/2006 tarih ve 26325 sayılıResmî Gazete'de yayımlanan Türkiyede Oturan Yabancıların Nüfus Kayıtlarının Tutulması Hakkında Yönetmeliğin"Amaç" başlıklı 1. maddesi şöyledir: "(1) Bu Yönetmeliğin amacı; Türkiye’de herhangi bir amaçla en az altı ay süreli yabancılara mahsusikamet tezkeresi alan yabancıların kimlik bilgilerinin ve beyan edecekleri nüfus olaylarının yabancılarkütüğünde tutulmasına ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir" 15. Aynı Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 2. maddesi şöyledir: "(1) Bu Yönetmelik, Türkiye’de herhangi bir amaçla en az altı ay süreli ikamet eden yabancılarınkayıtlarının tutulmasına ilişkin yabancılar kütüğünün ve bu kütüğe yazılacak bilgilere dayanak olanbelgelerden meydana gelen özel kütüklerin oluşturulmasına ve düzenlenmesine ilişkin hükümleri kapsar" 16. Aynı Yönetmeliğin "Tanımlar" başlıklı 4. maddesi şöyledir: "(1) Bu Yönetmelikte geçen;a) Aile : Aynı soydan olup, bir aile sıra numarası altında kayıtlı olan kişiler ile onların eş veçocuklarını,b) Bakanlık: İçişleri Bakanlığını,c) Genel Müdürlük: Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünü,ç) İkamet tezkeresi:15/7/1950 tarihli 5683 sayılı Yabancıların Türkiye’de İkamet ve SeyahatleriHakkında Kanun uyarınca Türkiye’de ikametleri uygun görülen yabancılara verilen izin belgesini,d) Merkezi veri tabanı: Genel Müdürlükte elektronik ortamda tutulan aile kütüğü kayıtlarını,e) Nüfus müdürlüğü: İlçe nüfus müdürlüğünü,f) Nüfus olayı : Doğum, ölüm, evlenme, boşanma, evlat edinme, tanıma, kayıt düzeltme, soybağınındüzeltilmesi, gaiplik gibi kişisel durumda değişiklik meydana getiren olayı,g) Yabancı: 11/2/1964 tarihli ve 403 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununa göre Türk vatandaşısayılmayan kişiyi,ğ) Yabancılar kütüğü: Türkiye’de herhangi bir amaçla en az altı ay süreli Yabancılara Ait İkametTezkeresi verilen yabancıların kayıtlarının tutulduğu kütüğü,h) Yabancılar veri giriş formu: Yabancıların nüfus olaylarının kütüğe işlenmesine dayanak olanbelgeyi,ifade eder. ”
17. Aynı Yönetmeliğin "Yabancılara kimlik numarası verilmesi" başlıklı 5. maddesi şöyledir: "(1) Yabancılar kütüğünde kayıtlı bulunan kişilerin kaydına ulaşmak, nüfus kayıtları arasında bağkurmak, kamu kuruluşlarında yabancılarla ilgili olarak tutulan kayıtları ilişkilendirmek ve kimliknumaralarının zorunlu tutulduğu diğer işlemlerde karşılaşabilecekleri sıkıntıları gidermek amacıylayabancılar kimlik numarası verilir.
(2) Yabancı kişiler adına düzenlenecek ikamet tezkeresi ve bu Yönetmelikte kullanılacak formlardayabancılar kimlik numarasına yer verilir.(3) Yabancılar kimlik numarası, kurumlar ile diğer gerçek ve tüzel kişilerin her türlü işlem vekayıtlarında esas alınır” 18. Aynı Yönetmeliğin "Yabancılar kütüğünde bulunması gereken bilgiler ve ilk bildirim" başlıklı 11.maddesi şöyledir: "(1) Yabancılar kütüğü; aile bireylerinin kimlik numarası, cinsiyeti, adı, soyadı, baba ve analarınınad ve soyadları ile uyruğu, sağ olup olmadıkları, doğum yeri ve tarihi, medeni hali, diğer kişisel durumdeğişiklikleri ile adresini kapsar.(2) Yabancılara ait kimlik bilgileri Emniyet Genel Müdürlüğünce elektronik ortamda GenelMüdürlüğe bildirilir. Gönderilen bilgiler merkezi veri tabanında tutulur.” 19. Aynı Yönetmeliğin "Veri giriş formu" başlıklı 12. maddesi şöyledir: "(1) Yabancıların kayıtları ilçe esasına göre ve veri giriş formuna zincirleme sıra numarası verilmeksuretiyle tutulur. Zincirleme sıra numarasının birden fazla yılı kapsayacak şekilde kullanılmasına veyabancılar veri giriş formunun iki örnek tutulmasına karar vermeye Bakanlık yetkilidir.” 20. Aynı Yönetmeliğin "Soybağına ilişkin esaslar" başlıklı 13. maddesi şöyledir: "(1) Yabancılar kütüğünde kayıtlı ana ile Türk vatandaşı babadan evlilik dışında doğan çocuk,yabancılar kütüğüne annenin bildireceği baba adı ile yazılır. Çocuk ile anası arasında yabancı kimliknumaraları ile bağ kurulur. Ana ve babanın evlenmesi veya baba tarafından tanınması ya da mahkemekararıyla babalığa hükmedilmesi halinde; çocuğun yabancılar kütüğündeki kaydı kapatılır. Çocuğunkaydı babasının kayıtlı bulunduğu haneye nüfus mevzuatı uyarınca tescil edilerek Türkiye Cumhuriyetikimlik numarası verilir. Çocuğun kapatılan kaydı ile baba hanesindeki kaydı arasında bağ kurulur.(2) Türk anadan evlilik dışı doğan, anasının aile kütüğüne ananın kızlık soyadı ve beyan ettiği babaadıyla kayıtlı olan çocuğun anasının, yabancılar kütüğünde kayıtlı baba ile evlenmesi veya çocuğunbaba tarafından tanınması ya da mahkeme kararıyla babalığına hükmedilmesi halinde; olay nüfusmevzuatı hükümlerine göre çocuğun kaydına işlenir. Yabancılar kütüğünde kayıtlı bulunan babanınkaydına da yabancılar veri giriş formu ile olay işlendikten sonra baba ile çocuk arasında bağ kurulur.(3) Yabancılar kütüğünde çocuğu ile birlikte kayıtlı bulunan ananın, yabancılar kütüğünde kayıtlıbulunan baba ile evlenmesi veya çocuğun baba tarafından tanınması ya da mahkeme kararıyla babalığahükmedilmesi halinde; olay ilgililerin kayıtlarına yabancılar veri giriş formu ile işlenerek, yabancılarkimlik numaraları vasıtası ile aralarında gerekli bağlar kurulur. Çocuğun baba adının veya soyadınındüzeltilmesi gerekiyor ise gerekli düzeltme yapılır.(4) Yabancılar kütüğünde kayıtlı ana veya babanın, yabancılar kütüğünde kayıtlı olmayan yabancıile evlenmesi veya yabancılar kütüğünde kayıtlı bulunan çocuğunun yabancılar kütüğünde kayıtlıbulunmayan yabancı tarafından tanınması ya da mahkeme kararıyla babalığa hükmedilmesi halinde,olay ilgililerin kayıtlarına yabancılar veri giriş formu ile işlenerek, gerekli açıklama yapılır.” 21. Aynı Yönetmeliğin "Doğum" başlıklı 14. maddesi şöyledir: "(1) Yabancılar kütüğünde kayıtlı bulunan kişinin doğum bildiriminde bulunması halinde, çocuğununkaydı yabancılar veri giriş formu ile kütüğe işlenir. Çocuk ile doğum bildiriminde bulunan ana veya babaarasında yabancılar kimlik numarası vasıtası ile bağ kurulur.(2) Doğum bildirimlerinde veri giriş formu bildirimde bulunana imza ettirilir. Diğer nüfus olaylarındao olayın meydana geldiğini gösterir belgelerin asılları veya noter tasdikli Türkçe’ye çevrilmiş örnekleriveri giriş formuna eklenir. Yabancılar veri giriş formu, düzenleyen memur tarafından imza edilip, nüfusmüdürünce onaylandıktan sonra özel kütüğe takılır.” 22. Aynı Yönetmeliğin "Maddi hataların düzeltilmesi" başlıklı 21. maddesi şöyledir: "(1) Yabancılar veri giriş formunun düzenlenmesine esas olan dayanak belgesi ile veri giriş formuarasındaki farklılık, işlemin dayanağı olan belgeye göre düzeltilir.(2) Kütüğe kayıtlı kişilerin kimlik bilgilerinin ilgili kişi veya emniyet makamlarınca yanlış olduğununbildirilmesi halinde, yanlış olan kimlik bilgileri nüfus mevzuatının öngördüğü usule göre yabancılar verigiriş formu ile düzeltilir ve yabancının ikamet ettiği il emniyet müdürlüğüne de bilgi verilir.” IV. İNCELEME VE GEREKÇE A. İlk İnceleme 23. Uyuşmazlık Mahkemesinin Muammer TOPAL'ın Başkanlığında, Üyeler Nilgün TAŞ, Doğan AĞIRMAN,Eyüp SARICALAR, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve Bilal ÇALIŞKAN’ın katılımlarıyla yapılan 18/12/2023
tarihli toplantısında; 2247 sayılı Kanun'un 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre, İdare Mahkemesince, anılanKanun'un 19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargı dosyasının ekinde adli yargı dosyasının sureti ilebirlikte Uyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığı anlaşıldığından, görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi. B. Esasın İncelenmesi 24. Raportör-Hakim Süleyman ARIDURU'nun davanın çözümünde idari yargının görevli olduğu yolundakiraporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada idari yargının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları dadinlendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü: 25. Dava, Gürcistan vatandaşı olup Türkiye'de ikamet eden davacının, Türkiye'de doğum yapması nedeniyledüzenlenen doğum kayıt örneğinde yer alan baba adı bilgisinin hatalı olduğundan bahisle, baba adına ilişkin kaydındüzeltilmesi istemiyle açılmıştır. 26. Dava dosyasının incelenmesinden, Gürcistan vatandaşı olan davacının, Türkiye'de ikamet ettiği süreçte08/10/2015 tarihinde Özel Medihaus Cerrahi Tıp Merkezinde doğum yaptığı, ilgili tıp merkezi tarafından düzenlenen02/09/2020 tarihli belge uyarınca İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü tarafından 20/10/2020tarihli Doğum Bildirim Formu düzenlendiği, bu formda çocuğun baba adı olarak Gürcistan vatandaşı olan KakhaPotskhveria ismine yer verildiği, ayrıca çocuğun da Türk vatandaşı olmadığının belirtildiği, doğum bildirim formunaistinaden Esenyurt Nüfus İdaresi tarafından düzenlenen 20/10/2020 tarihli doğum kayıt örneğinde de çocuğun Gürcistanvatandaşı olduğunun ve baba adı olarak Kakha Potskhveria isminin yer aldığı anlaşılmıştır. 27. Somut olayda, davacının talebinin nüfus kütüklerindeki kayıtların düzeltilmesine yönelik olmadığı, TürkiyedeOturan Yabancıların Nüfus Kayıtlarının Tutulması Hakkında Yönetmelik’in 14. maddesi uyarınca düzenlenen ve nüfuskütüğüyle ilgisi bulunmayan doğum kayıt örneğindeki bilgilerin düzeltilmesine yönelik olduğu, bu yönüyle talebin 5490sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu kapsamında nüfus hizmeti olarak değerlendirilmesinin mümkün olmadığı görülmektedir. 28. Bu durumda, 6458 sayılı Kanun ve ilgili Yönetmelik hükümleri kapsamında söz konusu belgedeki hatalıyazım ve düzeltmenin idari işlem yoluyla davalı idarece yapılması gerekmektedir. Dolayısıyla davacı tarafından bu amaçlaaçılan davanın, 2577 Kanun'un 2. maddesinde belirtilen dava türlerinden olması nedeniyle idari yargı yerindeçözümlenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 29. Yukarıda belirtilen hususlar gözönünde bulundurularak, İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 21/12/2022 tarihve E.2022/2746 sayılı başvurusunun reddi gerekmiştir. V. HÜKÜMAçıklanan gerekçelerle;A. Davanın çözümünde İDARİ YARGININ GÖREVLİ OLDUĞUNA,B. İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 21/12/2022 tarih ve E.2022/2746 sayılı BAŞVURUSUNUN REDDİNE,18/12/2023 tarihinde, Üye Ahmet ARSLAN'ın KARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Üye
Muammer
Nilgün
Doğan
Eyüp
TOPAL
TAŞ
AĞIRMAN
SARICALAR
Üye
Üye
Üye
Ahmet
Mahmut
Bilal
ARSLAN
BALLI
ÇALIŞKAN
KARŞI OY Dava, Gürcistan vatandaşı olup Türkiye'de ikamet eden davacının, Türkiye'de doğum yapması nedeniyle kızıiçin düzenlenen doğum kayıt örneğinde yer alan baba adı bilgisinin hatalı olduğundan bahisle, baba adına ilişkin kaydındüzeltilmesi istemiyle açılmıştır.5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunun,"Kapsam" başlıklı 2. maddesinde; "Bu Kanun, Türk vatandaşları,doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler ve bunların altsoyları ileTürkiye'de bulunan yabancıların nüfus hizmetlerinin düzenlenmesine, yürütülmesine ve geliştirilmesine ilişkin esas ve usûlhükümlerini kapsar.", "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinde, ",.s) Nüfus hizmetleri; Nüfus olaylarına ve kişinin nüfusa veyerleşim yeri adresine ilişkin bilgilerin toplanmasına, nüfus kütüklerine geçirilmesine, korunmasına ve gerektiğinde tasnifedilerek değerlendirilmesine dair iş ve işlemleri, ...çç) Yabancılar kütüğü; Kimlik numarası verilen yabancıların kayıtlarınınelektronik ortamda tutulduğu kütüğü, ... İfade eder", "Yabancıların kayıtlarının tutulması" başlıklı 8. maddesinde, "(1)4/4/2013 tarihli ve 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu kapsamındaki yabancılara kimlik numarasıvermeye, bunların yabancılar kütüğüne kaydetmeye ve herhangi bir işlem sebebiyle Türkiye'de bir kamu kurumuna veyadış temsilciliklerimize müracaat eden yabancılara, talep etmeleri halinde yabancı kimlik numarası (YKN) vermeyeBakanlık yetkilidir. Diplomatik misyon mensupları bu hükmün kapsamı dışındadır. (2) Yabancı kimlik numarasınıngeçerlilik süresi, başvuru esnasında ve sonrasında istenilecek belgeler ile diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacakyönetmelikle belirlenir.", "Nüfus Davaları" başlıklı 36. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; "(1) b) Haklı sebeplerinbulunması halinde aynı konuya ilişkin düzeltme yapılması hakimden istenebilir. Ad değişikliği halinde, nüfus müdürlüğü bukişinin çocuklarının baba veya ana adına ilişkin kaydı, soyadı değişikliğinde ise eşin ve ergin olmayan çocukların soyadınıda düzeltir, hükmüne yer verilmiştir.20/10/2006 tarih ve 26325 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Türkiye'de OturanYabancıların Nüfus Kayıtlarının Tutulması Hakkındaki Yönetmeliğin; "Tanımlar" başlıklı 4. maddesinin (f) bendinde,"Nüfus olayı: Doğum, ölüm, evlenme, boşanma, evlat edinme, tanıma, kayıt düzeltme, soybağının düzeltilmesi, gaiplik gibikişisel durumda değişiklik meydana getiren olayı ifade edeceği; "Maddi hataların düzeltilmesi" başlıklı 21. maddesinin 2.fıkrasında, Kütüğe kayıtlı kişilerin kimlik bilgilerinini ilgili kişi veya emniyet makamlarınca yanlış olduğunun bildirilmesihalinde, yanlış olan kimlik bilgilerinin nüfus mevzuatının öngördüğü usule göre yabancılar veri giriş formu ile düzeltileceğihükmü yer almaktadır.Uyuşmazlıkta, Gürcistan uyruklu ve Türkiye'de doğum yapan davacının Gürcistan vatandaşı olan kızı hakkındadüzenlenen doğum kayıt örneğinde hatalı yazıldığı ileri sürülen baba adının düzeltilmesinin soybağını ilgilendiren bir nitelikarz ettiği, Türkiye'de Oturan Yabancıların Nüfus Kayıtlarının Tutulması Hakkında Yönetmelikte de, nüfus olaylarındayapılacak düzenltmeler konusunda uygulanacak usul hususunda 5490 sayılı Nüfus hizmetleri Kanunu'na atıf yapıldığı dadikkate alındığında, 5490 sayılı Kanun'un 36. maddesi uyarınca, nüfus kaydının düzeltilmesine ilişkin işbu uyuşmazlığıngörüm ve çözümünde adli yargının görevli olduğu sonucuna varılmaktadır.Açıklanan nedenlerle, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde adli yargı yerleri görevli olduğundan idari yargıyerlerini görevli kabul eden çoğunluğun kararına katılmıyorum.
Üye
Ahmet ARSLAN