T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018 / 708
KARAR NO : 2018 / 664
KARAR TR : 22.10.2018
ÖZET: İdarece kambiyo senedine dayalı olarak yapılan icra takibi nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE görülmesi gerektiği hk.
KARA R
Davacı :C. İ.
Vekilleri :Av. Z. B. Av. P. A. A.
Davalı :Maliye Bakanlığı
OL A Y :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin,kızı H. İ.' ın eğitimi için davadışı B. Özel Eğt. Öğrt. Spor veSağlık ve Hizm. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. ilesözleşme imzaladığını, 5.000,00 TL peşinödeyip, 7.000,00 TL tutar karşılığında senetverdiğini, müvekkilinin eğitim başlamadan öncekızını başka bir okula naklettiğini, daha sonra OHALkapsamında bu şirkete el konulduğunu, BursaDefterdarlığı Muhakemat Müdürlüğütarafından senet borçlarının ödenmesi içinmüvekkiline yazı gönderildiğini, müvekkilinineğitim hizmeti almaması nedeniyle senetlerin iptali içinMuhakemat Müdürlüğüne başvurduğunu ancaktalebinin kabul edilmediğini, ayrıca söz konusu kambiyo senedinedayanarak Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nünE:2017/11522 sayılı dosyasında 7.782,80- TL. tutarında icratakibi yapıldığını ileri sürerek,müvekkilinin B. Özel Eğt. Öğrt. Spor veSağlık ve Hizm. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.'neverdiği senetler nedeniyle borçlu olmadığınıntespitine karar verilmesi istemiyle 02.11.2017 tarihinde adli yargıyerinde dava açmıştır.
BURSA5. TÜKETİCİ MAHKEMESİ : 07.11.2017 gün, E:2017/333,K:2017/650 sayılı dosyada “Dosyada mevcut delillerindeğerlendirilmesi neticesinde, 670 sayılı KHK'nin 5. maddesinegöre 667 sayılı KHK uyarınca kapatılan ve malvarlığı hâzineye devredilen şirketlerin alacak veborç durumlarını değerlendirme yetkisinin MaliyeBakanlığına verildiği, 675 sayılı KHK'nin 16.maddesine göre idari merciler tarafından verilen bu şekildekikararlar için idari mahkemelerde dava açılabileceği, butür uyuşmazlıkların hiç bir şekilde adliyargıda dava konusu yapılamayacağ” gerekçesiyle"görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine" dairverdiği karar istinaf edilmeksizin 27/12/2017 tarihinde kesinleşmiştir.
Davacıvekili, bu kez aynı istemle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
BURSA1. İDARE MAHKEMESİ : 16.11.2017 gün ve E:2017/1610, K:2017/1748sayılı kararı ile “2576 sayılı Bölgeİdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi MahkemelerininKuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun vergi mahkemeleriningörevlerini belirleyen 5. maddesinin 1. fıkrasında ise, idaremahkemelerinin; vergi mahkemelerinin görevine giren davalarla ilk derecedeDanıştay'da çözümlenecek olanlardışındaki iptal davalarını, tam yargıdavalarını, genel hizmetlerden birinin yürütülmesiiçin yapılan idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavaları ve diğer kanunlarla verilen işleriçözümleyeceği hükmüne yer verilmiştir.
2004sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun, 4.maddesinde,"İcra ve iflas dairelerinin muamelelerine karşıyapılan şikayetlerle itirazların incelenmesi icra mahkemesihakimi yahut kanun gereğince bu görev kendisine verilmiş olanhakim tarafından yapılır." düzenlemesine yerverilmiştir.
Yukarıdaanılan hükümler gereği, icra takibi yapılmasınailişkin itirazların yetkili ve görevli adli yargı yerlerine(İcra Mahkemesine) yapılması gerektiğinde duraksamaolmayıp. Bursa 3. İcra Müdürlüğü'nceyapılan icra takibinin ve dayanağı işlemin iptali istemineilişkin davanın görüm veçözümünün, adli yargı yerine ait olduğusonucuna varılmaktadır.
Açıklanannedenlerle davanın, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Yasasının 15/1-a. maddesi hükmü uyarıncagörev yönünden reddine" dair verdiği kararın daistinaf başvurusunun İstanbul Bölge İdare Mahkemesi 7.İdare Dava Dairesinin 20/03/2018 gün, E:2017/2469, K:2018/508sayılı kararla reddilmemesi üzerine kesinleştiğianlaşılmıştır.
Davacıvekili Bursa 1. İdare Mahkemesine verdiği 13/06/2018 tarihlidilekçesiyle görev uyuşmazlığınıngiderilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurulmasını talep etmiş olmakla, dava dosyalarıBursa 1. İdare Mahkemesinin 21.09.2018 tarih ve E:2017/1610sayılı üst yazısı ile Mahkememizegönderilmiş, başvuru 05.10.2018 tarihinde Mahkememizdekayıt altına alınmıştır.
İNCELEMEVE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi’nin, Başkan Hicabi DURSUN, Üyeler:Şükrü BOZER, Mehmet AKSU, Birol SONER, Süleyman HilmiAYDIN, Aydemir TUNÇ ve Nurdane TOPUZ'un katılımlarıylayapılan 22.10.2018 günlü toplantısında:
l-İLK İNCELEME :
Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; adli ve idari yargıyerleri arasında 2247 sayılı Yasa'nın 14. maddesindeöngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, adli ve idari yargıdosyalarının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarakdavacı vekilinin istemi üzerine son görevsizlikkararını veren mahkemece Uyuşmazlık Mahkemesinegönderildiği ve usule ilişkin işlemlerde herhangi birnoksanlık bulunmadığı anlaşıldığındangörev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ : Raportör-Hakim EnginSELİMOĞLU'nun, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonraGEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava,idarece kambiyo senedine dayalı olarak yapılan icra takibi nedeniyledavacının borçlu olmadığının tespitiistemiyle açılmıştır.
2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun;
"İdaridava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı"başlıklı 2. maddesinde: İdari dava türlerişunlardır:
a)İdarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu vemaksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenlertarafından açılan iptal davaları,
b)İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel haklarıdoğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargıdavaları"
2004sayılı İcra ve İflas Kanununun;
"MenfiTespit ve İstirdat Davaları" başlıklı 72.maddesinde: "Borçlu, icra takibinden önce veya takipsırasında borçlu bulunmadığını ispatiçin menfi tesbit davası açabilir...
...Takibeitiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmışolması yüzünden borçlu olmadığı birparayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs,ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumihükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriyealınmasını istiyebilir.
Menfitesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğuyer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalınınyerleşim yeri mahkemesinde deaçılabilir" Hükümlerine yer verilmiştir.
Dosyalarınincelenmesinde; davacının öğrenimçağındaki kızını daha sonra OHAL KHK'sıile kapatılan Bedi Özel Eğt. Öğrt. Spor veSağlık ve Hizm. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.nezdindeki okula kaydettirdiği, bununkarşılığında bir miktar peşin ödemeyapıp, kalan kısım için bono tanzim edildiği,bilahare kızını başka bir okula kaydettirdiği,sözkonusu şirketin devlete devredilmesinden sonra da idarecedavacı aleyhine kambiyo senetlerine özgü icra takibinegirişildiği, davacının da kesinleşen icra takibisonrası borçlu olmadığının tespiti istemiyledava açtığı anlaşılmıştır.
Tümbu açıklamalar ışığında;davacının senetlerin iptali için idareyeyaptığı başvurunun reddine ilişkin işlemle ilgilidava açmadığı, davacının talebinin 2577sayılı Yasanın 2/1 maddesinde belirtilen dava türleriyleilgili olmadığı, İcra İflas Kanununun 72. maddesindetanımlanan borçlu olmadığının tespitine dairolduğu, bu davanın da aynı maddenin son fıkrasıgereği adli yargı yerinde çözümlenmesigerektiği sonucuna varılmıştır.
SO N U Ç : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle, Bursa 5. TüketiciMahkemesi’nin 07.11.2017 gün ve E:2017/333, K:2017/650sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,22.10.2018 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
SüleymanHilmi Aydemir Nurdane
AYDIN TUNÇ TOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy