T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018 / 459
KARAR NO : 2018 / 575
KARAR TR : 22.10.2018
ÖZET : Türk Telekomünikasyon A.Ş.’de çalışırken özelleştirme nedeniyle bir kamu kurumuna nakledilen davacının, maaş nakil ilmühaberinin düzeltilmesi istemiyle açtığı davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : M. Ç.
Vekili : Av. K..
Davalı : Türk Telekomünikasyon A.Ş.
Vekili : Av. B. K.
O L A Y : DavalıŞirkette görev yapmakta iken, 406 sayılı YasanınEk-29. maddesi ile 4046 sayılı Yasanın 22. maddesine göreadı Devlet Personel Başkanlığına bildirilen davacı20.12.2010 tarihinde, kamu kurumu emrine atanmıştır.
Davacı vekili, müvekkilinin maaşnakil ilmühaberine eklenmeyen ikramiye ve ilave tediyealacağının, 1 aya denk düşen miktarınıntespit edilerek maaş nakil ilmühaberine yazılması suretiylemaaş nakil ilmühaberinin yeniden düzenlenmesine ve DevletPersonel Başkanlığına bildirilmesine karar verilmesi istemiyle15.06.2016 tarihinde adli yargı yerinde davaaçmıştır.
ÇORUM2.İŞ MAHKEMESİ: 19.1.2018 gün ve E:2016/301, K:2018/31sayı ile, “(…) Dava, davacının maaş nakililmühaberinin 4046 sayılı kanunun 22 ve 406 sayılıkanunun Ek 29 uncu maddelerine uygun düzenlenmemesi nedeniyleİPTALİ ile maaşına esas olmak üzere tespiti talebindenibarettir.(…)
Uyuşmazlık,taraflar arasındaki ilişkinin 4857 sayılı İşKanunu kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği vebu bağlamda iş mahkemesinin görevi noktasında toplanmaktadır.
4857sayılı İş Kanununun 1 inci maddesinin ikincifıkrası gereğince, 4 üncü maddesinde belirtilenayrık durumlar dışında kalan bütünişyerlerine, işverenler ile işveren vekillerine veçalışma şekline bakılmaksızınişçilere bu Kanunun uygulanacağı belirtilmiştir.
Sorun dahaçok statü hukukuna tabi kamu çalışanları ileyine kamuda çalışan işçiler arasındakiayrım noktasında ortaya çıkmaktadır.
TürkiyeCumhuriyeti Anayasasının 128 inci maddesi, “Devletin, kamuiktisadi teşebbüsleri ve diğer kamu tüzel kişileriningenel idare esaslarına göre yürütmekleyükümlü oldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiğiaslî ve sürekli görevler, memurlar ve diğer kamugörevlileri eliyle görülür. Memurların ve diğerkamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri,haklan ve yükümlülükleri, aylık ve ödenekleri vediğer özlük işleri kanunla düzenlenir”şeklindedir.
Yargıtay9. Hukuk Dairesinin 05/10/2017 tarih ve 2017/25033 esas, 2017/14944 kararsayılı ilamında da belirtildiği üzere"özelleştirmeden önce statü hukukuhükümlerine tabi davacı niteliğindeki personel,özelleştirme sonrası belirli bir süreliğinedavalı ile özel hukuk hükümlerine tabi olarak işsözleşmesi kapsamındaçalıştırılmakta, nakledildiğinde tekrarstatü hukuku kapsamına girmektedir. Davacının işsözleşmesi ile çalıştığıdönemde, davalı şirkete davacının ücretikonusunda “artış oranının, kamudaki memur maaşartış oranında” olacağı yönündeyükümlülük getirildiği gibi 406 sayılı Yasahükümleri uyarınca davalı şirkete, hak sahibipersoneli Devlet Personel Başkanlığına bildirmesi, bildirimile beraber personelin nakledileceği kamu kurumundayararlanacağı parasal haklara esas olmak üzere memur maaşnakil ilmühaberi düzenlenmesi, personelin ilişiğininkesilmesi gibi işlemler yaptırıldığıgörülmektedir. Bu işlemler idare hukuku alanında hukukisonuçlar doğurduğu ve ilgili personelin nakledileceklerikurumdaki statülerini, özlük ve parasal haklarınıbelirlediği, söz konusu işlemlerin kamu personeli hakkındave idare hukuku alanında tesis edilmiş birer idari işlemniteliğinde oldukları açıktır. İdariişlemlerle ilgili uyuşmazlığın ise adli yargıyerinde değil, idari yargı yerinde çözümlenmesigerekir.
