T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/540
KARAR NO : 2020/135
KARAR TR: 24.02.2020
ÖZET : Davacının evinin önüne diktiği ağaçların davalı belediye tarafından kesildiği nedeniyle oluştuğu önesürülen maddi zararın yasal faiziyle birlikte tazmini istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
KARAR
Davacı : S. G.
Davalı : Karahalil BelediyeBaşkanlığı
Vekili : Av. B.U.G.
O L A Y : Davacıdava dilekçesinde özetle;Kırklareli İli, Babaeski İlçesi, Karahalil Beldesindemülkiyeti davacıya ait 6165 ve 6166 parsel sayılıtaşınmazların bitişiğindeki yaya kaldırımındaki8 adet (7 adet Akçaağaç, 1 adet Aksöğüt)ağaç ile taşınmazların arka tarafındaki dereyatağına ekilen (1 adet Akasya) ağacın davalı idarecekanalizasyon ve su şebekesine zarar verdiğinden bahisle davalıidare tarafından kesildiğini ileri sürerek, fazlaya dairhaklarısaklı kalmak kaydıyla 5.000,00-TL. ağaçbedelinin 15.02.2016 tarihinden itibaren davalı idareden tahsili istemiyleadli yargı yerinde dava açmıştır.
BABAESKİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 7.1.2019gün ve E:2017/29, K:2019/5 sayı ile, hizmet kusurundan doğanzararlardan dolayı, İdari Yargılama UsulüYasası’nın 2/l-b maddesi gereğince idareyekarşı, idari yargı yerinde tam yargı davasıaçılması gerektiği, somut davada HMK.114/l-b,cgereği yargı yolu ve görev dava şartıbulunmadığından görevsizlik sebebiyle davanın usuldenreddine karar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacıaynı olay nedeniyle bu kez 4.239,00-TL tazminatistemiyle idari yargı yerinde dava açmıştır.
EDİRNE İDARE MAHKEMESİ: 1.7.2019 gün veE:2019/198 sayı ile, dosyada bulunan bilgi ve belgelerdeğerlendirildiğinde, olayda davalı idarenin, herhangi birprojeye veya plana dayalı olmaksızın, davacınınparselinin dışında bulunan ağaçlarınköklerinin kanalizasyon ve su şebeke borularına zararverdiğinden bahisle kesilmesi nedeniyle meydana geldiği ilerisürülen zararın tazmini istemiyle açılandavanın haksız fiilden doğan bir tazminat davasısayılacağı ve özel hukuk hükümlerine göreadli yargı yerinde çözümlenmesi gerektiği sonucunavarıldığı gerekçesiyle, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanunun 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için dosyasının UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderilmesine ve dosya incelemesinin bu konudaUyuşmazlık Mahkemesi’nce karar verilinceye kadar ertelenmesinekarar vermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Hicabi DURSUN’unBaşkanlığında, Üyeler: Şükrü BOZER,Mehmet AKSU, Birol SONER, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve AhmetARSLAN'ın katılımlarıyla yapılan24.02.2020günlü toplantısında:
l-İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeyegöre; İdare Mahkemesince, idari yargı dosyası ile birlikteadli yargı dosyası da temin edilmek sureti ile 2247 sayılıYasa’nın 19. maddesinde öngörülen şekildebaşvurulduğu ve usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından, adli ve idari yargı yerleriarasında doğan görev uyuşmazlığınınesasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim GülşenAKAR PEHLİVAN’ın, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davacının evinin önüne diktiğiağaçların davalı belediye tarafından kesildiğinedeniyle oluştuğu önesürülen maddi zararın yasalfaiziyle birlikte tazmini istemiyle açılmıştır.
5393 sayılı Belediye Kanunun "Belediyenin Görev vSorumlulukları" başlıklı 14. maddesinde;
"Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmakşartıyla;
a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşım gibi kentsel altyapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri; çevre veçevre sağlığı, temizlik ve katı atık;zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans; şehiriçi trafik; defin ve mezarlıklar; ağaçlandırma,park ve yeşil alanlar; konut; kültür ve sanat, turizm vetanıtım, gençlik ve spor orta ve yüksek öğrenimöğrenci yurtları (Bu Kanunun 75 inci maddesinin sonfıkrası, belediyeler, il özel idareleri, bağlıkuruluşları ve bunların üyesi oldukları birlikler ileortağı oldukları Sayıştay denetimine tabişirketler tarafından, orta ve yüksek öğrenimöğrenci yurtları ile Devlete ait her derecedeki okulbinalarının yapım, bakım ve onarımı iletefrişinde uygulanmaz.); sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslekve beceri kazandırma; ekonomi ve ticaretin geliştirilmesihizmetlerini yapar veya yaptırır. (Mülga son cümle:12/11/2012-6360/17 md.) (…) (Ek cümleler: 12/11/2012-6360/17 md.) Büyükşehirbelediyeleri ile nüfusu 100.000’in üzerindeki belediyeler,kadınlar ve çocuklar için konukevleri açmakzorundadır. Diğer belediyeler de mali durumları ve hizmetönceliklerini değerlendirerek kadınlar ve çocuklariçin konukevleri açabilirler..." hükmü yerverilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, davacıya ait Kırklareliİli, Babaeski İlçesi, Karahalil Beldesinde mülkiyetidavacıya ait 6165 ve 6166 parsel sayılıtaşınmazların bitişiğindeki yaya kaldırımındaki8 adet (7 adet Akçaağaç,1 adet Aksöğüt) iletaşınmazların arka tarafındaki dere yatağınaekilen (1 adet Akasya) ağacın davalı idarece kanalizasyon ve suşebekesine zarar verdiğinden bahisle kesilmesi üzerine BabaeskiAsliye Hukuk Mahkemesi'nin E.2017/29 esasına kayden tazminat davasıaçıldığı; yapılan keşif sonucu FenBilirkişisince hazırlanan raporda, "... Beraberimdegetirmiş olduğum mahalli kapsar kadastro paftalarını zemineaplike ettiğimde zeminin paftaya paftanın da zemine aynen uyduğunutespit ettim ve Mahkeme heyetine gösterdim. Dava konusu kesilenağaçlar yanımda getirmiş olduğum GPS aletiylezeminde ölçülmüş olup, yukarıdaki krokidenumaralandırılmış şekilde gösterilmiştir.Kesilen ağaçların zemin ölçüsü 3 noluKarahalil paftasıyla çakıştırılması sonucukesilen ağaçlar6165 ve 6166 nolu parsel sınırlarıdışında kalmaktadır. 1'den 8 kadarnumaralandırılmış olan olan ağaçlarınyolda, 9 nolu ağacın ise derede kaldığı tespitedilmiştir..." denildiği anlaşılmıştır.
Diğer taraftan, davalı BelediyeBaşkanlığının gerek 16.3.2015 günlü BabaeskiKaymakamlık Makamına hitaplı yazısında ve gereksecevap dilekçesinde "Beldemizde yaşayanvatandaşlarımızın yaşam standartlarınıarttırabilmek ve daha iyi kaliteli bir belde de yaşamlarınısağlamak adına belediyemizce altyapı ve üst yapıçalışmaları yapılmaktadır.
Bu çalışmalara istinaden belediyehoparlörlerinden anons yapılarak gerekli görülen yerlerdekesinlikle ayrım kasıt ve cebri davranışlarda bulunmadanağaç kesim ve temizlik çalışmalarıyapılmış ve yapılmaktadır.
Kasabamız halkından Sabri Gürkaş’ınşikayetine konu olan ağaçlar belediye tarafından ekilenkaldırım üzerinde bulunuyor iken Bu ağaçlarınkökleri belediyemiz kanalizasyon ve su şebeke borularımızazarar verdiğinden Belediyemiz tarafından kesilerek belediye hizmetbinamızın ısıtılmasında kullanılmıştır.
Kasabamızda devam eden Kanalizasyon ve su şebeke borudöşeme iş ve işlemleri bittikten sonra tüm bu kesilenağaçların yerine saçak köklü olmak üzeretekrar ağaçlandırma yapılacaktır.
Yukarıda belirttiğimiz üzere amacımızbeldemizde yaşayan vatandaşlarımıza daha iyi ve kalitelihizmet verebilmektir.
İdaremizce hizmetin ayrımcılığıolamayacağına inanarak var gücümüzleçalışmalarımıza devam etmekteyiz."şeklinde ifadelerde bulunulduğu görülmüştür.
İdarenin yürütmekle yükümlübulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu planve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, su yolları,su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesi vebakımı sırasında kişilere verdiği zararlarıntazmini istemiyle açılacak davaların görüm veçözümünün, idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları muhtel olanlar tarafındanaçılacak tam yargı davaları kapsamında yargısaldenetim yapan idari yargı yerine ait olduğu; idarece herhangi birayni hakka müdahalede bulunulduğu, özel mülkiyete konutaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığı veya plan ve projeye aykırı işgörüldüğü iddiasıyla açılacakmüdahalenin men’i ve meydana gelen zararın tazmini davalarınınise, mülkiyete tecavüzün önlenmesine ve haksızfiillere ilişkin özel hukuk hükümlerine göre adli yargıyerinde çözümleneceği, yerleşik yargısaliçtihatlarla kabul edilmiş bulunmaktadır.
Nitekim, yukarıda belirtilen genel kabul doğrultusundakiYargıtay İçtihadı Birleştirme Kurulunun 11.2.1959günlü, E:1958/17, K:1959/15 sayılı kararının III.bölümünde,“İstimlaksiz el atma halinde ammeteşekkülü İstimlak Kanununa uygun hareket etmeden ferdinmalını elinden almış olması sebebiyle kanunsuz birharekette bulunmuş durumdadır. Ve bu bakımdan dava Medeni Kanunhükümlerine giren mülkiyete tecavüzün önlenmesiveya haksız fiil neticesinde meydana gelen zararın tazminidavasıdır. Ve bu bakımdan adliye mahkemesinin vazifesiiçindedir.” görüşüne yer verilmiştir.
Olayda, idarenin alt ve üst yapıçalışmaları yaptığı ancak, buçalışmalar sırasında herhangi bir plan ve projeyedayanmaksızın kamunun kullanıma ayrılmış olanyerlerde ağaçları kestiği ve bu eylemler nedeniyledavacının kendisinin diktiğini ve bakımınıyaptığını ileri sürdüğüağaçların da kesildiği nedeniyle oluşanzararların tazmini istemiyle davalarınaçıldığı açıktır.
Bu durumda, idarenin plan ve projeye aykırı ışgördüğü iddiasıyla doğan zararın tazminineyönelik bulunan davanın haksız fiillere ilişkin özelhukuk hükümlerine göre görüm veçözümü adli yargı yerinin görevine girmektedir.
Açıklanan nedenlerle davanın görüm veçözümünde adli yargı yeri görevliolduğundan, Edirne İdare Mahkemesinin başvurusunun kabulüile, Babaeski Asliye Hukuk Mahkemesinin 7.1.2019 gün ve E:2017/29,K:2019/5 sayılı görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Edirneİdare Mahkemesinin başvurusunun kabulü ile, Babaeski AsliyeHukuk Mahkemesinin 7.1.2019 gün ve E:2017/29, K:2019/5 sayılıGÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 24.02.2020gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
Aydemir Nurdane Ahmet
TUNÇ TOPUZ ARSLAN
Full & Egal Universal Law Academy