T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 579
KARAR NO : 2015 / 684
KARAR TR : 26.10.2015
ÖZET : Davalı şirketlerin yapımını üstlendiği Tuzlaköy-Serge Regülatörü ve Hidroelektrik Santrali’nin iletim tesislerinin yapımı ve çalışması sırasında, davacının mülkiyetinde bulunan arsa ve eve zarar verilmiş olması nedeni ile davacının uğradığı zararın tazmini istemi ile açılan davanın, özel hukuk hükümlerine göre ADLİ YARGI yerinde görülmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : N.T.
Vekili :Av.İ.B.
Davalılar : 1-Enerji PiyasasıDüzenleme ve Denetleme Kurumu
Vekili :Av. B.M.Y. (AdliYargıda)
2-P. İnşaat Tic. ve San. A.Ş.
3-T. Elektrik Üretim A.Ş.
Vekilleri :Av. A.T.Ö. (Adli Yargıda)
OL A Y : Davacı vekili, davadilekçesinde özetle; davalılardan Enerji PiyasasıDüzenleme Kurulu’nun kararı ile davalı Tuyat ElektirikÜretim Şirketi’nin davacınıntaşınmazının da içinde bulunduğu Oltu İlçesi,Dutlu köyü sınırları içerisinde kurulacak olanTuzlaköy-Serge Regülatörü ve Hidroelektrik Santraliüretim tesislerinin kurulabilmesi için bölgedeçalışmalara başladığını, iletimkanallarının diğer davalı Peker İnşaat ve SanayiA.Ş.’ne yaptırıldığını, ancak sözkonusu iletim kanallarının yapımı ve sonrasındadavacının taşınmazlarının zarargördüğünü belirterek; 3.000 TL maddi tazminatın,zararının meydana geldiği tarihten itibaren yasal faizi ilebirlikte müteselsilen sorumlu olan davalılardan tahsil edilmesiistemiyle adli yargıda dava açmış 03.06.2014 tarihlidilekçe ile taleplerini 15.934,45 TL artırarak ıslahetmiştir.
OLTUASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 24.09.2014 gün ve E:2013/1338K:2014/1383 sayılı kararında; “…her ne kadardavacı tarafça davaya konu hidroelektrik santrali inşaatısırasında santrale ait su kanalının patlamasıneticesinde taşınmazlarda zararın meydana geldiğindenbahisle uğranılan zararın tazminatını talep etmişise de, davalılardan EPDK'nun 26/01/2011 tarihli ve 3057-2sayılı kararı ile diğer davalı Tuyat ElektrikŞirketine Oltu ilçesi Dutlu köyü sınırlarıiçerisinde kurulacak olan Tuzlaköy-Serge ve HidroelektrikSantrali'nin yapımı nedeniyle davaya konu kanalın diğerdavalı Peker İnşaat tarafındanyapıldığı, bu şekilde yapılan işlemin kamukurumu olan EPDK tarafından verilen yetki ve izinliyapıldığı, bir kamu kurumu tarafından kamuyasaları uyarınca yapılmış olan tesislere bakma ve otesisleri kullanma yükümlülüğü yine kamuyasalarından doğan bir yükümlülüktür. Ohalde, anılan nitelikteki bir kamu tesisinin gerekyapılmasındaki, gerekse kullanılması veyamuhafazasındaki kusurdan doğan zararlar, idari karar ve eylemlerdendoğan zararlar niteliğinde bulunduğundan bunlarınödetilmesi istekleri 11.2.1959 günlü ve 17/15 sayılıYargıtay İçtihadı Birleştirme KararınınII. bendi hükmünce tam yargı davasının konusunuoluştururlar. EPDK'nın ve diğer davalıların kamuhizmeti yaptıkları sırada vermiş olduğu zararınidari bir işlemden kaynaklanan bir zarar olduğu, dava konusu sukanallarının duvarlarının yıkılmasıneticesinde meydana gelen zararın idari bir hizmetin yerine getirilmesisırasında verilmiş bir zarar olduğu, bu türzararların tazmininin idari yargıda tam yargı davasıylatalep edilebileceği, bu tür zararlarda görevli ve yetkiliMahkemelerin İdari Yargı Mahkemeleri olduğu, bu nedenledavanın 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanununun 2. maddesi hükmünce idari yargı yerindeaçılması gerektiği…” şeklindekigerekçe yargı yolu nedeniyle mahkemenin görevsizliğinekarar vermiş ve verilen karar temyiz edilmeksizinkesinleşmiştir.
Davacıvekili bu kez, aynı gerekçelerle 18.934,45 TL maddi zararınOltu Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan dava tarihi olan 08.10.2013tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte müştereken vemüteselsilen sorumlu olan davalılardan tahsili istemiyle idariyargıda dava açmıştır.
ERZURUM 1.İDARE MAHKEMESİ : 22.06.2015 gün E:2015/408 sayı ilevermiş olduğu gönderme kararında özetle; davanınTuyat Elektrik Üretim Anonim Şirketi ile Peker İnşaatTicaret ve Sanayi Anonim Şirketi’nin sorumluluğuna ilişkinkısmı yönünden özel hukuk hükümlerinegöre görüm ve çözümününgerektiği kanaatiyle, davanın bu kısmında adli yargıyerinin görevli olduğu gerekçesiyle 2247 sayılıKanunun 19.maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirlenmesiiçin dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderilmesine, dosya incelemesinin UyuşmazlıkMahkemesi’nce karar verilinceye kadar ertelenmesine karar vermiştir.
İNCELEMEVE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Ali ÇOLAK, Yusuf Ziyaattin CENİK, Alaittin AliÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN, Mehmet AKBULUT veYüksel DOĞAN’ın katılımlarıyla yapılan26.10.2015 günlü toplantısında:
l-İLK İNCELEME: Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre, İdare Mahkemesi’nceanılan Yasa’nın 19. maddesinde öngörülen usul veyönteme uygun biçimde başvuruda bulunulduğuanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkgörülmediğinden esasının incelenmesine oy birliğiile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Filiz BUDAK’ın, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Uğurtan ALTUN ile Danıştay SavcısıYakup BAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davalıTuyat Elektrik Üretim Anonim Şirketi ile Peker İnşaatTicaret ve Sanayi Anonim Şirketi’nin yapımınıüstlendiği Tuzlaköy-Serge Regülatörü ve HidroelektrikSantrali’nin iletim tesislerinin yapımı veçalışması sırasında, davacınınmülkiyetinde bulunan ekili araziler ve meyve ağaçlarınazarar verilmiş olması nedeni ile uğranılan zararıntazmini istemi ile açılmıştır.
6102sayılı Türk Ticaret Kanununun 329.maddesinde; “Anonimşirket, sermayesi belirli ve paylara bölünmüş olan,borçlarından dolayı yalnız malvarlığıylasorumlu bulunan şirkettir.
(2) Paysahipleri, sadece taahhüt etmiş oldukları sermaye paylarıile ve şirkete karşı sorumludur.”denilmek suretiyle anonimşirketin tanımı yapılarak kuruluşuanlatılmıştır.
AynıKanun’un 330. maddesinde; “Özel kanunlara tabi anonimşirketlere, özel hükümler dışında bukısım hükümleri uygulanır.” şeklindekidüzenleme ile Anonim şirketin özel kanunlar ve Türk TicaretKanunu kapsamında işlem ve eylemlerde bulunacağıhüküm altına alınmıştır.
Öteyandan, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun “İdari Dava Türleri ve İdari YargıYetkisinin Sınırı” başlıklı 2. maddesinindeğişik 1 numaralı bendinde: a)İdari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları,
b)İdarieylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudanmuhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları,
c)Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalar,idari dava türleri olarak sayılmış olup; kural olarak,idari yargıda ancak Devlete ve kamu tüzel kişilerinekarşı açılan davalara bakılabilir.
Bunagöre, idare aleyhine dava açılmayıp, davalımevkiinde Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarıncakurulmuş ve anılan yasa hükümleri uyarınca faaliyetgösteren ve bu kanuna tabi olan, kamu kurumu niteliğitaşımayan, özel hukuk hükümlerine tabi özelşirketlerin bulunması karşısında, ortada idari yargıyetkisi kapsamında açılmış bir idari davabulunduğundan söz etmek olanaksızdır.
Dosyalarınincelenmesinden; Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafındandiğer davalı Tuyat Elektrik Üretim Şirketi’ne davacınında taşınmazlarının içinde bulunduğu Oltu ilçesi’ndekurulacak olan Tuzlaköy- Serge Regülatörü ve HidroelektrikSantrali üretim tesisinde 29.05.2008 tarihinden itibaren 49 yılsüreyle üretim faaliyeti göstermek üzere 4628sayılı Elektrik Piyasası Kanunun ve ilgili mevzuat uyarınca29.05.2008 tarihli ve EÜ/1622-18/1191 sayılı üretimlisansı verildiği, bu lisans kapsamında kanallarındavalı şirketlerce yapıldığı; 09.04.2012 tarihindeHES kanalının çatlaması sonucunda kanal suyununsürüklemiş olduğu toprak, kum ve taş gibi maddelerinindavacıya ait 194 ada 110 sayılı parselde ciddi oranda subaskını nedeniyle zarara neden olduğu; yine aynıbölgede davacıya ait 192 ada 24 parsel sayılıtaşınmazda ise yapılan HES iletim kanalı sebebiyle meydanagelen heyelan sonucu taşınmazda toprak kayması meydanageldiği ve taşınmazın ekilemez hale geldiğiiddiası ile dava açıldığıanlaşılmaktadır.
Belirtilen buhususlara göre, davalı özel şirketlercegerçekleştirilen Tuzlaköy-Serge Regülatörü ve HidroelektrikSantrali’nin iletim kanallarının yapım çalışmalarıve yine bu iletim kanallarının çatlaması sonucu meydanagelen heyelan sonucu davacıya ait ekili arazilerin ve meyveağaçlarının zarar görmesi nedeni ileuğranılan zararın tazmini talebine yönelik davanınözel hukuk hükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yeri görevli bulunmaktadır
Diğertaraftan, davacı vekili tarafından, adli ve idari yargıdaaçılan davalarda Enerji Piyasası Düzenleme ve DenetlemeKurumu aleyhine de dava açılmış ise de; bu davalıyönünden Erzurum 1. İdare Mahkemesi’nce Mahkememize birbaşvuruda bulunulmadığı anlaşılmakla, görevkonusunda başvuru kapsamında inceleme yapılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, Erzurum 1. İdareMahkemesi’nin başvurusunun kabulü ile, Oltu Asliye HukukMahkemesi’nin 24.09.2014 gün ve E:2013/1338 K:2014/1383sayılı davalılar Peker İnşaat Ticaret ve SanayiA.Ş. ile Tuyat Elektrik Üretim A.Ş. hakkında verilengörevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir.
S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Erzurum 1. İdare Mahkemesi’nin BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile, Oltu Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 24.09.2014 gün veE:2013/1338 K:2014/1383 sayılı davalılar Peker İnşaatTicaret ve Sanayi A.Ş. ile Tuyat Elektrik Üretim A.Ş.hakkında verilen GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,26.10.2015 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar
ÖZGÜLDÜR
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Süleyman Hilmi
AYDIN
Üye
Yusuf Ziyaattin
CENİK
Üye
Mehmet
AKBULUT
Üye
Alaittin Ali
ÖĞÜŞ
Üye
Yüksel
DOĞAN
Full & Egal Universal Law Academy