T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2018/116
KARAR NO : 2018/337
KARAR TR: 28.05.2018
ÖZET : Davacılara ait ruhsatsız yapılara davalı idarece kamulaştırmasız elatıldığından bahisle tazminat istemiyle açılan davanın İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacılar : 1-H.D.
2-N.D.
3-İ.D.
4-S.D.
Vekili : Av. M.Z.
Davalı :Altındağ Belediye Başkanlığı
Vekili :Av. İ.G.
O L A Y : Davacı vekili dava dilekçesindeözetle; Ankara İli, Altındağ İlçesi,Hacılar (Ulubey) Mahallesi, 882. Sokak, No:35 ve 35/A adresinde bulunandavacılara ait ruhsatsız yapılara davalı idarecekamulaştırmasız el atılması nedeniyle fazlayailişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 36.288,00.-TLtazminatın davalı idareden dava tarihinden itibaren işletilecekyasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesi istemiyle 31.3.2017tarihinde adli yargı yerinde dava açmıştır.
Davalı İdare vekili, süresinde verdiği cevapdilekçesinde görev itirazında bulunmuştur.
ANKARA 23. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 24.10.2017 günve E:2017/148 sayı ile, davalı vekilinin yargı yoluitirazının reddine karar vermiştir.
Davalı vekilince süresi içerisinde verdiği beyandilekçesinde, davada idari yargının görevli olduğuileri sürülerek, olumlu görevuyuşmazlığının çıkarılmasıyolundaki süresi içindeki dilekçesi üzerine, davadosyası Danıştay Başsavcısınagönderilmiştir.
DANIŞTAY BAŞSAVCISI; 5.1.2018 gün ve E:2018/2 sayıile, uyuşmazlığın, davacılara ait ruhsatsızyapıların imar planında sağlık alanındakalması nedeniyle alınan yıkım kararı gereğinceyıktırılmasından dolayı tazminat ödenipödenmeyeceğine ilişkin bulunması nedeniyle 3194sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca ruhsatsızyapının yıktırılmasına yönelik olarak tesisedilen bir idari işlem olan encümen kararının uygulanarakdavacının yapısınınyıktırılmasından doğan zararın tazminine ilişkinbulunan davanın, imar mevzuatı hükümleriçerçevesinde çözümlenmesi gerektiğinin; budurumda; imar uygulaması sonucunda uğranıldığıöne sürülen zararın tazminine ilişkin bulunandavanın, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu'nun 2'nci maddesinin l'inci fıkrasının (b) bendinde yeralan "İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılantam yargı davaları" hükmü gereğince idariyargı yerinde görülmesi gerektiği; 2247 sayılıYasa'nın 10'uncu maddesi uyarınca olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine kararvermiştir.
Başkanlıkça, 2247 sayılı Yasanın 13.maddesine göre Yargıtay CumhuriyetBaşsavcısı’nın da yazılıdüşüncesi istenilmiştir.
YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCISI; 26.4.2018 gün veYY-2018/13574 sayı ile, ; dava konusu olayda, imar uygulaması sonucu3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarıncayıkım işlemi tesis edildiği, davacıya ait hissenin başkaimar parselinden karşılandığıanlaşılmış olup, ruhsatsız olarak yapılanyapılar için yapı maliyet bedeli ödenipödenmeyeceğine, dolayısıyla imar uygulaması sonucundauğranılan zararın tazminine yönelik bulunan davanın,2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2/1.bmaddesinde yer alan "İdari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafındanaçılan tam yargı davaları" kapsamında idariyargı yerince çözümlenmesi gerektiği;Uyuşmazlık Mahkemesinin 10/04/2017 tarih ve E.-K.2017/146-219sayılı kararında da aynıhususlarınvurgulandığı; bu nedenle, DanıştayBaşsavcılığının 2247 sayılı Kanunun 10.maddesi gereğince yapmış olduğu başvurunun kabulüile Ankara 23. Asliye Hukuk Mahkemesinin 24/10/2017 tarih ve 2017/148 Esassayılı görevlilik kararınınkaldırılmasına karar verilmesi gerektiği yönündeyazılı düşünce vermiştir.
Dava dosyası DanıştayBaşsavcılığının 5.1.2018 gün ve E:2018/2sayılı üst yazısı ile Mahkememizegönderilmiş olup, 12.2.2018 tarihinde kaydagirmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Nuri NECİPOĞLU’nunBaşkanlığında, Üyeler: Şükrü BOZER,Mehmet AKSU, Suna TÜRE, Alaittin Ali ÖĞÜŞ,Süleyman Hilmi AYDIN ve Turgay Tuncay VARLI’nın katılımlarıylayapılan 28.05.2018 günlü toplantısında:
l-İLK İNCELEME: Başvuru yazısı ve davadosyası üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, davalı idareninanılan Yasa’nın 10/2 maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine DanıştayBaşsavcılığınca, 10. maddede öngörülenbiçimde olumlu görev uyuşmazlığıçıkarıldığı anlaşılmaktadır.Usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığındangörev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim GülşenAKAR PEHLİVAN’ın, davanın çözümündeidari yargının görevli olduğu yolundaki raporu iledosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ ile Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada idari yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, Ankara İli, Altındağ İlçesi,Hacılar (Ulubey) Mahallesi, 882. Sokak, No:35 ve 35/A adresinde bulunandavacılara ait ruhsatsız yapılara davalı idarecekamulaştırmasız el atıldığından bahisleaçılan tazminat istemine ilişkindir.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun"Ruhsatsız veyaruhsat ve eklerine aykırı olarak başlanan yapılar"başlıklı 32. maddesinde;
"Bu Kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadanyapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıyabaşlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırıyapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce(...) (3) tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu durumamuttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andakiinşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaatderhal durdurulur.
Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerineasılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmişsayılır. Bu tebligatın bir nüshasıda muhtarabırakılır.
Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapısahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsatalarak, belediyeden veya valilikten mühürünkaldırılmasını ister.
Ruhsata aykırılık olan yapıda, buaykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsatalındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu,inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür, belediye veyavalilikçe kaldırılır ve inşaatın devamınaizin verilir.
Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veyaruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulukararını müteakip, belediye veya valilikçeyıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsiledilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacıların paydaşıolduğu 24036 ada, 4 parsel sayılı taşınmazüzerinde ruhsatsız yapılarının bulunduğu, 2981sayılı Yasa uyarınca yapılan imar affı başvurususırasında diğer hissedarlardan muvafakatalınmadığı için evraklarıntamamlanamadığı ve başvurunun geçersizsayıldığı, bölgede yapılan imar uygulamasısonucu davacıların payına karşılık başka biryerden arsa tahsis edildiği, imar planında davacılarınyapılarının bulunduğu parselin sağlık alanıolarak belirlendiği, 20.01.2016 günlü, 64-3 sayılıAltındağ Belediye Encümeni kararı ile de imar planındasağlık alanında kalan davacılara ait ruhsatsızyapıların 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesigereğince yıktırılmasına karar verildiği, bukarar uyarınca ruhsatsız yapılarınyıkıldığından bahisle bedellerinin tazmini istemiyledavanın açıldığıanlaşılmaktadır.
Davacılar vekili tarafından, Altındağ BelediyesiFen İşleri Müdürlüğü 46879524-03.01.1471sayı ve 25.01.2016 tarihli yazısı ile 21.01.2016 tarih ve 64-3Karar sayılı Encümen kararı ile birliktemüvekkillerine tebliğ edilerek, tebliğden itibaren 15 güniçinde gecekonduların tahliye ve tasfiyesinin istenilmişolması üzerine, gecekonduların yapı/bina bedellerinin dedavalı belediye başkanlığı tarafındanödenmemiş olması nedeniyle konusu gecekonduların yapıbedellerinin tespiti için Ankara Sulh Hukuk Mahkemesinin 2016/70D.İş numarası ile keşif ve bilirkişi incelemesi iledelil tespiti yaptırılarak bilirkişi raporualdırıldığı; delil tespiti ile aldırılanbilirkişi raporu ile gecekonduların yapı bedelinin 36.288,00-TLolduğunun tespit edildiği; taraflarınca delil tespitiyaptırılmasının hemen akabinde Belediye tarafındanalınan yıkım kararı uygulanarak her iki gecekondunun datamamen yıkıldığı iddia edilerek alacak davasıaçıldığı; DanıştayBaşsavcısı tarafından, davanın, 2981 sayılıİmar ve Gecekondu Mevzuatına Aykırı YapılaraUygulanacak Bazı İşlemler ve 6785 sayılı İmarKanunu'nun Bir Maddesinin Değiştirilmesi Hakkında Kanun ile 3194sayılı İmar Kanunu hükümleri uyarıncaçözümlenmesi gerektiği gerekçesiyle olumlugörev uyuşmazlığı çıkarıldığıgörülmüştür.
İdarenin yürütmekle yükümlübulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarak uygulamaya koyduğu planve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, su yolları,su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesi, bakımve onarımı sırasında kişilere verdiği zararlarıntazmini istemiyle açılacak davaların görüm veçözümünde, idari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları muhtel olanlar tarafından açılacaktam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapan idariyargı yerleri görevli bulunmaktadır.
Anayasanın 125'inci maddesinin son fıkrasında, idareninkendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekleyükümlü olduğu kurala bağlanmış; 2577sayılı idari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin1'inci fıkrasının (b) bendinde, idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları ihlal edilenler tarafındanaçılan tam yargı davaları, idari dava türleriarasında sayılmıştır.
Bu durumda; davacıların tapulu arsası üzerindebulunan iki adet gecekondunun zilyetlik/tasarruf hakkının davalıBelediye Başkanlığınabırakılarak,gecekonduların yapı bedellerinin dava tarihinden itibarenişletilecek yasal faizi ile birlikte taraflarına ödetilmesiisteminden kaynaklandığı dikkatealındığında; davanın, 2577 sayılı Kanun'un2/1-b maddesinde yer alan idari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları doğrudan zarar görenler tarafındanaçılan tam yargı davaları kapsamında idariyargı yerinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Belirtilen nedenlerle, DanıştayBaşsavcısı’nın başvurusunun kabulü iledavalı Altındağ Belediye Başkanlığıvekilinin görev itirazının reddine ilişkin Ankara 23.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.10.2017 gün ve E:2017/148sayılı yargı yolu itirazının reddine ilişkinkararın kaldırılmasıgerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın çözümündeİDARİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenleDanıştay Başsavcısı’nın BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile davalı Altındağ Belediye Başkanlığıvekilinin görev itirazının reddine ilişkin Ankara 23.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 24.10.2017 gün ve E:2017/148sayılı yargı yolu itirazının reddine ilişkin KARARININKALDIRILMASINA, 28.05.2018 gününde OYBİRLİĞİİLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Nuri Şükrü Mehmet Suna
NECİPOĞLU BOZERAKSU TÜRE
Üye Üye Üye
Alaittin Ali Süleyman HilmiTurgay Tuncay
ÖĞÜŞ AYDIN VARLI
Full & Egal Universal Law Academy