T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/429
KARAR NO : 2019/763
KARAR TR: 25.11.2019
ÖZET : Davacı şirketin 2016 yılı asgari ücret desteğinin iptal edilmesine ilişkin işleme karşı yaptığı itirazın reddine ilişkin Arnavutköy Sosyal Güvenlik Merkezi Komisyon kararının iptali istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
KARAR
Davacı : VMK Yapı San. ve DışTic.Ltd.Şti.
Vekil: Av. Z.D.
Davalı: Sosyal Güvenlik KurumuBaşkanlığı
Vekilli: Av. C.T.
O L A Y: Davacı vekili dava dilekçesindeözetle;müvekkilinin VMK Yapı San. VeDış.Tic.Ltd.Şti. inşaat sektöründe,Arnavutköy Sosyal Güvenlik Müdürlüğünün4.4211.06.06.1159184.034.38-96-139 sicil numaralı kaydı ile3.Havalimanı şantiyesinde faaliyet gösterdiğini,müvekkilinin yasal düzenleme gereği davalı kuruma ibrazetmek zorunda olduğu sigortalılarla ilgili sigortalı işegiriş bildirgelerini, aylık prim ve hizmet belgelerini/aylıksigorta primleri bildirgelerini, dört aylık sigorta primleribordrolarını/aylık sosyal güvenlik destek primibordrolarını süresi içerisinde eksiksiz olarak teslimederek bildirimini tamamlandığını, müfettişraporu tanzim edildiğini, raporun müvekkili firmaya tebliğedilmediğini, davalı kurum tarafından 26/12/2017 tanzim tarihlikarar ile 5.332,50-TL idari para cezası kararı verildiğineilişkin tebligat yapıldığını, rapor vesonuçlarından bu ihbar ile haberdar olunduğunu ve buişleme itiraz ettiklerini, davalı kurum tarafından 29/12/2017tarihli 46 sayılı " İtiraz Komisyon Kararı" ile"uygulanan idari para cezası ve 2016 yılı asgari ücretdesteği iptali kanun hükümlerine uygun olup, 5510sayılı Kanunun 59.maddesinde teftiş, kontrol ve denetlemeyetkisine sahip olanlar tarafından düzenlenen tutanaklar aksi sabitoluncaya kadar muteberdir hükmü yer aldığındanitirazın Reddine" şeklinde karar verildiğininbildirildiğini, dava konusu komisyon kararının kendilerine bildirilirkentebliğ belgesinin üzerinde de "itirazın reddine dair kararıntebliğinden itibaren otuz günlük süre içinde yetkiliidare mahkemesine başvurulabilir" şeklinde ihtarın mevcutolduğunu ileri sürerek, kurum tarafından müfettişraporuna istinaden müvekkili olduğu firmanın “2016yılı asgari ücret desteğinin iptaline" ilişkinSGK işleminin ve yaptıkları itirazın reddine ilişkin29/12/2017 tarihli 46 sayılı" İtiraz KomisyonKararı"nın iptaline karar verilmesi istemiyle idari yargıyerinde dava açmıştır.
İSTANBUL 2. İDARE MAHKEMESİ: 30/04/2018 gün,E:2018/783, K:2018/860 sayı ile, 5510 sayılı Kanunla idariyargı mercilerinin, sadece bu Kanun uyarınca uygulanan idari paracezalarından kaynaklanan uyuşmazlıklar hakkındagörevli kılındığı, anılan Kanunkapsamındaki diğer yaptırım ve uygulamalardan doğacakuyuşmazlıkları çözme görevinin ise adliyargı mercileri olduğunun açık olduğu; 5510sayılı Kanun'un 102. maddesinde öngörülen idari paracezası yaptırımları dışındaki bir uygulamadandoğan uyuşmazlığı çözme görevinin,adli yargı mercilerinde olduğu sonucuna varıldığıgerekçesiyle, davanın 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu'nun 14. ve 15. maddeleri gereğincegörev yönünden reddine karar vermiş, bu kararakarşı davacı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.
İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Yedinci İdareDava Dairesi: 19.9.2018 gün ve E:2018/1063, K:2018/1324 sayıile,istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararınınhukuka ve usule uygun olduğu ve dilekçede ileri sürüleniddiaların söz konusu kararın kaldırılmasınısağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle, 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine kesinolarak karar vermiş ve Mahkeme kararı kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez aynı istemle adli yargı yerindedava açmıştır.
İSTANBUL 19. İŞ MAHKEMESİ: 11.4.2019gün, E:2018/451, K:2019/97 sayı ile, 5510 sayılı Kanunun102.maddesi gereğince kurum komisyonuna yapılan itirazınreddedilmesi üzerine idari para cezalarının iptali içinidari yargıda dava açılması gerektiğigerekçesiyle, yargı yolu caiz olmadığından davanınreddine karar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili idari ve adli yargı yerlerince verilmişolan görevsizlik kararları nedeniyle oluştuğunu ilerisürdüğü olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi istemiyle başvurudabulunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Hicabi DURSUN’unBaşkanlığında, Üyeler: Şükrü BOZER,Mehmet AKSU, Birol SONER, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN'ınkatılımlarıyla yapılan25.11.2019 günlütoplantısında:
l-İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeyegöre; idari ve adli yargı yerleri arasında 2247 sayılıYasa'nın 14. maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, adli yargıdosyasının onaylı örneğinin ve idari yargıdosyasının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarakdavacı vekilinin istemi üzerine son görevsizlikkararını veren mahkemece Uyuşmazlık Mahkemesinegönderildiği ve usule ilişkin işlemlerde herhangi birnoksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim GülşenAKAR PEHLİVAN’ın, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen YargıtayCumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davacı şirketin 2016 yılı asgari ücretdesteğinin iptal edilmesine ilişkin işleme karşıyaptığı itirazın reddine ilişkin 29.12.2017 tarih, 46sayılı Arnavutköy Sosyal Güvenlik Merkezi Komisyonkararının iptali istemiyle açılmıştır.
5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel SağlıkSigortası Kanunu'nun: GEÇİCİ MADDE 68- (Ek:14/1/2016-6661/17 md.)
"(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinin birincifıkrasının (a) bendi kapsamında haklarında uzun vadelisigorta kolları hükümleri uygulanan sigortalılarıçalıştıran işverenlerce;
a) 2015 yılının aynı ayına ilişkin Kurumaverilen aylık prim ve hizmet belgelerinde prime esas günlükkazancı 85 TL ve altında bildirilen sigortalıların toplamprim ödeme gün sayısını geçmemek üzere,2016 yılında cari aya ilişkin verilen aylık prim ve hizmetbelgelerinde veya muhtasar ve prim hizmet beyannamelerinde bildirilensigortalılara ilişkin toplam prim ödeme günsayısının,
b) 2016 yılı içinde ilk defa bu Kanun kapsamınaalınan işyerlerinden bildirilen sigortalılara ilişkintoplam prim ödeme gün sayısının,
2016 yılı Ocak ila Aralık ayları/dönemleriiçin günlük 3,33 TL ile çarpımı sonucubulunacak tutar, bu işverenlerin Kuruma ödeyecekleri sigortaprimlerinden mahsup edilir ve bu tutar Hazinece karşılanır.
(2) Mevcut bir işletmenin kapatılarak değişik birad, unvan ya da bir iş birimi olarak açılması veyayönetim ve kontrolü elinde bulunduracak şekilde doğrudanveya dolaylı ortaklık ilişkisi bulunan şirketlerarasında istihdamın kaydırılması, şahısişletmelerinde işletme sahipliğinin değiştirilmesigibi Hazine katkısından yararlanmak amacıyla muvazaalıişlem tesis ettiği anlaşılan veya sigortalılarınprime esas kazançlarını 2016 yılı için eksikbildirdiği tespit edilen işyerlerinden Hazinece karşılanantutar gecikme cezası ve gecikme zammıyla birlikte gerialınır ve bu işyerleri hakkında bu madde hükümleriuygulanmaz.
(3) İşverenlerinçalıştırdıkları sigortalılarla ilgili 2016yılına ilişkin olarak, aylık prim ve hizmet belgeleriniveya muhtasar ve prim hizmet beyannamelerini yasal süresi içerisindevermediği, sigorta primlerini yasal süresinde ödemediği,denetim ve kontrolle görevli memurlarca yapılan soruşturma veincelemelerde çalıştırdığı kişilerisigortalı olarak bildirmediği veya bildirilen sigortalınınfiilen çalışmadığı durumlarınıntespit edilmesi, Kuruma prim, idari para cezası ve bunlara ilişkingecikme cezası ve gecikme zammı borcu bulunması hâllerindebu maddenin birinci fıkrasının (b) bendine ilişkinhükümler uygulanmaz. Ancak Kuruma olan prim, idari para cezasıve bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammıborçlarını 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı AmmeAlacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 48 incimaddesine göre tecil ve taksitlendiren işverenler bu tecil vetaksitlendirme devam ettiği sürece anılan fıkra hükmündenyararlandırılır..." hükmüne, aynı Kanunun“Uyuşmazlıkların çözüm veribaşlıklı 101. maddesinde: “Bu Kanunda aksinehüküm bulunmayan hallerde, bu Kanun hükümlerininuygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklariş mahkemelerinde görülür” hükmüne yerverilmiştir.
10.2.2016 gün ve 78 sayılı, Asgari ÜcretDesteği Konulu, Sosyal Güvenlik KurumuBaşkanlığının 2016/4 sayılı Genelgesinin"2016 Yılı İçin Sigorta Primine Esas KazancınEksik Bildirilmiş Veya Hiç Bildirilmemiş Olması"başlıklı 2.3.3. Maddesinde;
"2.3.3. 2016 Yılı İçin Sigorta PrimineEsas Kazancın Eksik Bildirilmiş veya Hiç BildirilmemişOlması
2016 yılı için sigorta primine esas kazancıneksik bildirildiğinin veya hiç bildirilmediğinin denetim vekontrolle görevli memurlarca yapılan soruşturma ve incelemelerdeveya mahkeme kararları neticesinde ya da kamu kurum ve kuruluşlardanalınan yazılardan anlaşılması halinde, 2016 Ocak ila2016 Aralık ayları için destekten yararlanamayacağıgibi yararlanılmış olması halinde, yararlandırılantutarlar gecikme zammı ve gecikme cezası ile birlikte gerialınacaktır.
Örnek 22: (A) işverenin 2016 yılı Martayında (B) sigortalısının prime esas kazançtutarını eksik bildirdiğinin 31/08/2016 tarihinde tespitedildiği varsayıldığında, işveren 2016/0cak ila2016/Aralık ayı için aylık prim ve hizmet belgesindebildirilen tüm sigortalılarından dolayı destektenyararlanamayacak olup; 2016/0cak ila 2016/Temmuz ayında yararlanılandestek tutarları gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikteişverenden geri alınacaktır." denilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinden, davacı şirketnezdinde yapılan denetim neticesinde davalı idare görevlilerincehazırlanan inceleme raporunda, işyeri kayıt ve belgelerinintetkiki neticesinde, davacı şirket nezdinde çalışanSerdar Ayaz isimli kişiye 6.653,94-TL, Samet Çalışkanisimli çalışana ise 4.580,06-TL avans ödemesiyapıldığına yönelik tespitte bulunulduğu vesöz konusu ödemelerin yapıldığı dönemdikkate alındığında, 2016 yılı Ekim ayınailişkin avans olarak belirtilen ödeme tutarı üzerindenhesaplanması gereken ek aylık prim ve hizmet belgelerinin süresiiçerisinde davalı idareye bildirilmediği ve bu ödemelerinprime esas kazanca dahil edilmemesi nedeniyle 2016 yılı Ekimayına ilişkin sigorta prim matrahı toplam tutarının,yasal defterlere ve ücret bordrosuna hatalı olarakişlendiğinden bahisle, 5510 sayılı Kanunu’nun 102.Maddesi uyarınca davacı şirkete 5.332,50-TL tutarında idaripara cezası verilmesine ve 2016 yılı asgari ücretdesteğinin iptal edilmesine ilişkin 26.12.2017 tarihli, 15.743.260sayılı işlemin tesis edildiği, söz konusu idari paracezasına esas alınan ödemelerin pime esas kazanca dahilücret niteliği taşımadığından bahisledavacı şirketçe yapılan itiraz üzerineArnavutköy Sosyal Güvenlik Merkezi'nce itirazın reddine dair29.12.2017 tarihli ve 46 sayılı dava konusu işlemin tesisedildiği; idari para cezasının iptali istemiyleaçılan davanın idari yargı yerindeçözümlendiği işbu davanın da 2016yılı asgari ücret desteğinin iptaline ilişkinişlemin iptali istemiyleaçıldığıanlaşılmaktadır.
Yukarıda yapılan inceleme ve ortaya konulan yasal mevzuathükümleri gereğince, davaya konu olayda 5510 SayılıKanununda belirtilen yükümlülüğün yerinegetirilmemesinden kaynaklanan uyuşmazlığa bakmakla 5510sayılı Yasa’nın 101. maddesi uyarınca adli yargıyeri görevli bulunmaktadır.
Açıklanan nedenlerle davanın görüm veçözümü adli yargı yerinin görevinegirdiğinden, İstanbul 19. İş Mahkemesinin 11.4.2019gün, E:2018/451, K:2019/97 sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenleİstanbul 19.İş Mahkemesinin 11.4.2019 gün, E:2018/451, K:2019/97sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,25.11.2019 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
Aydemir Nurdane Ahmet
TUNÇ TOPUZ ARSLAN
Full & Egal Universal Law Academy