T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2019 / 146
KARAR NO : 2019 / 196
KARAR TR : 25.3.2019
ÖZET : Borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptali, takip konusu alacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : L.Sigorta A.Ş.
Vekili : Av. T. T.
Davalı : Yalova BelediyeBaşkanlığı
Vekili : Av. H. B. O.
O L A Y : Davacı vekili; müvekkiI şirketesigortalı 77 … 098 plakalı aracın,sürücüsünün sevk ve idaresinde iken; 22,03.2012tarihinde davalı yanın personel otoparkına girişyaptığı esnada girişte bulunan otomatik yer bariyerlerininkalkması nedeniyle aracın ön kısmında maddi hasarmeydana geldiğini; ifade ve tespitlere göre, araçta meydanagelen hasardan davalı Belediye Başkanlığının %100kusurlu olduğunun ortaya konulduğunu; bu nedenle müvekkilşirketin sigortalıya ödediği meblağın rucüantahsili için Yalova İcra Müdürlüğünün2015/2122 Esas Sayılı icra dosyası üzerinden icra takibibaşlatıldığını; ancak davalının,yapılan takibe itiraz ederek takibi durdurduğunu ve bugüne kadarda kendilerine herhangi bir ödemede bulunmadığınıifade ederek; fazlaya ilişkin her türlü dava ve talephakları saklı kalmak koşuluyla; Yalova İcraMüdürlüğünün 2015/2122 Esas sayılı icradosyası ile başlatılan takibe davalı yanınyapmış olduğu haksız ve hukuka aykırı itirazıniptaliyle takibin devamına, davalı BelediyeBaşkanlığının işbu haksız ve kötüniyetli itirazı nedeniyle %20'den aşağı olmamak üzere icrainkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır.
YALOVA1.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 11.11.2015 gün ve E:2015/641,K:2015/804 sayı ile, “(…)Mahkememizceyapılan yargılamada; dosya kapsamına göre, benzer olaylardaYalova Belediyesine karşı açılan bariyerlerin nedenolduğu hasarlarla ilgili davalarda, belediyenin kamu hizmetiyürütmesi sırasında hizmet kusuruna dayalı olarakoluşan hasara ilişkin açılan bu davanın idariyargıda görüleceğine kanaatinevarıldığından, davanın idari yargıdagörülmesi gerektiğinden yargı yolu yönündenreddine karar verilmiştir.
Davacıvekilince, dava konusuna ilişkin olarak Uyuşmazlık Mahkemesi vebir kısım Yargıtay kararlarında kimi zaman adliyargının kimi zaman da idari yargının görevliolduğu belirtildiği gerekçesiyle davanın mahkememizdeaçıldığı beyan edilmiş ise de,Uyuşmazlık Mahkemesinin son kararlarında ve buna dayalıolarak Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin daha sonraki emsal niteliktekikararlarında değinildiği üzere, davada esasen hizmet kusurunedeniyle oluşan zararın rücuen tazmini istenilmekte olup, 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesikapsamında İdare Mahkemesinde tam yargı davası olarakaçılıp görülmesinin gerektiğibelirtildiğinden, buna göre davanın idari yargı yerine adliyargıda açılmak suretiyle yargı yolu bakımındanyanlış açıldığı kanaatine varıldığından,bu gerekçeyle reddine dair aşağıdaki kararverilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıdaaçıklanan gerekçelerle;
1-DavanınYARGI YOLU YÖNÜNDEN REDDİNE…” karar vermiş, temyiz edilmesi üzerine Yargıtay17.Hukuk Dairesince; 2.3.2016 gün ve E:2016/1626, K:2016/2561sayı ile, temyiz istemi reddedilerek onanan karar kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kez aynı istemle idari yargıyerinde dava açmıştır. Bursa2.İdare Mahkemesi: 3.6.2016 gün ve E:2016/640, K:2016/540 sayıile, dava konusu uyuşmazlığın icra takibindenkaynaklandığı, çözümünün AdliYargının görev alanında olduğu gerekçesiyle; davanın2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının15/1-a. maddesi hükmü uyarınca görev yönündenreddine karar vermiş; temyiz edilmesi üzerine DanıştayOnuncu Dairesi; 23.10.2018 gün ve E:2016/13322, K:2018/3270 sayı ile,İdare Mahkemesince, 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi HakkındaKanun’un 19. maddesi hükmü uyarınca davadagörevsizlik kararı veren merciin görevli olduğukanısına varılması durumunda görevli mahkemeninbelirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesinekarar verilmesi gerekirken, davanın görev yönünden reddinekarar verilmesinde hukuka uyarlılık bulunmadığıgerekçesiyle; davacının temyiz isteminin kabulüyle, Bursa2. İdare Mahkemesinin 03/06/2016 tarih ve E:2016/640, K:2016/540sayılı kararının bozulmasına, yeniden bir kararverilmek üzere dosyanın adı geçen Mahkemeyegönderilmesine karar vermiştir. BURSA2.