T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019/459
KARAR NO : 2019/598
KARAR TR: 30.09.2019
ÖZET : İcra ve İflas Kanunu’nun değişik 67. maddesine göre itirazın iptali istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
KARAR
Davacı : EurekoSigorta A.Ş.
Vekili : Av.M.K.
Davalı : Karayolları Genel Müdürlüğü
Vekili : Av.H.K.Ö.
O L A Y :Davacıvekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketnezdinde sigortalı olan 34 UZ 6004 plaka sayılı aracınİstanbul İli, Tuzla İlçesi, Orhanlı MahallesiDemokrasi Caddesi üzerinde seyir halinde iken, yoldaki bakımçalışmalarında ışıklıuyarıcı levhaların olmaması ve yol ayırıcıbeton blokların tabelaların önünde olmasındandolayı meydana gelen trafik kazası nedeniyle, sigortalıya6.115,00 TL tazminat ödediğini, davalı kurumdan tahsiliiçin İstanbul Anadolu 19. İcraMüdürlüğü'nün 2014/25903 esas sayılıdosyası ile başlatılan icra takibine yapılan itirazıniptali ile takibin devamına karar verilmesi ile alacağın asgari%20'si kadar icra inkar tazminatının ve yasal faizi birliktedavalıdan tahsiline karar verilmesi istemiyle idari yargı yerindedava açmıştır.
İstanbul 7. İdare Mahkemesi: 9.2.2016 gün veE:2016/158, K:2016/276 sayı ile, İdari yargıda itirazıniptali davası açılamayacağı, ancak idariişlemlerin iptali istemiyle iptal davası ya da tazminat talebiyle tamyargı davası açılabileceği, hangi idari işleminiptali isteniyorsa ya da tam yargı davası açılıyorsabunun açıkça belirtilmesi gerektiğinden usule uygunolmayan dava dilekçesinde 2577 sayılı Yasa'nın3.maddesine uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle, 2577sayılı Yasanın 3. maddesi hükmüne uygun bulunmayandava dilekçesinin, aynı Yasanın 15 maddesinin 1fıkrasının (d) bendi uyarınca bu kararın bildirimtarihinden itibaren 30 gün içinde belirtilen hususlara uygunbiçimde, harç alınmaksızın yeniden davaaçılmak üzere reddine karar vermiş, vedavacıtarafından davalı idarenin, kazanın oluşumunda hizmetkusuru bulunması nedeniyle sorumlu olduğundan bahisle idariyargı yerinde tam yargı davası açmıştır.
İSTANBUL 7. İDARE MAHKEMESİ: 24.1.2017 günve E:2016/505, K:2017/104 sayı ile, 2918 Sayılı Kanununuygulamasından kaynaklanan uyuşmazlığıngörüm ve çözümünün, 2918 SayılıKarayolları Trafik Kanununun 110. maddesi hükmü uyarınca,Adli Yargının görev alanına girdiği sonucunavarıldığı gerekçesiyle, davanın 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının15/1-a maddesi hükmü uyarınca görev yönündenreddine karar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez, davaya konu olay kapsamındaalacağını tahsil amacıyla davalıya İstanbulAnadolu 19. İcra Müdürlüğü'nün E:2014/25903sayılı dosyası ile takip yapıldığını,borçlunun takibe itiraz ettiğini ve takibin durduğundanbahisle haksız ve kötü niyetli olarak yapılan itirazıniptali ile takibin devamına, alacağın asgari %20 si kadar icrainkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi istemiyle adliyargı yerinde dava açmıştır.
İSTANBUL ANADOLU 9. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:1.2.2018 gün ve E:2017/179, K:2018/23 sayı ile, İdariYargılama Usulü Hakkında Kanunun 2. maddesi hükmüuyarınca idari yargı yerinde çözümlenmesigerektiğinden, davada kazanın, davalı idareninmaliki/işleteni olduğu aracın yol açtığıbir kazadan dolayı değil, davalı idarenin hizmetingörülmesi nedeniyle meydana geldiğianlaşıldığı; eşdeyişle dava konusukazanın meydana gelmesi ile kamu hizmeti arasında bir nedensellikbağına dayanıldığı gerekçesiyle; HMK114/1-b maddesi gereğince yargı yolu caiz olmaması nedeniyle,dava şartı yokluğundan davanınreddine karar vermiş, bukarara karşı davacı vekili tarafından istinaf istemindebulunulmuştur.
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi:21.2.2019 gün ve E:2019/478, K:2019/380 sayı ile,usul ve yasaya uygunmahkeme kararına yönelik davacı vekilinin istinafbaşvurusunun HMK 353/1-b/1 maddesi uyarınca esastan reddine,görev yerinin belirlenmesi yönünden dosyanın uyuşmazlıkmahkemesine gönderilmek üzere, ilk derece mahkemesine gönderilmesinekarar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili idari ve adli yargı yerlerince verilmişolan görevsizlik kararları nedeniyle oluştuğunu ilerisürdüğü olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi istemiyle başvurudabulunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Hicabi DURSUN’unBaşkanlığında, Üyeler: Şükrü BOZER,Mehmet AKSU, Birol SONER, Aydemir TUNÇ, Nurdane TOPUZ ve Ahmet ARSLAN'ınkatılımlarıyla yapılan30.09.2019 günlütoplantısında:
l-İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeyegöre; idari ve adli yargı yerleri arasında 2247 sayılıYasa'nın 14. maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, idari yargı dosyaveadli yargı kararı ve kesinleşme şerhi ile birlikte 15.maddede belirtilen yönteme uygun olarak davacının istemiüzerine son görevsizlik kararını veren mahkemeceUyuşmazlık Mahkemesine gönderildiği ve usule ilişkinişlemlerde herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim GülşenAKAR PEHLİVAN’ın, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen YargıtayCumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davacı şirkete sigortalı aracın, 34 UZ 6004plakalı aracın 22.9.2013 tarihinde İstanbul İli, Tuzlaİlçesi, Orhanlı Mah. Demokrasi Cad. üzerinde seyirhalinde iken maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğinedeniyle sigortalısına 6.115,00 TL ödendiğini, meydanagelen zarardan davalı idarenin sorumlu olduğunu belirtereködenen bedelin ve işlemiş faizin davalıdan tahsiliiçin yapılan takibe davalı tarafından haksız itirazedildiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamıile alacağın asgari %20'si kadar icra inkar tazminatı istemiyleaçılmıştır.
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun“İlamsız takip” başlıklıÜçüncü Bap, 42-49. maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş; değişik 58. maddesinde, takip talebinin icradairesine yazı ile veya sözlü olarak veya elektronik ortamdayapılacağına işaret edilmiş; değişik 60.maddesine göre, takip talebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup, değişik 66.maddede, süresi içinde yapılan itirazın takibidurduracağı kurala bağlanmıştır.
İtiraznedeniyle takibin durması üzerine alacaklıya, itirazıniptali için Yasada iki yola başvurma olanağıtanınmış olup, bunlardan birincisi, 67. maddeye göremahkemeye başvurmak, ikincisi ise 68, ek 68/a ve ek 68/b maddelerinegöre tetkik merciinden itirazın kaldırılmasınıistemektir.
İncelenenuyuşmazlıkta alacaklı konumundaki davacı tarafından,değişik 67. maddeye göre mahkemeye başvurmak suretiyleitirazın iptali davası açılmıştır.
Söz konusu 67. Madde (Değişik: 18/2/1965 - 538/37 md.),“(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4949/15 md.) Takiptalebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihindenitibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genelhükümler dairesinde alacağının varlığınıispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.
(Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlununitirazının haksızlığına karar verilirseborçlu; takibinde haksız ve kötü niyetligörülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerineiki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyintahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağınyüzde kırkından aşağı olmamak üzere, uygunbir tazminatla mahkum edilir.
İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçluhakkında tazminat hükmolunması kötü niyetinsübutuna bağlıdır.
Birinci fıkrada yazılı itirazın iptalisüresini geçiren alacaklının umumi hükümlerdairesinde alacağını dava etmek hakkısaklıdır” hükümlerini taşımaktadır.
Anılan Yasanın değişik 1. maddesinin birincifıkrasında, “Her asliye mahkemesinin yargıçevresinde yeteri kadar icra dairesi bulunur” denilmekte olup,yukarıda hükmü yazılı 67. maddede sözüedilen “mahkeme” ile, icra dairesinin bulunduğu yargıçevresi bakımından bağlı olduğu asliyemahkemesinin anlaşılması ve takip hukukuna özgübulunan itirazın iptali davasının asliye mahkemesindegörülmesi gerektiği açıktır.
Öte yandan, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun “İdari Dava Türleri ve İdariYargı Yetkisinin Sınırı” başlıklı 2.maddesinde, idari dava türleri: a)İdari işlemler hakkındayetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukukaaykırı olduklarından dolayı iptalleri içinmenfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptaldavaları, b)İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılantam yargı davaları, c)Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan her türlü idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar olaraksayılmıştır.
Bu duruma göre, İcra ve İflas Kanunu’nundeğişik 67. maddesine göre açılan itirazıniptali davasının görüm ve çözümündeadli yargı yerinin görevli olduğu sonucunavarılmıştır.
Açıklanan nedenlerle davanın görüm veçözümünde adli yargının görevliolduğu dolayısıyla, İstanbul Anadolu 9. Asliye HukukMahkemesince verilen 1.2.2018 gün ve E:2017/179, K:2018/23sayılı görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle İstanbul Anadolu 9. Asliye Hukuk Mahkemesince verilen 1.2.2018 gün veE:2017/179, K:2018/23sayılı GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 30.09.2019 gününde OYBİRLİĞİİLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
Aydemir Nurdane Ahmet
TUNÇ TOPUZ ARSLAN
Full & Egal Universal Law Academy