T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ HUKUK BÖLÜMÜ ESAS NO : 2015 / 554 KARAR NO : 2015 / 560 KARAR TR : 6.7.2015 ÖZET : Ostim Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü sınırları içinde yer alan taşınmaz üzerinde yer alan davacıya ait özel otopark alanında kaldırım çalışması yapılması konusundaki işlemin iptali istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :E.S. Elemanları ve Makine Yedek Parça San. ve Tic.Ltd.Şti. (adına E.A.) Vekili : Av. T.K.S. Davalılar : 1- OSTİM Organize SanayiBölgesi Vekilleri : Av. A.Ö.& Av. H.İ.K. 2- Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı Vekili : Av. G.S.Ş. O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde; “MüvekkilFirma Yetkilisi E.A.2012 yılının Ekim ayında şirketçalışma alanını büyütmek içindeposu da bulunan daha büyük bir işyeri aramayabaşlamış ve bu esnada Ostim GayrimenkulDanışmanlık ve İşletme A.Ş.nin ilanındabelirtilen Uzayçağı Caddesi No:66/l-E adresinde bulunan ve 400m² zemin kat, 400 m² birinci kat ve 400 m² bodrum kattanoluştuğu söylenen gayrimenkulü 1.600.000,00 TL bedellesatın almıştır. Bu ilanabakıldığında ayrıca mağazanınönünde, yanında ve arkasında kullanıma hazır1.000 m² lik özel otoparkının bulunduğu sol üstköşede belirtilmiştir. Mimari projeyebakıldığında aynı şekilde dokuzaraçlık otopark bulunduğu tespit edilmiştir.Müvekkilim hem bu ilan metnine hem de mimari projeye güvenerektaşınmazı satın almıştır. Bu esnada hazır bulunanOstim Gayrimenkul yetkilileri ve Atü İnşaat Firmasıyetkilisi müvekkilime binanın Sığınakkısmını Bodrum olarak tanıtmış ve özellikleOtoparkın ve çevrenin tamamını göstererek“buralar sizin kullanımınıza aittir”denilmiştir. Binanın sığınağının bodrumolarak satışı ile ilgili tarafımızca Adli Yargıyamüracaat edilmiştir. Ancak 12.10.2013 tarihindemüvekkile daha öncesinden hiçbir bildirim yapılmadanOstim Fen İşlerinden gelen yetkililer beton atılan binaçevresinin yeşil alan olduğunu, bodrum olarak bilinenkısmın projede sığınak olduğunu, asansörboşluğunun, merdiven kovasının binanın ortakalanı olduğunu söylemişlerdir. Ardından Belediyetarafından dokuz araçlık otopark yerinde Kaldırımçalışmaları başlatılmıştır.Bunun üzerine müvekkil “bu zamana kadar neredeydiniz, tümişler bitince mi bunları fark ettiniz” diyerek yetkilileresormuş, ancak müvekkil şirket yetkilisi her hangi bir yanıtalamadığı için 20.02.2014 tarihinde yazılıolarak Ostim Organize Sanayi Bölge Müdürlüğünemüracaat etmiştir. Müvekkilim 20.02.2014tarihli başvurusunda “75 nolu işyerinin önündebulunan dokuz araçlık otopark yerinin nasıl muhafazaedildiğinin tarafına bildirilmesini” talep etmiş, OstimOrganize Sanayi Bölge Müdürlüğünce 04.03.2014 tarihindeverilen cevabi yazıda “Ostim Organize Sanayi BölgeMüdürlüğü sınırları içerisindeyer alan 42743 ada, 1 parsele ait mimari projeye sehven yanlış onayverildiği ve projede gösterilen 9 araçlık otoparkınyolda olduğunun tespit edildiği” bildirilmiştir. Bu durum göstermektedir ki;sehven onaylanan Mimari Projede pek çok açıdan yanlışlıklarve hukuka aykırılıklar bulunmakta olup gerekli Denetimler deyapılmadığından müvekkil şirket mağduredilmiştir. Binanın bu haliyle Satımına, Özel Oto ParkAlanının Satış Öncesi Görsel Kilit TaşDöşenmesine ve sonrasında Belediye tarafından Asfalt dökülüpkaldırım çalışması yapılmasınadavalı kurumlar adeta onay vermiş, göz yummuştur. Bu konuda tarafımızca12.05.2014 tarihinde Ostim Organize Sanayi BölgeMüdürlüğüne yazılı olarak başvuruyapılmış ve Yapılan Kaldırımçalışması nedeniyle müvekkilin toplam 1000 m²lik dokuz araçlık Otoparkına erişimininengellendiği, başkaca da bir yol bulunmadığındanmüvekkil şirketin Otoparkından mahrum kaldığı, budurumun müvekkilin işlerine sekteye uğratmakta olup tacir olanmüvekkil açısından otoparkın zorunlu ve önemlibir ihtiyaç olduğu, ayrıca bu durumda müvekkilşirket yetkilisinin hiçbir kusuru ve sorumluluğubulunmadığı hususları dile getirilerek, yapılan buyanlışlığın düzeltilmesi, otoparkalanının eski haline getirilmesi olmadığı takdirdeöncelikle Bina yeşil alanının tahsisi ya da Binayakınında yeni bir yer gösterilerek; yine en az dokuzaraçlık bir Otopark tahsisi yoluna gidilmesi talep edilmiştir. Bu dilekçemiz ilgiliKuruma 13.06.2014 tarihinde ulaşmış olup maalesef bu zamanakadar dilekçemize ne yazılı ne de sözlü olarakhiçbir cevap verilmemiştir. Bu nedenle mimari projeye göremüvekkil şirkete ait olan dokuz araçlık otoparkalanında yapılan kaldırım çalışmasınınTedbiren Durdurulması, bu konudaki İdari İşlemin iptali ileEski haline getirilmesi, olmadığı takdirde öncelikle Binayeşil alanının tahsisi ya da Bina yakınında yeni biryer gösterilerek; yine en az dokuz araçlık bir Otopark tahsisiyoluna gidilmesi için Yüce Mahkemeye başvuru zaruretimizdoğmuştur. Yukarda açıklanannedenler ve re’sen Mahkemece tespit edilecek sair iptal nedenleri ile;Öncelikle Mimari Projeye göre müvekkil şirkete ait olanÖzel Otopark alanına ilişkin Kaldırımçalışması yapılması konusundaki İdariİşlemin Yürütmesinin Durdurulmasına ve İptaline,Otoparkın eski haline getirilmesine, mümkünolmadığı takdirde müvekkil şirket içinöncelikle Bina yeşil alanının tahsisi ya da Binayakınında yeni bir yer gösterilerek; yine en az dokuzaraçlık bir Otopark tahsisi yoluna gidilmesine, yargılamagiderleri ile Ücreti Vekaletin karşı tarafa tahmiline kararverilmesini saygılarımla vekaleten arz ve talep ederim.” demek suretiyle idariyargı yerinde dava açmıştır. Davalılardan OSTİM OrganizeSanayi Bölge Müdürlüğü vekili süresiiçinde sunduğu cevap dilekçesinde özetle; davanın adliyargının görev alanına girdiğini öne sürerekgörev itirazında bulunmuştur. Ankara 16.İdare Mahkemesi: 29.12.2014 gün ve E:2014/1841sayı ile özetle; “OSTİM Organize Sanayi BölgeMüdürlüğü sınırları içerisindeyer alan 42743 ada 1 parsel sayılı taşınmaz üzerindeyer alan Özel Otopark alanına ilişkin olarak Organize SanayiBölge Müdürlüğü tarafından söz konusualanın ATÜ İş Merkezinin parselsınırları dışında ve yoldakaldığından bahisle kaldırımçalışması başlatılmasına ilişkinişlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır. Organize Sanayi Bölgesitarafından resen, tek yanlı ve mevzuatın verdiği kamugücü kullanılarak tesis edilen işlemin idari işlemniteliğinde olduğu görüldüğünden, işbudavanın görüm ve çözümü idariyargının görev alanında bulunmaktadır.” demeksuretiyle davalı Organize Sanayi Bölgesi vekilinin görevitirazının reddine karar vermiştir. Davalı vekilitarafından süresi içinde verilen dilekçe ile olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıistemiyle başvuruda bulunulması üzerine, dilekçe davadosyasının onaylı örneği ile birlikte YargıtayCumhuriyet Başsavcılığına gönderilmiştir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı: “Dava dosyasınınincelenmesinde, davacı şirket vekili tarafından Ankara OstimOrganize Sanayi Bölge Müdürlüğüsınırları içinde yer alan 42743 ada, 1 parselsayılı taşınmaz üzerinde yer alan davacıya aitözel otopark alanında kaldırımçalışması yapılması konusundaki işleminiptali istemiyle idare mahkemesinde dava açıldığı vedavalı tarafın, özel hukuk hükümlerine tabi olduklarıve yargı yerinin de adli yargı olduğuna dair görevitirazının idare mahkemesincereddedilmesi üzerine, olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemi ile davalı vekili tarafındanYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınabaşvurulduğu anlaşılmaktadır. Bilindiği gibi, 4562sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 3/b maddesinegöre organize sanayi bölgeleri "..Sanayinin uygungörülen alanlarda yapılanmasını sağlamak,çarpık sanayileşme ve çevre sorunlarınıönlemek, kentleşmeyi yönlendirmek, kaynakları rasyonel kullanmak,bilgi ve bilişim teknolojilerinden yararlanmak, sanayi türlerininbelirli bir plan dahilinde yerleştirilmesi ve geliştirilmesiamacıyla; sınırları tasdik edilmiş araziparçalarının imar planlarındaki oranlar dahilinde gerekliidari, sosyal ve teknik altyapı alanları ile küçükimalat ve tamirat, ticaret, eğitim ve sağlık alanları,teknoloji geliştirme bölgeleri ile donatılıp planlıbir şekilde ve belirli sistemler dahilinde sanayi için tahsisedilmesiyle oluşturulan ve bu Kanun hükümlerine göreişletilen mal ve hizmet üretim bölgelerini," ifadeetmektedir. Aynı Kanunun 5/1 maddesinin "OSB, müteşebbisheyetin başvurusu üzerine Bakanlıkça verilen kamuyararı kararı ve sınırları belirlenmiş yetkiçerçevesinde kamulaştırma işlemleri (...)yaptırabilen bir özel hukuk tüzel kişiliğidir."hükmü ve 8. maddesinde geçen, “Yönetim kurulu,müteşebbis heyetin en az dördü kendi üyeleriarasından olmak üzere seçeceği beş asıl,beş yedek üyeden oluşur. Yönetim kurulu üyeleri ikiyıl için seçilir./ Yönetim kurulu üyeleri kendiomlarımla, bir başkan ve birbaşkanvekili seçerler. Yönetim kurulu en az ayda iki defatoplanır ve toplantı salt çoğunluk ile yapılır.Geçerli bir mazereti olmadan üst üste yapılanüç toplantıya veya mazereti olsa dahi altı ayiçinde yapılan toplantıların en az yarısınakatılmayan üyeler üyelikten çekilmişsayılırlar. Kararlar salt çoğunlukla verilir.Oyların eşitliği halinde başkanın oyuna itibaredilir./Yönetim kurulu; kanun, yönetmelik, kuruluşprotokolü ve benzeri düzenlemeler ile müteşebbis heyetinkararları çerçevesinde OSB’nin sevk ve idaresiniyürütmekle görevlidir.” şeklindeki hükümlerkarşısında, organize sanayi bölgeleri yönetimlerininözel hukuk tüzel kişiliği olduğutartışmasızdır. Yine anılan Kanunun 25/5maddesine göre de organize sanayi bölgelerinin organları ileilgili olarak Türk Ticaret Kanununun anonim şirketlerin organlarıile ilgili hükümlerinin kıyasen uygulanacağıhükmü bulunmaktadır. Yapılan inceleme sonucunda,Ankara Ostim Organize Sanayi Bölge Müdürlüğü'nün,4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu kapsamındakurulduğu anlaşılmıştır. Yukarıda sözüedilen mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinde,Ankara Ostim Organize Sanayi Bölgesi'nin özel hukuk tüzelkişiliğine sahip olduğu ve özel hukuk tüzelkişilerince tesis edilen işlemlerin yargısal denetiminin adliyargı yerlerinde yapılacağının açıkolduğunun anlaşılması karşısında, OrganizeSanayi Bölgesi sınırları içinde yer alan 42743 ada 1parsel sayılı taşınmaz üzerinde yer alan davacıyaait özel otopark alanında kaldırımçalışması yapılması yolunda tesis edilenişlemin yargısal denetiminin de adli yargı yerine aitolduğu düşünülmektedir.” demek suretiyle 2247sayılı Yasa’nın 10. ve 13. maddeleri gereğince olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasınave dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesine kararvermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlık MahkemesiHukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, AlaittinAli ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 6.7.2015 günlütoplantısında: l-İLK İNCELEME: Başvuruyazısı ve dava dosyası örneği üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi gereğince yapılanincelemeye göre, davalı OSTİM Organize Sanayi BölgeMüdürlüğü vekilinin anılan Yasanın 10/2maddesinde öngörülen yönteme uygun olarakyaptığı görev itirazının reddedilmesi ve 12/1.maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nca, 10.ve 13. maddelerinde öngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görev uyuşmazlığınınesasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi. II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Selim Şamil KAYNAK’ın, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Uğurtan ALTUN’un davada adli yargının, DanıştaySavcısı Yakup BAL’ın ise davada idari yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Ostim Organize SanayiBölge Müdürlüğü sınırlarıiçinde yer alan 42743 ada, 1 parsel sayılı taşınmazüzerinde yer alan davacıya ait özel otopark alanındakaldırım çalışması yapılmasıkonusundaki işlemin iptali istemiyle açılmıştır. 5393sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin görev vesorumlulukları” başlıklı 14. maddesinde 4562sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanunu hükümlerininsaklı olduğu belirtilmiş; Değiştirilen, Eklenen veYürürlükten Kaldırılan Hükümlerbaşlıklı 85. maddesinin h bendinde, «…12.4.2000tarihli ve 4562 sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 4üncü maddesinin altıncı fıkrasıaşağıdaki şekilde değiştirilmiştir. Yürürlüğegiren mevzii imar plânına göre arazi kullanımı,yapı ve tesislerinin projelendirilmesi, inşası vekullanımıyla ilgili ruhsat ve izinler ile işyeri açma veçalışma ruhsatları OSB tarafından verilir vedenetlenir. İşyeri açma ve çalışmaruhsatının verilmesi sırasında işyeri açma veçalışma ruhsatına ilişkin harçlar, OSBtarafından tahsil edilerek ilgili belediye veya il özel idaresihesabına yatırılır…», 4562sayılı Organize Sanayi Bölgeleri Kanununun 4.maddesininaltıncı fıkrasında “(Değişikfıkra: 3/7/2005-5393/85 md.) Yürürlüğe giren (…)imar planına göre arazi kullanımı, yapı vetesislerinin projelendirilmesi, inşası ve kullanımıylailgili ruhsat ve izinler ile işyeri açma veçalışma ruhsatları OSB tarafından verilir vedenetlenir, İşyeri açma ve çalışmaruhsatın verilmesi sırasında işyeri açma ve çalışmaruhsatına ilişkin harçlar, OSB tarafından tahsil edilerekilgili belediye veya il özel idaresi hesabınayatırılır.” 5.maddesinde - “(Değişik: 4/7/2012-6353/20 md.) OSB,müteşebbis heyetin başvurusu üzerine Bakanlıkçaverilen kamu yararı kararı ve sınırlarıbelirlenmiş yetki çerçevesinde kamulaştırmaişlemleri yaptırabilen bir özel hukuk tüzel kişiliğidir. Arazininmülkiyetinin edinilmesinde yapılan masraflar ile arazi bedeliödeme yükümlülüğü OSB tüzelkişiliğine aittir.” hükmü yer almakta olup,12.04.2000 günlü, 4562 sayılı Organize SanayiBölgeleri Kanunu’nun, 04.07.2012 günlü, 6353sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde KararnamelerdeDeğişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 20.maddesiyledeğiştirilen 5.maddesinin Anayasa’yaaykırılığı iddiasıyla DanıştayAltıncı Dairesi tarafından yapılan itiraz başvurusuüzerine, Anayasa Mahkemesi 31.10.2013 gün, E:2013/49, K:2013/125sayılı kararı ile özetle; 04.07.2012 günlü, 6353sayılı Kanun’un 20.maddesiyle değiştirilen5.maddesinin birinci fıkrasında yer alan ‘’…yapabilen veya … ‘’ sözcüklerinin Anayasa’yaaykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. 8. maddesinde -“Yönetim kurulu, müteşebbis heyetin en az dördükendi üyeleri arasından olmak üzere seçeceğibeş asıl, beş yedek üyeden oluşur. Yönetim kuruluüyeleri iki yıl için seçilir. Yönetimkurulu üyeleri kendi aralarında bir başkan ve birbaşkanvekili seçerler. Yönetim kurulu en az ayda iki defatoplanır ve toplantı salt çoğunluk ile yapılır.Geçerli bir mazereti olmadan üst üste yapılanüç toplantıya veya mazereti olsa dahi altı ayiçinde yapılan toplantıların en az yarısınakatılmayan üyeler üyelikten çekilmişsayılırlar. Kararlar salt çoğunlukla verilir.Oyların eşitliği halinde başkanın oyuna itibar edilir. Yönetimkurulu; kanun, yönetmelik, kuruluş protokolü ve benzeridüzenlemeler ile müteşebbis heyetin kararlarıçerçevesinde OSB’nin sevk ve idaresini yürütmeklegörevlidir.”hükümlerine yer verilmiştir. Yukarıdasözü edilen mevzuat hükümlerinin birliktedeğerlendirilmesinden, OSTİM Organize Sanayi Bölgesi’ninözel hukuk tüzel kişiliğine sahip olduğu ve özelhukuk tüzel kişilerince tesis edilen işlemlerin yargısaldenetiminin adli yargı yerlerince yapılacağınınaçık olduğu gözetildiğinde, davalı OSTİMOrganize Sanayi Bölgesi içinde yer alan 42743 ada 1 parselsayılı taşınmazı mimari projesine bakarak 9araçlık özel otoparkı olduğu için satınalan davacının, bilahare davalılardan AnkaraBüyükşehir Belediyesince bu özel otopark alanına yoldakaldığı için kaldırımçalışması yapılması karşısında,bu işlemin iptaline dair açtığı davanın yargısaldenetiminin de adli yargı yerine ait olduğu açıktır. Açıklanan nedenlerleYargıtay Cumhuriyet Başsavcısının başvurusununkabulü ile, davalı OSTİM Organize Sanayi BölgesiMüdürlüğü vekilinin görev itirazınınreddine ilişkin Ankara 16.İdare Mahkemesince verilen kararınkaldırılması gerekmiştir. S O N U Ç : Davanın çözümündeADLİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenle YargıtayCumhuriyet Başsavcısının BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile,davalı OSTİM Organize Sanayi BölgeMüdürlüğü vekilinin GÖREV İTİRAZININREDDİNE İLİŞKİN Ankara 16.İdare Mahkemesinceverilen 29.12.2014 gün ve E:2014/1841 sayılı KARARIN KALDIRILMASINA,6.7.2015 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy