T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2018 / 592
KARAR NO : 2018 / 661
KARAR TR : 22.10.2018
ÖZET : Davacı kooperatifin kredi borçlusu hakkında yürüttüğü icra takibi sırasında tahsil edilen cezaevi yapı ve tahsil harçlarının, yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
KARA R
Davacı :7.. Sayılı Nizip Tarım Kredi Kooperatifi
Vekili :Av. M. D.
Davalı :Adalet Bakanlığı
Vekili :Av. O. I.
OLAY: Davacı vekili dilekçesinde özetle; Davacı kooperatiftarafından kullandırılan kredilerin ödenmemesi sebebiylekredi borçluları aleyhine Gaziantep 13. İcra MüdürlüğününE.2016/125246 sayılı dosyasında başlatılan takipsırasında yapılan tahsilat üzerinden hesaplanaraködenen tahsil ve cezaevi yapı harcı bedellerinin ödemetarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesine kararverilmesi istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
DavalıAdalet Bakanlığı vekili süresi içinde verdiğisavunma dilekçesinde; İcra İflas Kanununun 16. maddesiuyarınca icra dairesince yapılmış ve tahsil edilmişharç işleminden dolayı İcra Mahkemesinde davaaçılması gerektiği, dolayısıylauyuşmazlığın çözüm vegörümünde Adli Yargının görevli olduğugörüşüyle davanın görev yönünden reddigerektiğini savunmuştur.
GAZİANTEP1. VERGİ MAHKEMESİ : 19.03.2018 gün ve E:2017/425sayılı dosyasında; “…Devletin, icra hukukundakifaaliyetine karşılık aldığı para olaraktanımlanan "İcra ve İflas Harçları" 492sayılı Harçlar Kanununun birinci kısmında,yargı harçları bölümünde, 2-37'nci maddelerdedüzenlenmiş, (1) sayılı Tarifenin yargıharçları kısmının (B/l) bölümündesöz konusu harçlar, icra takibi sırasında ve takibinniteliğine göre başvurma harcı, peşin harç,icra tahsil harcı ve yerine getirme harcı olaraksınıflandırılmıştır. Aynı Yasanın26'ncı maddesinde yargı harçlarının, harca konuişlemleri yapan mahkeme veya daire tarafından alınacağı,28'inci maddesinde icra takiplerinde icra tahsil harcının,alacağın ödenmesi sırasında; ödemeyapılmayan hallerde harç alacağınındoğduğu tarihinden itibaren 15 gün içindeödeneceği, harç alacağının, icranın yerinegetirilmesiyle doğacağı belirtilmiştir.
Devletin,ceza evleriyle mahkeme binalarının inşasıkarşılığı olarak aldığı harç,2548 sayılı Kanun uyarınca alınmakta olup, adıgeçen Kanunun 1. maddesinde, icra dairelerince, miktar ve kıymetimuayyen olan ilamlı ve ilamsız alacaklardan tahsil olunanparanın %2'si ve kıymeti muayyen olmayan ilamlarınicrasından ise tahsil harcının yarısı nispetindealınacağı, 3. maddesinde ise, alınacakharçların makbuz karşılığı tahsilolunacağı, ancak Tahsili Emval Kanununa tevkifan yapılacaktahsilatın Mâliyece emanet hesabına kaydolunarak tahsilinitakip eden ayın 15. gününe kadar Ziraat Bankasına tevdiolunacağı hükme bağlanmış bulunmaktadır.
Diğeryandan, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 15. maddesininbirinci fıkrasında; icra ve iflas harçlarının kanunlatayin edileceği, kanunda hilafı yazılı değilse,bütün harç ve masrafların borçluya ait olupneticede ayrıca hüküm ve takibe hacet kalmaksızıntahsil olunacağı; 16. maddesinde de kanunun hallini mahkemeyebıraktığı hususlar müstesna olmak üzere, icra veiflas dairelerinin yaptığı muameleler hakkında, kanunamuhalif olmasından veya hadiseye uygun bulunmamasından dolayıtetkik merciine şikayet olunabileceği hükümleri yeralmıştır.
Kesinleşenbir alacağın tahsilinin, Devlet eliyle sağlanmasıiçin oluşturulan kurumlar olarak nitelendirilen "İcraMüdürlükleri"nin usul ve yasaya aykırıişlemlerinden zarar gören; sadece alacaklı ve borçludeğil hukuki yararı olan herkese tanınmış olan“şikayet” müessesesi, kural olarak kanundaöngörülen süre içerisinde icra hukuk mahkemesineyapılan, icra takip hukukuna özgü bir yoldur. Şikayettekiamaç, hatalı olan icra işlemlerinin düzeltilmesiolduğundan, icra mahkemesi, dosya üzerinden yapacağıinceleme sonucunda, icra müdürlüğününişlemini yasaya uygun bularak şikayeti reddedebileceği gibi icramüdürlüğü işlemini iptal etme, kaldırma veyatalep edilen işlemin icra müdürlüğünce yerinegetirilmesine şeklinde karar verebilmekte olup düzenlemenin; ilgilimemurların, İcra ve İflas Kanununun uygulanmasıçerçevesinde gerçekleştirdikleri işlemlerin,icra dosyası üzerinden, icra tetkik merciince denetlenmesininsağlanmasına yönelik olduğu açıktır.
Birkısım kamu hizmetlerinden yararlananlar tarafından, bu hizmetinmaliyetine, kanunla belirlenen miktar veya oranlarda katılmak üzere ödenenkamu geliri niteliğindeki harçlar. Anayasanın73'üncü maddesi uyarınca mali yükümlülükkapsamına girdiğinden, bunların tahsiline ilişkin davalarlabirlikte gereksiz olarak ödendiği ya da kanuna ve usuleaykırı olarak tahsil edildiği iddiasıyla idareyekarşı açılacak davaların da niteliğigereği idari yargı yerlerinde görülüpçözümlenmeleri gerekmektedir.
Dosyanınincelenmesinden, davacı Tarım Kredi Kooperatifi tarafındankullandırılan kredilerin geri ödenmemesi nedeniyle, krediborçlusu Ahmet Çekirge ve diğer müteselsilkefil/müşterek borçlular aleyhine başlatılan icratakibi sonucunda borçlu Ahmet Çekirge adınakayıtlı ipotekli taşınmazın satışınailişkin ihalede, taşınmazın davacı Kurumtarafından alacağına mahsuben satınalındığı ve tapuda alacaklı adına tescilitalebinde icra müdürlüğü tarafından tahsilharcı ve cezaevi yapı harcı istendiği, davacı kurumunanılan harçlardan muaf olduğunu ileri sürerek kendisindenharç alınmamasını talep ettiği, talebinin ilgiliicra müdürlüğünce reddedilmesi üzerine de icramemurunun muamelesine karşı Gaziantep 1. İcra Hukuk Mahkemesi'neşikâyet yolu ile başvuruda bulunduğu, şikayetin reddiüzerine istinaf talebi ile Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvurulduğu,Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi tarafından istinafbaşvurusunun reddine karar verildiği, davacı kurumunihtirazı kayıt ileri sürerek ödemiş olduğu(Gaziantep 13. İcra Dairesi aracılığıyla sorumlusıfatıyla tahsil edilen) cezaevi yapı harcının vetahsil harcının yasal faizi ile iadesi istemiyle Vergi DairesiMüdürlüğü'ne karşı Mahkememiz nezdindebakılmakta olan işbu davayı açtığı,Mahkememizce cezaevi yapı harcına ilişkin olarak AdaletBakanlığı'nın hasım mevkiinealındığı ve dava dilekçesinin tebliğedildiği, Adalet Bakanlığı'nın süresinde verdiğisavunma dilekçesi ile bakılmakta olan davarım adli yargıyerinin görevinde olduğunu belirterek görev itirazındabulunduğu anlaşılmıştır.
Olayda,davacı kurum tarafından öncelikle icra memurunun muamelesinekarşı şikayet sürecinin işletildiği ve memurunmuamelesinde hukuka aykırılık bulunmadığıyönündeki İcra Hukuk Mahkemesi kararınınkesinleşmesi üzerine de dava konusu harçlarınihtirazı kayıtla ödendiği görülmekle birlikte,harca konu işlemlerin usul ve esas yönlerinden hukukaaykırı olduğuna dair bir iddia ileri sürülmediğigibi; davacı tarafından, kullandırdığı kredilerinteminatı olan taşınmazın ihale yolu ilesatışı sırasında bu taşınmazı alacağınamahsuben satın alması nedeniyle kendisinden harçalınmaması gerektiği iddia edilerek, harcın tahsilineilişkin idari işlemin iptali ve icramüdürlüğünce sorumlu sıfatıyla tahsil edilenharem iadesine karar verilmesi istemiyle vergi dairesimüdürlüğüne karşı dava açıldığıanlaşılmaktadır. Bu durumda, icra dairesininyürüttüğü takip sonucuna göre sorumlu sıfatıylagerçekleştirdiği vergilendirme işlemi niteliğindekiharç tahsilatlarının, İcra ve İflas Kanunu'nunuygulanması işlemi olarak değerlendirilmesine olanakbulunmamaktadır.
Buitibarla, harç alınmasına dayanak gösterilensatış işleminin usul ve yasaya aykırılığıiddiasından kaynaklanmayan, dolasıyla da icra dosyasının bukapsamda incelenmesini gerektirmeyen; kamu hizmetikarşılığında, kamu gücü kullanılmaksuretiyle tek yanlı olarak tahsil edilen harçların iadesiistemine ilişkin olan uyuşmazlığın görüm veçözümünün, 2577 sayılı Yasanın 2 ve2576 sayılı Kanunun 6'ncı maddeleri uyarınca idariyargı içerisinde yer alan vergi mahkemesinin görevinegirdiği, dolayısıyla Mahkememizin görev alanındabulunduğu sonucuna varılmıştır” şeklindekigerekçe ile davalı idarenin görev itirazının reddinekarar vermiştir.
Davalıvekili tarafından,süresi içinde verilen dilekçe ileolumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemiyle başvuruda bulunulmasıüzerine dilekçe, dava dosyası ile birlikte YargıtayCumhuriyet Başsavcılığı’nagönderilmiştir.
YARGITAYCUMHURİYET BAŞSAVCISI; “(…) İcraharçları, 492 Sayılı Harçlar Kanununun birincikısmında, yargı harçları bölümünde, 2ilâ 37. maddelerde düzenlenmiş; 19/06/1932 tarihli ve 2128sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2004 Sayılıİcra ve İflas Kanununun 15/1. maddesinde; “İcra ve iflasharçlarını kanun tayin eder. Kanunda hilafıyazılı değilse, bütün harç ve masraflarborçluya ait olup neticede ayrıca hüküm ve takibe hacetkalmaksızın tahsil olunur.” denilmiştir.
492sayılı Kanuna bağlı (1) sayılı tarifeninyargı harçları kısmının (B/l)bölümünde düzenlenmiş bulunan “İcraharçları”; icra takibi sırasında ve takibin niteliğinegöre başvurma harcı, peşin harç, icra tahsilharcı ve yerine getirme harcı olarak düzenlenmiştir.Aynı Yasanın, "Nispi Harçlarda ÖdemeZamanı" başlığını taşıyan 28.Maddesinde; "(1) sayılı tarifede yazılı nispiharçlar aşağıdaki zamanlarda ödenir. (...) b)İcra Tahsil Harcı, İcra takiplerinde Tahsil Harcıalacağın ödenmesi sırasında, ödemeyapılmayan hallerde harç alacağınındoğması tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenir./Harç alacağı icranın yerine getirilmesiyle doğar.Konunun değeri üzerinden alınacak iflas Harçlarındada bu bent hükümleri uygulanır.” denilmiş; 29.maddesinde ise, peşin harçların, takip sonunda alınacakasıl harca mahsup olunacağı belirtilmiştir.
492sayılı Kanunun “Öze/ KanunlardakiHükümler” başlığını taşıyan123. maddesinde, "Özel kanunlarla harçtan muaf tutulankişilerle, istisna edilen işlemlerden harç alınmaz./ .../ Anonim, eshamlı komandit ve limited şirketlerin kuruluş,sermaye artırımı, birleşme, devir, bölünme venev'i değişiklikleri nedeniyle yapılacak işlemler ile Esnafve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (Bu kooperatifler ile KrediGaranti Fonu İşletme ve Araştırma Anonim Şirketitarafından bankalardan kullandırılacak krediler içinverilecek kefaletler dahil) bankalar, yurt dışı kredikuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacakkredilere, bunların teminatlarına ve geri ödenmelerineilişkin işlemler (yargı harçları hariç) buKanunda yazılı harçlardan müstesnadır./ ... / Bumaddede veya diğer kanunlarda yer alan harçtan muafiyeteilişkin hükümler, bu Kanunun (1) sayılı Tarifesinin “(A)Mahkeme Harçları” bölümünün (V)numaralı fıkrasındaki “keşif harcı” ve (1)sayılı Tarifesinin "B) İcra ve iflas harçları” bölümünün (lll) numaralıfıkrasındaki “haciz, teslim ve satış harcı” bakımından uygulanmaz..." hükmüne yerverilmiştir.
