T.C.UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2026/ 193KARAR NO: 2026/283
KARAR TR: 04/05/2026 ÖZET: Halk Eğitim Merkezi Müdürlüklerinde usta öğretici olarak çalışan davacının, iş akdinin feshi nedeniyle, İş Kanunu’ndan kaynaklanan parasal haklarının ödenmesi istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk. K A R A R
Davacı: Z. B.
Vekili: Av. M. T. T.
Davalı: Milli Eğitim BakanlığıVekili
: Z. K. Ö.
I. DAVA KONUSU OLAY
1. Davacı vekili, müvekkilinin Ankara Olgunlaşma Enstitüsünde Şubat 2001 - 04/08/2023 tarihleri arasında usta öğretici olarak çalışmakta iken, iş akdinin haksız feshedildiğini ve işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 100 TL kıdem tazminatı, 100 TL ihbar tazminatını, 100 TL eksik ödenen ücret alacağı/ücret farkı alacağı, 100 TL yıllık izin ücreti alacağı, 100 TL ilave tediye alacağı ve 50 TL ayrımcılık tazminatı alacağının arabulucuk tarihi olan 21/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde dava açmıştır.2. Davacı vekili, 14/07/2024 tarihli dilekçesi ile 100 TL kıdem tazminatı alacağını 278.754,19 TL, 100 TL ihbar tazminatı alacağını 29.645,60 TL, 100 TL yıllık izin alacağını 159.319,44 TL, 100 TL eksik ödenen ücret alacağını 68.697,20 TL, 100 TL ilave tediye alacağını 50.655,39 TL, 50 TL ayrımcılık tazminatı alacağının ise yine 50 TL olarak ıslah ettiği anlaşılmıştır.II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİA. Adli Yargıda3. Ankara 4. İş Mahkemesi 25/04/2025 tarih ve E.2023/431, K.2025/200 sayılı kararı ile, davanın kısmen kabulüne karar vermiş, bu kararın istinaf edilmesi üzerine Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi 27/10/2025 tarih ve E.2025/1503, K.2025/2013 sayılı kararı ile, 6100 sayılı HMK'nun 353/1-a.3 maddesi gereğince davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne kesin olarak karar vermiş olup, dosyanın ilk derece mahkemesine iadesine karar vermiştir.4. Ankara 4. İş Mahkemesi 23/12/2025 tarih ve E.2025/315, K.2025/596 sayılı kararı ile, uyuşmazlığın görüm ve çözümünde idari yargı yerine ait olduğu gerekçesiyle 6100 sayılı HMK'nın 114/1-b ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar vermiş, bu karar kesinleşmiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir: "...Uyuşmazlığın davacının ihbar, kıdem,yıllık izin ücreti , ücret, ilave tediye, ayrımcılık tazminatı bulunup bulunmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.Mahkememizin 25/04/2025 tarih ve 2023/431 Esas 2025/200 sayılı davanın kısmen kabulüne dair ilk kararı Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 27/10/2025 tarihli 2025/1503 Esas 2025/2013 Karar sayılı ilamıyla; "Somut olayda da, davacının dışarıdan ücretli usta öğretici
Esas No : 2026/193 Karar No: 2026/283
olarak İl Milli Eğitim Müdürlüğünün istemi ve 657 sayılı Kanun'un 89. maddesinde belirtilen statü içinde Valiliğin onayı ile görevlendirildiği, ücretlerinin aynı maddeye uygun olarak Bakanlar Kurulunca çıkarılan kararlar uyarınca ödendiği, bu nedenlerle davacının statü hukukuna tabi olduğunun kabulü gerektiği, aradaki hukuki ilişkinin işçi ve işveren ilişkisi olarak nitelendirilemeyeceği yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken işin esasına girilerek hüküm kurulması yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2023/5976 E. ve 2023/9659 K. Sayılı ilamı, aynı Dairenin 2022/17656 E. ve 2023/1210 K. , ile 2022/17655 E. ve 2023/1209 K. Sayılı ilâmları da aynı yöndedir.)