İDARE MAHKEMESİ: 13.2.2019 gün ve E:2019/83 sayı ile,“(…) 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun"İlamsız takip" başlıklıÜçüncü Bap, 42-49 maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş, değişik 58. maddesinde; takip talebinin icradairesine yazı ile veya sözlü olarak veya elektronik ortamdayapılacağına işaret edilmiş, değişik 60.maddesine göre, takip talebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup değişik 66.maddede; süresi içinde yapılan itirazın takibidurduracağı kurala bağlanmıştır. İtiraznedeniyle takibin durması üzerine alacaklıya, itirazıniptali için Kanunda iki yola başvurma olanağıtanınmış olup, bunlardan birincisi, 67. maddeye göremahkemeye başvurmak, İkincisi ile 68, ek 68/a ve ek 68/b maddelerinegöre tetkik merciinden itirazın kaldırılmasınıistemektir. İncelenenuyuşmazlıkta alacaklı konumundaki davacı tarafından,değişik 67. maddeye göre mahkemeye başvurmak suretiyleitirazın iptali davası açılmıştır. Sözkonusu 67. madde; "(Değişik birinci fıkra:17/7/2003-4949/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı,itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeyebaşvurarak, genel hükümler dairesinde alacağınınvarlığını ispat suretiyle itirazın iptalini davaedebilir. (Değişik:9/11/1988-3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazınınhaksızlığına karar verilirse borçlu; takibindehaksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı;diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna,davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, redveya hükmolunan meblağın yüzde yirmisindenaşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtirazeden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkındatazminat hükmolunması kötü niyetin sübutunabağlıdır. (Mülgadördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birincifıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçirenalacaklının umumi hükümler dairesindealacağını dava etmek hakkı saklıdır. (Ekfıkra: 2/7/2012-6352/11 md.) Bu Kanunda öngörülen icrainkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeritazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esasalınır, "hükümlerini taşımaktadır. AnılanKanun'un 1. maddesinin birinci fıkrasında; "Her asliyemahkemesinin yargı çevresinde yeteri kadar icra dairesibulunur" denilmekte olup, yukarıda hükmü yazılı67. maddede sözü edilen "mahkeme" ile, icra dairesininbulunduğu yargı çevresi bakımından bağlıolduğu asliye mahkemesinin anlaşılması ve takip hukukunaözgü bulunan itirazın iptali davasının asliyemahkemesinde görülmesi gerektiği açıktır. Öteyandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun"İdari Dava Türleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı"başlıklı 2. maddesinde, idari dava türleri: a) İdariişlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları, b) İdari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları, c)Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalarolarak sayılmıştır. Bu durumagöre, İcra ve İflas Kanunu'nun değişik 67. maddesinegöre açılan itirazın iptali davasınıngörüm ve çözümünde adli yargı yeriningörevli olduğu sonucuna varılmıştır. Nitekim,Uyuşmazlık Mahkemesinin 26/12/2016 tarih ve E:2016/661, K:2016/678sayılı kararı da bu yöndedir. Açıklanannedenlerle; davanın adli yargının görev alanınagirdiği sonucuna varıldığından, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanunun 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için dosyanın UYAP sistemi üzerinden mahkememizegönderilen Yalova 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E:2015/641-K2015/804dosyası ile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine…”karar vermiştir. İNCELEMEVE GEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi’nin, Hicabi DURSUN’un Başkanlığında,Üyeler: Şükrü BOZER, Mehmet AKSU, Birol SONER,Süleyman Hilmi AYDIN, Aydemir TUNÇ ve Nurdane TOPUZ'unkatılımlarıyla yapılan 25.3.2019 günlü toplantısında: I-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; İdareMahkemesince, 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesine görebaşvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargıdosyasının Mahkemece ekinde UYAP sistemi üzerinden temin edilenadli yargı dosyası ile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesinegönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından, görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hâkim TaşkınÇELİK’in, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, borçlununicra takibine yaptığı itirazın iptali, takip konusualacağın % 20'sinden az olmamak üzere icra inkartazminatına hükmedilmesi istemiyleaçılmıştır. 2004 sayılı İcra ve İflasKanunu’nun “İlamsız takip” başlıklıÜçüncü Bap, 42-49. maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş; değişik 58. maddesinde, takip talebinin icra dairesine yazı ile veyasözlü olarak veya elektronik ortamda yapılacağınaişaret edilmiş; değişik 60. maddesine göre, takiptalebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup, değişik 66.maddede, süresi içinde yapılan itirazın takibi durduracağıkurala bağlanmıştır. İtiraz nedeniyle takibin durması üzerinealacaklıya, itirazın iptali için Yasada iki yola başvurmaolanağı tanınmış olup, bunlardan birincisi, 67.maddeye göre mahkemeye başvurmak, ikincisi ise 68, ek 68/a ve ek 68/bmaddelerine göre tetkik merciinden itirazınkaldırılmasını istemektir. İncelenen uyuşmazlıkta alacaklıkonumundaki davacı tarafından, değişik 67. maddeyegöre mahkemeye başvurmak suretiyle itirazın iptali davasıaçılmıştır. Söz konusu 67. Madde (Değişik:18/2/1965 - 538/37 md.), “(Değişik birinci fıkra:17/7/2003-4949/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı,itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeyebaşvurarak, genel hükümler dairesinde alacağınınvarlığını ispat suretiyle itirazın iptalini davaedebilir. (Değişik: 9/11/1988 - 3494/1 md.) Budavada borçlunun itirazının haksızlığınakarar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetligörülürse alacaklı; diğer tarafın talebiüzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunanşeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunanmeblağın yüzde kırkından aşağı olmamaküzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtiraz eden veli, vasi veyamirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunmasıkötü niyetin sübutuna bağlıdır. (Mülgadördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.) Birinci fıkrada yazılıitirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumihükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkısaklıdır” hükümlerini taşımaktadır. Anılan Yasanın değişik 1.maddesinin birinci fıkrasında, “Her asliye mahkemesininyargı çevresinde yeteri kadar icra dairesibulunur” denilmekte olup, yukarıda hükmü yazılı67. maddede sözü edilen “mahkeme” ile, icra dairesinin bulunduğu yargıçevresi bakımından bağlı olduğu asliyemahkemesinin anlaşılması ve takip hukukuna özgübulunan itirazın iptali davasının asliye mahkemesindegörülmesi gerektiği açıktır. Öte yandan, 2577 sayılıİdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “İdari DavaTürleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı”başlıklı 2. maddesinde, idari dava türleri: a)İdariişlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları, b)İdari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları, c)Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalarolarak sayılmıştır. Bu duruma göre, İcra ve İflasKanunu’nun değişik 67. maddesine göre açılanitirazın iptali davasının görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevli olduğusonucuna varılmıştır. Açıklanannedenlerle davanın görüm ve çözümünde adliyargı görevli olduğundan, Bursa 2.İdare Mahkemesininbaşvurusunun kabulü ile Yalova 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 11.11.2015gün ve E:2015/641, K:2015/804 sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Bursa 2.İdareMahkemesinin BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile Yalova 1.Asliye HukukMahkemesinin 11.11.2015 gün ve E:2015/641, K:2015/804 sayılıGÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 25.3.2019gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi. Başkan Üye Üye Üye Hicabi Şükrü Mehmet Birol DURSUN BOZER AKSU SONER Üye Üye Üye SüleymanHilmi Aydemir Nurdane AYDIN TUNÇ TOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy