T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2016 / 623
KARAR NO : 2017 / 28
KARAR TR : 20.02.2017
ÖZET : Türk Silahlı Kuvvetleri'nde (TSK) uzman çavuş olarak görev yaparken sözleşmesi feshedilen davacının, 6000 sayılı Yasa gereğince atandığı sivil memur statüsündeki görevinden kendi isteği dışında ve resen emekli edilmesi işleminin iptali istemiyle açtığı davanın, ASKERİ İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :S.A.
Davalı :Milli Savunma Bakanlığı
Vekili :Av. A.Y.
O L A Y :Davacı dava dilekçesinde özetle; 11.01.1993 tarihindesözleşmeli Uzman Erbaş olarak görevebaşladığını, 11.01.2012 tarihi itibariylesözleşmesinin feshedildiğini, müracaatı üzerine 6000Sayılı Kanunun 26. maddesi uyarınca 15.01.2012 tarihindeİzmir 44. Bkm. Mrk. K.lığı emrinde sivil memur olarak çalışmayabaşladığını 29.05.2013 tarih ve 21 sıranumaralı KK.PER.BŞK. ve KK.KUR.BŞK kararıyla 19 Haziran2010 tarih ve 6000 Sayılı Kanun ilgi gösterilmek suretiyle,sivil memur olarak atandığı görevinden 5434Sayılı Kanun’un geçici 205. maddesi gereğinceemekliye sevk edildiğini belirterek, isteği dışında,yaş haddi, maluliyet gibi nedenler de olmadığı haldegerçekleştirilen 29.05.2013 tarih ve 21 sıranumaralı işleminin iptali istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
İzmir 5.İdareMahkemesi: 23.8.2013 gün ve E:2013/587, K:2013/110 sayılıkararında özetle; “Anayasa'nın 157.maddesinde, AskeriYüksek İdare Mahkemesi'nin askeri olmayan makamlarca kurulmuşolsa bile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkinyönetsel işlem ve eylemlerden doğanuyuşmazlıkların yargı denetimini yapan il ve son derecemahkemesi olduğu, ancak askerlik yükümlülüğündendoğan uyuşmazlıklarda ilgilinin asker kişi olmasıkoşulunun aranmayacağı belirtilmiş; 20.07.1972 tarih ve1602 sayılı Yasa'nın 25.12.1981 tarih ve 2568 sayılıYasa ile değişik 20.maddesinde de aynı hüküm yeralmıştır. Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nin bir davayabakabilmesi için dava konusu yönetsel işlemin "askerkişiyi ilgilendirmesi" ve "askeri hizmete ilişkinbulunması" koşullarının birliktegerçekleşmesi gerekmektedir.
1602sayılı Yasa'nın değişik 20.maddesinde TürkSilahlı Kuvvetlerinde görevli bulunan ya da hizmettenayrılmış olan, subay, askeri memur, astsubay, askeriöğrenci, uzman çavuş, uzman jandarma çavuş,erbaş ve erler ile sivil memurlar asker kişi sayılmaktadır.
AnılanYasa'nın değişik 21.maddesinin 1.fıkrasında"20.maddede belirtilen kişileri ilgilendiren ve askeri hizmeteilişkin idari işlem ve eylemlerden dolayı; yetki, sebep,şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırıolduklarından bahisle menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılacak iptal davaları, aynı idari işlem veeylemlerin hakları ihlal etmesi halinde açılacak tamyargı davaları, doğrudan doğruya ve kesin olarak AskeriYüksek İdare Mahkemesi'nde çözümlenir ve kararabağlanır" denilmiş; aynı Yasa'nın "BirinciDairenin Görevleri" başlıklı değişik22.maddesinde, atanma, yer değiştirme, nasıp, sicil, kademeilerlemesi, terfi, emeklilik, maluliyet, aylık ve yolluklara ilişkiniptal ve tam yargı davalarının Birinci Derecedeçözümleneceği işaret edilmiştir.
İdariişlemin, görevli yargı yerinin belirlenmesi yönünden"askeri hizmete ilişkin" olup olmadığınınsaptanabilmesi için işlemin konusuna bakılmasıgerekmektedir. Eğer yönetsel işlem askeri gereklere, askeri usulve yönteme ve askeri hizmete göre kurulmuş ise, bu işleminasker hizmete ilişkin olduğu kabul edilmelidir. Daha açıkbir anlatımla, askeri hizmete ilişkin yönetsel işlemleryönetimin bir asker kişinin asker yeterlik ve yeteneklerinin, tutumve davranışlarının, askeri geçmişinin, askerigörev yerlerinin özellikleri, askeri kural ve gerekler gözönünde tutularak değerlendirilmesi sonucunda kurulanişlemlerdir. İşlem, askeri olmayan bir makam tarafındankurulmuş olsa bile durum değişmemekte, menfaati ihlal edilenasker kişinin açtığı davanın Askeri Yüksekİdare Mahkemesi'nde görülmesi gerekmektedir.
Davacının1602 sayılı Yasa'nın 20.maddesinde sayılan askerkişilerden olduğu ve bu nedenle dava konusu işlemin askerkişiyi ilgilendirdiği tartışmasızdır. Uyuşmazlığakonu olayda; İzmir 44'üncü Bkm. Mrk. K.lığınasivil memur (hesap sorumlusu) olarak atanan davacının Bakanlıkonayı ile ivedi olarak emekli edilmesi üzerine bakılandavanın açıldığıanlaşılmaktadır.
Bu durumda1602 sayılı Yasaya göre asker kişi sayılankişinin zorunlu olarak emekli edilip edilemeyeceğine ilişkindavada aynı yasanın 22.maddesi uyarınca Askeri Yüksekİdare Mahkemesi görevli bulunmaktadır” gerekçesiyledavanın 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüYasasının 15/1-a. maddesi hükmü uyarınca görevyönünden reddine karar vermiş, davacı süresiiçerisinde sunduğu dilekçe ile kararı temyizetmiştir.
Danıştay11.Dairesi: 19.11.2014 gün, E:2013/5192, K:2014/7146 sayılıkararı ile özetle; “İzmir 44. Bakım MerkeziKomutanlığında sivil memur olarak görev yapan davacıtarafından, re’sen emekliye sevk edilmesine ilişkin iptalinekarar verilmesi istemiyle açılan davada; davalı idareceişlem tesis edilirken ve bu işlemin yargısal denetimisırasında askeri kural ve gerekler yönünden birdeğerlendirme yapılması gerekmediğinden, dava konusuişlemin askeri hizmete ilişkin bulunduğundan söz etmekolanaksızdır.
Belirtilendurum karşısında, olayda Anayasa’nın 157. ve 1602sayılı Yasanın 20. maddelerinde öngörülen, idariişlemin asker kişiyi ilgilendirmesi ve askeri hizmete ilişkinbulunması koşulları birliktegerçekleşmediğinden, davanın görüm veçözümü genel idari yargı yerinin görevinegirdiğinden” demek suretiyle İzmir 5. İdare Mahkemesininyukarıda anılan kararının bozulmasına kararvermiş, davalı Milli Savunma Bakanlığı vekilinin karardüzeltme talebi Danıştay 11.Dairesinin 10/09/2015 gün veE:2015/4488, K:2015/3950 sayılı kararıyla reddedilmiştir.
DavalıMilli Savunma Bakanlığı vekili, idare mahkemesine yenidengörev itirazında bulunmuş, İzmir 5. İdare Mahkemesinin21.01.2016 tarih ve 2015/1494 esas sayılı görevlilikkararına karşı askeri idari yargı yararına olumlugörev uyuşmazlığı çıkartılmasıyolunda süresi içinde verdiği dilekçesi üzerine,dava dosyasının onaylı bir örneği Askeri Yüksekİdare Mahkemesi Başsavcılığı'nagönderilmiştir.
ASKERİYÜKSEK İDARE MAHKEMESİ BAŞSAVCISI: “AskeriYüksek İdare Mahkemesinin görev alanı, Anayasanın 157.maddesindeki düzenlemeye paralel olarak, 1602 sayılı AYİMKanununun 20. maddesinde, “Askeri Yüksek İdare Mahkemesi,Türk Milleti adına; askeri olmayan makamlarca tesis edilmiş olsabile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idariişlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların ilk ve sonderece mahkemesi olarak yargı denetimini ve diğer kanunlardagösterilen, görevleri yapar. Ancak, askerlikyükümlülüğünden doğanuyuşmazlıklarda; ilgilinin asker kişi olmasışartı aranmaz. Bu Kanunun uygulanmasında asker kişidenmaksat; Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli bulunan veyahizmetten ayrılmış olan subay, askeri memur, astsubay, askeriöğrenci, uzman jandarma, uzman erbaş, sözleşmelierbaş ve er, erbaş ve erler ile sivil memurlardır. ”şeklinde ve 21. maddesinde de; “20 nci maddede belirtilenkişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem veeylemlerden dolayı; yetki, sebep, şekil, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından bahislemenfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak iptaldavaları, aynı idari işlem ve eylemlerin haklarınıihlal etmesi halinde açılacak tam yargı davaları,doğrudan doğruya ve kesin olarak Askeri Yüksek İdareMahkemesinde çözümlenir ve karara bağlanır.”şeklinde düzenlenmiştir.
Budüzenlemelere göre; bir davaya Askeri Yüksek İdareMahkemesinde bakılabilmesi için;
1.İdariişlemin bir asker kişi göz önünde tutularak tesisedilmesi veya idari eylemin bir asker kişiye yönelmişolması ya da uyuşmazlığın askerlikyükümlülüğünden doğmuş olması,
2.Dava konusuidari işlem veya eylemin askeri hizmete ilişkin bulunmasışartlarının birlikte gerçekleşmiş olmasıgerekmektedir.
“Askerkişiyi ilgilendirme" koşulundan, davacının 1602sayılı Kanunun 20. maddesinde sayılan hizmette veyagörevden ayrılmış asker kişilerden olmasıanlaşılabileceği gibi, işlemin “bir asker kişigözetilerek" tesis edilmesi durumunda, davacının bu askerkişiden hareketle menfaat ihlali iddiasında bulunan kişilerden(asker kişinin eşi, annesi, babası, çocukları vs.)olması halinde de söz konusu koşulungerçekleştiği kabul edilmektedir.
İşlemtarihinde TSK bünyesinde Devlet memuru olarak göreve devam edendavacının 1602 sayılı Kanunun açıkhükmü karşısında "asker kişi"olduğu konusunda tereddüt yoktur.
Diğerhusus dava konusu işlemin askeri hizmete ilişkin olupolmadığıdır. Öğretide, UyuşmazlıkMahkemesinin kararlarında ve AYİM kararlarında belirtildiğiüzere idari işlemin, görevli yargı yerinin tespitiyönünden “askeri hizmete ilişkin” olupolmadığının saptanabilmesi için, işleminkonusuna bakılması gerekmektedir. Eğer idari işlem askerigereklere, askeri usul ve yönteme ve askeri hizmete göre tesisedilmiş ise bu işlemin askeri hizmete ilişkin bulunduğukabul edilmelidir. Daha açık bir ifadeyle, askeri hizmeteilişkin idari işlemler, idarece bir asker kişinin askeriyeterlik ve yetenekleri, tutum ve davranışları, askerigeçmişi, asker kişi olmaktan kaynaklanan hak ve ödevleri,askerlik hizmetinin amacı, askeri görev yerlerinin özellikleri,askeri kural, gerek ve gelenekler göz önünde tutularakdeğerlendirilmesi sonucunda tesis edilen işlemdir. Dava konusuişlem davacının sivil memur olarak atanmadan önce uzmançavuş olmasıyla bağlantılıdır. 6000sayılı kanunun 26'ncı maddesi İle 3269 sayılıyasada yapılan değişiklik uzman erbaşların yaşsınırı sebebiyle TSK’ dan zorunda kaldıklarıtarih dikkate kalınarak yapılan bir düzenlemedir. Yaşsınırı ile ilgili düzenlemeler ise askeri hizmetinin gereğiolarak yapılmıştır. Davacı askeri bir kurumdagörev yapmakta iken emekli edilmiştir. Yaş haddinden dolayıuzman erbaş sözleşmesi feshedilen ve 3269 sayılıyasadaki özel düzenleme gereği “emekliaylığına hak kazandığı tarihe kadar” sivilmemur statüsünde göreve devam eden davacının yasahükmü gereği emekliye sevk edilmesinde askeri mevzuatınuygulandığı ve davacının askeri geçmişiningöz önüne alınarak emeklilik işleminin tesisedildiği anlaşılmaktadır. Nitekim davacınınemekli aylığına hak kazandığı tarih belirlenirkenpersonelin uzman erbaş statüsünde TSK bünyesinde icraettiği görev süreleri de nazara alınmaktadır ki esasenbu süre davacının emeklilik hakkını elde etmesiiçin geçen sürenin büyükçoğunluğunu oluşturmaktadır. Diğer yöndendavacı hakkında tesis edilen işlem isteğe bağlıemeklilik kapsamında değil 3269 sayılı yasada yer alanözel düzenlemeden kaynaklanmakta olup resen emekliye sevk edilmesineyönelik düzenlemenin 3269 sayılı yasada yer alması daişlemin askeri hizmet gereklerine göre yapılmasınınöngörüldüğünü göstermektedir.Davacının emekli aylığına hak kazandığıtarih 5434 sayılı yasanın geçici 205'inci maddesiuyarınca tespit edilmiş ise de davacının emekliaylığını hak kazanma koşulu oluştuktan sonraemekliye sevk edilmesi yönünden 657 sayılı yasadaki geneldüzenlemeye tabi olmayıp 3269 sayılı yasadaki özeldüzenlemeye tabidir. Bu nedenlerle dava konusu işlemin askeri hizmeteilişkin olduğunun kabulü gerekmektedir.
Bunagöre, dava konusu olayda Anayasanın 157'nci ve 1602 sayılıAskeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanununun 20'nci maddesindeöngörülen idari işlem/eylemin “asker kişiyiilgilendirmesi" ve "askeri hizmete ilişkin bulunması"koşulları birlikte gerçekleştiğinden,Anayasanın 157, 602 sayılı Kanunun 20 ve 21 'nci maddelerinegöre davanın görüm ve çözümününAskeri Yüksek İdare Mahkemesinin görev alanına girdiğidüşünüldüğünden, olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılarak İzmir5’inci İdare Mahkemesinin aksi yöndeki görevlilikkararının kaldırılması için dosyanınUyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesinin gerektiği sonucunaulaşılmıştır.
Yukarıdaaçıklanan nedenlerle; 2247 sayılı Kanunun 10, 12 ve13'üncü maddeleri gereğince görevuyuşmazlığının halli için dosyanınUYUŞMAZLIK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE, İzmir5.İdare Mahkemesinin 21.01.2016 tarih ve 2015/1494 Esas sayılıGÖREVLİLİK KARARININ KALDIRILMASINA ve mevzu davada ASKERİYÜKSEK İDARE MAHKEMESİNİN GÖREVLİ OLDUĞUNAkarar verilmesinin gerektiği düşünülmektedir”şeklindeki görüşüyle dosyaları karar verilmeküzere Mahkememize göndermiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, NuriNECİPOĞLU’nun Başkanlığında, Üyeler:Ali ÇOLAK, Yusuf Ziyaattin CENİK, Alaittin AliÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN, Mehmet AKBULUT veYüksel DOĞAN’ın katılımlarıyla yapılan20.2.2017 günlü toplantısında:
l-İLKİNCELEME: Başvuru yazısı ve dava dosyasıörneği üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, davalı idarevekilinin anılan Yasanın 10/2 maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine Askeri Yüksekİdare Mahkemesi Başsavcısı’nca, 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığı anlaşılmaktadır.Usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığındangörev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hâkim EnginSELİMOĞLU’nun, davanın çözümündeaskeri idari yargının görevli olduğu yolundaki raporu iledosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarcagörevlendirilen Danıştay Savcısı Yakup BAL ile AskeriYüksek İdare Mahkemesi Savcısı Oğuz PÜRTAŞ’ındavada askeri idari yargının görevli olduğu yolundakiyazılı ve sözlü açıklamaları dadinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, Uzman Erbaş olarakgörev yapmakta iken 11.01.2012 tarihinde sözleşmesininfeshedilen davacının, 15.01.2012 tarihinde İzmir 44. Bkm. Mrk.K.lığı emrine sivil memur olarak atanması ve anılangörevini yaparken 29.05.2013 tarih ve 21 sıra numaralıKK.PER.BŞK. ve KK.KUR.BŞK kararıyla 19 Haziran 2010 tarih ve6000 Sayılı Kanun ilgi gösterilmek suretiyle, sivil memur olarakatandığı görevinden 5434 Sayılı Kanun’ungeçici 205. maddesi gereğince emekliye sevk edilmesi işleminiptali istemiyle açılmıştır.
Anayasa’nın157. maddesinde, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin askeriolmayan makamlarca tesis edilmiş olsa bile, asker kişileriilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerdendoğan uyuşmazlıkların yargı denetimini yapan ilk veson derece mahkemesi olduğu; ancak askerlikyükümlülüğünden doğanuyuşmazlıklarda ilgilinin asker kişi olmasışartının aranmayacağı belirtilmiş; 20.7.1972tarih ve 1602 sayılı Yasa’nın 25.12.1981 tarih ve 2568sayılı Yasa ile değişik 20. maddesinde de aynıhüküm yer almıştır. Askeri Yüksek İdareMahkemesi’nin bir davaya bakabilmesi için dava konusu idariişlemin “asker kişiyi ilgilendirmesi” ve “askerihizmete ilişkin bulunması” koşullarının birliktegerçekleşmesi gerekmektedir.
1602sayılı Yasa’nın değişik 20. maddesinde,Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli bulunan veya hizmettenayrılmış olan, subay, askeri memur, astsubay, askeriöğrenci uzman çavuş, uzman jandarma çavuş,erbaş ve erler ile sivil memurlar asker kişi sayılmaktadır.
AnılanYasa’nın değişik 21. maddesinin birincifıkrasında “20 nci maddede belirtilen kişileriilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerdendolayı; yetki, sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ilehukuka aykırı olduklarından bahisle menfaatleri ihlâledilenler tarafından açılacak iptal davaları, aynıidari işlem ve eylemlerin haklarını ihlal etmesi halindeaçılacak tam yargı davaları, doğrudan doğruyave kesin olarak Askeri Yüksek İdare Mahkemesindeçözümlenir ve karara bağlanır.”denilmiştir.
İdariişlemin, görevli yargı yerinin tespiti yönünden“askeri hizmete ilişkin” olup olmadığınınsaptanabilmesi için işlemin konusuna bakılmasıgerekmektedir. Eğer idari işlem askeri gereklere, askeri usul veyönteme ve askeri hizmete göre tesis edilmiş ise bu işleminaskeri hizmete ilişkin olduğu kabul edilmelidir. Dahaaçık bir ifadeyle, askeri hizmete ilişkin idari işlemler;idarenin bir asker kişinin askeri yeterlik ve yeteneklerinin, tutum vedavranışlarının, askeri geçmişinin, askerkişi olmaktan kaynaklanan hak ve ödevlerinin; askerlik hizmetininamacı, askeri görev yerlerinin özellikleri, askeri kural vegerekler göz önünde tutularak değerlendirilmesi sonucundatesis edilen işlemlerdir. İşlem, askeri olmayan bir makam tarafındantesis edilmiş olsa bile durum değişmemekte menfaati ihlal edilenasker kişinin açtığı davanın, AskeriYüksek İdare Mahkemesi’nde görülmesi gerekmektedir.
