T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018 / 562
KARAR NO : 2018 / 448
KARAR TR : 24.09.2018
ÖZET : Davalı şirkette görev yapmakta iken, 406 sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile 4046 sayılı Yasa'nın 22. maddesine göre adı Devlet Personel Başkanlığına bildirilen, sonrasında Kamu Kurumu emrine atanan davacı tarafından; maaş nakil ilmühaberinde yer verilmeyen eksik ödemeye karşılık gelen alacağın yasal faiziyle birlikte tazmini isteminin ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :İ. C.
Vekili :Av. B. Y.
Davalı : Türk TelekomünikasyonA.Ş.
Vekili : Av. M. K.
O L A Y : Davacı vekili dava dilekçesindeözetle; davacı müvekkilinin davalı şirkette işmevzuatı çerçevesinde sözleşmeli statüdeçalışmakta iken başka bir kamu kurum ve kuruluşunaatanmak üzere Devlet Personel Başkanlığına gönderilennakil ilmühaberinde ayrıldığı tarih itibarıylaödenen aylık 689,33 TL ikramiyeye yer verilmeksizin hatalıolarak düzenlendiğini, fazlaya ilişkin talep ve davahakları saklı kalmak üzere 1.000,00 TL'nin en yüksek bankamevduat faiziyle birlikte davalıdan tahsili istemiyle 28/03/2016 tarihindeadli yargı yerinde dava açmıştır. ANKARA 19. İŞMAHKEMESİ: 06.10.2016gün ve E:2016/192 K:2016/682 sayılı kararıile “Davacıya ait SGK şahsi sicil dosyası ve tüm dosyakapsamından; dava konusu uyuşmazlığın statühukukundan kaynaklandığı, bu bağlamdauyuşmazlığın çözüm yerinin İdareMahkemeleri olduğu” şeklindeki gerekçe“Görevsizlik” kararı vermiş, istinaf edilmeyen karar21/11/2016 tarihinde kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kezaynı istemle 10/04/2018 tarihinde idari yargı yerinde davaaçmıştır. ANKARA 13. İDAREMAHKEMESİ: 27.06.2018gün ve E:2018/772 sayılı kararı ile “1953 tarihli ve6145 sayılı Kanun ile Türkiye Cumhuriyeti Posta, Telgraf veTelefon İşletmesi kurulmuş; 1924 tarihli ve 406 sayılıTelgraf ve Telefon Kanunu'nun 10.06.1994 tarihli ve 4000 sayılıKanunla değiştirilen 1. maddesi ile posta ve telgraf tesis veişletmesine ilişkin hizmetler, Posta İşletmesi GenelMüdürlüğü’nce (P.İ), telekomünikasyonhizmetleri ise, "Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi(Şirket)" tarafından yürütülecek şekildeyeniden yapılandırılmıştır. 27.01.2000 tarihli ve 4502sayılı Kanun'un 1. maddesi ile 406 sayılı Kanun'un 1.maddesine eklenen dokuzuncu fıkrada, "Türk Telekom, bu Kanun veözel hukuk hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Kamuİktisadi Teşebbüslerinin kuruluş, teşkilât vefaaliyetleri ile ilgili mevzuat Türk Telekom'a uygulanmaz. Sadece,Türkiye Büyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 02.04.1987tarihli ve 3346 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleriuygulanır" şeklinde düzenlenmiş; anılanfıkra hükmü, 12.05.2001 tarihli ve 4673 sayılıKanun'un 1. maddesi ile değiştirilmiş ve "TürkTelekom, bu Kanun ve özel hukuk hükümlerine tabi bir anonimşirkettir. Bu Kanun hükümleri saklı kalmak üzere, kamuiktisadi teşebbüsleri de dahil, sermayesinin yarısındanfazlası kamuya ait olan kamu kurum, kuruluş ve ortaklıklarınauygulanan mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz. Sermayesininyansından fazlası kamuda kaldığı sürece,Türkiye Büyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 02.04.1987tarihli ve 3346 sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleriuygulanır. 16.07.1965 tarihli ve 697 sayılı Kanun ile milligüvenlik ve kamu düzeniyle sıkıyönetim ve seferberlikhallerinde telekomünikasyon hizmetlerinin yürütülmesineilişkin özel kanunların hükümleri saklıdır";Ek 29. maddesinin 03.07.2005 tarihli ve 5398 sayılı Kanun'un 14.maddesi ile değişik birinci fıkrasında, "TürkTelekom hisselerinin devri sonucu kamu payının yüzde ellininaltına düşmesi durumunda; Türk Telekom’da ek 22.maddenin (a) bendinin bu Kanunla yürürlüktenkaldırılan hükümleri uyarınca belirlenen aslî vesürekli görevlerde çalışmakta olanlar ile 22.01.1990tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tâbiolarak kadrolu veya sözleşmeli personel statüsündeçalışanlar ve kapsam dışı personel, kamugörevlerinden yüzseksen gün aylıksız izinlisayılır..." hükmüne yer verilmiştir. Öte yandan; 406sayılı Yasa'nın 4502 sayılı Yasa ile değişik2. maddesinin (c) bendinin birinci alt bendinin birinci cümlesinde,"Türk Telekom; telekomünikasyon şebekeleri üzerindensunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini,31.12.2003 tarihine kadar bu Kanun ve görev sözleşmesiçerçevesinde tekel olarak yürütür"denildikten sonra, anılan (c) bendinin birinci alt bendine 12.05.2001tarihli ve 4673 sayılı Yasa ile eklenen üçüncücümlede, "Ancak, Türk Telekom'daki kamu payı %50'ninaltına düştüğünde, Türk Telekom'un tümtekel haklan 31.12.2003 tarihinden önce de olsa ortadan kalkmışolur" kuralına yer verilmiş ve ; 4502 sayılı Yasa'nınGeçici 3. maddesi ile de Türk Telekomünikasyon A.Ş., 233sayılı KHK'nin ekindeki "B-Kamu İktisadiKuruluşları (KİK)" bölümünde yer alankuruluşlar listesinden çıkarılmıştır. Bu düzenlemeler birliktedeğerlendirildiğinde, telekomünikasyon şebekeleriüzerinden sunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva edentelefon hizmetlerini 31.12.2003 tarihine kadar "tekel" olarakyürütmekle görevli kılınan ve çoğunlukhisseleri kamuya ait bulunan Türk Telekom'un, tekel kapsamında kamuhizmeti yürüten, ancak kuruluş yasasındaki sondüzenlemeler ile kendine özgü statüye sahip olan vesermayesindeki kamu payı %50'nin altına düşünceyekadar kamu kuruluşu niteliğini taşıyan bir kuruluşolduğu tartışmasızdır. Özelleştirmekapsamında bulunan Türk Telekomünikasyon A.Ş.'dekitamamı Hazineye ait bulunan hisselerden % 55'i, Bakanlar Kurulu'nun25.07.2005 tarihli ve 2005/9146 sayılı "TürkTelekomünikasyon Anonim Şirketi (Türk Telekom)'nin % 55Oranındaki Hissesinin Blok Olarak Satışınaİlişkin Nihai Devir İşlemlerine Dair KararınYürürlüğe Konulması Hakkında Karar"ıuyarınca, 14.11.2005 tarihli Hisse Satış Sözleşmesiile (6.550.000.000 USD bedelle) Oger Telekomünikasyon A.Ş.’nesatılmıştır. Bu süreçdoğrultusunda olarak Türk Telekom personelinin durumuincelendiğinde: Türk Telekom A.Ş., 4502sayılı Yasa’nın 29.01.2000 tarihli ve 23948sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarakyürürlüğe girdiği dikkatealındığında, 29.01.2000 tarihi itibariyle233 sayılı KHK kapsamı dışında kalmışve anılan KHK eki cetvellerden çıkarılmışolması nedeniyle, Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulu'nun22.01.1996 tarihli ve E: 1995/1, K: 1996/1 sayılı veözelleştirme kapsamında bulunan kamu iktisaditeşebbüslerinde sözleşmeli veya kapsam dışıstatüde çalışan personelin kurumlan ile olanilişkilerinden doğan anlaşmazlıklarınçözüm yerinin idari yargı olduğu yolundaki ilkekararı kapsamı dışında değerlendirilmesigerekmektedir. Yukarıda anılan 4502sayılı Kanun'un 13. maddesi ile 406 sayılı Kanun'a eklenenEk 22. maddenin (a) bendinde, "a) Personelin