T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018 / 734
KARAR NO : 2018 / 783
KARAR TR: 26.11.2018
ÖZET : Davacı şirket tarafından sigortası yapılan taşıtın geçirdiği trafik kazası sonucu oluşan hasar sebebiyle davacı tarafından ödenen bedelin tahsili amacıyla Ankara 31. İcra Müdürlüğü'nün 2012/13856 esas sayılı dosyasında, davalı idarenin yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
KARA R
Davacı : E. Sigorta A.Ş
Vekili : Av. M. A. Av. C. T. Ö. Av. D. B. K.
Davalı :Karayolları Genel Müdürlüğü
Vekili : Av. E. S.
OL A Y :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıborçlu müvekkili şirketin nezdinde sigortalı olan 06 ..2. plakalı aracın trafik kazası sonucuhasarlandığını, meydana gelen hasar nedeniyle 3.340,80 TLhasar tazminatı ödendiğini, müvekkili şirketdavalı kuruma başvurarak dava konusu olaydan dolayısigortalısına yaptığı 3.340,00 TL'lik ödemenin halefıyetilkesi gereğince kendisine ödenmesini talep ettiğini,davalıya karşı Ankara 31. İcraMüdürlüğü'nün 2012/13856 Esas sayılıdosyası üzerinden icra takibinde bulunduğunu,davalının ödeme emrine itiraz ettiğini, davalıitirazının haksız ve dayanaksız olduğunu, bunedenlerle itirazın iptaline, takibin devamına, mahkememasrafları ve vekalet ücretinin de davalı idareyeyükletilmesine karar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır.
ANKARA15. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ : 24.03.2015 gün ve E:2014/557,K:2015/123 sayılı dosyada “Mahkememizin 11/12/2013 tarih2013/166 Esas 2013/454 Karar sayılı kararı ile;"davanın reddine" karar verilmiş; bu karar Yargıtay17. Hukuk Dairesinin 15/05/2014 tarih 2014/8649 Esas 2014/7658 Kararsayılı kararı ile "yargı yolu sebebi ile davanınreddi gerektiğinden " bahisle bozulmuş; bozmaya uyularak yenidenyargılama yapılmıştır.
Ankara31. icra Müdürlüğünün 2012/13856 Esassayılı takip dosyası incelenmiş; 3.523,00 TL rücualacağı için icra takibi yapıldığı,ilamsız takiplere özgü ödeme enirinin 19/11/2012 tarihindetebliğ edildiği, 20/11/2012 tarihinde itiraz dilekçesi iletakibin durduğu, davanın süresi içindeaçıldığı anlaşılmıştır.
Davacınınidarenin hizmet kusuru sebebi ile meydana gelen zararın tahsiliiçin icra takibi yaptığı, davada idari yargınıngörevli olduğu ” gerekçesiyle Yargı yolu sebebi iledilekçenin usulden reddine kararı vermiş, temyiz edilen kararYargıtay 17. Hukuk Dairesinin 09.05.2018 tarih, E:2016/18730, K:2018/4819sayılı ilamıyla onanarak kesinleşmiştir.
Davacıvekili, bu kez tazminat istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
ADIYAMANİDARE MAHKEMESİ : 19.09.2018 gün ve E:2018/504 sayılıkararı ile “2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun11.01.2011 tarihli ve 6099 sayılı Kanun ile değişik 110.maddesinde "İşleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamukuruluşları olan araçların sebebiyet verdiğizararlara ilişkin olanları dâhil, bu Kanundan doğansorumluluk davaları, adli yargıda görülür. Zarargörenin kamu görevlisi olması, bu fıkrahükmünün uygulanmasını önlemez. Hemzemingeçitte meydana gelen tren-trafik kazalarında da bu Kanunhükümleri uygulanır.
Motorluaraç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkindavalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigortasözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerindenbirinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yermahkemesinde de açılabilir." hükmüne yerverilmiştir.
Bilindiğiüzere, söz konusu kanun hükmünün uygulanmasıkapsamında gerek ilk derece yargı yerleri (adli yargı-idariyargı) gerekse aynı yargı kolundaki ilk derece ve temyiz/itirazmercileri arasında görevli yargı yerinin belirlenmesi konusundauyuşmazlıklar ortaya çıkmış ve konuUyuşmazlık Mahkemesi'ne intikal ettirilmiştir.
Bukapsamda Yüksek Mahkeme'ce yapılan değerlendirmede, 2918sayılı Kanun'un 110. maddesinde yapılan değişikliktensonra meydana gelen maddi hasarlı trafik kazalarından kaynaklanandavaların adli yargı yerinde görülmesi gerektiğinehükmedilmiştir. (Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü'nün 30.11.2015 tarihli, E:2015/791, K:2015/806sayılı ve 11.04.2016 tarihli, E:2016/163, K:2016/2010sayılı kararları)
Uyuşmazlıktaise; 20.02.2012 tarihinde meydana gelen maddi hasarlı kaza sonrasındadavacı şirket nezdinde sigortalı olan 06 .. 2... plakalıaraç için 3.340.00.TL hasar tazminatı ödendiği,anılan hasar tazminatı nedeniyle davalı idareye karşıAnkara 31. İcra Müdürlüğü'nün 2012/13856E.sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığıancak davalı idarenin itirazı üzerine davacı şirkettarafından Ankara 15. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde itirazın iptalidavası açıldığı, adı geçenMahkemece yapılan yargılama sonucunda 11.12.2013 tarih ve E:2013/166,K:2013/454 sayılı kararla itirazın iptali davasınınreddine karar verildiği ancak anılan kararın Yargıtay17.Dairesi'nin 15.05.2014 tarih ve E:2014/8649, K:2014/7658 sayılıkararı ile bozulduğu, bozma kararı üzerinde Ankara 15.Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 24.03.2015 tarih ve E:2014/557, K:2015/123sayılı kararı ile davada idari yargının görevliolması nedeniyle dilekçenin usulden reddine karar verildiği,bu kararın kesinleştiği ve davacının söz konusutazmin talebinin işbu dava dosyamız esasındayürütüldüğü görülmektedir.
2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş veİşleyişi Hakkında Kanun’un 19. maddesinde“Adli, idari, askeri yargı mercilerinderı birisinin kesin veyakesinleşmiş görevsizlik kararı üzerine kendisine gelenbir davayı incelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargımercii davada görevsizlik kararı veren merciin görevliolduğu kanısına varırsa, gerekçeli bir karar ilegörevli merciin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurur ve elindeki işin incelenmesini UyuşmazlıkMahkemesinin karar vermesine değin erteler. / Yargı merciince,önceki görevsizlik kararına ilişkin dava dosyası datemin edilerek, gerekçeli başvuru karan ile birlikte davadosyaları Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilir”hükmü bulunmaktadır.
Yukarıdayer alan Uyuşmazlık Mahkemesi kararlan kapsamında yapılandeğerlendirmede; bakılmakta olan davanın konusunu oluşturanuyuşmazlığın çözümünde adli yargıyerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır.
Açıklanannedenlerle; görevli merciin belirlenmesi için dosyanınUyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmesine, davanınincelenmesinin Yüksek Mahkeme kararı gelinceye kadarertelenmesine" karar vererek 09/10/2018 gün ve 2018/504 esas no'luüst yazı ile Mahkememize başvurmuş, başvuru 22/10/2018tarihinde kayıt altına alınmıştır.
İNCELEMEVE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi’nin, Başkan Hicabi DURSUN, Üyeler:Şükrü BOZER, Mehmet AKSU, Birol SONER, Süleyman Hilmi AYDIN,Aydemir TUNÇ ve Nurdane TOPUZ'un katılımlarıylayapılan 26.11.2018 günlü toplantısında:
l-İLKİNCELEME :
Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; İdare Mahkemesince, 2247sayılı Yasa’nın 19. maddesine göre başvurudabulunulmuş olduğu, Mahkemece idari yargı dosyasınınekinde adli yargı dosyası ile birlikte UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderildiği ve usule ilişkin herhangi birnoksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ : Raportör-Hakim EnginSELİMOĞLU’nun, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonraGEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ:
Dava,davacı şirket tarafından sigortası yapılantaşıtın geçirdiği trafik kazası sonucuoluşan hasar sebebiyle davacı tarafından ödenen bedelintahsili amacıyla Ankara 31. İcraMüdürlüğü'nün 2012/13856 esas sayılıdosyasında icra takibi başlatıldığı, ödemeemrine itiraz edilmesi üzerine icra takibinin durdurulduğubelirtilerek, davalı idarenin yapmış olduğu itirazıniptali ile takibin devamına karar verilmesi istemiyleaçılmıştır.
2004sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun“İlamsız takip” başlıklıÜçüncü Bap, 42-49. maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş; değişik 58. maddesinde, takip talebinin icradairesine yazı ile veya sözlü olarak veya elektronik ortamdayapılacağına işaret edilmiş, değişik 60.maddesine göre, takip talebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup, değişik 66.maddede, süresi içinde yapılan itirazın takibidurduracağı kurala bağlanmıştır.
İtiraznedeniyle takibin durması üzerine alacaklıya, itirazıniptali için Yasada iki yola başvurma olanağıtanınmış olup, bunlardan birincisi, 67. maddeye göremahkemeye başvurmak, ikincisi ise 68, ek 68/a ve ek 68/b maddelerinegöre tetkik merciinden itirazın kaldırılmasınıistemektir.
İncelenenuyuşmazlıkta alacaklı konumundaki davacı tarafından,değişik 67. maddeye göre mahkemeye başvurmak suretiyleitirazın iptali davası açılmıştır.
Sözkonusu 67. Madde (Değişik: 18/2/1965 - 538/37 md.),“(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4949/15 md.) Takiptalebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihindenitibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genelhükümler dairesinde alacağınınvarlığını ispat suretiyle itirazın iptalini davaedebilir.
(Değişik:9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazınınhaksızlığına karar verilirse borçlu, takibindehaksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı,diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna,davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, redveya hükmolunan meblağın yüzde kırkındanaşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.
İtirazeden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkındatazminat hükmolunması kötü niyetin sübutunabağlıdır.
Birincifıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçirenalacaklının umumi hükümler dairesindealacağını dava etmek hakkı saklıdır”hükümlerini taşımaktadır.
AnılanYasanın değişik 1. maddesinin birinci fıkrasında,“Her asliye mahkemesinin yargı çevresinde yeteri kadar icradairesi bulunur” denilmekte olup, yukarıda hükmüyazılı 67. maddede sözü edilen “mahkeme” ileicra dairesinin bulunduğu yargı çevresi bakımındanbağlı olduğu asliye mahkemesinin anlaşılması vetakip hukukuna özgü bulunan itirazın iptali davasınınasliye mahkemesinde görülmesi gerektiğiaçıktır.
Öteyandan, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun “İdari Dava Türleri ve İdari YargıYetkisinin Sınırı” başlıklı 2. maddesinde,idari dava türleri: a)İdari işlemler hakkında yetki,şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukukaaykırı olduklarından dolayı iptalleri içinmenfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptaldavaları, b)İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılantam yargı davaları, c)Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesiiçin yapılan her türlü idari sözleşmelerdendolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklarailişkin davalar olarak sayılmıştır.
Buduruma göre, İcra ve İflas Kanunu’nun değişik67. maddesine göre açılan itirazın iptalidavasının görüm ve çözümünde adliyargı yerinin görevli olduğu sonucunavarılmıştır.
Açıklanannedenlerle davanın görüm ve çözümü adliyargı yerinin görevine girdiğinden Adıyaman İdareMahkemesi’nin başvurusunun kabulü ile Ankara 15. Asliye HukukMahkemesi’nin 24.03.2015 gün ve E:2014/557, K:2015/123 sayılıgörevsizlik kararının kaldırılması gerektiğisonucuna varılmıştır.
SO N U Ç : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle, Adıyaman İdareMahkemesi’nin başvurusunun kabulü ile Ankara 15. Asliye HukukMahkemesi’nin 24.03.2015 gün ve E:2014/557, K:2015/123sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 26.11.2018gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
SüleymanHilmi Aydemir Nurdane
AYDIN TUNÇ TOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy