T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 789
KARAR NO : 2015 / 804
KARAR TR : 30.11.2015
ÖZET : İcra ve İflas Kanunu’nun 67. maddesine göre açılan itirazın iptali davasının, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :Tez Köyü Muhtarlığı Tüzel Kişiliği adınaK.K. Davalı :O.Y. O L A Y :Davacı dava dilekçesinde özetle; kendisinin köymuhtarı olduğunu, davalıya koruma ücretinden doğan461.00 TL lik alacak için yapmış olduğu genel haciz yoluile takibe davalının itiraz ettiğini, takibin durduğunubelirterek; davalının haksız olan itirazının iptalineve takibin devamına, %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesinekarar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır. EmirdağAsliye Hukuk Mahkemesi: 31.03.2015 gün ve 2015/69 Esas, 2015/145 Kararsayılı kararı ile: “…Dava itirazın iptalineilişkindir. Emirdağ İcraMüdürlüğü’nün 2015/56 E. sayılıdosyasıyla ilamsız takip yapıldığı,borçlunun takibe süresinde itiraz ettiği, davacınıntakibine konu takip alacağın 4081 ve 442 sayılı yasalaradayandığı, üstelik icra takip dosyasındaalacağın dayanağı olarak amme alacağınailişkin belgenin ibraz edildiği, bu haliyle dava konusunun ammealacağı olması, idari yargının alanınagirdiği görülmekle, 6100 sayılı yasanın 114/1-bmaddesi mucibince yargı yolu dava şartlarından olduğundan,mahkememizce re’sen ele alınarak görevsizlik kararıverilmiş” şeklindeki gerekçesi ile HMK 114/1-b maddesigereğince davanın idari yargının görev alanınagirdiğinden bahisle, mahkemelerinin görevsizliği nedeniyledavanın usulden reddine karar vermiş, verilen karar taraflarıntemyiz etmemesi üzerine 02.07.2015 tarihinde kesinleşmiş, kararabu şekilde şerh edilmiştir. Davacıvekili aynı gerekçelerle; Emirdağ İcraMüdürlüğünün 2015/56 Esas sayılıdosyasına borçlu/davalı tarafından yapılanitirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi istemle idariyargı yerinde dava açmıştır. Afyonkarahisarİdare Mahkemesi: 17.09.2015 gün ve 2015/806 Esas sayılıkararı ile; “2004 sayılı Kanun’un İtirazınİptali başlıklı 67.maddesinde;"Takip talebine itirazedilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içindemahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesindealacağının varlığını ispat suretiyleitirazın iptalini dava edebilir." hükmü yeralmaktadır. İtirazınİptali davasının 2577 sayılı Kanunu’nun 2.maddesinde sayılan idari dava türleri arasındasayılmadığı gözetildiğinde, Emirdağİcra Müdürlüğü'nün 2015/56 Esassayılı dosyasına yapılan itirazın iptali istemiyleaçılan davanın adli yargı yerindegörüleceği açıktır. 2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş veİşleyişi Hakkındaki Kanun'un 19. maddesinde; ‘Adli,idari, askeri yargı mercilerinden birisinin kesin veyakesinleşmiş görevsizlik kararı üzerine kendisine gelenbir davayı incelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargımercii davada görevsizlik kararı veren merciin görevliolduğu kanısına varırsa, gerekçeli bir karar ilegörevli merciin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurur ve elindeki işin incelenmesini UyuşmazlıkMahkemesinin karar vermesine değin erteler’ hükmü yeralmaktadır. Davadosyasının incelenmesinden; davacı Tez KöyüMuhtarlığı adına Karani Koksal tarafından,davalının 460,00 TL koruma parası borcu nedeniyle Emirdağİcra Müdürlüğü'nün 2015/56 Esassayılı dosyasıyla hakkında başlatılan icratakibine itiraz edildiği, itirazın iptali ile takibin devamınakarar verilmesi istemiyle Osman Yalaz'a karşı Emirdağ AsliyeHukuk Mahkemesi'nin 2015/69 esasına kayden açılan davada31/03/2015 tarihli olarak görev ret kararı verilmesi üzerinebakılmakta olan davanın açıldığıanlaşılmaktadır. Yukarıdadeğinilen mevzuat hükümleri uyarınca dava konusuuyuşmazlığın görüm veçözümünde Adli Yargının görevliolduğu sonucuna varıldığından 2247 sayılıKanun'un 19. maddesi gereğince iş bu davada görevli mahkemeninbelirlenmesi amacıyla Uyuşmazlık Mahkemesi'nebaşvurulması gerekmektedir.” şeklindeki gerekçesiile davanın adli yargının görev alanına girdiğinibelirterek, 2247 sayılı Uyuşmazlık MahkemesininKuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 19.maddesi hükümleri uyarınca görevli yargı merciininbelirlenmesi için dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderilmesine, Uyuşmazlık Mahkemesi’nce karar verilinceyekadar davanın ertelenmesine karar vererek dosya Mahkememizegönderilmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Ali ÇOLAK, Yusuf Ziyaattin CENİK, Alaittin AliÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN, Mehmet AKBULUT veYüksel DOĞAN’ın katılımlarıyla yapılan30.11.2015 günlü toplantısında: l-İLKİNCELEME: Dosyaüzerinden 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; idari ve adli yargıyerleri arasında 2247 sayılı Yasa’nın 19.maddesindeöngörülen biçimde görev uyuşmazlığıdoğduğu, idari yargı dosyasının, son görevsizlikkararını veren mahkemece, adli yargı dosyası da teminedilmek suretiyle Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim BirgülYİĞİT’in, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davalıile aynı köyden olan ve köyün muhtarı olan davacıtarafından, davalının 461,00 TL koruma parası borcunedeniyle başlatılan icra takibine davalı tarafındanyapılan itirazın iptali ile takibin devamına, %20 icra inkartazminatına hükmedilmesine karar verilmesi istemiyleaçılmıştır. 2004sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun“İlamsız takip” başlıklıÜçüncü Bap, 42-49. maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş; değişik 58. maddesinde, takip talebinin icradairesine yazı ile veya sözlü olarak veya elektronik ortamdayapılacağına işaret edilmiş; değişik 60.maddesine göre, takip talebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup, değişik 66.maddede, süresi içinde yapılan itirazın takibidurduracağı kurala bağlanmıştır. İtiraznedeniyle takibin durması üzerine alacaklıya, itirazıniptali için Yasada iki yola başvurma olanağıtanınmış olup, bunlardan birincisi, 67. maddeye göremahkemeye başvurmak, ikincisi ise 68, ek 68/a ve ek 68/b maddelerinegöre tetkik merciinden itirazın kaldırılmasınıistemektir. İncelenenuyuşmazlıkta alacaklı konumundaki davacı tarafından,değişik 67. maddeye göre mahkemeye başvurmak suretiyleitirazın iptali davası açılmıştır. Sözkonusu 67. Madde (Değişik: 18/2/1965 - 538/37 md.),“(Değişik birinci fıkra: 17/7/2003-4949/15 md.) Takiptalebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihindenitibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genelhükümler dairesinde alacağının varlığınıispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. (Değişik:9/11/1988 - 3494/1 md.) Bu davada borçlunun itirazınınhaksızlığına karar verilirse borçlu; takibindehaksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı;diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna,davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, redveya hükmolunan meblağın yüzde kırkındanaşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir. İtirazeden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkındatazminat hükmolunması kötü niyetin sübutunabağlıdır. (Mülga dördüncü fıkra:17/7/2003-4949/103 md.) Birincifıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçirenalacaklının umumi hükümler dairesindealacağını dava etmek hakkı saklıdır”hükümlerini taşımaktadır. AnılanYasanın değişik 1. maddesinin birinci fıkrasında,“Her asliye mahkemesinin yargı çevresinde yeteri kadar icradairesi bulunur” denilmekte olup, yukarıda hükmüyazılı 67. maddede sözü edilen “mahkeme” ile, icradairesinin bulunduğu yargı çevresi bakımındanbağlı olduğu asliye mahkemesinin anlaşılması vetakip hukukuna özgü bulunan itirazın iptali davasınınasliye mahkemesinde görülmesi gerektiğiaçıktır. Öteyandan, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun “İdari Dava Türleri ve İdari YargıYetkisinin Sınırı” başlıklı 2. maddesinde,idari dava türleri: a)İdari işlemler hakkında yetki,şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukukaaykırı olduklarından dolayı iptalleri içinmenfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptaldavaları, b)İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel haklarıdoğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargıdavaları, c)Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan her türlü idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar olaraksayılmıştır. Bu durumagöre, İcra ve İflas Kanunu’nun değişik 67.maddesine göre açılan itirazın iptali davasınıngörüm ve çözümünde adli yargı yeriningörevli olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, 2577 sayılıKanun’un idari davaları düzenleyen 2. Maddesinde, idariişlem ve eylemlerden kaynaklı, idare aleyhine açılacakdavaların düzenlenmiş olması ve mevcut dosyada davalıtarafta 4721 sayılı TMK’nın birinci kitap, birincikısım, birinci bölüm’nde düzenlenen özelhukuk gerçek kişilerin bulunması karşısında,ortada idari yargı yetkisi kapsamında idareyekarşı açılmış bir idari davabulunduğundan söz etmek de olanaksızdır. Açıklanannedenlerle, Afyonkarahisar İdare Mahkemesi’nin başvurusununkabulü ile Emirdağ Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 31.03.2015gün ve 2015/69 Esas, 2015/145 Karar sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Afyonkarahisar İdare Mahkemesi’nin BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile Emirdağ Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 31.03.2015gün ve 2015/69 Esas, 2015/145 Karar sayılıGÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 30.11.2015gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Ali ÇOLAK Üye Süleyman Hilmi AYDIN Üye Yusuf Ziyaattin CENİK Üye Mehmet AKBULUT Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Yüksel DOĞAN
Full & Egal Universal Law Academy