T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2020 / 497
KARAR NO : 2020 / 495
KARAR TR : 28.9.2020
ÖZET : Davacı şirketin, Müflis Bankadan alacağının tamamının İflas İdaresi tarafından reddedildiğinden bahisle; belirtilen alacağın tespiti ile bu miktarda iflas masasına kaydının yapılması istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :S.Dış Tic. A.Ş.
Vekili :Av. D. Ö.
Davalı :Müflis Asya Katılım Bankası A.Ş. İflas MasasınıTemsilen İflas İdare
Memurları: 1-M. N. A., 2-Z. S.D., 3-S.K.
Vekilleri :Av.V. A. A., Av.A. B.
O L A Y :Davacı vekili dilekçesinde; müvekkili şirketin,müflis bankadaki POS hesabına yatan paraların ödenmemişolması ve hesabında yer alan 9.473,83 TL.'nin kendilerine iadeedilmemiş olması nedeniyle müflis şirketten iflasınaçıldığı 16.11.2017 tarihi itibariyle toplam114.433,54 TL. alacaklı olduklarını; bu nedenle İstanbul 1.İflas Müdürlüğünün 2017/14 İflassayılı dosyasına 20.12.2017 tarihinde İflasMüdürlüğü'ne 509 kayıt numarası ilealacaklarının iflas masasına kaydı içinbaşvurulduğunu ancak alacağın tamamı için redkararı verildiğini, 11.06.2018 tarihinde kendilerine tebliğedildiğini, müvekkil şirketin alacağı olan 114.433,54TL.nin banka hesabında bulunduğunu ve söz konusu bankanıniflas etmesi neticesinde söz konusu tutarın bankanınhesabında bloke edildiğini belirterek; fazlaya ilişkinhakları saklı kalmak kaydı ile iflasınaçılmasıyla birlikte işleyecek faizlerin dehesaplanmasına ve müvekkili şirketin müflis AsyaKatılım Bankası A.Ş’den, iflas tarihi olan16.11.2017 tarihi itibariyle 114.433,54 TL. alacağının iflasmasasına kaydının yapılmasına karar verilmesiistemiyle adli yargı yerinde dava açmıştır.
İSTANBUL1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ: 3.12.2018 gün ve E:2018/599,K:2018/1198 sayı ile, “(…)Dava, İİK m.235'edayalı olarak açılan kayıt kabul davasıdır.
(…)
AsyaKatılım Bankası A.Ş'nin BDDK'nın ve Fon Kurulunun29/05/2015 tarihli kararları doğrultusunda fona devredildiği,22/07/2016 tarihli BDDK kararı ile 5411sayılı yasanın107. maddesi uyarınca faaliyet iznininkaldırıldığı ve bu kararın 23/07/2016 tarihliResmi Gazetede yayınlandığı, daha sonra Fon Kurulunun22/12/2016 tarihli kararıyla 5411 Sayılı Yasanın 106/3maddesi uyarınca bankanın doğrudan iflasınınmahkemeden talep edilmesine karar verildiği ve Mahkememizin 2017/41Esasında kayıtlı olan dosya üzerinden 16/11/2017 tarihli2017/942 K. sayılı kararla Asya Katılım BankasıA.Ş'nin iflasına kadar verildiğianlaşılmıştır.
5411sayılı yasa hükümleri çerçevesindeiflasına karar verilen bankanın iflas tasfiyesinin TMSFtarafından gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
5411sayılı yasanın 106/5. maddesinde "Fon bu kanununuygulanması ile sınırlı olmak üzere 2004sayılı icra iflas kanununun 166 ıncı, 218 inci ,219 uncu,223 üncü, 234 üncü, 236 ıncı, 249 uncu, 251 inci,254 üncü maddelerindeki yetki ve görevler hariç olmaküzere iflas dairesi, alacaklılar toplantısı iflas idaresigörev ve yetkilerine sahip olarak bankayı tasfiye eder. ”şeklinde düzenleme bulunmaktadır. Bunun dışındabankacılık yasası uyarınca iflasına karar verilenbankaların, iflas ve tasfiyesine ilişkin usul ve esaslarıdüzenleyen yönetmelik bulunmaktadır. Faaliyet İzniKaldırılan Bankalardaki Sigortalı Mevduat ve SigortalıKatılım Fonunun Ödenmesi İle Bu Bankaların İflasve Tasfiyesine İlişkin Usul ve Esaslar HakkındakiYönetmeliğin 4. bölümünün, "iflas yoluylatasfiye" başlığınıtaşıdığı ve 13. maddesinde, fonun iflas talebinin düzenlendiği,yönetmeliğin 14. maddesinde ise, 5411 sayılı yasanın106/5 maddesindeki düzenlemeye paralel bir düzenlemeyapıldığı görülmektedir. Anılanyönetmeliğin 14/1 maddesinde " 5411 sayılı kanunun106. maddesi ile fona verilen 09/06/1932 tarihli 2004 sayılı icraiflas kanunun 166'ıncı, 218'inci, 219'uncu, 223'üncü,234'üncü, 236'ıncı, 249'uncu, 251'inci ve254'üncü maddeleri dışında kalan iflas dairesi,alacaklılar toplantısı ve iflas idaresi görev ve yetkileri,Fon adına Tasfiye Daire Başkanlığınca yerinegetirilir. Tasfiye Daire Başkanlığının iflas idarememurlarının seçilmesinden sonraki görev ve yetkisi,iflas dairesi ve alacaklılar toplantısı yetki ve göreviylesınırlıdır.
2) FonKurulu, Fonun alacaklılar toplantısı yetkisi kapsamındaTasfiye Daire Başkanlığının önerisi ile iflasidare memurlarının kısmen veya tamamen görevden almaya vebunların yerine seçilecek adayları belirlemeyeyetkilidir." denilmiştir.
Aynıyönetmeliğin 16/1 maddesinde "Banka hakkında iflaskararı verilmesi halinde, ilgili mahkemenin iflas kararınıbildirmesini takiben Fon, 5411 sayılı yasanın 106. maddesiuyarınca 2004 sayılı kanun hükümleri gereğinceişlem yapmak ve koordinasyonu sağlamak amacıyla tasfiyeişlemlerine başlandığı hususunu İflasMüdürlüğüne bildirir. İflas Müdürlüğündenbu kapsamda yapılacak işlemler hakkında bilgi verilmesini talepeder.
2)Bankanın iflas tasfiyesinin başladığı 2004sayılı kanun uyarınca iflas müdürlüğütarafından yapılacak ilandan ayrık olarak Tasfiye DaireBaşkanlığı tarafından ulusal çapta yayınyapan, en yüksek tirajlı beş gazetenin ikisinde ilan edilir.İlanda, iflas tasfiye işlemlerinin başladığı vetasfiyenin 5411 sayılı kanun ve 2004 sayılı kanunhükümleri uyarınca fon tarafından yapılacağıhususları da yer alır." şeklinde düzenleme bulunmaktadır.Ayrıca yönetmeliğin 19. maddesinde tasfiye şeklininbelirlenmesi, 20. maddede, iflas idaresinin seçimi ve alacaklılartoplantısı, 21. maddede iflas idaresinin görevleribelirtilmiştir.
5411Sayılı Yasanın 106/5. ve Yönetmeliğin 14/1. maddesindeFonun, icra iflas kanunun 166, 218, 219, 223, 234, 236, 249, 251 ve 254.maddelerindeki yetki ve görevler hariç olmak üzere iflasidaresi görev ve yetkilerine haiz olarak bankayı tasfiyeedeceğinin belirtildiği görülmektedir. İİK. 166.maddesinin iflas kararının tebliği ve ilanı, 218.maddesinin basit tasfiye, 219. maddesinin ise adi tasfiyenin şekli veilanına ilişkin bulunduğu, İİK. 223. maddesinde iflasidaresi ve iflas dairesinin görevlerinin ve ne şekilde kararalacağının düzenlendiği, 234. maddesinin sıracetvelinin iflas dairesine verileceği ve sıra cetvelinin ilanınailişkin olduğu, 236. maddesinin geç kalanmüracaatları düzenlendiği, 249. maddesinin pay cetvelininiflas dairesine bırakılması yönündeki düzenlemeyiiçerdiği, 251. maddesinin aciz vesikasının, 254.maddesinde ise iflasın kapanmasının düzenlendiğigörülmektedir. Buna göre, Fon tarafından atanan iflasidaresinin bu maddelerde belirtilen işlemleri bizzat yapmayacağıanılan işlemlerin gerçekleştirilmesini iflas dairesindenisteyeceği ve somut olayda olduğu gibi anılan maddedeki tümişlemlerin İstanbul 1. İflas Müdürlüğütarafından yerine getirileceği anlaşılmaktadır. Budurumunda neticeye bir etkisinin olmadığı zira alacaklılartoplantısı dahil tüm işlemlerin Fon adına iflasidaresi tarafından yapılacağı açıktır.
Mahkememizin2017/41 E. sayılı dosyasında 16/11/2017 tarihinde 5411sayılı yasanın 106. maddesi uyarınca Asya KatılımBankası A.Ş'nin iflasına karar verilmiş ve iflastasfiyesinin yürütüleceği Fona bildirimdebulunulmuştur.
TMSF Fon Kurulunun17/11/2017 tarihli 2017/289 sayılı kararı ile, "5411sayılı yasanın 106. maddesi ile bankaların iflas vetasfiyesine ilişkin yönetmeliğin 20. maddesi gereğinceiflas tasfiyesinin yürütülmesi bakımından iflas idarememuru adaylarının isimlerinin yazılarak isimlerininbelirlendiği, İİK. 218. maddesi uyarınca bankanıniflas tasfiyesinin adi şekilde yapılmasına ve gereklikoordinasyonun sağlanmasıyla ilgili Hukuk İşleri DaireBaşkanlığının yetkili kılınmasına,birinci alacaklılar toplantısı yerine kaim olmak üzerekarar verildiğinin" belirtildiğigörülmüştür. Bu kapsamda, fon tarafındanbelirlenen iflas idare memuru adayları İstanbul 1. İflasMüdürlüğüne gönderilmiş ve anılanİflas Müdürlüğü tarafından İstanbul 15.İcra Hukuk Hakimliğine sunulmuş, anılan mahkemece 2017/7-6D.İş sayılı 24/11/2017 tarihli kararla gösterilenadaylardan M. T., S. K. ve H. K.'nu iflas idare memuru olarakseçilmelerine karar verilmiştir. Daha sonra iflas idare memuru H. K.'nungörevi kabul etmemesi nedeniyle İstanbul 8. İcra HukukMahkemesinin 2018/5 D.İş sayılı 27/03/2018 tarihlikararıyla istifa eden iflas idare memuru yerine yine Fon tarafındanbildirilen Av. M. N. A.'ün iflas idare memuru olarak tayin edildiğianlaşılmıştır.
MüflisAsya Katılım Bankası A.Ş'nin iflas tasfiyesinin 5411sayılı yasanın 106/5 ve buna dayalı olarakçıkarılan yönetmelik çerçevesinde Fontarafından yürütüldüğüaçıktır. Fonun İflas idaresi görev ve yetkilerinihaiz olarak iflas tasfiyesini yürüttüğüanlaşıldığına göre bu sıfatla fontarafından atanan iflas idare memurları tarafındandüzenlenen sıra cetvelinin de TMSF'nin bankacılık kanunuuyarınca tek yanlı olarak aldığı idari nitelikte birişlem olduğu kabul edilmelidir. Her ne kadar bankacılıkyasasında ve tasfiyeye ilişkin yönetmelikte, icra iflas kanunundaiflas idaresinin haiz olduğu yetkilerin Fona ait olduğuanlaşılsa da , icra iflas kanunundan kaynaklanan yetkilerin fontarafından kullanılmasının neticeye bir etkisininolamayacağı, iflas idare memurlarının tamamınınFon tarafından önerilen adaylar arasından seçildiği,dolayısıyla iflas idaresinin Fon adına tasfiyeyiyürüttüğü görülmektedir. Fon, tüzelkişiliği haiz bir kamu kurumu olup, icra iflas kanunundaki bir kısımhükümlere göre ve esasında bankacılık yasasıve iflas eden bankaların tasfiyesine ilişkin yönetmelikçerçevesinde oluşturduğu sıra cetvelinin idariişlem niteliğinde bulunduğu sonucunavarılmalıdır. İflas tasfiyesi fon tarafındanyürütüldüğünden davalı müflisbankanın iflas idaresinin esasında fon adına hareket ettiğive gerçek hasmın Fon olduğu kabul edilmelidir. Buna göredavacının alacak kaydı için masaya başvurduğuve bu alacağın Fon tarafından atanan iflas idarememurlarınca alınan kararla kısmen reddedildiğianlaşılmakla, idari nitelikte bulunan bu karara karşıdavacının iddia ettiği şekilde müflis bankadanalacaklı olup olmadığı ve reddedilen miktar kadaralacağının-sıra cetvelinde yer alıpalmayacağı konusunda inceleme yapılarak karar verilmesi1 görevininidari yargı görev alanında bulunduğu kanaatinevarılmıştır.
Nitekim Yargıtay23. Hukuk Dairesinin 2014/7272 E. , 2015 3936 K. sayılı 26/052015tarihli, 2015/7876 E. 2016/650 K. 10/02/2016 tarihli ve 2015/4757 E; 2016/1217K. 29/02/2016 tarihli kararları da bu doğrultudadır. ,
HMK 114.maddesinde, dava şartları sayılmış ve mahkemeningörevli olması hususu da dava şartı olduğu ifadeedilmiştir. HMK 115. maddesinde dava şartlarının,yargılamanın her aşamasında mahkemece resengözetilmesi gerektiği açıklanmıştır.Anılan düzenlemeler çerçevesinde işbu davaya bakmagörevinin adli yargıya ait olmayıp idari yargınıngörev alanında bulunduğu anlaşılmakla davanındava şartı - görev yönünden usulden reddine kararverilmesi gerekmiş, aşağıdaki hükümkurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığıüzere;
Davanıngörev-yargı yolu-dava şartı yokluğundan usuldenREDDİNE…” karar vermiş; istinaf yoluna başvurulmasıüzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesi; 14.1.2020gün ve E:2019/2295, K:2020/81 sayı ile, “(…) 1-İstanbul1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/599 Esas, 2018/1198 Karar ve 03/12/2018tarihli kararı usul ve esas yönünden hukuka uygunbulunduğundan istinaf başvurularının 6100 sayılıHukuk Muhakemeleri Kanunun 353/1- b/l bendi gereğince REDDİNE…”karar vermiş; temyiz yoluna gidilmesi üzerine Yargıtay 23.HukukDairesince, 4.3.2020 gün ve E:2020/654, K:2020/1516 sayı ile, temyizitirazlarının reddiyle hükmün onanmasına kararverilmiş ve görevsizlik kararı kesinleşmiştir.
Davacıvekili bu kez; İstanbul 1. İflasMüdürlüğü'nün 2017/14 E. sayılıdosyasında düzenlenen sıra cetvelinin iptaline, alacaklılartoplantısı yapılması durumunda taraflarınatoplantıya katılma yetkisi verilmesine, İİK 196. maddesigereğince iflasın açılmasıyla birlikteişleyecek faizlerin de hesaplanması ve müvekkili şirketinmüflis Asya Katılım Bankası A.Ş'den, iflas tarihi olan16.11.2017 tarihi itibariyle 114.433,54 TL. alacağının iflasmasasına kaydının yapılmasına karar verilmesi istemiyleidari yargı yerinde dava açmıştır.
İSTANBUL14.İDARE MAHKEMESİ: 10.7.2020 gün ve E:2020/898 sayı ile, “(…) 2004 sayılı İcra İflas Kanununun 227'nci maddesinde;Kanun'un 16. maddesindeki icra dairelerine ilişkin hükümleriniflas idareleri hakkında da uygulanacağı, 16'ncı maddesindeise; "Kanunun hallini mahkemeye bıraktığı hususlarmüstesna olmak üzere İcra ve İflas dairelerininyaptığı muameleler hakkında kanuna muhalif olmasındanveya hadiseye uygun bulunmamasından dolayı icra mahkemesineşikayet olunabileceği, 142. maddesinde ise; Cetvel suretinintebliğinden yedi gün içinde her alacaklı takibin icraedildiği mahal mahkemesinde alakadar aleyhine dava etmek suretiyle cetvelmünderecatına itiraz edebilir. Dava basit muhakemeusulüyle görülür. İtiraz alacağın esas vemiktarına taallûk etmeyip yalnız sıraya dairseşikayet yoluyla icra mahkemesine arzolunur” düzenlemesine yerverilmiştir.
İncelenenuyuşmazlıkla ilgili olarak dava konusunun, İflas idaresiişlemi ile ilgili olması bakımından görüm veçözümünün Adli Yargının görevalanında olduğu, Mahkememiz görev alanına aitolmadığı anlaşılmaktadır.
Açıklanannedenlerle, 2247 sayılı Kanun'un 19'uncu maddesi uyarınca,görevli yargı yerinin belirlenmesi için uyuşmazlıkMahkemesine başvurulmasına, Uyuşmazlık Mahkemesince bukonuda karar verilinceye kadar davanın incelenmesinin ertelenmesine …”karar vermiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE:
UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, BurhanÜSTÜN’ün Başkanlığında, Üyeler:Şükrü BOZER, Birol SONER, Suna TÜRE, Aydemir TUNÇ,Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN'ın katılımlarıylayapılan 28.9.2020 günlü toplantısında:
I-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; İdareMahkemesince, 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesine görebaşvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargı dosyasınınMahkemece, ekinde adli yargı dosyası ile birlikteUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği ve usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim TaşkınÇELİK’in, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, Davacı şirketin, Müflis AsyaKatılım Bankası A.Ş.nden 114.433,54 TL alacağıolduğu, masaya bu miktar alacak için başvuruyapılmasına rağmen, Müflis Asya KatılımBankası A.Ş. İflas İdaresi tarafından alacağıntamamının reddedildiğinden bahisle; adli yargı yerinde,alacağın 114.433,54 olarak tespiti ile bu miktarda sırasınakaydına karar verilmesi; / idari yargı yerinde ise, davalıİflas İdaresinin İstanbul 1. İflasMüdürlüğü'nün 2017/14 E. Sayılıdosyasında düzenlenen sıra cetvelinin iptali, alacaklılartoplantısı yapılması durumunda taraflarınatoplantıya katılma yetkisi verilmesi, İİK 196. maddesigereğince iflasın açılmasıyla birlikteişleyecek faizlerin de hesaplanması ve davacı şirketinmüflis Asya Katılım Bankası A.Ş'den, iflas tarihiitibariyle 114.433,54 TL. alacağının iflas masasınakaydının yapılması istemiyle açılmıştır.
Olayda; AsyaKatılım Bankası A.Ş.'nin, BDDK'nın ve TMSF FonKurulu'nun 29/05/2015 tarihli kararları doğrultusunda TMSF'yedevredildiği; 22/07/2016 tarihli BDDK kararı ile 5411sayılı Bankacılık Kanunu'nun 107. maddesi uyarıncafaaliyet izninin kaldırıldığı, kararın23/07/2016 tarihli Resmi Gazetede yayınlandığı; FonKurulu'nun 22/12/2016 tarihli kararı ile 5411 sayılıYasanın 106/3 maddesi uyarınca Bankanın doğrudaniflasının mahkemeden talep edilmesine karar verildiği; İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinde açılan davadaMahkemece 16/11/2017 gün ve E: 2017/41, K:2017/942 sayı ile, 5411sayılı Yasanın 106. maddesi uyarınca Asya KatılımBankası A.Ş.'nin iflasına karar verildiği anlaşılmıştır.
5411sayılı Bankacılık Kanununun "Faaliyet iznininkaldırılması veya Fona devir" başlıklı 71. maddesinde,“Denetlemeler sonucunda bir bankayla ilgili olarak;
a) Bu Kanunun70 inci maddesi kapsamında alınması istenen tedbirlerin Kurultarafından verilen süre içerisinde ya da herhalükârda en geç oniki ay içinde kısmen ya datamamen alınmaması ya da bu tedbirleri kısmen veya tamamenalmış olmasına rağmen, malî bünyesiningüçlendirilmesine imkân bulunmadığı veya butedbirler alınmış olsa dahi malî bünyesiningüçlendirilemeyeceğinin tespit edilmesi,
b)Faaliyetine devamının mevduat ve katılım fonu sahiplerininhakları ve malî sistemin güven ve istikrarıbakımından tehlike arz ettiğinin ortayaçıkması,
c)Yükümlülüklerini vadesinde yerine getiremediğinintespit edilmesi,
d)Yükümlülüklerinin toplam değerininvarlıklarının toplam değerini aşması,
e)Hâkim ortaklarının veya yöneticilerinin, bankakaynaklarını, bankanın emin bir şekildeçalışmasını tehlikeye düşürecek biçimdedoğrudan veya dolaylı veya dolanlı olarak kendi lehlerinekullanması veya dolanlı olarak kaynak kullandırması vebankayı bu suretle zarara uğratması,
Hâllerindenbir veya birkaçının varlığı durumunda Kurul, enaz beş üyesinin aynı yöndeki oyuyla alınan kararlabankanın faaliyet iznini kaldırmaya ya da kredi kuruluşununtemettü hariç ortaklık hakları ile yönetim vedenetimini, zararın mevcut ortakların sermayesinden indirilmesikaydıyla kısmen veya tamamen devri, satışı veyabirleştirilmesi amacıyla Fona devretmeye yetkilidir.
Faaliyet izni kaldırılan kredikuruluşları bu Kanunda yer alan hükümlere göre,kalkınma ve yatırım bankaları ise genel hükümleregöre tasfiye edilir. Bu madde kapsamında alınanKurul kararları Resmî Gazete’de yayımlanır.Yayım tarihi ilgililer bakımından tebliğ tarihi olarakkabul edilir.” hükmü; Aynı Kanunun“Faaliyet izninin kaldırılması” başlıklı 106. maddesinin 5. fıkrasında "Yönetim ve denetimi Fona intikal eden banka hakkında iflaskararı verilmesi hâlinde Fon, iflas masasına 2004sayılı İcra ve İflas Kanununun 206 ncı maddesinde yeralan üçüncü sıradaki tüm imtiyazlıalacaklılardan önce, ancak Devletin ve sosyal güvenlikkuruluşlarının 6183 sayılı Kanun kapsamındakialacaklarından sonra gelmek üzere imtiyazlı alacaklısıfatıyla iştirak eder. Fon, bu Kanunun uygulanması ilesınırlı olmak üzere 2004 sayılı İcra veİflas Kanununun 166 ncı, 218 inci, 219 uncu, 223 üncü, 234üncü, 236 ncı, 249 uncu, 251 inci ve 254 üncümaddelerindeki yetki ve görevler hariç olmak üzere iflasdairesi, alacaklılar toplantısı ve iflas idaresi görev veyetkilerine sahip olarak bankayı tasfiye eder." hükmü; Kanunun " Fona devredilen bankalar ile ilgilihükümler” başlıklı 107.maddesinde; “Fon,bu Kanunun 71 inci maddesi hükümlerine göreortaklarının temettü hariç ortaklık hakları ileyönetim ve denetimi kendisine devredilen bankalarla ilgili yetkilerinimaliyet etkinliğini sağlama ve malî sistemin güven veistikrarını koruma ilkeleri doğrultusunda kullanır. Fon, bu Kanunun 71inci maddesi hükümlerine göre ortaklarınıntemettü hariç ortaklık hakları ile yönetim vedenetimi kendisine devredilen bankanın faaliyetlerini Fon Kuruluncabelirlenecek süre ile geçici olarak durdurmaya ve/veya devir tarihiitibarıyla düzenlenecek bilançosunu esas almak suretiyle; a) Uygungöreceği aktiflerini, teşkilatını ve aksine talebiolmayan personeli ile devir tarihi itibarıyla mevduat bankalarıbakımından mevduat toplamları en yüksek beş bankacauygulanan faiz oranları ortalamasını, katılımbankaları bakımından katılım fonu toplamları enyüksek üç bankaca uygulanan getiri oranlarıortalamasını geçmemek üzere işlemiş faiz vegetirileri ile birlikte sigortaya tâbi tasarruf mevduatı vekatılım fonlarını ve pasifte yer alankarşılık kalemlerini, kurulacak bir bankaya ya da mevcutbankalardan istekli olanlara devretmeye ve aktif ve pasifi kısmen veyatamamen devredilen bankanın faaliyet izninin kaldırılmasınıKuruldan istemeye, b) Hisselerine sahipolmak kaydıyla ve sigorta kapsamındaki mevduat ve katılımfonu tutarını aşmamak koşuluyla malî yardımsağlamaya ve kendisine intikal eden hisseleri temsil eden sermayeyekarşılık gelen zararları devralmaya, c) Devralınacakzararlar sonucunda hisselerinin tamamına sahip olunamamasıhâlinde, zararın ödenmiş sermaye tutarındandüşülmesi suretiyle hesaplanacak sermaye esas alınmaküzere bulunacak hisse bedelinin Fon Kurulunca belirlenecek süreiçinde banka hissedarlarına ödenmesikarşılığında hisselerini devralmaya, d) Faaliyet iznininkaldırılmasını Kuruldan istemeye, Yetkilidir. Devralınanzararlara istinaden yapılacak ödemelerinkarşılığını temsil eden hisseler, üzerindekiher türlü hak ve takyidattan arî olarak Fona intikal eder. Hakkında bumaddenin ikinci fıkrasının (a) bendi hükümleriuygulanan bankanın devredilen aktiflerinin toplamının devredilenpasiflerinin toplamını karşılamaması hâlindearadaki fark sigorta kapsamındaki mevduat ve katılım fonututarını aşmamak kaydıyla Fon tarafından ödenir.Bu halde ve hakkında bu maddenin ikinci fıkrasının (a)bendi hükümleri uygulanan bankanın faaliyet iznininkaldırılması durumunda bu Kanunun 106 ncı maddesinin ikincive 109 uncu maddesinin üçüncü fıkralarıuygulanmaz. Bu Kanunun 106 ncı maddesine göre iflas masalarıkurulması hâlinde, Fon ödediği tutar kadar iflasmasasına 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 206ncı maddesinde yer alan üçüncü sırasındakitüm imtiyazlı alacaklılardan önce, ancak Devletin ve sosyalgüvenlik kuruluşlarının 6183 sayılı Kanun kapsamındakialacaklarından sonra gelmek üzere imtiyazlı alacaklısıfatıyla iştirak eder. Fon, hisselerininçoğunluğu veya tamamı kendisine intikal edenbankanın; a) Gerektiğindemalî ve teknik yardım da sağlamak suretiyle, varlık veyükümlülüklerini kısmen veya tamamen, mevcutbankalardan istekli olanlara ya da kurulacak bir bankaya devretmeye veyabankayı istekli olan başka bir bankayla birleştirmeye, b) Fon Kuruluncagerekli görülen hallerle sınırlı olmak üzere,malî bünyenin güçlendirilmesi ve yeniden yapılandırılmasıiçin gerektiğinde; 1) Sermayesiniartırmaya, 2) Zorunlukarşılık ve umumi disponibiliteyükümlülüklerinden kaynaklanan cezaî faizlerinikaldırmaya, 3)İştirak, gayrimenkul ve diğer aktiflerini satın almaya veyabunları teminat olarak alıp karşılığındaavans vermeye, 4) Likiditeihtiyacını gidermek üzere mevduat koymaya, 5)Alacaklarını veya zararlarını devralmaya, 6) Varlık veyükümlülükleri ile ilgili her türlü işlemiyapmaya ve nakde tahvilini sağlamaya, c) Sahip olduğuaktifleri iskonto uygulayarak veya sair suretlerle üçüncükişilere satmaya ve gerekli göreceği her türlü tedbirialmaya, d) Hisselerini buKanunun 7 ve 8 inci maddelerindeki hükümlere istinaden Kuruldan izinalınmak kaydıyla ve Fon Kurulu tarafından belirlenecekusûl ve esaslar dahilinde üçüncü kişileredevretmeye, Yetkilidir. Bu maddehükümlerine göre yapılan devir işlemlerindealacaklı ve borçluların rızası aranmaz. 71 inci maddekapsamında temettü hariç ortaklık hakları ileyönetim ve denetimi kendisine devredilen bankaların, malîbünyelerinin güçlendirilmesi, yenidenyapılandırılması, devri, birleştirilmesi vesatışı ile ilgili süreç devrinyapıldığı tarihten itibaren en geç dokuz aylıkbir süre içerisinde tamamlanır. Fon Kurulu kararı ile busüre üç ayı geçmemek üzere uzatılabilir.Bu süre içinde devir, birleşme veya satışıntamamlanamamış olması hâlinde Fonun talebi üzerineKurul bankanın faaliyet iznini kaldırır."hükmü; Kanun'un “Sıracetveline itiraz ve neticeleri” başlıklı 132. maddesinin 9. fıkrasında " BuKanunun 107 nci maddesi uyarınca devralınan alacaklar nedeniyle Fonaborçlu olanların iflası hâlinde 2004 sayılıİcra ve İflas Kanununun 221 inci maddesindeki iflas bürosu Fontemsilcisinin katılımıyla teşekkül eder. 2004sayılı İcra ve İflas Kanununun 223 üncümaddesindeki iflas idaresinin, Fonun talep etmesi hâlindeüyelerinden en az biri, Fonun göstereceği iki kat adayarasından icra tetkik mercii tarafından seçilir. Fon,alacağının tahsili bakımından gerekligörürse iflas idaresinin en az iki üyesinin önereceğiiki katı aday arasından seçilmesini talep etmeye yetkilidir.Bu durumda, icra tetkik mercii iflas idaresinin asgarî iki üyesiniFonun önereceği adaylar arasından seçer. Fon bir üyeseçtirmişse icra tetkik mercii diğer bir üyeyi alacaktutarı itibarıyla çoğunlukta olanlarıngöstereceği iki aday arasından, bir üyeyi de alacaklısayısı itibarıyla çoğunlukta olanlarıngöstereceği adaylar arasından seçer. Fon iki üyeseçtirmişse, diğer bir üye icra tetkik merciitarafından alacaklı sayısı itibarıylaçoğunlukta olanların göstereceği iki adayarasından seçilir.” "hükmü; Faaliyet İzniKaldırılan Bankalardaki Sigortalı Mevduat ve SigortalıKatılım Fonunun Ödenmesi ile Bu Bankaların İflas veTasfiyesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik'in13. maddesinin 1. fıkrasında "Ödenen sigortalı mevduatve sigortalı katılım fonu için, Hukuk İşleriDaire Başkanlığının görüşü dealınarak Tasfiye Dairesi Başkanlığınınönerisi ile banka hakkında doğrudan doğruya iflas talebindebulunulmasına Fon Kurulu tarafından karar verilir."hükmü yer almaktadır. 5411 sayılıKanun ile yürürlükten kaldırılan 4389 sayılıBankalar Kanunu'nun 16. maddesinin 4. fıkrasında ise "İflaskararı alınması halinde Fon, iflas masasına imtiyazlıalacaklı sıfatıyla iştirak eder ve bu Kanunun uygulanmasıile sınırlı olmak üzere 2004 sayılı İcra veİflas Kanununda yazılı iflas dairesi ve alacaklılartoplantısı ile iflas idaresi görev ve yetkilerine de sahipolarak bankayı anılan Kanun hükümleriçerçevesinde tasfiye eder." hükmü yeralmıştır. Görüldüğüüzere, mülga 4389 sayılı Kanun'da; iflas kararıalınması halinde Fon'un bu Kanunun uygulanması ilesınırlı olarak İcra İflas Kanunu'nda yazılıiflas dairesi ve alacaklılar toplantısı ile iflas idaresigörev ve yetkilerine de sahip olarak bankayı anılan Kanunhükümleri çerçevesinde tasfiye edeceğibelirtilmişken, 5411 sayılı Kanun'da bu yetkinin kapsamıdaraltılarak İcra ve İflas Kanununun 166., 218., 219., 223., 234.,236., 249., 251. ve 254. maddelerindeki yetki ve görevler hariçolmak üzere iflas dairesinin, alacaklılar toplantısı veiflas idaresi görev ve yetkilerine sahip olarak bankayı tasfiyeedebileceği belirtilmiştir. Öte yandan, 2004sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun "İflasmasası" başlıklı 184. maddesinde; " İflasaçıldığı zamanda müflisin haczi kabilbütün malları hangi yerde bulunursa bulunsun bir masateşkil eder ve alacakların ödenmesine tahsis olunur.İflasın kapanmasına kadar müflisin uhdesine geçenmallar masaya girer. Müflisnamına gelen mektuplar iflas idaresi tarafındanaçılır ve sair mevrudelerin de masaya gönderilmesi postaidaresine bildirilir."hükmüne; 2004 sayılıKanunun “İflas idaresi ve iflas dairesinin vazifeleri”başlıklı 223. maddesinde,"(Değişik: 6/6/1985-3222/26 md.) İflas idaresiüç kişiden oluşur. Toplanan alacaklılarınyapacağı seçimde, bu sayının iki katı, bukonuda yeterli bilgi ve tecrübeye sahip kişi aday gösterilir. Buadaylardan dört adedi alacak tutarına göre ekseriyetiteşkil edenlerce, iki adedi ise alacaklılar sayısıitibariyle ekseriyeti teşkil edenlerce seçilir ve icra mahkemesinebildirilir. İcra mahkemesi, iflas idaresini teşkil edeceküç kişiden ikisini alacak ekseriyetine sahip olanlarıngösterdiği dört aday, birini ise alacaklı ekseriyetiningösterdiği iki aday arasından seçer. Tasfiye, iflasdairesince, yukarıdaki fıkraya göre teşkil edilen iflasidaresine havale olunur. (Değişiküçüncü fıkra: 17/7/2003-4949/54 md.)İflâs idaresi toplantıları, idare memurlarınınveya herhangi bir alacaklının gündem belirlemek suretiyleyapacağı talep üzerine iflâs dairesimüdürünün toplantı gününden en az yedigün önce göndereceği çağrı üzerineyapılır. İflâs idaresi, kararlarınıçoğunlukla alır; ancak toplantıya her üçiflâs idare memurunun da katılmaması hâlinde iflâsdairesi müdürü iflâs idaresinin görevini yüklenirve iflâs idaresi adına tek başına karar alır.Toplantıya iflâs idaresi memurlarından birinin veya ikisininiştiraki hâlinde iflâs dairesi müdürü de butoplantıya katılır. Karar alınamaması hâlindeiflâs dairesi müdürünün oyu doğrultusundaişlem yapılır. İflâs masasına alacaklıolarak müracaat eden alacaklılar, tebligata elverişli adresgöstermek ve Adalet Bakanlığıncaçıkarılacak tarifede gösterilecek yazı vetebliğ masrafları için avans vermek suretiyle iflâsidaresince alınacak kararların kendilerine tebliğiniisteyebilirler. Bu muameleyi yaptırmış alacaklılarhakkında iflâs idare memurunun kararlarına karşıkanun yolları kendilerine tebliğ tarihinden itibaren işlemeyebaşlar. İflasidaresine, Adalet Bakanlığınca hazırlanan ve iki yıldabir yenilenen ücret tarifesine göre ücret ödenir. İflas idaresiiflas dairesinin murakabesi altındadır. Bu halde iflas dairesiaşağıdaki görevleri yerine getirir: 1. Alacaklılartoplantısının kararlarına, alacaklılarınmenfaatine uygun görmediği bütün tedbirlere ve idarecekabul edilen alacaklar ile istihkak iddialarının kabulüne dairolan kararlardan kanuna ve hadiseye uygun görmediklerine yedi güniçinde icra mahkemesine müracaatla itiraz etmek. 2. İflasıidare edenlerin ücretleriyle masrafları da dahil olmak üzere hesappusulalarını icra mahkemesinin tasdikine arz etmek.”hükmüne; 2004 sayılıKanun'un “İflas idaresinin vazifesi”başlıklı 226. maddesinin 1. fıkrasında,"Masanın kanuni mümessili iflas idaresidir. İdaremasanın menfaatlerini gözetmek ve tasfiyeyi yapmaklamükelleftir.”hükmüne; 2004 sayılıKanunu'nun "İflas idaresinin vazife ve mes'uliyeti"başlıklı 227. maddesinde, "(Değişik:6/6/1985-3222/28 md.) 8 inci maddenin birve ikinci fıkraları ve 9,11,16 ve 359 uncu maddelerin icradairelerine ait hükümleri iflas idaresi hakkında dauygulanır. (Ek cümle: 28/2/2018-7101/9 md.) İflâsidaresi, iflâs masasına kabul edilen alacaklılara, taleplerihâlinde iflâs tasfiyesinin seyri ile müteakip işlemlerinplanı ve takvimi hakkında bilgi vermekleyükümlüdür. (Ek ikincifıkra: 9/11/1988-3494/46 md.; Mülga: 2/3/2005-5311/28 md.) İcra mahkemesi,iflas idaresi üzerinde gözetim yetkisine sahip olup gerektiğindeiflas idaresini teşkil edenlerin görevine son verebilir. İcramahkemesi, görevine son verilen veya istifa edenin yerine, öncekiadaylar arasından 223 üncü maddedeki esaslar dairesinde yenisiniseçer. İflas idaresiniteşkil edenler kusurlarından ileri gelen zarardan sorumludurlar. Budavalara adliye mahkemelerinde bakılır. İflas idaresiniteşkil edenler Türk Ceza Kanununun uygulanmasında memursayılırlar."hükmüne; 2004 sayılıKanunun "Alacaklılar sıra cetvelinin müddet veşekli" başlıklı 232. maddesinde, "–(Değişik: 28/2/2018-7101/10 md.) Alacaklarınkaydı için muayyen müracaat müddeti geçtiktensonra ve iflâs idaresinin seçilmesinden itibaren en geç ikiay içinde iflâs idaresi tarafından 206 ncı ve 207 ncimaddelerde yazılı hükümlere görealacaklıların sırasını gösteren bir cetvelyapılır ve iflâs dairesine bırakılır. Zorunluhâllerde iki ayın hitamından önce iflâs idaresininicra mahkemesine başvurması hâlinde icra mahkemesi bir defayamahsus olmak üzere bu süreyi en çok iki ay daha uzatabilir.Süresi içinde sıra cetvelinin verilmemesi hâlindeiflâs dairesinin durumu icra mahkemesine intikal ettirmesi üzerineiflâs idaresi üyelerinin vazifesine son verilir ve sebketmişhizmetleri için kendilerine bir ücret tahakkuk ettirilmez. Mahkemeayrıca bu üyelerin bir yıldan az olmamak ve üçyılı geçmemek kaydıyla herhangi bir iflâsidaresinde görev almalarını yasaklayabilir, bu karar kesindir."hükmüne; 2004sayılı Kanunun “Alacaklılar sıra cetveli, ilanve ihbar”başlıklı 234. maddesinde, (Değişik birincifıkra: 6/6/1985-3222/29 md.) İflas idaresi sıra cetvelini iflasdairesine verir ve alacaklıları 166 ncı maddenin 2 ncifıkrasındaki usule göre ilan yoluyla haberdar eder. İddialarınıntamamı veya bir kısmı reddedilen yahut iddia ettiklerisıraya kabul edilmiyen alacaklılara doğrudan doğruya haberverilir."hükmüne; 2004sayılı Kanunu'nun "Sıra cetveline itiraz veneticeleri" başlıklı 235. maddesinde,“(Değişik: 9/11/1988-3494/49 md.) Sıra cetveline itirazedenler, cetvelin ilanından itibaren onbeş gün içindeiflasa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmayamecburdurlar. 223 üncü maddenin üçüncüfıkrası hükmü mahfuzdur. Bu davaya bakan mahkeme,davacının isteği halinde ikinci alacaklılartoplantısına katılıp katılmaması ve ne nisbettekatılması gerektiği konusunda 302 nci maddenin altıncıfıkrasına kıyasen onbeş gün zarfında karar verir. İtirazeden, talebinin haksız olarak ret veya tenzil edildiğini iddia edersedava masaya karşı açılır. Muterizbaşkasının kabul edilen alacağına veya ona verilensıraya itiraz ediyorsa davasını o alacaklı aleyhineaçar. Biralacağın terkini hakkında açılan davakazanılırsa, bu alacağa tahsis edilen hisse dava masraflarıda dahil olduğu halde sıraya bakılmaksızınalacağı nisbetinde itiraz edene verilir ve artanı da diğeralacaklılara sıra cetveline göre dağıtılır.Dava basit yargılama usulü ile görülür. Ancak, itirazalacağın esas veya miktarına taallük etmeyip yalnızsıraya dair ise şikayet yoliyle icra mahkemesine arz olunur.”hükmüneyer verilmiştir. Somut olayda,Asya Katılım Bankası A.Ş.'nin, BDDK'nın kararıile 5411 sayılı Kanun uyarınca Fona devredildiği,İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16.11.2017 tarihli kararıile 5411 sayılı Kanun uyarınca anılan Bankanıniflasına karar verildiği, Müflis Asya KatılımBankası A.Ş. İflas İdaresi'nin 2004 sayılı Kanungereği üç kişiden oluştuğu ve üyelerinin,gösterilen adaylar arasından icra tetkik merciinceseçildiği anlaşılmış olup; açılandavada, müflis Bankanın 5411 sayılı Kanun uyarıncaFon'a devredilmesi, bu Kanunun 106. maddesinin 5. fıkrasında Fon'unyetki ve görevlerine getirilen sınırlamalar, 2004sayılı Kanunun 235. maddesinin 1. fıkrasının sıracetveline itiraz ile ilgili davaların iflasa karar verilen yerdeki ticaretmahkemesine açılacağına dair hükmü veüyeleri, gösterilen adaylar arasından icra tetkik merciinceseçilen müflis bankanın iflas idaresinin dava konusuişleminin idare hukuku kapsamında "idari işlem" olaraknitelendirilemeyeceği hususları bir aradadeğerlendirildiğinde; davanın görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanannedenlerle, İstanbul 14. İdare Mahkemesi'nin başvurusununkabulü ile İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 3.12.2018 günve E:2018/599, K:2018/1198 sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. S O N U Ç:Davanın çözümünde ADLİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle İstanbul 14.İdare Mahkemesi'nin BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile İstanbul 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 3.12.2018 günve E:2018/599, K:2018/1198 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 28.9.2020 günündeOY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Üye Üye Üye Burhan Şükrü Birol Suna ÜSTÜN BOZER SONER TÜRE Üye Üye Üye Aydemir Nurdane Ahmet TUNÇ TOPUZ ARSLAN
Full & Egal Universal Law Academy