T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2018 / 76
KARAR NO : 2018 / 93
KARAR TR : 26.2.2018
ÖZET : Karayolunda meydana gelen tek taraflı, maddi hasarlı trafik kazasında sigortalı aracın uğradığı hasar bedelini ödeyen sigorta şirketinin, zararın bir kısmının, davalılardan Elazığ Belediye Başkanlığınca giderilmesi isteminden ibaret bulunan rücuen tazminat davasının, 2918 sayılı Yasanın 110. maddesi kapsamında ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : A. Sigorta A.Ş.
Vekili : Av. A.H.A.
Davalılar : 1-Elazığ Belediye Başkanlığı
Vekili : Av. E.S., Av.S.B.
(Sadece
Adli Yargıda):2-Karayolları Genel Müdürlüğü
Vekili :Av. K.Ş.
İhbar Olunan
(Sadece Adli Yargıda): FEDAŞ AŞ.
Vekili : Av. N.Ö.
O L A Y : Davacı vekili; müvekkili şirketesigortalı 23 Y... plakalı aracın, 25.10.2013 tarihinde MustafaPaşa Mahallesi, Varlık sokak üzerinde geri manevra yapmak isterkensokak ortasında bulunan elektrik direğine çarpmasıneticesinde tek taraflı ve maddi hasarlı trafik kazası meydanageldiğini, kaza sonrası tutulan Trafik Kazası Tespit Tutanağında,bu kazanın oluşumunda 23Y... plakalı araçsürücüsü Y.D.'ın 2918 sayılı K.T.K'nın67. maddesini ihlalden kusurlu olduğu, sokak ortasında bulunanelektrik direğine çarpmasından ötürü dekarayolu üzerine trafiği güçleştirecek, trafiğitehlikeye düşürecek bir mania atmak dikmek ve hareketlerdebulunmak yasak olmasından dolayı ilgili kuruluşun kusurluolduğunun belirtildiğini; Belediye sınırlarıiçerisinde yol durumunu düzenlemek ve elektrik direklerinin nereyenasıl dikileceklerini veya söküleceklerini belirleme yetkisi vesorumluluğunun belediyelere ait olduğunu, bu nedenle yolkusurundan kaynaklanan kazada; yolun bakım, onarımındansorumlu kuruluşun sorumsuz davranması ve yolun ortasına elektrikdireği dikilmesi ve/veya konulması nedeniyle trafiği güçleştirmesi,tehlikeye düşürmesi şeklinde hareketlerde bulunulmasınedeniyle davalılardan hangisinin sorumluluğunda ise, tamamen okuruluşun kusurundan dolayı meydan geldiğini; sigortalıbulunan aracın gördüğü hasar nedeniyle 25.10.2013tarihinde 8.569,61-TL ödendiğini; müvekkili sigorta şirketinin,Türk Ticaret Kanunu 1472. maddesi gereğince kanuni halefiyethakkına binaen sigortalısının haklarına halefolmasından dolayı sigortalısına ödediği hasartazminatı miktarı için kazada tamamen kusurlu olan kuruluşakarşı kusuru oranında rücu hakkının bulunduğunu,bu doğrultuda ilgili kuruluşlara rücu mektubugönderilmesine rağmen herhangi bir ödemede bulunulmadığınıifade ederek; fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 8.569,61TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari -avans faizi ilebirlikte tahsili istemiyle 1-Elazığ BelediyeBaşkanlığı ile 2- Karayolları GenelMüdürlüğüne karşı 7.8.2015 tarihinde adliyargı yerinde dava açmıştır.
Dava daha sonra FEDAŞ AŞ.ne de ihbar edilmiştir.
ELAZIĞ 2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ; 9.2.2016gün ve E:2015/316, K:2016/86 sayı ile “(…) Dava Rücuentazminat davasıdır. Açılan davada; davalı BelediyeBaşkanlığı İdari yargının görevliolduğuna dair itirazda bulunmuş olmakla öncelikle hangiyargı yerinin açılan davada görevli olduğu hususuaraştırılmıştır. Yapılan keşif sonucualınan mahkeme denetimine açık ve yeterli olan bilirkişiraporları ve diğer delillere göre; davalı BelediyeBaşkanlığı’nın yol yapımı sonrasıelektrik direğinin kaldırılması ya da uygun yeretaşınması konusundan dava dışı olan FEDAŞA.Ş. irtibata geçerek herhangi bir yazışmayaptığına ya da ihbarda bulunduğuna dair herhangi birevrakın dosyaya yansımamış olduğu, diğerdavalı Karayolları Genel Müdürlüğününise dava konusu kazanın meydana geldiği yerin şehir içisokak içinde olması itibariyle bir sorumluluklarınınbulunmadığı, şehir için sokakların yapım,yönetim ve hizmetlerin devamının sağlanmasıişinin ilgili belediye başkanlığının görevalanı içinde kaldığı, yapılan buaçıklamalar sonucu somut olay değerlendirildiğinde,davacıya kasko sigorta poliçesi ile sigortalı aracındavalı Belediyesinin trafik güvenliği bakımından yolunyapımı ve onarımı sırasında gerekli özenigöstermemesi nedeni ile hasara uğradığını iddiaetmiş olması bakımından KTK’nın 85 vedevamı maddelerinde düzenlenen işletenin hukukisorumluluğuna değil, davalı idare tarafındangörevlerinin tam ve eksiksiz yerine getirilmediği yaniyürütülen kamu hizmetinin kusurlu işletildiği, meydanagelen kazada davalı belediyenin hizmet kusurunun bulunduğu, davalıbelediye açısından açılan davanınuyuşmazlığının çözümününidari yargının görevinde bulunduğu, (YargıtayHGK’nın 2014/17-731 Esas ve 2015/2366 Karar sayılıKararı), davalı KGM için ise öncelikli olarak yargıyeri itirazının değerlendirmesi gerektiği, bu sebeplegörev yönünden dava reddedildiğinden her iki davalılehine aynı sebebe dayalı olarak dava reddedilmiş olmakla tek birvekalet ücreti takdir etmek gerekeceği hususlarında oluşankanaate göre aşağıdaki şekilde hükümkurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıdaaçıklandığı üzere;
Davacının tazminat talepleri hakkındagörevli yargı yerinin İdari Yargı olması sebebiyle2577 sayılı İYUK'un 2. 6100 sayılı HMK'nın 114 ve115. maddeleri gereğince mahkememizin görevsizliğine,davacının İdari Yargı yerinde dava açmaktamuhtariyetine…” karar vermiş, bu karar temyiz edilmeksizinkesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez, fazlaya dair haklarısaklı kalmak kaydıyla, Elazığ 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin2015/316 Esas sayılı dosyasında mahallinde yapılankeşif neticesinde davalı Belediyenin %75 kusurlu olduğubelirtildiğinden, müvekkili şirketin ödemek zorundakaldığı 8.569,61 -TL'nin %75'i olan 6.427,21-TL'nin TTK 1472.maddesi gereğince kanuni halefiyet haklarına binaen ödemetarihi olan 25.10.2013 tarihinden itibaren işleyecek ticari -avans faiziile birlikte tahsili istemiyle Elazığ BelediyeBaşkanlığına karşı idari yargı yerinde davaaçmıştır.
Elazığ 2. İdare Mahkemesi; 24/01/2017gün ve E:2016/429, K:2017/75 sayı ileuyuşmazlığın esasını inceleyerek, tazministeminin kabulüne, 6.427,00.-TL maddi tazminatın adli yargıdadava açma tarihi olan 07.08.2015'ten itibaren işletilecek yasalfaiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar vermiş; istinafyoluna başvurulması üzerine Gaziantep Bölge İdareMahkemesi 4. İdari Dava Dairesi, 28.09.2017 gün ve E:2017/1013,K:2017/1625 sayı ile, adli, idari ve askeri yargı kollarıarasındaki görev uyuşmazlıklarınıçözmekle görevli Anayasal kurum olan UyuşmazlıkMahkemesi'nin 2918 sayılı Yasa'nın 110. maddesinin yürürlüğegirdiği 19.01.2011 tarihinden itibaren benzer uyuşmazlıklardaistikrarlı olarak verdiği kararlarda, adli yargınıngörevli olduğuna işaret edildiği gerekçesiyle;davalı idarenin yaptığı itirazın kabulüne,Elazığ 2. İdare Mahkemesi'nce verilen 24/01/2017 tarih veE:2016/429, K:2017/75 sayılı kararınkaldırılmasına, yukarıda aktarılan hususlargözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanınMahkemesine iadesine karar vermiştir.
ELAZIĞ 2.İDARE MAHKEMESİ; 1.1.02017 günve E:2017/676, K:2017/866 sayı ile “(…) Karar verenElazığ 2. İdare Mahkemesi Hâkimliği'nce,Mahkememiz'in 24.01.2017 tarihli, E:2017/429, K:2017/75 sayılıkararının, Gaziantep Bölge İdare Mahkemesi 4. İdariDava Dairesi'nin 28.09.2017 tarihli, E:2017/1013, K:2017/1625 sayılıkararıyla bozulması üzerine, bozma kararına uyularak dosyayeniden incelendi, gereği düşünüldü:
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 1.maddesinde, Kanunun amacının karayollarında can ve malgüvenliği yönünden trafik düzenini sağlayacak vetrafik güvenliğini ilgilendiren tüm konularda alınacakönlemleri belirlemek olduğu; “Kapsam ” başlıklı2. maddesinde, bu Kanunun trafikle ilgili kuralları, şartları,hak ve yükümlülükleri bunların uygulamasınıve denetlenmesini ilgili kuruluşları ve bunların görev,yetki ve sorumluluk, çalışma usulleri ile diğerhükümleri kapsadığı ve bu kanunun karayollarındauygulanacağı; 10. maddesinde, yapım ve bakımdan sorumluolduğu yolları trafik düzeni ve güvenliğinisağlayacak durumda bulundurmanın, gerekli görülenkavşaklara ve yerlere trafik ışıklı işaretleri,işaret levhaları koymak ve yer işaretlemeleri yapmanınBelediye Trafik birimlerinin görev ve yetkileri arasında olduğubelirtilmiştir.
Öte yandan; 2918 sayılı Yasanın19.1.2011 günlü Resmi Gazetede yayımlanarakyürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 14.maddesiyle değişiklik 110.maddesinde; “İşleteni veyasahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olanaraçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkinolanları dahil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları, adliyargıda görülür. Zarar görenin kamu görevlisiolması, bu fıkra hükmünün uygulanmasınıönlemez. Hemzemin geçitte meydana gelen tren-trafikkazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır. Motorluaraç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkindavalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigortasözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerindenbirinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yermahkemesinde de açılabilir." hükmüne, geçici21. maddesinde de; “Bu Kanunun 110 uncu maddesinin birincifıkrasının göreve ilişkin hükmü,yürürlüğe girdiği tarihten önce idariyargıda ve Askeri Yüksek idare Mahkemesinde açılmışbulunan davalara uygulanmaz. ” hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; 23 Y... plakalıaracın 25.10.2013 tarihinde Mustafa Kemal Paşa Mahallesi VarlıkSokak üzerinde geri manevra yapmak isterken elektrik direğineçarptığı ve tek taraflı maddi hasarlı trafikkazası meydana geldiği, davacı sigorta şirketinin sigortatazminatını sigortalısına ödemesi sonucunda 6102sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi gereğisigortalısına halef olarak işbu davanın önce07.08.2015 tarihinde Elazığ 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde E:2015/316sayısıyla açıldığı, mahkemeceyaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda kazanınoluşumunda %75 belediye ve %25 sürücünün kusurlu olduğununbelirtildiği, Elazığ 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 09.02.2016tarih, E:2015/316, K:2016/86 sayılı kararıyla kazanındavalı Elazığ Belediyesinin hizmet kusuru nedeniyle meydanageldiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verdiği,davacı şirketin 03.05.2016 tarihli dilekçesi ile mahkememizebaşvurduğu ve meydana gelen trafik kazası nedeniyle 6.427,21 TLbedelin ödeme tarihi olan 25.10.2013 tarihinden itibaren ticari avansfaizi ile birlikte ödenmesi istemesi üzerine bakılmakta olandavanın açıldığıanlaşılmaktadır.
2918 sayılı Kanunun 110. maddesinin 1.fıkrasının iptali istemiyle yapılan itirazbaşvurularını inceleyen Anayasa Mahkemesi, 26.12.2013 tarih veE:2013/68, K:2013/165 sayılı kararı ile; (…) anılankuralı Anayasaya aykırı görmemiş ve iptal isteminioybirliğiyle reddetmiştir.
Anayasa’nın 158. maddesinin sonfıkrasında; “Diğer mahkemelerle, Anayasa Mahkemesiarasındaki görev uyuşmazlıklarında, AnayasaMahkemesinin kararı esas alınır. ” denilmektedir. AnayasaMahkemesi’nin yukarıda gerekçesine yer verilen kararı, yasakoyucunun idari yargının görevine giren bir konuyu adliyargının görevine verebileceğine, dolayısıyla2918 sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrası ileöngörülen, bu Kanun’dan doğan tüm sorumlulukdavalarının adli yargıda görülmesi düzenlemesininAnayasa’ya aykırı bulunmadığına dair olup, esasitibariyle görev konusunda verilmiş bir karardır veAnayasa’nın 158. maddesi uyarınca tüm yargıorganları bakımından da uyulması zorunlu bir karardurumundadır.
Bu durumda, 2918 sayılı Yasanın 19.1.2011tarihinde yürürlüğe giren 110. maddesi ile AnayasaMahkemesi’nin işaret edilen kararı gözetildiğinde,bahsi geçen Kanun maddesinin karayollarında, can ve malgüvenliği yönünden trafik düzeninin sağlanaraktrafik güvenliğini ilgilendiren tüm konularda alınacakönlemleri kapsadığı ve Kanunun, trafikle ilgilikuralları, şartları, hak ve yükümlülükleri,bunların uygulanmasını ve denetlenmesini, ilgilikuruluşları ve bunların görev yetki ve sorumluluklarıile, çalışma usullerini kapsadığı,dolayısıyla oluşan trafik kazası nedeniyleaçılacak sorumluluk davalarının görüm veçözümünde adli yargının görevliolduğu; 23 Y... plakalı aracın 25.10.2013 tarihinde MustafaKemal Paşa Mahallesi Varlık Sokak üzerinde geri manevra yapmakisterken elektrik direğine çarpması sonucunda meydana gelentek taraflı maddi hasarlı trafik kazası sonucunda maddi zararortaya çıktığı, idarenin hizmet kusuruna dayanan buzararın şirketlerince ilgilisine ödendiği ilerisürülerek 6102 sayılı Kanun gereği kanuni halefiyetnedeniyle 6.427,21.-TL bedelin ödeme tarihi olan 25.10.2013 tarihindenitibaren ticari avans faizi ile birlikte tazminine karar verilmesi istemiyleaçılan bu davanın da adli yargı yerindeçözümlenmesi gerektiği sonucunaulaşılmıştır.
Nitekim, adli, idari ve askeri yargı kollarıarasındaki görev uyuşmazlıklarınıçözmekle görevli Anayasal kurum olan UyuşmazlıkMahkemesi'nin 2918 sayılı Yasa'nın 110. maddesininyürürlüğe girdiği 19.01.2011 tarihinden itibarenbenzer uyuşmazlıklarda istikrarlı olarak verdiği kararlarda,adli yargının görevli olduğuna işaret edilmektedir.
Öte yandan; 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesi'nin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un14. maddesinde, olumsuz görev uyuşmazlığınınbulunduğunun ileri sürülebilmesi için adli, idari veyaaskeri yargı mercilerinden en az ikisinin tarafları, konusu ve sebebiaynı olan davada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yoldaverdikleri kararların kesin veya kesinleşmiş olmasınıngerektiği belirtilmiş, 15. maddesinde ise, "olumsuz görevuyuşmazlıklarında dava dosyalarının, songörevsizlik kararını veren yargı merciince, bu kararınkesinleşmesinden sonra, ceza davalarında doğrudan doğruya,diğer davalarda ise taraflardan birinin istemi üzerine, ilkgörevsizlik kararını veren yargı merciine ait davadosyası da temin edilerek Uyuşmazlık Mahkemesinegönderilir" hükmü yer almıştır.