statüsü:Telekomünikasyon hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevlertelekomünikasyon alanında sekiz yıl tecrübeye sahip ve enaz dört yıllık yüksek öğrenimgörmüş bir genel müdür ile kadro, unvan, derece vesayıları Yönetim Kurulunun önerisi ve Bakanlığınteklifi üzerine bu Kanunun yürürlüğe girdiğitarihten itibaren yüzseksen gün içerisinde Bakanlar KuruluKararı ile belirlenen kadrolarda istihdam edilen personel eliyleyürütülür. Bu personel hakkında bu Kanundaöngörülen hükümler saklı kalmak üzere 399sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümleriuygulanır. Bunların dışında kalan personel iş mevzuatıuyarınca istihdam edilir. İş mevzuatına göre istihdamedilenlere ilişkin kayıt ve şartlar Yönetim Kurulutarafından tayin olunur" hükmüne yer verilmiş; bu benthükmü, 4673 ve 5189 sayılı Yasalarla yapılandeğişiklikler sonucunda; "a) Personelin statüsü:(Ekibare: 12.05.2001-4673/6. md.) Türk Telekom’daki kamu payı%50’nin altına düşünceye kadar, Türk TelekomYönetim Kurulu üyeliklerine atanacaklarda Devlet memurluğunaatanabilme genel şartlarına sahip olma ve en az dörtyıllık yüksek öğrenim görme şartlarıaranır.(Mülga ikinci ve üçüncü cümle:16.06.2004-5189/12 md.) Bunların dışında kalan personeliş mevzuatı uyarınca istihdam edilir. İşmevzuatına göre istihdam edilenlere ilişkin kayıt veşartlar Yönetim Kurulu tarafından tayin olunur"hükmünü almış; aynı maddenin (b) bendinin ikinciparagrafında da iş mevzuatına tabi olan Türk Telekomçalışanlarının aylık ücretlerininkendilerini atamaya yetkili olan Yönetim Kurulu tarafından tespitolunacağı kurala bağlanmıştır. 406 sayılı Kanun'unanılan Ek 22. maddesi uyarınca, Türk Telekom A.Ş. GenelMüdürlüğüne ait asli ve sürekli kadrolarbelirlenerek 04.04.2000 tarihli ve 24010 (Mükerrer) sayılı ResmiGazetede yayımlanan 31.03.2000 tarihli ve 2000/331 sayılıBakanlar Kurulu Kararı ekinde yer alan listede: merkez teşkilatıiçin 100 ve taşra teşkilatı için 100 (6 BölgeMüdürü, 12 Bölge Müdür Yardımcısıve 82 İl Telekom Müdürü) kadro ihdas edilmiş; öteyandan, aynı Yasa maddesinin verdiği yetkiye dayanılarakhazırlanan "Türk Telekomünikasyon A.Ş. KapsamDışı Personel Yönetmeliği" adıaltındaki düzenleme, Yönetim Kurulunun 31.8.2000 tarih ve 407sayılı kararıyla kabul edilmek suretiyleyürürlüğe konulmuştur. Kanunla, Kurumda görev yapanpersonelden asli ve sürekli görev yapacak olanları kadro unvanıitibariyle belirlemek konusunda Bakanlar Kurulu'na yetki verildiğiaçıktır. Bu yetki 4502 sayılı Kanun'unyürürlüğe girdiği 29.01.2000 tarihi ile 5189sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 2.7.2004tarihleri arasında geçerli olmuştur. Anayasa'nın 128. maddesinde,"Devletin, kamu İktisadî teşebbüsleri ve diğerkamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarına göreyürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetleriningerektirdiği aslî ve sürekli görevler, memurlar vediğer kamu görevlileri eliyle görülür"denilmiştir. 406 sayılıKanun’un Ek 29. maddesinin 03.07.2005 tarihli ve 5398 sayılıKanun'la değişik birinci fıkrasında, "TürkTelekom hisselerinin devri sonucu kamu payının yüzde ellininaltma düşmesi durumunda; Türk Telekom’da ek 22. maddenin(a) bendinin bu Kanunla yürürlükten kaldırılanhükümleri uyarınca belirlenen asli ve sürekligörevlerde çalışmakta olanlar ile 22.01.1990 tarihli ve399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi olarak kadroluveya sözleşmeli personel statüsündeçalışanlar ve kapsam dışı personel, kamugörevlerinden yüzseksen gün aylıksız izinlisayılır. Bu personel belirtilen süre içinde TürkTelekom’da çalışmaya devam eder ve hisse devirtarihinden nakli için Devlet Personel Başkanlığınabildirildikleri tarihe kadarki aylık ücret, harcırah, sağlıkgiderleri, cenaze giderleri ve ölüm yardımı ile diğermali ve özlük haklan Türk Telekom tarafındankarşılanır..." denilerek, yasa koyucu tarafındanTürk Telekom'da 22.01.1990 tarihli ve 399 sayılı KanunHükmünde Kararnameye tabi olarak sözleşmeli personelstatüsünde çalışanlar ile kapsam dışıpersonel, kamu personeli sayılmıştır. Bakılan olayda, TürkTelekomünikasyon A.Ş.'de 2.tip iş sözleşmesi ilegörev yapmakta iken çalıştığı kurumunözelleştirilmesi sonucu iş akdi feshi neticesinde 406 sayılıYasanın Ek 29 ve devamı hükümleri ile 4046 sayılıYasanın 22.maddesi uyarınca başka kamu kurum vekuruluşlarına atanmak üzere Devlet PersonelBaşkanlığına bildirimi yapılan ve başka kurumanakledilen davacı tarafından, davalı Kurum'daçalıştığı sürede istikrar kazanarakaldığı aylık 689,33 TL ikramiye ve ilave tediyeninmaaş nakil ilmühaberinde yazılmaması nedeniyle işleminiptali ve uğranılan zararın nedeniyle şimdilik 1.000 TLalacağın tahsiline karar verilmesini istemiyle bakılandavanın açıldığı anlaşılmaktadır. 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu'nun "İdari Dava Türleri veİdari Yargı Yetkisinin Sınırı"başlıklı 2. maddesinin değişik 1 numaralıbendinde:" a) İdari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları, b) idari eylem veişlemlerden dolayı kişisel haklan doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları, c) Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma ve sözleşmelerindendoğan uyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan her türlü idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar" idari dava türleriolarak sayılmış olup; kural olarak, idari yargıda ancakDevlete ve kamu tüzel kişilerine karşı açılandavalara bakılabilir. Buna göre, davalımevkiinde kamu kurumu niteliği taşımayan TürkTelekomünikasyon A.Ş.'nin olması karşısında,idari yargı yetkisi kapsamında açılmış biridari dava bulunduğundan söz edilemeyeceğinden;uyuşmazlığın, özel hukuk hükümlerinegöre görüm ve çözümünde adli yargıyerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerledavanın adli yargının görev alanına girdiğisonucuna varıldığından, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanunun 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi'negönderilmesine, dosya incelemesinin Uyuşmazlık Mahkemesincekarar verilinceye kadar ertelenmesine" karar vererek her iki davadosyasını 02/08/2018 gün, 2018/791 esas sayılıüst yazı ila Mahkememize göndermiş, başvuru 27/08/2018tarihinde kayıt altına alınmıştır. İNCELEMEVE GEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi’nin, Başkan Hicabi DURSUN, Üyeler; ŞükrüBOZER, Mehmet AKSU, Birol SONER, Süleyman Hilmi AYDIN Aydemir TUNÇve Turgay Tuncay VARLI’nın katılımlarıylayapılan 24.09.2018 günlü toplantısında: I-İLK İNCELEME: Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; İdare Mahkemesince, 2247sayılı Yasa’nın 19. maddesine göre başvurudabulunulmuş olduğu, idari yargı dosyasının Mahkemece,ekinde adli yargı dosyası ile birlikte UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderildiği ve usule ilişkin herhangi birnoksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hâkim