" gerekçeleriyle kaldırılmış olup, BAM Kararı uyarınca yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine...'' 5. Davacı vekili bu kez, 100 TL brüt kıdem/iş sonu tazminatı alacağını, 100 TL brüt ihbar tazminatı alacağını, 100 TL brüt eksik ödenen ücret alacağı, 100 Tl brüt yıllık izin alacağı ve 100 TL brüt ilave tediye ücreti alacağı istemiyle idari yargı yerinde dava açmıştır.B. İdari Yargıda6. Ankara 5. İdare Mahkemesi 06/03/2026 tarih ve E.2026/254 sayılı kararı ile, dava konusu uyuşmazlığın çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu, 2577 sayılı Kanun'un 14/3-a ve 15/1-a maddeleri uyarınca görev yönünden reddi gerektiği gerekçesiyle, 2247 sayılı Kanun'un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine ve dosya incelemesinin bu konuda Uyuşmazlık Mahkemesince karar verilinceye kadar ertelenmesine karar vermiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir:"...Dosya kapsamında yapılan incelemede; Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Ankara Olgunlaşma Enstitüsü'nde oluşturulan atölyelerde Şubat 2021-04/08/2023 tarihleri arasında usta öğretici olarak çalışan davacı tarafından, 04/08/2023 tarihinde iş akdinin feshedilmesi nedeniyle ödenmeyen kıdem/iş sonu tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, eksik ödenen ücret alacağı/ ücret farkı ile ilave tediye ücreti alacaklarının adli yargıda açılan dava tarihi olan 29/08/2023 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.Dava konusu uyuşmazlıkta, davacı tarafından aynı taleple ilk olarak Ankara 4. İş Mahkemesi'nin 2023/431 esasına kayden açılan davada, anılan Mahkemenin 25/04/2025 tarih ve K:2025/200 sayılı davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı taraflarca yapılan istinaf başvurusu neticesinde, Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 27/10/2025 tarih ve E:2025/1503 K:2025/2013 tarihli davalının görev itirazına ilişkin istinaf sebebi kabul edilmek suretiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verildiği, bunun üzerine Ankara 4. İş Mahkemesinin 23/12/2025 tarih ve E.2025/315, K.2025/596 sayılı kararı ile uyuşmazlığın görüm ve çözümünde idari yargının görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine..."7. Ankara 5. İdare Mahkemesince 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirlenmesi için, idari yargı dava dosyası ekinde adli yargı Uyap çıktıları ile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmiştir.III. İLGİLİ HUKUK8. 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’nun, 01/10/2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 106. maddesi ile yürürlükten kaldırılan 2. maddesinin birinci fıkrası şöyledir: "Bir hizmet akdine dayanarak bir veya birkaç işveren tarafından çalıştırılanlar bu Kanun'a göre sigortalı sayılırlar."
Esas No : 2026/193 Karar No: 2026/283
9. 506 sayılı Kanun'un "Uyuşmazlıkların Çözüm Yeri" başlıklı mülga 134. maddesi şöyledir: "Bu Kanun'un uygulanmasından doğan uyuşmazlıklar, yetkili iş mahkemelerinde veya bu davalara bakmakla görevli mahkemelerde görülür."10. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun "Tanımlar" başlıklı 3. maddesinin ilgili kısmı şöyledir:"Bu Kanunun uygulanmasında;...6) Sigortalı: Kısa ve/veya uzun vadeli sigorta kolları bakımından adına prim ödenmesi gereken veya kendi adına prim ödemesi gereken kişiyi,...ifade eder...."11. 5510 sayılı Kanun'un 79. madde ile başlayan 4. kısmında, primlere ilişkin hükümlere yer verilmiştir.12. 5510 sayılı Kanun'un "Uyuşmazlıkların çözüm yeri" başlıklı 101. maddesi şöyledir: "Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür."13. 4857 sayılı İş Kanunu’nun "Amaç ve kapsam" başlıklı 1. maddesi şöyledir:"Bu Kanunun amacı işverenler ile bir iş sözleşmesine dayanarak çalıştırılan işçilerin çalışma şartları ve çalışma ortamına ilişkin hak ve sorumluluklarını düzenlemektir.Bu Kanun, 4 üncü Maddedeki istisnalar dışında kalan bütün işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine ve işçilerine faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır.İşyerleri, işverenler, işveren vekilleri ve işçiler, 3 üncü maddedeki bildirim gününe bakılmaksızın bu Kanun hükümleri ile bağlı olurlar."14. 4857 sayılı Kanun'un 8. maddeyle başlayan "İş Sözleşmesi, Türleri ve Feshi" başlıklı İkinci Bölümünde kıdem tazminatı, ücretli izin, bildirim süresinden kaynaklanan yükümlülük ve haklara ilişkin hususlara yer verilmiştir.15. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun "İş mahkemelerinin kuruluşu" başlıklı 2. maddesi şöyledir:"(1) İş mahkemeleri, Hâkimler ve Savcılar Kurulunun olumlu görüşü alınarak, tek hâkimli ve asliye mahkemesi derecesinde Adalet Bakanlığınca lüzum görülen yerlerde kurulur. Bu mahkemelerin yargı çevresi, 26/9/2004 tarihli ve 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun hükümlerine göre belirlenir.(2) İş durumunun gerekli kıldığı yerlerde iş mahkemelerinin birden fazla dairesi oluşturulabilir. Bu daireler numaralandırılır. İhtisaslaşmanın sağlanması amacıyla, gelen işlerin yoğunluğu ve niteliği dikkate alınarak, daireler arasındaki iş dağılımı Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından belirlenebilir. Bu kararlar Resmî Gazete’de yayımlanır. Daireler, tevzi edilen davalara bakmak zorundadır.
Esas No : 2026/193 Karar No: 2026/283
(3) İş mahkemesi kurulmamış olan yerlerde bu mahkemenin görev alanına giren dava ve işlere, o yerdeki asliye hukuk mahkemesince, bu Kanundaki usul ve esaslara göre bakılır."16. 7036 sayılı Kanun'un "Dava şartı olarak arabuluculuk" başlıklı 3. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:"(1) Kanuna, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda, arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır."17. 7036 sayılı Kanun'un "Görev" başlıklı 5. maddesi şöyledir:"(1) İş mahkemeleri;a) 5953 sayılı Kanuna tabi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununa veya 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun İkinci Kısmının Altıncı Bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına,b) İdari para cezalarına itirazlar ile 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi kapsamındaki uyuşmazlıklar hariç olmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumu veya Türkiye İş Kurumunun taraf olduğu iş ve sosyal güvenlik mevzuatından kaynaklanan uyuşmazlıklara,c) Diğer kanunlarda iş mahkemelerinin görevli olduğu belirtilen uyuşmazlıklara, ilişkin dava ve işlere bakar." 18. 7036 sayılı Kanun'un "Geçiş Hükümleri" başlıklı geçici 1. maddesi şöyledir:"(1) Mülga 5521 sayılı Kanun gereğince kurulan iş mahkemeleri, bu Kanun uyarınca kurulmuş iş mahkemeleri olarak kabul edilir. Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce açılmış olan davalar, açıldıkları mahkemelerde görülmeye devam olunur.(2) Bu Kanunun dava şartı olarak arabuluculuğa ilişkin hükümleri, bu hükümlerin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla ilk derece mahkemeleri ve bölge adliye mahkemeleri ile Yargıtayda görülmekte olan davalar hakkında uygulanmaz.(3) Başka mahkemelerin görev alanına girerken bu Kanunla iş mahkemelerinin görev alanına dâhil edilen dava ve işler, iş mahkemelerine devredilmez; kesinleşinceye kadar ilgili mahkemeler tarafından görülmeye devam olunur.(4) İlk derece mahkemeleri tarafından bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce verilen kararlar, karar tarihindeki kanun yoluna ilişkin hükümlere tabidir." IV. İNCELEME VE GEREKÇEA. İlk İnceleme19. Uyuşmazlık Mahkemesinin Kenan YAŞAR'ın Başkanlığında, Üyeler Eyüp SARICALAR, Bayram ŞEN, Döndü Deniz BİLİR, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve Yüksel NAVDAR'ın katılımlarıyla yapılan 04/05/2026 tarihli toplantısında; 2247 sayılı Kanun'un 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre, idare mahkemesince, anılan Kanun'un 19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargı ve adli yargı dava dosyalarının Uyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığı anlaşıldığından, görev uyuşmazlığının esasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi.
Esas No : 2026/193 Karar No: 2026/283
B. Esasın İncelenmesi20. Raportör-Savcı Dr. Berrak YILMAZ'ın, davanın çözümünde adli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ'nin davada adli yargının, Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın ise davada idari yargının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra, gereği görüşülüp düşünüldü:21. Dava, Ankara Olgunlaşma Enstitüsünde Şubat 2001 - 04/08/2023 tarihleri arasında usta öğretici olarak çalışmakta iken, iş akdinin haksız olarak feshedildiğinden bahisle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla kıdem tazminatının ve diğer parasal alacağının yasal faiziyle birlikte tahsili istemiyle açılmıştır.22. Davacının, idareyle arasında bir hizmet ilişkisi kurulduğu, talep edilen tazminat ve alacaklarının İş Kanunu’ndan kaynaklanan haklardan olduğu dikkate alındığında, uyuşmazlığın özel hukuk hükümlerine göre görüm ve çözümünde adli yargı yerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.23. Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak; Ankara 5. İdare Mahkemesinin başvurusunun kabulü ile, Ankara 4. İş Mahkemesinin 23/12/2025 tarih ve E.2025/315, K.2025/596 sayılı görevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir. V. HÜKÜM Açıklanan gerekçelerle;A. Davanın çözümünde ADLİ YARGININ GÖREVLİ OLDUĞUNA,B. Ankara 5. İdare Mahkemesinin BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile Ankara 4. İş Mahkemesinin 23/12/2025 tarih ve E.2025/315, K.2025/596 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,04/05/2026 tarihinde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan Vekili
Üye
Üye
Üye
Kenan
Eyüp
Bayram
Döndü Deniz
YAŞAR
SARICALAR
ŞEN
BİLİR
Üye
Üye
Üye
Ahmet
Mahmut
Bilal
ARSLAN
BALLIÇALIŞKAN