Dolayısıyla; işbu kararınkesinleşmesinden sonra davanın taraflarından birinin istemiüzerine dosyanın görevli yargı yerinin belirlenmesiiçin Uyuşmazlık Mahkemesine gönderileceği de açıktır.
Açıklanan nedenlerle;
1-Davanın, 2577 sayılı Kanun'un 15/1-amaddesi uyarınca görev yönünden reddine…” kararvermiş, bu karar istinaf yoluna başvurulmaksızınkesinleşmiştir.
Davacı vekilinin 26.12.2017 tarihli talebiüzerine, dava dosyaları Elazığ 2.İdare Mahkemesince5.1.2017 gün ve E:2017/676, K:2017/866 sayılı üstyazıyla gönderilmiş ve Mahkememizde 18.1.2018 tarihinde kaydagirmiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, NuriNECİPOĞLU’nun Başkanlığında, Üyeler:Şükrü BOZER, Mehmet AKSU, Suna TÜRE, Alaittin AliÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN ve Turgay TuncayVARLI’nın katılımlarıyla yapılan 26.2.2018günlü toplantısında:
I-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi gereğince yapılanincelemeye göre, adli ve idari yargı yerleri arasında 2247sayılı Yasa’nın 14. maddesinde öngörülenbiçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu, idari yargı dosyasının 15. maddede belirtilenyönteme uygun olarak davacı vekilinin istemi üzerine songörevsizlik kararını veren mahkemece, adli yargıdosyası da temin edilmek suretiyle Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderildiği; öte yandan, Yasa’nın 14. maddesinegöre olumsuz görev uyuşmazlığı bulunduğununileri sürülebilmesi için davanın “tarafları,konusu ve sebebinin aynı” olması koşulunun öngörülmüşbulunması karşısında, adli ve idari yargı yerleriarasında her iki yargı yerinde ortak taraf olan“Elazığ Belediye Başkanlığı” ve“6.427,21 TL” tazminat talebi yönünden görevuyuşmazlığının doğduğu ve usule ilişkinherhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoy birliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hâkim TaşkınÇELİK’in, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Halil İbrahimÇİFTÇİ’nin davada adli yargının,Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın ise idari yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, karayolunda meydana gelen tek taraflı, maddihasarlı trafik kazasında sigortalı aracınuğradığı hasar bedelini ödeyen sigortaşirketinin, zararın bir kısmının, davalı ElazığBelediye Başkanlığınca giderilmesi isteminden ibaretbulunan bir rücuen tazminat davasıdır.
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 1.maddesinde, Kanunun amacının karayollarında can ve malgüvenliği yönünden trafik düzenini sağlayacak vetrafik güvenliğini ilgilendiren tüm konularda alınacakönlemleri belirlemek olduğu; “Kapsam”başlıklı 2. maddesinde, bu Kanunun trafikle ilgilikuralları, şartları, hak ve yükümlülükleribunların uygulamasını ve denetlenmesini ilgilikuruluşları ve bunların görev, yetki ve sorumluluk, çalışmausulleri ile diğer hükümleri kapsadığı ve bukanunun karayollarında uygulanacağı; 10. maddesinde, yapımve bakımdan sorumlu olduğu yolları trafik düzeni vegüvenliğini sağlayacak durumda bulundurmanın, gerekligörülen kavşaklara ve yerlere trafik ışıklıişaretleri, işaret levhaları koymak ve yer işaretlemeleriyapmanın Belediye Trafik birimlerinin görev ve yetkileriarasında olduğu belirtilmiştir.
Öte yandan 2918 sayılı Yasanın19.1.2011 günlü Resmi Gazetede yayımlanarakyürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın 14.maddesiyle değişik 110. maddesinde “İşleteni veyasahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olanaraçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkinolanları dahil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları, adliyargıda görülür. Zarar görenin kamu görevlisiolması, bu fıkra hükmünün uygulanmasınıönlemez. Hemzemin geçitte meydana gelen tren-trafikkazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır.
Motorlu araç kazalarından dolayı hukukisorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veyaşubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acenteninbulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibikazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde deaçılabilir”; Geçici 21. maddesinde de “BuKanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrasının göreveilişkin hükmü, yürürlüğe girdiğitarihten önce idari yargıda ve Askeri Yüksek İdareMahkemesinde açılmış bulunan davalara uygulanmaz”denilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacı şirketesigortalı 23 Y... plakalı aracın 25.10.2013 tarihinde MustafaKemal Paşa Mahallesi Varlık Sokak üzerinde geri manevra yapmakisterken elektrik direğine çarpması sonucunda meydana gelentek taraflı maddi hasarlı trafik kazası sonucunda maddi zararortaya çıktığı; Belediye sınırlarıiçerisinde yol durumunu düzenlemek ve elektrik direklerinin nereyenasıl dikileceklerini veya söküleceklerini belirleme yetkisi vesorumluluğunun belediyelere ait olduğu, bu nedenle; yolunbakım, onarımından sorumlu kuruluşun sorumsuzdavranması ve yolun ortasına elektrik direği dikilmesi ve/veyakonulması nedeniyle trafiği güçleştirmesi, tehlikeyedüşürmesi şeklinde hareketlerde bulunulması nedeniylekazanın meydana geldiği iddia edilerek, ilgilisine ödenen6.427,21.-TL hasar bedelinin, ödeme tarihi tarihinden itibarenişletilecek ticari avans faizi ile birlikte rücuen tazmini istemiyle bakılandavanın açıldığıanlaşılmaktadır.
2918 sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birincifıkrasının iptali istemiyle Bursa 3.Asliye Hukuk Mahkemesi veBatman 2.Asliye Hukuk Mahkemesince yapılan itiraz başvurularıüzerine konuyu inceleyen Anayasa Mahkemesi, şu gerekçesi ileanılan kuralı Anayasaya aykırı görmemiş ve iptalistemini oy birliğiyle reddetmiştir: “… AnayasaMahkemesi’nin daha önceki kimi kararlarında dabelirtildiği üzere, tarihsel gelişime paralel olarakAnayasa’da adli ve idari yargı ayırımınagidilmemiş ve idari uyuşmazlıklarınçözümünde idare ve vergi mahkemeleriyleDanıştay yetkili kılınmıştır. Bu nedenle,genel olarak idare hukuku alanına giren konularda idari yargı,özel hukuk alanına giren konularda adli yargı görevliolacaktır. Bu durumda, idari yargının görev alanınagiren bir uyuşmazlığın çözümünde adliyargının görevlendirilmesi konusunda kanun koyucunun mutlak birtakdir yetkisinin bulunduğunu söylemek olanaklı değildir.Ancak, idari yargının denetimine bağlı olması gerekenidari bir uyuşmazlığın çözümü,haklı neden ve kamu yararının bulunması halinde kanunkoyucu tarafından adli yargıya bırakılabilir. İtirazkonusu kural, trafik kazasında zarar görenin asker kişi ya damemur olmasına, aracın askeri hizmete ilişkin olmasına veyaolayın hemzemin geçitte meydana gelmesi durumlarına görefarklı yargı kollarında görülmekte olan 2918sayılı Kanun’dan kaynaklanan tüm sorumlulukdavalarının adli yargıda görüleceğiniöngörmektedir. İtiraz konusu düzenlemenin gerekçesindede ifade edildiği gibi, askeri idari yargı, idari yargı veyaadli yargı kolları arasında uygulamada var olan yargı yolubelirsizliği giderilerek söz konusu davalarla ilgili olarak yeknesakbir usul belirlenmektedir. Aynı tür davaların aynıyargı yolunda çözümlenmesi sağlanarak davalarıngörülmesi ve çözümlenmesininhızlandırıldığı, bu suretle kısa süredesonuç alınmasının olanaklıkılındığı ve bunun söz konusu davaların adliyargıda görüleceği yolunda getirilen düzenlemenin kamuyararına yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Öteyandan, 2918 sayılı Kanun’da tanımlanan Karayoluşeridi üzerindeki araç trafiğinden kaynaklanansorumlulukların, özel hukuk alanına girdiği konusunda birtartışma bulunmamaktadır. İdare tarafından kamugücünden kaynaklanan bir yetkinin kullanılması sözkonusu olmadığı gibi, aynı karayolu üzerinde aynıseyir çizgisinde hareket eden, bu nedenle aynı tür risküreten araçlar arasında özel-kamu ayırımıyapılmasını gerektiren bir neden de yoktur.Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kural Anayasa’nın2.,125. ve 155. maddelerine aykırı değildir. İtirazınreddi gerekir…” (Any. Mah.nin 26.12.2013 tarih ve E.2013/68,K.2013/165 sayılı kararı; R.G. 27.3.2014, Sayı: 28954,s.136-147.)
Anayasa’nın 158 inci maddesinin sonfıkrasında “Diğer mahkemelerle, Anayasa Mahkemesiarasındaki görev uyuşmazlıklarında, AnayasaMahkemesi’nin kararı esas alınır.” denilmektedir.Anayasa Mahkemesi’nin yukarıda gerekçesine yer verilenkararı, yasa koyucunun idari yargının görevine giren birkonuyu adli yargının görevine verebileceğine,dolayısıyla 2918 sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birincifıkrası ile öngörülen, bu Kanun’dan doğantüm sorumluluk davalarının adli yargıda görülmesidüzenlemesinin Anayasa’ya aykırıbulunmadığına dair olup, esas itibariyle görev konusundaverilmiş bir karardır ve Anayasa’nın 158 inci maddesiuyarınca, başta Mahkememiz olmak üzere diğer yargıorganları bakımından da uyulması zorunlu bir kararmesabesindedir.
Bu durumda, 2918sayılı Yasanın 19.1.2011 tarihinde yürürlüğegiren 110. maddesi ile Anayasa Mahkemesi’nin işaret edilenkararı gözetildiğinde, bahsi geçen Kanun maddesininkarayollarında, can ve mal güvenliği yönünden trafikdüzeninin sağlanarak trafik güvenliğini ilgilendirentüm konularda alınacak önlemleri kapsadığı veKanunun, trafikle ilgili kuralları, şartları, hak veyükümlülükleri, bunların uygulanmasını ve denetlenmesini,ilgili kuruluşları ve bunların görev yetki vesorumlulukları ile, çalışma usullerinikapsadığı, dolayısıyla oluşan trafik kazasınedeniyle açılacak sorumluluk davalarının görümve çözümünde adli yargının görevliolduğu; meydana gelen zararın tazmini istemiyle açılan budavanın da adli yargı yerinde çözümlenmesigerektiği sonucuna varılmıştır. Açıklanannedenlerle, Elazığ 2.Asliye Hukuk Mahkemesinin; 9.2.2016 gün veE:2015/316, K:2016/86 sayılı görevsizlik kararının,“Elazığ Belediye Başkanlığı”na ve“6.427,21 TL” tazminat istemine ilişkinkısmının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Elazığ2.Asliye Hukuk Mahkemesinin; 9.2.2016 gün ve E:2015/316, K:2016/86sayılı görevsizlik kararının, “ElazığBelediye Başkanlığı”na ve “6.427,21 TL”tazminat istemine ilişkin kısmının KALDIRILMASINA,26.2.2018 gününde Üye Turgay Tuncay VARLI’nınKARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAK kararverildi. Başkan Nuri NECİPOĞLU Üye Şükrü BOZER Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Mehmet AKSU Üye Süleyman Hilmi AYDIN Üye Suna TÜRE Üye Turgay Tuncay VARLI KARŞI OY 3.11.2015tarih ve 29521 sayılı Resmi Gazetede yayımlananUyuşmazlık Mahkemesi’nin 28.09.2015 gün ve E:2015/580K:2015/592 ve E:2015/670, K:2015/671 sayılı kararlarında belirtilmişolan düşünceler doğrultusunda sayınçoğunluğun görüşünekatılamıyorum. 26.2.2018 ÜYE Turgay Tuncay VARLI
Full & Egal Universal Law Academy