İdariişleme yönelik sözkonusu uyuşmazlığın idariyargı yerinde çözümlenmesi gerektiği kanaatinevarılarak; davanın HMK.nun 114/1 -b maddesi uyarınca"yargı yolunun caiz olmaması" nedeniyle aynıyasanın 115/2. maddesi uyarınca usulden reddine karar vermekgerekmiş ve aşağıdaki şekilde hükümkurulmuştur.
HÜKÜM:Yukarıdaaçıklanan nedenlerle;
1-Açılandavanın yargı yolunun caiz olmaması nedeniyle davaşartı yokluğu sebebiyle HMK 114/1-b maddesi uyarıncausulden REDDİNE(…)” karar vermiş, bu karar istinaf yolunabaşvurulmaksızın kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu defa, aynı istemle idari yargı yerinde dava açmıştır.
ÇORUMİDARE MAHKEMESİ: 9.5.2018 gün ve E:2018/206 sayı ile,“(…)telekomünikasyon şebekeleri üzerinden sunulanulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini31.12.2003 tarihine kadar "tekel" olarak yürütmeklegörevli kılınan ve çoğunluk hisseleri kamuya aitbulunan Türk Telekom'un, tekel kapsamında kamu hizmetiyürüten, ancak kuruluş yasasındaki son düzenlemelerile kendine özgü statüye sahip olan ve sermayesindeki kamu payı%50'nin altına düşünceye kadar kamu kuruluşuniteliğini taşıyan bir kuruluş olduğutartışmasızdır.
Özelleştirmekapsamında bulunan Türk Telekomünikasyon A.Ş.'dekitamamı Hazineye ait bulunan hisselerden % 55'i, Bakanlar Kurulunun25.7.2005 tarih ve 2005/9146 sayılı "TürkTelekomünikasyon Anonim Şirketi (Türk Telekom)'nin % 55Oranındaki Hissesinin Blok Olarak Satışınaİlişkin Nihai Devir İşlemlerine Dair KararınYürürlüğe Konulması Hakkında Karar"ıuyarınca, 14.11.2005 tarihli Hisse Satış Sözleşmesiile (6.550.000.000 USD bedelle) Ojer Telekomünikasyon A.Ş.'ne satılmıştır.
(…)
Olayda,davacı şirket bünyesinde görev yapmakta ikençalıştığı kurumun özelleştirilmesisonucu tek taraflı iş akdi feshi neticesinde 406 sayılıYasanın Ek:29 ve devamı hükümleri ile 4046 sayılıYasanın 22.maddesi uyarınca başka kamu kurum vekuruluşlarına atanmak üzere Devlet PersonelBaşkanlığına bildirimi yapılan davacıtarafından, maaş nakil ilmühaberine eklenmeyen ikramiye ve ilavetediye alacağının 1 aya denk düşenmiktarının tespiti ile maaş nakil ilmühaberineyazılması suretiyle maaş nakil ilmühaberinin yenidendüzenlenerek Devlet Personel Başkanlığı'nabildirilmesi istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır.
2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun"İdari Dava Türleri ve İdari Yargı YetkisininSınırı" başlıklı 2. maddesinindeğişik 1 numaralı bendinde:"a) (Değişik:8.6.2000-4577/5 md.) İdari işlemler hakkında yetki, şekil,sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırıolduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlaledilenler tarafından açılan iptal davaları,
b)İdarieylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudanmuhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları,
c)Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavalar" idari dava türleri olarak sayılmış olup;kural olarak, idari yargıda ancak Devlete ve kamu tüzelkişilerine karşı açılan davalara bakılabilir.
Bunagöre, maaş nakil ilmühaberinin tesis edildiği tarihtedavalı mevkiinde kamu kuruluşu niteliği taşımayanTürk Telekomünikasyon A.Ş.'nin olmasıkarşısında, idari yargı yetkisi kapsamındaaçılmış bir idari dava bulunduğundan sözedilemeyeceğinden; uyuşmazlığın, özel hukukhükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır.
Nitekim,benzer bir davada Uyuşmazlık Mahkemesinin (HukukBölümü) 08.05.2017 tarih ve E:2017/239, K:2017/287sayılı kararı ile davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu kesin olarak hükmebağlanmıştır.
Açıklanannedenlerle; adli yargının görev alanına giren davadaMahkememizin görevli olmadığına, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanunun 19. maddesi uyarınca görevli yargı yerininbelirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesinegönderilmesine ve dosya incelemesinin bu konuda UyuşmazlıkMahkemesince karar verilinceye kadar ertelenmesine…”kararvermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi’nin, Hicabi DURSUN’unBaşkanlığında, Üyeler: Şükrü BOZER,Mehmet AKSU, Birol SONER, Süleyman Hilmi AYDIN, Aydemir TUNÇ veNurdane TOPUZ'un katılımlarıyla yapılan 22.10.2018günlü toplantısında:
I-İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeyegöre; İdare Mahkemesince, 2247 sayılı Yasa’nın19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, idariyargı dosyasının Mahkemece, ekinde adli yargı dosyasıile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği veusule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoy birliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Taşkın ÇELİK’in, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davalı şirkette görev yapmakta iken,406 sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile 4046 sayılıYasa'nın 22. maddesine göre adı Devlet PersonelBaşkanlığına bildirilen, sonrasında Kamu Kurumu emrineatanan davacının, maaş nakil ilmühaberine eklenmeyenikramiye ve ilave tediye alacağının tespit edilerek maaşnakil ilmühaberine yazılması suretiyle maaş nakililmühaberinin yeniden düzenlenmesine ve Devlet PersonelBaşkanlığına bildirilmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır.
Telekomünikasyon şebekeleri üzerindensunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefonhizmetlerini 31.12.2003 tarihine kadar “tekel” olarakyürütmekle görevli kılınan ve çoğunlukhisseleri kamuya ait bulunan Türk TelekomünikasyonA.Ş.’nin, tekel kapsamında kamu hizmeti yürüten,kuruluş yasasındaki son düzenlemeler ile kendine özgüstatüye sahip olan ve sermayesindeki kamu payı %50’ninaltına düşünceye kadar kamu kuruluşu niteliğinitaşıyan bir kuruluş olduğutartışmasızdır.
Ancak, özelleştirme kapsamında bulunanTürk Telekomünikasyon A.Ş.’deki tamamı Hazineye aitbulunan hisselerden % 55’i, 14.11.2005 tarihli Hisse SatışSözleşmesi ile OgerTelekomünikasyon Anonim Şirketine satılmıştır.
Olayda, davalının hisse devir (14.11.2005)tarihinde davalı kuruluşta çalışmakta iken 406sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile 4046 sayılıYasa'nın 22. maddesine göre adı Devlet PersonelBaşkanlığına bildirilen ve sonrasında kamu kurumuemrine atanan davacının vekili tarafından; müvekkilininmaaş nakil ilmühaberine eklenmeyen ikramiye ve ilave tediyealacağının, 1 aya denk düşen miktarınıntespit edilerek maaş nakil ilmühaberine yazılması suretiylemaaş nakil ilmühaberinin yeniden düzenlenmesine ve DevletPersonel Başkanlığına bildirilmesine karar verilmesiistemiyle ilk olarak 15.06.2016 tarihinde dava açıldığı anlaşılmıştır.
2577 sayılıİdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “İdari DavaTürleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı”başlıklı 2. maddesinin değişik 1 numaralı bendinde:
“a)(Değişik : 8.6.2000-4577/5 md.) İdari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları,
b) İdari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafındanaçılan tam yargı davaları,
c) (Değişik: 18.12.1999-4492/6 md.) Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavalar” idari dava türleri olarak sayılmış olup;kural olarak, idari yargıda ancak Devlete ve kamu tüzelkişilerine karşı açılan davalara bakılabilir.
Buna göre, dava açıldığıtarihte davalı mevkiinde kamu kuruluşu niteliğitaşımayan Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin olmasıkarşısında, idari yargı yetkisi kapsamındaaçılmış bir idari dava bulunduğundan söz etmekolanaksız olduğundan; uyuşmazlığın, özel hukukhükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen nedenlerle Çorum İdare Mahkemesininbaşvurusunun kabulü ile Çorum 2.İşMahkemesinin 19.1.2018 gün ve E:2016/301, K:2018/31 sayılı görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
S O N UÇ : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Çorum İdare MahkemesininBAŞVURUSUNUN KABULÜ ile, Çorum 2.İş Mahkemesinin19.1.2018 gün ve E:2016/301, K:2018/31 sayılıGÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 22.10.2018gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
SüleymanHilmi Aydemir Nurdane
AYDIN TUNÇ TOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy