T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/546KARAR NO: 2025/34
KARAR TR: 07/01/2025 ÖZET: 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca verilen idari para cezasının iptali istemiyle açılan davanın, 2559 sayılı Kanun’da bu Kanun uyarınca verilen para cezasına itiraz konusunda görevli mahkemenin idari yargı yeri olarak gösterilmesi nedeniyle, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.K A R A R Davacı: O. K.
Vekili: Av. Ş. Ö.
Davalı
: Güngören Belediye BaşkanlığıI. DAVA KONUSU OLAY1. Davacı vekili, müvekkili adına kayıtlı bulunan "
kapı sayılı" adresindeki Y. R.
isimli işletmede emniyet müdürlüğü tarafından yapılan denetimde, işletmenin açma-kapama saatlerine riayet etmediği gerekçesiyle 07/01/2024 tarihinde tutanak tutulduğunu ve zabıta tarafından 20/05/2024 tarih E.37087789-165.03-1113 sayılı yazı ile Belediye Encümenine sunulduğunu, Güngören Belediye Başkanlığı Belediye Encümeni tarafından 23/05/2024 tarih ve 2024/189 sayılı karar ile müvekkili aleyhine "aynı fiilin 1 yıl içerisinde tekrar edilmesi nedeniyle son olarak verilen 6.828.032,00- TL para cezası 1 kat arttırılmış" ibaresiyle Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi gerekçe gösterilerek 13.656.067 TL (12. kez) tutarında idari para cezasına karar verildiğini, itiraz yargı yolu olarak da sulh ceza hakimliğine başvurulması gerektiğinin belirtildiğini, oysa davada görevli yargı yerinin idari yargı olduğunu, Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca verilecek para cezalarının maktu ve tekerrüre esas alınamayacağını ifade ederek; görevsizlik kararı verilmesi, aksi kanaatte olunması halinde Belediye Encümeni tarafından düzenlenen 23/05/2024 tarih ve 2024/189 sayılı idari para cezasının iptali istemiyle adli yargı yerinde dava açmıştır.II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİA. Adli Yargıda2. Bakırköy 4. Sulh Ceza Hâkimliği 06/08/2023 tarih ve D.İş No.2024/6785 sayılı kararı ile, 2559 sayılı Kanun uyarınca tanzim edilen idari para cezalarının yargı yerinin idari yargı yeri olduğu gerekçesiyle, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 27/8 ve 28/1-b maddeleri gereğince mahkemelerinin görevsizliğine karar vermiş ve karar kesinleşmiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir: "...İtiraz edenin dilekçesinde; Sulh Ceza Hakimliği'nin görevsizliğine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 2014/183 karar nolu İlamı uyarınca P.S.V.K uyarınca tanzim edilen idari para cezalarının yargı yerinin idari yargı olduğu.İtiraza konu idari işlemin P.S.V.K 6 maddesi uyarınca tanzim edildiği ve yargı kolunun idari yargı olması gerektiği anlaşılmakla 5326 sayılı yasa 27/8 ve 28/1-b maddesi uyarınca başvurunun REDDİNE karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuşlur.HÜKÜM: (Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere);I-Başvuruya bakmaktan Hakimliğinlizin 5326 Sayılı yasanın 27/8. ve 28/1-b maddeleri gereğince GÖREVSİZLİĞİNE, ..."
Esas No : 2024/546Karar No: 2025/34
3. Davacı vekili bu kez, aynı istemle idari yargı yerinde dava açmıştır.B. İdari Yargıda4. İstanbul 8. İdare Mahkemesi 10/10/2024 tarih ve E.2024/1827 sayılı kararı ile, uyuşmazlığın adli yargı yerinde çözümlenmesi gerektiğinden bahisle, 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulmasına ve davanın incelenmesinin Uyuşmazlık Mahkemesince karar verilinceye kadar ertelenmesine karar vermiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir:"...Dava dosyasının incelenmesinden; 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu'nun 6/b maddesine aykırı davranıldığının tespit edilmesi nedeniyle 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 32. maddesi hükmü, uyarınca davacı hakkında 13.656.064,00 TL para cezası uygulanmasına ilişkin 23/05/2024 tarih ve 2024/189 sayılı Encümen Kararı'nın iptali istemiyle ilk olarak Bakırköy 4. Sulh Ceza Hakimliği nezdinde açılan davanın görevsizlik nedeniyle reddedilmesine yönelik verilen 06/08/2024 tarih ve Değişik İş No:2024/6785 sayılı Kararın kesinleşmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.Olayda; her ne kadar dava konusu işlem 2559 sayılı Kanun'un 6/b maddesine aykırı davranıldığı gerekçesiyle tesis edilmekle birlikte nihai olarak para cezasının Kabahatler Kanunu'nun 32.maddesi hükmü uyarınca uygulanması dikkate alındığında uyuşmazlığın davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanunun 27. maddesinin (1) numaralı bendi uyarınca adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmaktadır..."5. İstanbul 8. İdare Mahkemesince 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirlenmesi için dava dosyaları Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmiştir.III. İLGİLİ HUKUK6. 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun 6. maddesi şöyledir: “(Mülga: 13/1/1986 - 3257/13 md.; Yeniden düzenleme: 24/11/2004-5259/1 md.)Umuma açık istirahat ve eğlence yerlerinden;a) Faaliyetten geçici olarak men edildiği halde süresinden önce açılan,b) Açık ve kapalı bulunacağı saatlere uymayan,c) Bu Kanunun 12 nci maddesinde belirtilen yasaklara uymadığı tespit edilen,d) Mevzuat hükümlerine aykırı olarak işletilen,İş yerlerinin işletmecilerine beşyüzmilyon Türk Lirası ile birmilyar Türk Lirası arasında idarî para cezası verilir.Bu maddede öngörülen idarî para cezaları, belediye sınırları içinde belediye encümeni, belediye sınırları dışında il daimi encümeni tarafından verilir. Verilen idarî para cezalarına dair kararlar ilgililere 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümlerine göre tebliğ edilir. Bu cezalara karşı tebliğ tarihinden itibaren en geç yedi gün içinde yetkili idare mahkemesine itiraz edilebilir. İtiraz, idarece verilen cezanın yerine getirilmesini durdurmaz. İtiraz üzerine verilen karar kesindir. İtiraz, zaruret görülmeyen hallerde evrak üzerinde inceleme yapılarak en kısa sürede sonuçlandırılır. İdarî para cezaları 6183 sayılı Âmme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.Bu maddede belirtilen aynı fiillerin bir yıl içinde tekrarı halinde, en son uygulanan para cezası bir kat artırılarak uygulanır.”7. 5326 sayılı Kabahatler Kanunu’nun "Genel kanun niteliği" başlıklı 3. maddesi şöyledir: “ (Değişik: 6/12/2006-5560/31 md.)(1) Bu Kanun'un;
Esas No : 2024/546Karar No: 2025/34
a) İdarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümleri, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde, b) Diğer genel hükümleri, idarî para cezası veya mülkiyetin kamuya geçirilmesi yaptırımını gerektiren bütün fiiller hakkında, uygulanır.”8. 5326 sayılı Kanun’un "Yaptırım türleri" başlıklı 16. maddesi şöyledir:“(1) Kabahatler karşılığında uygulanacak olan idarî yaptırımlar, idarî para cezası ve idarî tedbirlerden ibarettir.(2) İdarî tedbirler, mülkiyetin kamuya geçirilmesi ve ilgili kanunlarda yer alan diğer tedbirlerdir”IV. İNCELEME VE GEREKÇEA. İlk İnceleme9. Uyuşmazlık Mahkemesinin Rıdvan GÜLEÇ'in Başkanlığında, Üyeler Nilgün TAŞ, Doğan AĞIRMAN, Eyüp SARICALAR, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve Bilal ÇALIŞKAN’ın katılımlarıyla yapılan 07/01/2025 tarihli toplantısında; 2247 sayılı Kanun'un 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre, İdare Mahkemesince, anılan Kanun'un 19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargı dosyasının ekinde adli yargı dosyası ile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığı anlaşıldığından, görev uyuşmazlığının esasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi.B. Esasın İncelenmesi10. Raportör-Savcı Dr. Berrak YILMAZ'ın davanın çözümünde idari yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada idari yargının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü:11. Dava, 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca verilen idari para cezasının iptali istemiyle açılmıştır.12. Dosyanın incelenmesinden, Güngören Belediye Başkanlığı Belediye Encümeninin 23/05/2024 tarih ve 2024/189 sayılı kararı ile davacı hakkında idari para cezası verilmesine karar verildiği, davacı vekili tarafından idari para cezası verilmesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, idari para cezasının iptali istemiyle ve görevsizlik kararı verilmesi talebiyle dava açıldığı anlaşılmaktadır.13. Yukarıda izah edilen düzenlemelere göre Kabahatler Kanunu’nun, idarî yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacağı, diğer kanunlarda görevli mahkemenin gösterilmesi durumunda ise uygulanmayacağı anlaşılmaktadır.14. İncelenen uyuşmazlıkta, davacı adına, 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu’nun 6. maddesi uyarınca idari para cezası verildiği, bu para cezasının 5326 sayılı Kanun’un 16. maddesinde belirtilen idari yaptırım türlerinden biri olduğu, 2559 sayılı Kanun’da da bu Kanun uyarınca verilen para cezasına itiraz konusunda görevli mahkemenin idari yargı yeri olarak gösterildiği anlaşılmıştır. Bu durumda, Kabahatler Kanunu’nun 5560 sayılı Kanun’la değişik
Esas No : 2024/546Karar No: 2025/34
3. maddesinde belirtildiği üzere, idari yaptırım kararlarına karşı kanun yoluna ilişkin hükümlerinin, diğer kanunlarda aksine hüküm bulunmaması halinde uygulanacağı nedeniyle, görevli mahkemenin belirlenmesinde 2559 sayılı Kanun hükümleri dikkate alınacağından, idari para cezasına karşı açılan davanın görüm ve çözümünde, anılan Kanun’un 6. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca idari yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.15. Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak, İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 10/10/2024 tarih ve E.2024/1827 sayılı başvurusunun reddi gerekmiştir.V. HÜKÜMAçıklanan gerekçelerle; A. Davanın çözümünde İDARİ YARGININ GÖREVLİ OLDUĞUNA, B. İstanbul 8. İdare Mahkemesinin 10/10/2024 tarih ve E.2024/1827 sayılı BAŞVURUSUNUN REDDİNE,07/01/2025 tarihinde, OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Üye
Rıdvan
Nilgün
Doğan
Eyüp
GÜLEÇ
TAŞ
AĞIRMAN
SARICALAR
Üye
Üye
Üye
Ahmet
Mahmut
Bilal
ARSLAN
BALLI
ÇALIŞKAN