T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020/416
KARAR NO : 2020/507
KARAR TR: 28.09.2020
ÖZET : Davalı hastanede kanser tedavisi görmekte iken, vefat eden eşinin tedavisi sırasında, davalı kurum tarafından ilave fark ücreti adı altında kendilerinden tahsil edilen paranın, ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
KARAR
Davacılar : Adli Yargıdaİdari Yargı
S.A. 1-S.A 2-S.D 3-S.G 4-H.A 5-SA.
Vekili : Av. A.CAv. M.E.
Davalılar : Adli Yargıda
Yeditepe Üniversitesi Hastanesi'ne İzafeten
YeditepeÜniversitesiHastanesi Rektörlüğü
Vekili : Av. N.Ö
İdari Yargıda
1-Yeditepe Üniversitesi Hastanesi
2-Vakıflar Genel Müdürlüğü'neİzafeten İstanbul Vakıflar BölgeMüdürlüğü
Vekili : Av. A.H.
O L A Y : Davacıvekili dava dilekçesindeözetle; müvekkilinin eşinin Cerrahpaşa Hastanesinde birsüre lösemi tedavisi gördükten sonra, davalı hastanedetedaviye devam edildiğini, davalının tedavi içinyüksek miktarda paralar talep ettiğini, nakile hazırlıkolarak davacının 44.027,62-TL ödemeyaptığını naklin yapılmasından sonra19.577,00-TL'lik fatura kesildiğini, davacınındönörün nakile hazırlanması masrafı olarak17.000,00-TL daha ödeme yaptığını, 05/03/2010tarihinde davalı hastanenin SGK ile anlaşmasının sonaerdiğini, davalının SGK'dan 84.000,00-TL tahsil etmesinerağmen davacıdan da para tahsil ettiğini mükerrer tahsilatnedeniyle 63.600,00-TL'nin davalıdan tahsiline ve davalınınkötü niyet tazminatı ile sorumlu tutulmasına kararverilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır.
İstanbul Anadolu 26. Asliye Hukuk Mahkemesi: 20.5.2014gün ve E:2013/551, K:2014/156 sayı ile, somut olayda 6101 sayılıyasanın 1. Maddesi gereği ödemelerin 6098 sayılıTürk Borçlar Kanununun yürürlüğe girmesindenönce yapılmış olması nedeniyle 818 SayılıBorçlar Kanunu hükümlerinin uygulanacağı;Yargıtay emsal kararlarında da vurgulandığı üzeresebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanılarakaçılan istirdat davaları Borçlar Kanununun 66.Maddesine göre 1 yıllık zaman aşımı süresinetabi olduğu; davaya konu ödemelerin 2010 yılındayapılmış olması nedeniyle olaya uygulanacak 818sayılı Borçlar Kanunu 66. Maddesi uyarınca 1yıllık zaman aşımı süresinin dolduğu vedavalı tarafça zaman aşımı definin süresinde veusülüne uygun şekilde yapıldığı dikkatealınarak davanın zaman aşımı nedeniyle reddine kararvermiş, bu karara karşı davacı vekili tarafındantemyiz isteminde bulunulmuştur.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi: 12.4.2017 gün veE:2015/41186, K:2017/4377 sayı ile, davaya konu zarar, Vakıflar GenelMüdürlüğü'ne bağlı bir hastanedeyürütülen sağlık hizmeti esnasında meydana geldiği;davalının sorumluluğuna dayanak yapılan olgular, kamuhizmetiyle ilgili ve hizmet kusuruna ilişkin olduğu; YargıtayHukuk Genel Kurulu'nun 2014/13-566E. 2015/1339K. sayılı ilamındada işaret edildiği üzere, kamu tüzel kişisi olarakkanunla kuruldukları ve kamu hizmeti sunduklarıtartışmasız olan vakıf üniversitelerininhastanelerinin, Devlet üniversiteleri hastanelerinden farklıtutulması hukuken olanaksız olduğundan, sağlıkhizmetinin sunulmasından kaynaklanan zararlardan, tazminsorumluluğunun doğup doğmadığının, idariyargı yerince hizmet kusuru ilkesi kapsamında ele alınmasıgerektiği; idarenin, hizmet kusuru niteliğindeki eylemi sonucumeydana gelen zararlardan dolayı İdari Yargılama UsulüYasası' nın 2/1-b maddesi gereğince İdare'ye karşıidari yargı yerinde tam yargı davasıaçılacağı; 6100 sayılı HMK'nun 114. maddesindede yargı yolu dava şartları arasındasayılmış olup, dava şartlarının mevcudiyetininmahkemece yargılamanın her aşamasında kendiliğindengözetileceği; mahkemece dava dilekçesinin yargı yolubakımından reddedilmesi gerekirken, işin esasına girilerekdavanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırıolduğu gerekçesiyle, mahkeme kararının bozulmasınakarar vermiş, davalı vekili karar düzeltme istemindebulunmuştur.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi: 28.6.2018 gün veE:2017/7090, K:2018/7467 sayı ile, temyiz ilamında belirtilengerektirici nedenler karşısında usulün 440. Maddesindesayılan nedenlerden hiçbirisine uygun olmayan karar düzeltmeisteğinin reddine karar vermiştir.
İSTANBUL ANADOLU 26. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:15.11.2018 gün ve E:2018/316, K:2018/442 sayı ile, dava konusuidarenin hizmet kusuru niteliğinde eylemi sonucu meydana gelen zararlardandolayı idari yargılama usul yasasının 2/1-b maddesigereğince idareye karşı idari yargı yerinde tam yargıdavası açılması gerektiği anlaşılmaklaHMK' nm 114/1-b ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartıyokluğundan davanın usulden reddine karar vermiş, bu karardavalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Yargıtay 13. Hukuk Dairesi: 27.6.2019 gün veE:2019/3417, K:2019/8065 sayı ile, dosyadaki yazılara ve mahkemeceuyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmişolmasına göre yerinde görülmeyen bütün temyizitirazlarının reddiyle usul ve yasaya uygun olan hükmün onanmasınakarar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili aynı istemle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
İSTANBUL 14 İDARE MAHKEMESİ: 24.10.2019 günve E:2019/416 sayı ile, Somut uyuşmazlıkta,davacıların asıl ve temel iddiası; H.A.'nun davalıhastanede kanser tedavisi gördüğü sırada, davalıtarafından, usulüne uygun olmayan yol ve yöntemlerle fazlaücret tahsil edilmesine ilişkin olduğu, Kanun uyarıncaaslında alınmaması gereken ücretininalındığı, davacıların iddiasının,klasik bir alacak davası niteliğinde olduğu, davacılar iledavalı arasında Borçlar Hukuku'nda düzenlenen vekaletsözleşmesi veya Borçlar Hukuku kapsamındaki birbaşka tip sözleşmeye dayalı bir ilişki olduğu,karşı tarafının fazlaca ücret tahsil ettiği,haksız yere gelir elde ettiği veya haksız yerezenginleştiği iddiası olduğu; davalı Hastane ileHastanenin bağlı olduğu Üniversite arasındakiprotokolün, somut uyuşmazlığın niteliğinideğiştirmeyeceği; Hüseyin Altuncu ile ilgilisağlık kamu hizmetinin kusurlu işlendiğine, HüseyinAltuncu'ya sağlık hizmetinin yanlışyapıldığına, davalı kurumun tıbbi hizmetini eksikve hatalı yaptığına ilişkin bir iddiasınınbulunmadığı; diğer bir anlatımla; davacının,hizmet kusuruna veya davalının tıbbi hatasına dayalıolarak zarar gördüğüne dair bir iddiasınınolmadığı; temel ve asıl iddianın, fazla ve yersizücret tahsil edildiğine ilişkin olduğu; böyle biriddiaya dayalı uyuşmazlığın görüm veçözüm yerinin de özel hukuka dayalıuyuşmazlıkların ve alacak davalarının görüldüğüve çözüldüğü adli yargı kolu olduğu,idari yargı kolunun somut uyuşmazlığın görümve çözümünde görevli olmadığısonuç ve kanaatine varıldığından; Mahkemelerininsomut olayın görüm ve çözümündegörevsiz olduğuna, Uyuşmazlığın görümve çözümünde, görevsizlik kararı veren AdliYargı yerinin (Asliye Hukuk Mahkemesinin) görevli olduğuna,somut uyuşmazlıktaki görev sorununun giderilmesi ve görevliyargı kolunun belirlenmesi için dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi'ne gönderilmesine karar vermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Burhan ÜSTÜN’ünBaşkanlığında, Üyeler: Birol SONER, Suna TÜRE,Suat ARSLAN, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN'ınkatılımlarıyla yapılan28.09.2020 günlütoplantısında:
I-İLK İNCELEME:
Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; İdareMahkemesince, idari yargı dosyası ile birlikte adli yargıdosyası da temin edilmek sureti ile 2247 sayılıYasa’nın 19. maddesinde öngörülen şekildebaşvurulduğu ve Yeditepe Üniversitesi yönünden usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından, adli ve idari yargı yerleriarasında doğan görev uyuşmazlığınınesasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-HakimGülşen AKAR PEHLİVAN’ın, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davalı hastanede kanser tedavisi görmekte iken vefateden eşinin tedavisi sırasında davalı kurum tarafındanalınan ilave fark ücreti adı altında kendilerinden tahsiledilen toplam 63.600,00-TL sının ödeme tarihinden itibarenişleyecek olan yasal faizi ile birlikte iadesi istemiyle açılmıştır.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel SağlıkSigortası Kanununun “Sağlık hizmetlerinin sağlanmayöntemi ve sağlık giderlerinin ödenmesi”başlıklı 73.maddesinde; “Bu Kanuna göresağlık hizmetleri, Kurum ile yurt içindeki veya yurtdışındaki sağlık hizmeti sunucuları arasındayapılan sözleşmeler yoluyla ve/veya bu Kanunhükümlerine uygun olarak genel sağlık sigortalısıve bakmakla yükümlü olduğu kişilerin sözleşmesizsağlık hizmeti sunucularından satın aldıklarısağlık hizmeti giderlerinin ödenmesi suretiylesağlanır.
Kamu idaresi sağlık hizmeti sunucularıdışındaki vakıf üniversiteleri dahilsözleşmeli sağlık hizmeti sunucularınca,Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonunca belirlenen sağlıkhizmetleri bedeline ek olarak, genel sağlık sigortalısı vebakmakla yükümlü oldukları kişilerden sağlıkhizmeti sunucularının giderleri ve ürettikleri sağlıkhizmetlerinin maliyetleri, yapılan sübvansiyonlar gibi kriterlerdikkate alınarak bu bedellerin iki katına kadar alınabilecekilave ücretin tavanını belirlemeye Cumhurbaşkanıyetkilidir.(1) Bu tavan dahilinde alınabilecek ilave ücretoranları Kurumca belirlenir. Ancak (…)(2) 60 ıncı maddeninbirinci fıkrasının (c) bendinin (4), (6) ve (8) numaralıalt bentleri kapsamında sayılanlar ile bakmaklayükümlü oldukları kişiler ile aynı maddeninonikinci, onüçüncü ve ondördüncüfıkraları kapsamında genel sağlıksigortalısı sayılan kişilerden ilave ücret alınamaz.Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonunca belirleneneşdeğer ilaçların, azami fiyatı ile kişinintalep ettiği eşdeğer ilacın fiyatı arasındaoluşacak fark ve optik için tavan uygulanmaz ve bu fıkrakapsamında değerlendirilmez.(2)(3)(4)
Kamu idaresi sağlık hizmeti sunucuları ise otelcilikhizmeti ile dördüncü fıkrada belirtilen istisnaisağlık hizmetleri dışında, sağladıklarısağlık hizmetleri için genel sağlıksigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğukişilerden ilave ücret talep edemez. (Mülga ikinci cümle:21/1/2010-5947/19 md.) (…) (Ek cümleler: 21/5/2013-6486/4) Ancakyükseköğretim kurumlarına ait sağlık hizmetisunucularında öğretim üyeleri tarafından mesaisaatleri dışında bizzat verilen sağlık hizmetleriiçin Kurumca belirlenmiş sağlık hizmetleri bedelinin,poliklinik muayenelerinde bir katını, diğer hizmetlerdeyüzde ellisini geçmemek üzere, üniversite yönetimkurulu kararıyla öğretim üyelerinin unvanlarıitibarıyla belirlenen miktarda ilave ücret alınabilir. Ancakalınacak ilave ücret bir defada asgari ücretin ikikatını geçemez. Bu oranları bir katına kadarartırmaya Cumhurbaşkanı yetkilidir. Kurum bu fıkrakapsamında ilave ücret alınamayacak sağlıkhizmetlerini belirlemeye yetkilidir.(4)
Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, Kurumcabelirlenmiş standartların üstündeki taleplerikarşılayan otelcilik hizmetleri ile hayati öneme sahip olmama vealternatif tedavilerin bulunması gibi hususlar göz önünealınarak Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonutarafından belirlenen istisnai sağlık hizmetleri için,genel sağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlüolduğu kişilerden belirlenen hizmet fiyatlarınınüç katını geçmemek üzere ilâveücret alabilir. Sözleşmeli sağlık hizmetisunucuları, Kurumca ödenecek sağlık hizmeti bedellerininyayımlanmasınıtakiben otuzgüniçindeilâveücret ödemeleri içinbelirlenentavanlar dahilindebelirledikleri sağlık hizmeti fiyatlarını kuruma bildirmekzorundadır. Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucularıfiyat değişikliklerini 5 iş günü içinde Kurumabildirirler. Tavanlar dahilinde de olsa Kurumca belirlenen süreden öncebu fiyatlarını artıramazlar.
Kurum, provizyon işlemlerini yürütmek üzeresağlık hizmeti sunucularının mahallinde provizyon merkeziaçabilir ve personel çalıştırabilir.Sözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları, bu amaçlaKuruma uygun bağımsız mekân tahsis etmek zorundadır.
Acil haller dışında sözleşmesizsağlık hizmeti sunucularından kişilerce satınalınan sağlık hizmeti bedelleri Kurumca ödenmez.
Sözleşmesiz sağlık hizmeti sunucularından acilhallerde alınan sağlık hizmeti bedeli, 72 nci madde gereğisözleşmeli sağlık hizmeti sunucuları içinbelirlenen bedeller esas alınarak genel sağlıksigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğukişilere fatura karşılığı ödenir.Sözleşmeli ve sözleşmesiz sağlık hizmetisunucuları, acil hallerde, sözleşmeli sağlıkhizmetleri sunucuları ise Kurumun belirlediği sağlıkhizmetleri için genel sağlık sigortalısı ve bakmaklayükümlü olduğu kişilerden veya Kurumdan herhangi birilave ücret talep edemez.
Kurum, bu Kanunun birinci fıkrasında belirtilenyöntemler dışında, kamu idarelerince verileceksağlık hizmetlerini götürü bedel üzerinden hizmetalım sözleşmesiyle de sağlamaya yetkilidir. Kamu idaresisağlık hizmeti sunucuları, sözleşmede belirtilengötürü bedel karşılığında genelsağlık sigortalısı ve bakmakla yükümlüolduğu kişilere sözleşme kapsamında verilmesi gerekenher türlü sağlık hizmetini sunmakla yükümlüdürve sözleşmede belirtilen götürü bedeldışında Kurumdan veya genel sağlıksigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğukişilerden Kanunda belirtilen ilave ücretler ve katılımpayları dışında ayrıca bir bedel talep edemez.Götürü bedel üzerinden hizmet alımsözleşmesiyle temin edilen hizmetler için Kuruma ayrıcafatura ve dayanağı belge gönderilmez. Bu fıkranınuygulanmasına ilişkin usul ve esaslar SağlıkBakanlığı ile müştereken belirlenir.
Sağlık hizmeti sunucuları, genel sağlıksigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğukişilerin sağlık hizmetlerinden yararlanmaya müstahak olupolmadığını, Kurumun elektronik veya diğer ortamlardasağlayacağı yöntemlere uygun olarak kontrol etmek vebelgelemek zorundadır.
(Ek fıkra: 4/7/2012-6353/84 md.) 3713 sayılı Kanuna göreaylık bağlanmış maluller, 5434 sayılı Kanunun 56ncı maddesi veya 2330 sayılı Kanunun 2 nci maddesinin birincifıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlardan 3713sayılı Kanun kapsamına giren olaylar sebebiyle aylıkbağlananlar ile 3713 sayılı Kanun kapsamına girmese dahibaşkasının yardımı ve desteğiolmaksızın yaşamak için gereken hareketleri yapamayacakderecede malul olan vazife ve harp malullerinin sağlık kuruluraporuyla ihtiyaç duydukları her türlü ortez/protez vediğer iyileştirici araç ve gereçler herhangi birkısıtlama getirilmeksizin Kurumca karşılanır. (Ekcümle: 20/8/2016-6745/61 md.) 3713 sayılı Kanun kapsamınagirmese dahi atış, tatbikat veya diğer ateşli silah yaralanmalarınedeniyle malul olan vazife ve harp malullerinin de sağlık kuruluraporuyla ihtiyaç duydukları her türlü ortez, protez vediğer iyileştirici araç ve gereçler herhangi birkısıtlama getirilmeksizin Sosyal Güvenlik Kurumuncakarşılanır. (Değişik cümle: 10/9/2014-6552/49md.) Ancak, 72 nci maddede belirtilen usullere göre bedellerikarşılanacak olan bu kapsamdaki ürünler, garantisüresi kapsamında veya aynı amaca yönelik ürüntalepleri Kurum tarafından yayınlanan ürün listelerinden,yine Kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara görekarşılanır.
(Ek fıkra: 4/7/2012-6353/84 md.) Genel sağlıksigortalısı ile bakmakla yükümlü olduğukişilerden, 3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesinde sayılanolaylara maruz kalmaları nedeniyle yaralananlar, tedavileri sonuçlanıncayaveya maluliyetleri kesinleşinceye kadar geçen süreiçerisinde verilen sağlık hizmetleri ve diğer haklardanaynı Kanuna göre aylık bağlanmış olanlar gibiyararlandırılırlar.
(Ek fıkra: 10/9/2014-6552/ 49 md.) Kurum, fatura denetimikonusunda kriterler koymaya, alternatif geri ödeme modellerioluşturmaya ve bu konularda tespitler ve denetimler yapmaya ve/veyayaptırmaya, buna bağlı olarak hizmet alımı yapmayayetkilidir.
(Ek fıkra: 10/9/2014-6552/ 49 md.) Kurum, gerçek veyatüzel kişilerden; ödeme kapsamındaki sağlıkhizmetleri ve/veya ürün listelerine girmek için yapılanbaşvurulardan asgari ücretin yirmi katını geçmemeküzere başvuru ücreti, ilaç hariç olmak üzerediğer tıbbi malzeme ve ürünlerden listelerde kalmakiçin asgari ücretin üç katını geçmemeküzere yıllık aidat, fiyat düşüş taleplerihariç olmak üzere listelerdeki değişiklik taleplerindenher bir işlem için asgari ücret tutarınıgeçmemek üzere işlem ücreti, kamu kurumu niteliğindetüzel kişiliği haiz meslek kuruluşları ileyapılan protokollere dayalı sözleşmeler hariç olmaküzere sözleşme imzalamak için asgari ücretin onkatını geçmemek üzere sözleşme ücretialabilir, bu ücretleri imal ve ithal ürün gruplarınagöre farklılaştırabilir. Bu fıkranınuygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Kurumca belirlenir.
Sağlık hizmeti satın alma sözleşmelerininhazırlanması ve akdedilmesi, sağlık hizmeti giderlerininödenmesi ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğerusûl ve esaslar, Kurum tarafından çıkarılacakyönetmelikle düzenlenir.” hükmüne;
Aynı Kanunun “Uyuşmazlıklarınçözüm yeri” başlıklı 101.maddesinde,“Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanunhükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkanuyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür.”hükmüne;
Öte yandan,sağlık yardımları SosyalGüvenlik Kurumunca karşılanan ve kapsam maddesindetanımlanan kişilerin,sağlıklı kalmalarını,hastalanmaları halinde sağlıklarınıkazanmalarını, iş kazası ile meslekhastalığı, hastalık ve analık sonucu tıbbengerekli görülen sağlık hizmetlerininkarşılanmasını, iş göremezlik hallerinin ortadankaldırılmasını veya azaltılmasını teminetmek amacıyla Kurumca finansmanı sağlanan sağlıkhizmetleri, yol, gündelik ve refakatçi giderlerinden yararlanmaesas ve usulleri ile bu hizmetlere ilişkin Sağlık HizmetleriFiyatlandırma Komisyonunca belirlenen Kurumca ödenecek bedellerinbildirilmesi amacıyla ve5502 sayılı Sosyal Güvenlik KurumuKanunu, 5510 sayılı Kanun ve “Genel SağlıkSigortası İşlemleri Yönetmeliği”hükümleri çerçevesinde düzenlenmiş olan“Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık UygulamaTebliği”nin“1.9 - İlave ücret/ 1.9.1 - İlaveücret alınması” maddesinde; “(1)(Değişik:RG-18/3/2014-28945)(8) İlave ücretalınması uygulamasında;
a) Kurumla sözleşmeli; vakıf üniversiteleri ileözel sağlık kurum ve kuruluşlarınca; Kurumcabelirlenen oranı geçmemek kaydıyla kişilerden ilaveücret alınabilir.
b) Yükseköğretim kurumlarına ait sağlıkhizmeti sunucularında (Mülga ibare:RG-26/11/2016-29900)(76) (...)öğretim üyeleri tarafından mesai saatleridışında bizzat verilen sağlık hizmetleri içinKurumca belirlenmiş sağlık hizmetleri bedelinin bir defada asgariücretin iki katını geçmemek üzere, poliklinikmuayenelerinde en fazla iki katı, diğer hizmetlerde en fazla birkatı kadar ilave ücret alınabilir. (Ekcümle:RG-25/7/2013-29071) Sağlık Bakanlığı vebağlı kuruluşlarına ait sağlık tesisleri veüniversitelere ait ilgili birimlerin birlikte kullanımınailişkin protokolü bulunan sağlık hizmeti sunucularındaöğretim üyeleri tarafından ilave ücret alınamaz.
c) (a) ve (b) bentlerinde belirtilen sağlık hizmetisunucularınca SUT ve eklerinde yer alan sağlık hizmetleriişlem bedellerinin tamamı üzerinden Kuruma fatura edilebilentutarlar esas alınarak kişilerden ilave ücret alınabilir.Ancak SUT eki EK-2/B, EK-2/C, EK-2/Ç listelerinde yer alanişlemlerin bedellerine ilave olarak Kuruma ayrıcafaturalandırılabilen (Değişikibare:RG-24/12/2014-29215)(27)tıbbi malzeme, ilaçlar ve kanbileşenleri ile SUT eki EK-2/A Listesindeki tutarlara dahil olanişlemler için ayrıca ilave ücret alınamaz.
(2) İlave ücretler, genel sağlıksigortalıları veya bakmakla yükümlü olunan kişilerceve/veya sağlık kurum/kuruluşlarınca Kurumdan talepedilemez.
(3) Kurumla sözleşmeli eczaneler, eşdeğerilaçların azami fiyatı ile kişinin talep ettiğieşdeğer ilacın fiyatı arasında oluşacak farkücretini, Kurumla sözleşmeli optisyenlik müesseseleri dekişinin talep ettiği görmeye yardımcı malzemeninbedeli ile Kurumca ödenen görmeye yardımcı malzeme bedeliarasında oluşacak fark ücretini kişilerden talepedebileceklerdir. Bu fark ücreti ilave ücret olarakdeğerlendirilmez.
(4) Sağlık hizmeti sunucularınca, Kurumcafinansmanı sağlanmayan sağlık hizmetleri için talepedilen ücretler, ilave ücret olarak değerlendirilmez.
(5) Sağlık hizmeti sunucusu, sunduğu sağlıkhizmetleri öncesinde, alacağı ilave ücrete ilişkinolarak hasta veya hasta yakınının yazılıonayını alır. Bu yazılı onay alınmadan,işlemler sonrasında herhangi bir gerekçe ileri sürerekilave ücret talebinde bulunamaz.
(6) (Değişik:RG-4/2/2018-30322)(102) Hastanın acilservislerde 24 saat içinde stabilizasyonu esastır. Hastanınacil servise başvurusundan itibaren 24 saat içinde stabilizeedilerek ilgili kliniğe yatışı ya da başka birsağlık hizmeti sunucusunun yataklı kliniğine sevkedilmesiyle acil hal sona erer. Acil servislerden kabul edilerek doğrudanuygulanan acil girişimsel işlemler ile 24 saat içinde acilgözlem ünitelerinde uygulanan tüm sağlık hizmetleriiçin ilave ücret alınamaz. Hastadan ilave ücretalınabilmesi için hastaya/hasta yakınına acil halin sonaerdiğine ve müteakip işlemlerin ilave ücrete tabiolduğuna ilişkin “Acil Halin Sona Ermesine İlişkinBilgilendirme Formu” (EK-1/D) kullanılarak, yazılıbilginin imza karşılığı verilmesi zorunludur.
(7) (Değişik:RG-4/2/2018-30322)(102) Kurumlasözleşmeli/protokollü vakıf üniversiteleri ileözel sağlık kurum ve kuruluşları, aynıbaşvuru numarası altında yatarak tedavilerde yapılanKurumca karşılanan sağlık hizmeti bedellerinintoplamının 100 (yüz) TL’yi aşması halinde, buhizmetleri ve varsa ilave ücret tutarını gösterir, SUT eki“Hastaya Sunulmuş Olan Hizmetleri ve İlave ÜcretiGösterir Belge” yi (EK-1/B) en geç hastanın taburcuolduğu tarihte hastaya vermek zorundadır. Söz konusu bilgileraynı süreler içerisinde elektronik ortamda daverilebilir.” ;
"1.9.2-İlave ücret alınmayacak kişiler”maddesinde" (Değişik:RG-25/3/2017-30018)(81)
(1) (Değişik cümle:RG-21/3/2018-30367)(106)Aşağıda belirtilen kişilerden hiçbir ilaveücret alınamaz.
a) 1005 sayılı Kanun hükümlerine göreşeref aylığı alan kişiler ile bakmaklayükümlü olduğu kişilerden,
b) 2330 sayılı Kanun hükümlerine göreaylık alan kişiler ile bakmakla yükümlü olduğukişilerden,
c) Harp malûllüğü aylığı alanlarile 3713 sayılı Kanun kapsamında aylık alanlar ile bakmaklayükümlü olduğu kişilerden,
ç) Tedavileri sonuçlanıncaya veya maluliyetlerikesinleşinceye kadar; 3713 sayılı Kanunun 21 inci maddesindesayılan olaylara maruz kalmaları nedeniyle yaralananlar.,
d)5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin onikincifıkrasında belirtilen kişilerden,
e)5510 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesininonüçüncü ve ondördüncü fıkralarıkapsamında genel sağlık sigortalısı (Değişikibare:RG-4/2/2018-30322)(102) sayılan kişiler ve bakmaklayükümlü olduğu kişilerden.”;
“1.9.3 - İlave ücret alınmayacak sağlıkhizmetleri” maddesinde “(1)(Değişik birinci cümle:RG-12/11/2013-28819) Aşağıda belirtilen sağlık hizmetleriiçin hiçbir ilave ücret alınamaz. (Ek ikincicümle: RG-12/11/2013-28819) (Değişik:RG-30/8/2014-29104) Ancak;Yükseköğretim kurumlarına ait sağlık hizmetisunucularında (Mülga ibare:RG-14/7/2016-29770)(54) (...)öğretim üyesi tarafından verilen 18 yaşınıdoldurmamış çocuklar hariç olmak üzere; SUT ekiEK-2/B ve EK-2/C Listesindeki (Değişikibare:RG-18/2/2017-29983)(80)(Değişik ibare: RG-9/9/2017-30175)İşitsel implant işlemleri için ilave ücretalınabilir. (Değişik cümle: RG-18/6/2016-29746)(51)Ayrıca Yükseköğretim kurumlarına ait sağlıkhizmeti sunucularında öğretim üyesi tarafından verilenSUT’un 2.1.1 numaralı maddesi kapsamındaki sağlıkhizmetleri ve (Mülga ibare:RG-14/7/2016-29770)(54) (...)kardiyovasküler (Mülga ibare:RG-14/7/2016-29770)(59) (...) cerrahiişlemler için de ilave ücret alınabilir.
a) Acil servislerde verilen ve SUT eki EK-2/B Listesinde yer alan520.021 kod numaralı “Yeşil alan muayenesi” adıaltında Kuruma fatura edilebilen sağlık hizmetleri hariçolmak üzere, acil haller nedeniyle sunulan sağlık hizmetleri,
b) Yoğun bakım hizmetleri,
c) Yanık tedavisi hizmetleri,
ç) Kanser tedavisi (radyoterapi, kemoterapi, radyo izotoptedavileri),
d) Yenidoğana verilen sağlık hizmetleri,
e) Organ, doku ve kök hücre nakillerine ilişkinsağlık hizmetleri,
f) Doğumsal anomaliler için yapılan cerrahiişlemlere yönelik sağlık hizmetleri,
g) Hemodiyaliz tedavileri,
ğ)(Değişik:RG-25/7/2013-29071) Kardiyovasküler(Mülga ibare: RG - 14/7/2016 - 29770) (59)(...)cerrahiişlemler.(İstisnai sağlık hizmetlerinde belirtilenişlemler hariç)
h) (Ek: RG-12/11/2013-28819) SUT eki EK-2/B ve EK-2/C Listesindeki(Değişik ibare:RG-18/2/2017-29983)(80) (Değişikibare:RG-9/9/2017-30175) İşitsel implant işlemlerinden.
ı) (Ek:RG-25/3/2017-30018)(84) (Mülga:RG-5/7/2018-30469Mükerrer)
i) (Ek:RG-8/6/2017- 30090)(85) (Mülga:RG-5/7/2018-30469Mükerrer)
j) (Ek:RG-5/7/2018-30469 Mükerrer) SUT eki EK-2/G Listesinde yeralan işlemler ile bu işlemlere ilişkin sunulan sağlıkhizmetlerinden,”;
“1.9.4-Otelcilik hizmetlerinde ilave ücretuygulaması” maddesinde; “(1)Sözleşmeli/protokollü sağlık kurumları, asgaribanyo, TV ve telefon bulunan; 2 yataklı odalarda sundukları otelcilikhizmetleri için SUT eki EK-2/B Listesinde 510.010 kod ile yer alan“Standart yatak tarifesi”işlem bedelinin 1,5 katını,tek yataklı odalarda ise 3 katını geçmemek üzerekişilerden ilave ücret alabilir. Günübirlik tedavikapsamındaki işlemler sırasında verilen otelcilik hizmeti içinise en fazla SUT eki EK-2/B Listesinde yer alan “Gündüz yataktarifesi” işlem bedelinin 3 katına kadar ilave ücretalınabilir. SUT eki(Değişik ibare: RG-12/11/2013-28819) EK-1/CListesinde yer alan istisnai sağlık hizmetlerinde otelcilikhizmetleri için ayrıca ilave ücret uygulanmaz.;
“1.9.5-İstisnai sağlık hizmetlerinde ilaveücret uygulanması” maddesinde; “(1)Sözleşmeli/protokollü sağlık kurum vekuruluşları, Sağlık Hizmetleri Fiyatlandırma Komisyonutarafından belirlenen ve SUT eki “İstisnai SağlıkHizmetleri Listesi” nde (EK-1/C) yer alan istisnai sağlıkhizmetleri için genel sağlık sigortalısı ve bakmaklayükümlü olduğu kişilerden SUT eki listelerde yer alanişlem bedellerinin 3 katını geçmemek üzere ilaveücret alabilir.
(2) Sözleşmeli/protokollü sağlık kurum vekuruluşları istisnai sağlık hizmeti olarak belirlenenişlemler için; yanında (*) işareti olupolmadığına bakılmaksızın EK-2/C Listesinden,işlemin sadece EK-2/B Listesinde yer alması halinde ise EK-2/BListesindeki işlem bedelleri üzerinden ilave ücret alabilir.”düzenlemelerine yer verilmiştir.
Konuya ilişkin mevzuat hükümleri ile somut olay birlikteirdelendiğinde;davacının,davalı Hastanede kanser tedavisigörmekte olan eşinin tedavisi sırasında kendilerinden, SGKmevzuatına aykırı şekilde ilave fark ücreti adıaltında ücret alındığı iddia edilerek,ödendiği belirtilen toplam 63.600.00-TL’nin ödemetarihinden itibaren işleyecek olan yasal faizi ile birlikte iadesiistemiyle dava açıldığı; bu davada,davacı/vekili tarafından tedavinin gerektiği gibi yapılıpyapılmadığı, ölüm olayında davalıHastanenin hizmet kusurunun bulunup bulunmadığı iddiasınayer verilmediği; uyuşmazlığın, hastaneden alınansağlık hizmeti sırasında, hangi koşullarda, hangimiktarda ve kimler tarafından, ilave ücret ödeneceği ya daödenmeyeceğine ilişkin bulunduğu;bu konunun ise, 5510sayılı Yasada ve bu Yasa dayanak alınarakçıkarılan Genel Sağlık Sigortasıİşlemleri Yönetmeliğinde düzenlendiğigörüldüğünden; uyuşmazlığın,anılan Yasanın “Uyuşmazlıklarınçözüm yeri” başlıklı 101.maddesinde yeralan, “Bu Kanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanun hükümlerininuygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklariş mahkemelerinde görülür.” hükmükapsamında, adli yargı yerinde çözümlenmesigerektiği sonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle davanın görüm veçözümü adli yargı yerinin görevinegirdiğinden İstanbul 14. İdare Mahkemesinin başvurusununkabulü ile İstanbul Anadolu 26. Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.11.2018gün ve E:2018/316, K:2018/442 sayılı görevsizlikkararının Yeditepe Üniversitesi yönündenkaldırılması gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle İstanbul 14. İdare Mahkemesinin BAŞVURUSUNUN KABULÜ ileİstanbul Anadolu 26. Asliye Hukuk Mahkemesinin 15.11.2018 gün veE:2018/316, K:2018/442 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININYeditepe Üniversitesi YÖNÜNDEN KALDIRILMASINA, 28.09.2020gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Burhan Birol Suna Suat
ÜSTÜN SONER TÜRE ARSLAN
Üye Üye Üye
Aydemir Nurdane Ahmet
TUNÇ TOPUZ ARSLAN
Full & Egal Universal Law Academy