EnginSELİMOĞLU’nun, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonraGEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davalı şirkettegörev yapmakta iken, 406 sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile4046 sayılı Yasa'nın 22. maddesine göre adı DevletPersonel Başkanlığına bildirilen, sonrasında KamuKurumu emrine atanan davacı tarafından; maaş nakililmühaberinde yer verilmeyen eksik ödemeye karşılıkgelen aylık 689,33 TL’ nın yasal faiziyle birlikte tazminiistemiyle açılmıştır. Telekomünikasyonşebekeleri üzerinden sunulan ulusal ve uluslararası sesiletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini 31.12.2003 tarihine kadar“tekel” olarak yürütmekle görevli kılınanve çoğunluk hisseleri kamuya ait bulunan TürkTelekom’un, tekel kapsamında kamu hizmeti yürüten, ancakkuruluş yasasındaki son düzenlemeler ile kendine özgüstatüye sahip olan ve sermayesindeki kamu payı %50’nin altınadüşünceye kadar kamu kuruluşu niteliğinitaşıyan bir kuruluş olduğutartışmasızdır. Ancak, özelleştirmekapsamında bulunan Türk Telekomünikasyon A.Ş.’dekitamamı Hazineye ait bulunan hisselerden % 55’i, 14.11.2005 tarihliHisse Satış Sözleşmesi ile Oger TelekomünikasyonAnonim Şirketine satılmıştır. Olayda, hisse devir (14.11.2005)tarihinde davalı şirket nezdinde çalışmakta iken 406sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile 4046 sayılıYasa'nın 22. maddesine göre adı Devlet PersonelBaşkanlığına bildirilen ve sonrasında kamu kurumuemrine atanan davacı tarafından; maaş nakil ilmühaberinindüzeltilmesi ve parasal hakların giderilmesi istemiyle davaaçılmıştır. 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu’nun “İdari Dava Türlerive İdari Yargı Yetkisinin Sınırı”başlıklı 2. maddesinin değişik 1 numaralı bendinde: a) (Değişik : 8.6.2000-4577/5md.) İdari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu vemaksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları, b) İdari eylem veişlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtelolanlar tarafından açılan tam yargı davaları, c) (Değişik:18.12.1999-4492/6 md.) Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan her türlü idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar” idari dava türleriolarak sayılmış olup; kural olarak, idari yargıda ancakDevlete ve kamu tüzel kişilerine karşı açılandavalara bakılabilir. Buna göre, maaş nakilbildirimi düzenleme ve dava tarihlerinde davalı mevkiinde kamukuruluşu niteliği taşımayan Türk TelekomünikasyonA.Ş.' nin olması karşısında, idari yargı yetkisikapsamında açılmış bir idari davadan söz etmekimkânı bulunmadığından; uyuşmazlığın, özel hukuk hükümlerinegöre görüm ve çözümünde adli yargıyerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilennedenlerle, Ankara 13. İdare Mahkemesinin başvurusununkabulüyle, Ankara 19. İş Mahkemesince verilen 06.10.2016gün ve E:2016/192 K:2016/682 sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Ankara 13. İdareMahkemesinin BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile Ankara 19. İşMahkemesince verilen 06.10.2016 gün ve E:2016/192 K:2016/682sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,24.09.2018 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi. Başkan Hicabi DURSUN Üye Şükrü BOZER Üye Mehmet AKSU Üye Birol SONER Üye Süleyman Hilmi AYDIN Üye Aydemir TUNÇ Üye Turgay Tuncay Varlı
Full & Egal Universal Law Academy