3269 sayılı Uzman Erbaş Kanun’un Amaçbaşlıklı 1. maddesinde;
“Madde 1 - Bu Kanunun amacı, Türk SilahlıKuvvetlerinin erbaş kadrolarında devamlılık arz eden teknikve kritik görevlerde, yetişmiş personel ihtiyacınıkarşılamak maksadıyla istihdam edilecek uzman onbaşıve uzman çavuşların temini, hizmet şartlarıgörev ve hakları, yükümlülükleri, astsubaysınıfına geçirilmeleri ile ilgili esas ve usulleridüzenlemektir.”
Anılan Kanunun Kapsam başlıklı 2. maddesinde;
“ Madde 2 - Bu Kanun Türk Silahlı Kuvvetleri erbaşkadrolarında istihdam edilecek uzman erbaşlarla, bunlarıistihdam edecek ve bunların istihdamı ile ilgili birlik, kurum vekuruluşları kapsar.”
Aynı Kanunun Hizmet Süresi başlıklı 5. maddesindeise ;
“Madde 5 - (Değişik madde : 10/02/2004-5085S.K./3.mad) Uzman erbaşlar; iki yıldan az, beş yıldanfazla olmamak şartıyla sözleşme yaparak görevebaşlar ve Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı ileilgilendirilirler. (Değişik cümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.)Bunlardan;
a) İstihdam edildikleri kadronun görev özelliklerinegöre sınıf ve branşları ile ilgili sağlıknitelikleri uygun olanların,
b) 12/4/1991 tarihli ve 3713 sayılı TerörleMücadele Kanunu kapsamında malul olanlardan istekleri, bilgi vetecrübelerinin sınıfı için faydalı olmasıve fiziki noksanlıklarını kapatabilmesi şartıylamensup olduğu kuvvet komutanlığı, Jandarma GenelKomutanlığı veya Sahil Güvenlik Komutanlığıile Genelkurmay Başkanlığınca uygungörülenlerden, istihdam edilecekleri kadronun sağlıkniteliklerini taşıyanların, müteakip sözleşmeleri,bir yıldan az, beş yıldan fazla olmamak şartıyla azamikırkbeş yaşına girdikleri yıla kadaruzatılabilir. (Ek cümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.) Yaşsınırı nedeniyle Silahlı Kuvvetlerden ayrılacakolanlardan istekliler, merkezi yönetim bütçe kanunlarındayer alan sınırlamalara tabi olmaksızın, Milli SavunmaBakanlığı, MSB ANT Başkanlığı ve TürkSilahlı Kuvvetleri (Jandarma Genel Komutanlığı ve SahilGüvenlik Komutanlığı dahil) kadrolarında emekliaylığına hak kazandıkları tarihe kadar Devlet memuruolarak istihdam edilirler. (Ek cümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.) Atamaişlemleri yaş sınırının dolmasındanönce tamamlanır ve atanılan görevin aylık vediğer mali haklarına göreve başlanılan tarihtenitibaren hak kazanılır. (Ek cümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.)Bunların uzman erbaşlıkta geçen hizmet süreleri2/2/2005 tarihli ve 5289 sayılı Kanun hükümleri dikkatealınmak suretiyle, öğrenim durumlarına göreyükselebilecekleri tavanı aşmamak kaydıylakazanılmış hak aylık derece ve kademelerinin tespitindedeğerlendirilir. (Ek cümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.) Bufıkra uyarınca atama işlemine tabi tutulanlara 16 ncımaddenin ikinci fıkrasında yer alan ikramiye ödenmez. (Ekcümle: 19/06/2010-6000 S.K/26.mad.) Bu fıkranınuygulanmasına ilişkin usul ve esaslar yönetmelikle belirlenir.
Bu yaş sınırının beş yılfazlası uzman erbaşların askerlik çağı sonudur.Barışta ve seferde bu süreye kadar yedeğeayrılmış uzman erbaşlar yaşı en gençolanlardan başlamak üzere hizmete çağrılabilirler.”hususları belirtilmiştir.
Olayda, UzmanÇavuş olarak görev yapmakta iken sözleşmesifeshedilen davacının, 6000 Sayılı Kanun uyarınca15.01.2012 tarihinde İzmir 44. Bkm. Mrk. K.lığı emrindesivil memur olarak çalışmaya başladığı,anılan görevini yaparken 29.05.2013 tarih ve 21 sıranumaralı KK.PER.BŞK. ve KK.KUR.BŞK kararıyla 19 Haziran2010 tarih ve 6000 Sayılı Kanun ilgi gösterilmek suretiyle,sivil memur olarak atandığı görevinden 5434Sayılı Kanun’un geçici 205. maddesi gereğinceemekliye sevk edilmesi işleminin iptali istemi olduğuanlaşılmıştır.
3269 sayılı Kanunun hükümleri gereği yaşhaddi nedeniyle uzman erbaş sözleşmesi feshedilip “emekliaylığına hak kazandığı tarihe kadar’’Devlet memuru olarak göreve devam ettirilen davacının emekliaylığına hak kazandığı tarihte zorunlu olarakemekliye sevk edilmesi işleminde askeri mevzuatınuygulandığı, emeklilik işleminin davacının askerigeçmişi (uzman erbaş statüsü) gözetilerek tesisedildiği anlaşılmaktadır.
Ayrıca davacının emekli aylığına hakkazandığı tarih belirlenirken, davacının uzmanerbaş statüsünde icra ettiği görev süresi denazara alınmakta olup, bu süre davacının emeklilikhakkını elde etmesi için geçen süreninbüyük bölümünü oluşturmaktadır.Öte yandan, davacı hakkında tesis edilen işleministeğe bağlı emeklilik işlemi değil 3269sayılı Kanunda yer alan özel düzenlemeden kaynaklananzorunlu emeklilik işlemi olması da, işlemin askeri hizmetgereklerine göre tesis edildiğini göstermektedir.
Bunagöre, davacı hakkında emeklilik hizmet süresinin sonundaemekliye sevki yönünde re’ sen tesis edilen işlemin,idarece; askerlik hizmetinin amacı, askeri görev yerlerininözellikleri ve hizmet gerekleri göz önüne alınarakdeğerlendirildiği ve bu işlemin yargısal denetimisırasında da bu hususların dikkate alınacağıaçık olduğundan, davacı hakkında tesis edilen idariişlem askeri hizmete ilişkin bulunmaktadır.
Belirtilenaçıklamalar ışığında uyuşmazlıkkonusu olayda Anayasa’nın 157. ve 1602 sayılıYasa’nın 20. maddelerinde öngörülen, idariişlemin asker kişiyi ilgilendirmesi ve askeri hizmete ilişkinbulunması koşulları birlikte gerçekleştiğigörüldüğünden, davanın görüm veçözümü Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’ningörevine girmektedir.
Açıklanannedenlerle, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Başsavcılığı’nınbaşvurusunun kabulü ile davalı Milli SavunmaBakanlığı vekilinin görev itirazının reddineilişkin İzmir 5. İdare Mahkemesince verilen 21.01.2016 tarih veE:2015/1494 sayılı görevlilik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
S O N UÇ : Davanın çözümünde ASKERİİDARİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Askeri Yüksek İdare MahkemesiBaşsavcılığı’nın BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile davalı Milli Savunma Bakanlığı vekiliningörev itirazının reddine ilişkin İzmir 5. İdareMahkemesinin 21.01.2016 tarih ve E:2015/1494 sayılıGÖREVLİLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 20.02.2017 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi.
Başkan
Nuri
NECİPOĞLU
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Süleyman Hilmi
AYDIN
Üye
Yusuf Ziyaattin
CENİK
Üye
Mehmet
AKBULUT
Üye
Alaittin Ali
ÖĞÜŞ
Üye
Yüksel
DOĞAN
Full & Egal Universal Law Academy