Öteyandan, 2548 sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binalarıİnşası Karşılığı Olarak Alınacak Harçlarve Mahkûmlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun1. maddesinde; "İcra dairelerince miktar ve kıymeti muayyen olanilamlı ve ilamsız alacaklardan tahsil olunan paranın % 2 si ve kıymetimuayyen olmıyan ilamların icrasından tahsil harcınınyarısı nisbetinde harç alınır. Maktu harçlarilamın icraya konulduğu zaman peşin olarak alınır. /Bu harçlar borçluya yükletilemez ve mahkûmunbihmeblağ birmilyon liradan aşağı olursa bundan harçalınmaz." hükmüne yer verilmiştir.
Diğertaraftan, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun“Şikâyet ve Şartlar" başlıklı 16.maddesinde; “Kanunun hallini mahkemeye bıraktığıhususlar müstesna olmak üzere icra ve iflas dairelerininyaptığı muameleler hakkında kanuna muhalif olmasındanveya hadiseye uygun bulunmamasından dolayı icra mahkemesineşikâyet olunabilir. Şikâyet bu muamelelerinöğrenildiği tarihten yedi gün içindeyapılır./ Bir hakkın yerine getirilmemesinden veya sebepsizsürüncemede bırakılmasından dolayı her zamanşikâyet olunabilir.”; “Şikâyet üzerine yapılacakmuameleler başlıklı 17/.1 maddesinde‘‘‘'Şikâyet tetkik merciince, kabul edilirseşikayet olunan muamele ya bozulur, yahut düzeltilir''’',‘‘‘'Tetkik mercii başlıklı 4/1. maddesinin ilkcümlesinde ise: “İcra ve iflâs dairelerinin muamelelerinekarşı yapılan şikâyetlerle itirazlarınincelenmesi icra tetkik mercii hâkimi yahut kanun gereğince bugörev kendisine verilmiş olan hâkim tarafındanyapılır” denilmiştir.
Davaya konuolayda, kooperatif tarafından kullandırılan kredilerinödenmemesi sebebiyle kredi borçluları aleyhine Gaziantep 13.İcra Müdürlüğünün E.2016/125246sayılı dosyasında başlatılan takipte, ödenen2.170,88 TL tahsil harcı ve cezaevi yapı harcınıntarafına iadesine karar verilmesi istemiyle davaaçtığı anlaşılmaktadır. Yukarıdayapılan açıklamalar ışığında,İcra Müdürlüğü tarafındanyürütülen takip sonucu harç alınmasıişleminin kanuna aykırılığı iddiasının,şikâyet yolu ile İcra Mahkemesindeçözümleneceği; Mahkemenin, incelemeyi söz konusuicra dosyası üzerinden yaparak, anılan işlemin Kanuna uygunolup olmadığı hususunda karar vereceği, adliyargılamanın bir parçasını oluşturan buuyuşmazlığın, İcraMüdürlüğünün tesis ettiği bir işlemdenkaynaklandığı gözetildiğinde, bu işlemin yasayauygun olup olmadığının adli yargı yerinceçözümlenmesinin gerektiği kanaatinevarılmıştır. Davacının, aynı konuyla ilgiliolarak ilgili icra hukuk mahkemesinde şikâyet yolunukullanmış olması bu kanaati değiştirmemektedir.
UyuşmazlıkMahkemesinin 20/02/2017 tarihli ve E.2016/523, K.2017/13 sayılıkararında da aynı hususların vurgulandığıgörülmektedir.
Açıklanannedenlerle, açılan davanın adli yargı yerindegörüm ve çözümü gerekmektedir”şeklindeki gerekçe ile 2247 sayılı Kanunun 10 ve 13.maddeleri gereğince, olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına, dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi Başkanlığına gönderilmesine karar vererek28/08/2018 gün ve 2018/35952 sayılı görüşyazısı ile Mahkememize başvurmuş, başvuru 04/09/2018tarihinde kayıt altına alınmıştır.
İNCELEMEVE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi’nin, Başkan Hicabi DURSUN,Üyeler: Şükrü BOZER, Mehmet AKSU, Birol SONER,Süleyman Hilmi AYDIN, Aydemir TUNÇ ve Nurdane TOPUZ'unkatılımlarıyla yapılan 22.10.2018 günlütoplantısında:
l-İLK İNCELEME :
Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; davalı AdaletBakanlığı vekilinin anılan Yasanın 10/2 maddesindeöngörülen yönteme uygun olarak yaptığıgörev itirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilensüre içinde başvuruda bulunması üzerineYargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nca 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından, görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ : Raportör-Hakim Engin SELİMOĞLU'nun,davanın çözümünde idari yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava,davacı kooperatifin kredi borçlusu hakkındayürüttüğü icra takibi sırasında ödenentahsil ve cezaevi yapı harçlarının, muafiyetgerekçesiyle yasal faizi ile birlikte iadesine karar verilmesi istemiyleaçılmıştır.
Harç;Kanunda yazılı belirli mercilerin, kanuna dayanarakyaptıkları belirli işlemler için, ilgililerin yinekanunda yazılı tarifelere göre yerine getirmek zorundabulundukları mali bir yükümlülüktür.
17.7.1964tarih ve 11756 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarakyürürlüğe giren 2.7.1964 tarih, 492 sayılıHarçlar Kanunu’nun gerekçesinde harçların;mahiyetleri bakımından teorik olarak kamu alacağıkategorisini teşkil ettikleri belirtildikten sonra harcı doğuranolayın, yapılan bir kamu hizmeti olduğuna işaretedilmiş;ancak, bir hizmetin harç konusu olabilmesi için;kişinin bir kamu müessesinden faydalanması, kişiye kamueliyle özel bir yarar sağlanması, kamu idaresinin kişininbir işiyle uğraşması yani ferde bir hizmet vermesiningerektiği;bu esaslara göre harcın, kişilerin özelmenfaatlerine ilişkin olarak kamu müesseseleri ve hizmetlerindenfaydalanmaları karşılığında yaptıkları ödemelerolduğu ifade edilmiştir.
Davakonusu icra harçları öğretide;Devletin, icra hukukundakifaaliyetine karşılık aldığı para olaraktanımlanmış; İcra ve İflas Harçları 492Sayılı Harçlar Kanununun birinci kısmında,yargı harçları bölümünde, 2-37.maddelerdedüzenlenmiş; 19.6.1932 tarih ve 2128 sayılı Resmi Gazetedeyayımlanan 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun15. maddesinin birinci fıkrasında; “İcra ve iflasharçlarını kanun tayin eder. Kanunda hilafıyazılı değilse, bütün harç ve masraflarborçluya ait olup neticede ayrıca hüküm ve takibe hacetkalmaksızın tahsil olunur.” denilmiştir.
492sayılı yasaya bağlı (1) sayılı tarifeninyargı harçları kısmının (B/1)bölümünde düzenlenmiş bulunan “İcraharçları”; icra takibi sırasında ve takibinniteliğine göre başvurma harcı, peşin harç,icra tahsil harcı ve yerine getirme harcı olarakdüzenlenmiştir.Aynı Yasanın, "Nispi HarçlardaÖdeme Zamanı" başlığınıtaşıyan 28. Maddesinde; "(1) sayılı tarifedeyazılı nispi harçlar aşağıdaki zamanlardaödenir. (…) b) İcra Tahsil Harcı, İcra takiplerindeTahsil Harcı alacağın ödenmesi sırasında, ödemeyapılmayan hallerde harç alacağınındoğması tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenir./Harç alacağı icranın yerine getirilmesiyle doğar.Konunun değeri üzerinden alınacak İflasHarçlarında da bu bent hükümleri uygulanır.”denilmiş; 29.maddesinde ise, peşin harçların, takipsonunda alınacak asıl harca mahsup olunacağıbelirtilmiştir.
Birkamu hizmetinden dolayı harç alınabilmesi, bu hizmetin kanunlabelirlenmesine ve bu hususla ilgili harç alınmasınailişkin düzenlemelerin de, kanunda yer almasına bağlıdır.Nitekim T.C. Anayasası’nın 73.maddesinde; "Vergi, resim,harç ve benzeri mali yükümlülükler kanunla konulur,değiştirilir veya kaldırılır." hükmünüiçermektedir.
2548sayılı Ceza Evleriyle Mahkeme Binaları İnşasıKarşılığı Olarak Alınacak Harçlar veMahkûmlara Ödettirilecek Yiyecek Bedelleri Hakkında Kanunun 1.maddesinde; "İcra dairelerince miktar ve kıymeti muayyenolan ilamlı ve ilamsız alacaklardan tahsil olunan paranın % 2 sive kıymeti muayyen olmayan ilamların icrasından tahsilharcının yarısı nisbetinde harç alınır...
Buharçlar borçluya yükletilemez..." hükmüne yerverilmiştir.
2004sayılı İcra ve İflas Kanununun:
“Tetkikmercii” başlıklı 4. maddesinde:“İcra veiflâs dairelerinin muamelelerine karşı yapılanşikâyetlerle itirazların incelenmesi icra tetkik merciihâkimi yahut kanun gereğince bu görev kendisine verilmişolan hâkim tarafından yapılır. İş durumunungerekli kıldığı yerlerde Hâkimler ve SavcılarYüksek Kurulunun olumlu görüşü ile AdaletBakanlığınca icra tetkik merciinin birden fazla dairesikurulabilir. Bu durumda icra tetkik mercii dairelerinumaralandırılır. İcra tetkik merciinin birden fazladairesi bulunan yerlerde iş dağılımı ve bunailişkin esaslar, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kuruluncabelirlenir. Her icra tetkik mercii hâkimi, kendisine AdlîYargı Adalet Komisyonu Başkanlığıncadönüşümlü olarak bağlanan icra ve iflâsdairelerinin muamelelerine yönelik şikâyetleri ve itirazlarıinceler, bu dairelerin gözetim ve denetimlerini yapar, idarîişlerine bakar. İcra yetkisini haiz sulh mahkemelerinin muamelelerinekarşı vuku bulacak şikâyet ve itirazların tetkikmercii o mahkemenin hâkimidir"
“Şikâyetve Şartlar” başlıklı 16. maddesinde; “Kanununhallini mahkemeye bıraktığı hususlar müstesna olmaküzere İcra ve İflas dairelerinin yaptığımuameleler hakkında kanuna muhalif olmasından veya hadiseye uygunbulunmamasından dolayı icra mahkemesine şikâyetolunabilir. Şikâyet bu muamelelerin öğrenildiği tarihtenyedi gün içinde yapılır. Bir hakkın yerinegetirilmemesinden veya sebepsiz sürüncemedebırakılmasından dolayı her zaman şikâyetolunabilir.” hükmü yer almaktadır.
“Şikâyetüzerine yapılacak muameleler”başlıklı 17.maddesinde de; “Şikâyet tetkik merciince, kabul edilirseşikâyet olunan muamele ya bozulur yahut düzeltilir. Memurunsebepsiz yapmadığı veya geciktirdiği işlerinicrası emrolunur.”
Hükümlerineyer verilmiştir.
2576sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri veVergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanunun"Vergi Mahkemelerinin Görevleri" başlıklı 6.maddesinde, Vergi Mahkemelerinin genel bütçeye, il özelidareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim ve harçlar ilebenzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları iletarifelere ilişkin davalarla, bu konularla ilgili olarak 6183sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü HakkındaKanunun uygulanmasına ilişkin davaları ve diğer kanunlarlaverilen işleri çözümleyeceği hükmüne yerverilmiştir.
Halböyle iken, İcra Müdürlüğü tarafındanyürütülen takibe ilişkin olarak yapılan tahsilatsonucunda icra müdürlüğünce tahsil ve cezaeviyapı harcı kesilmesine dair işleminin, kanunaaykırılığı iddiasının şikâyetyolu ile İcra Mahkemesinde çözümleneceği,mahkemeninincelemeyi,söz konusu icra dosyası üzerinde yaparak, anılanişlemin kanuna uygun olup olmadığı hususunda kararvereceği kuşkusuzdur. Adli yargılamanın birparçasını oluşturan bu uyuşmazlığın,İcra Müdürlüğünün tesis ettiği birişlemden kaynaklandığı gözetildiğinde, buişlemin yasaya uygun olup olmadığının adli yargıyerince çözümlenmesinin gerektiği sonucunavarılmıştır. Aynı konuya ilişkin olarakdavacı vekilinin adli yargı yerine yaptığımüracaat üzerine, Gaziantep 1.İcra Hukuk Mahkemesinceverilmiş kesinleşmiş bir red kararının bulunmasıidari yargı yerini görevli hale getirmemektedir.
Mahkememizinemsal nitelikteki E:2016/523, K:2017/13 sayılı ilamı da buyöndedir.
SO N U Ç : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle, Yargıtay CumhuriyetBaşsavcısı’nın başvurusunun kabulü ileGaziantep 1. Vergi Mahkemesince verilen 19.03.2018 gün ve E:2017/425sayılı GÖREVLİLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 22.10.2018gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Hicabi Şükrü Mehmet Birol
DURSUN BOZER AKSU SONER
Üye Üye Üye
SüleymanHilmi Aydemir Nurdane
AYDIN TUNÇ TOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy