T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 356
KARAR NO : 2015 / 374
KARAR TR : 1.6.2015
ÖZET : Dava dışı üçüncü şahsın kullanımındaki kamyonun motosiklete çarpması sonucu meydana gelen trafik kazası neticesinde motosiklette bulunan yakınlarının hayatlarını kaybetmeleri nedeni ile davacıların uğradıkları maddi ve manevi zararın, yolun bakım ve onarımındaki yetersizlikler nedeni ile olayda kusuru bulunan davalıdan tazmini istemi ile açılan davanın; 2918 sayılı Yasanın 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 110. Maddesi gereğince ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacılar :1.H.Z.
2.C.Z.
3.Kendi adına asaleten küçük çocukları A.ve R.Z.’evelayeten
F.Z.
4.K.Y.
5.R.Y.
6.A.Y.
7.N.Y.
8.A.Y.
9.Kendi adlarına asaleten küçük çocukları R.,S.ve E.
Y.’a S.Y.
Vekili :Av.D.A.
Davalı :Ağrı İl Özel İdaresi
Vekili :Av. O.G.
O L A Y :Davacı vekili dava dilekçesinde aynen “SürücüSanık M.Sait Taşdemirler'in Ağrı ili HacıseferKöyü arasında aracını kullanırken yolun hakim veonarımındaki yetersizlikler dolayısı ile trafik kazasımeydana gelmiş olup Tacettin Yıldız ve Celal Zariçhayatını kaybetmiştir. Taçettin Yıldız’ınölümü dolayısı ile Eşi Seringil veçocukları Rıdvan, Sedanur ve Ebubekir fiilidestekçilerini kaybetmişler ve destekten yoksun kalmatazminatını hak etmişlerdir. Ayrıca Babası Kemal veAnnesi Rabia,kardeşi Adem,Necattin,Abdullah ile maktulün eşi veçocukları manevi anlamda acı ve elem duymaktadırlar./CelalZar iç'in ölümü dolayısı ile Eşi Filiz veçocukları Abdulsamet ve Rabia fiili destekçilerinikaybetmişler ve destekten yoksun kalma tazminatınıhakketmişlerdir.Anne Hale,kardeşi Cemil ile maktulün eşi veçocukları manevi olarak acı ve elem duymaktadırlar./Birincive ikinci kat asfalt kaplama yapılmadığından kazanınmeydana gelmesinde etken olması dolayısı ile yolun bakım veonarımının yetersizliği nedeni ile İl Özelİdaresi Yol ve UlaştırmaMüdürlüğümün ASLİ kusurlu olduğuanlaşılmıştır./Ağrı Ağır CezaMahkemesi tarafından yapılan keşifte hazırlananbilirkişi raporunda ;Yolun bakım ve onarımından sorumlukuruluş olan İl Özel İdaresi Yol ve UlaştırmaMüdürlüğümün 1.derecede kusurlu olduğukanaatini bildirmiştir. Ağrı; Cumhuriyet Savcılığıhaklı olarak yukarıda izahatınıyaptığımız olay yeri tespit tutanağı ile AdliTıp Raporu ve dosyada bulunan diğer delillere dayanarak teknisyenOktay Aslan hakkında taksirle birden fazla kişininölümüne neden olmak suçlaması ile AğrıValiliği İl İdare Kurulu Müdürlüğü'ndensoruşturma talebinde bulunmuş ilgili müdürlüksoruşturma izninin verilmemesine karar vermiştir. Bu karar idariişlemi maksat ve sebep unsuru yönünden hukuka aykırıolmasından dolayı itiraz edilmiş Erzurum Bölge İdareMahkemesi işlemin iptaline karar vermiştir.AğrıValiliği bunca aleyhe delile rağmen kendi personelini korumakistemiştir./Davacıların dava açmak için gerekliolan yargılama harç ve giderlerini ödemektenyoksundurlar.Bunun için adli yardım talebimizin kabulünüsayın mahkemenizden talep ediyoruz.” şeklindeki beyanlarıile Tacettin Yıldız’ın ölümüdolayısı ile müvekkillerinden baba Kemal Yıldıziçin 1.000 TL manevi, anne Rabia Yıldız için 1.000 TLmanevi, eşi Seringil Yıldız için 20.000 TL maddi ve 2.000TL manevi, oğlu Rıdvan Yıldız için 5.000 TL maddi ve1.000 TL manevi, kızı Sedanur Yıldız için 5.000 TLmaddi ve 1.000 TL manevi, oğlu Ebubekir Yıldız için 5.000TL maddi ve 1.000 TL manevi, kardeşi Adem Yıldız için1.000 TL manevi, kardeşi Tacettin için 1.000 TL manevi,kardeşi Abdullah için 1.000 TL manevi; Celal Zariç’inölümü dolayısı ile müvekkillerinden anne HaleZariç için 1.000 TL manevi, kardeşi Cemil için 1.000TL manevi, eşi Filiz Zariç için 10.000 TL maddi ve 2.000 TLmanevi, oğlu Abdulsamet için 4.000 TL maddi ve 1.000 TL manevi,kızı Rabia için 4.000 TL maddi ve 1.000 TL manevizararın, her bir maktulün ölümü dolayısı ilede eşleri Filiz için 3.000 TL ve Seringil için de 3.000 TLcenaze ve defin giderinin olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziile birlikte ödenmesine karar verilmesi istemi ile 11.10.2011 tarihindeidari yargı yerinde dava açmıştır.
Erzurum1.İdare Mahkemesi: 29.12.2011gün ve 2011/1704 Esas, 2011/1914 Karar sayılı kararı ile:“2577 sayılıYasa'nm2. maddesinde; idari dava türleri, idari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı açılaniptal davaları; idari işlem ve eylemlerden dolayı kişiselhaklan doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargıdavaları; kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesiiçin yapılan her türlü idari sözleşmelerdendolayı açılan davalar olarak sayılmış; idariyargının idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunundenetimini yapmakla görevli olduğu kuralabağlanmıştır.
19.01.2011gün ve 27820 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarakyürürlüğe giren 6099 sayılı Tebligat Kanunu veBazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un14. maddesiyle, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 110.maddesi, "İşleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamukuruluşları olan araçların sebebiyet verdiğizararlara ilişkin olanları dâhil, bu Kanundan doğansorumluluk davaları, adliyargıda görülür. Zarar görenin kamu görevlisiolması, bu fıkra hükmünün uygulanmasınıönlemez. Hemzemin geçitte meydana gelen tren-trafikkazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır. Motorluaraç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkindavalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigortasözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerindenbirinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yermahkemesinde de açılabilir." şeklindedeğiştirilmiştir. 6100 sayılı HukukMuhakemeleri Kanununun 3.maddesi, "Her türlü idari eylem veişlemler ile idarenin sorumlu olduğu diğer sebeplerin yolaçtığı vücut bütünlüğününkısmen veya tamamen yitirilmesine yahut kişininölümüne bağlı maddi ve manevi zararlarıntazminine ilişkin davalara asliye hukuk mahkemeleri bakar, idareninsorumluluğu dışında kalan sebeplerden doğan aynıtür zararların tazminine ilişkin davalarda dahi buhüküm uygulanır. 30/1/1950 tarihli ve 5521 sayılıİş Mahkemeleri Kanunu hükümleri saklıdır. "hükmünü içermektedir. Dava dosyasınınincelenmesinden, davacıların yakınları CelalZariç'in sürücüsü, Tacettin Yıldız'ınyolcusu olduğu motorsikletin Ağrı istikametinden Hacı SeferKöyü'ne seyir halinde iken tekerleğinin yolda bulunançukura düşmesi sonucu meydana gelen kazada ölmelerinedeniyle toplam 75.000,00 TL maddi ve manevi zararın olay tarihindenitibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine kararverilmesi istemiyle 05.10.2011 tarihinde Mahkememiz kaydına giren davadilekçesiyle bakılmakta olan davanınaçıldığı anlaşılmıştır. Dava dosyasındaki bilgi vebelgeler ile yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin birliktedeğerlendirilmesinden, gerek Karayolları Trafik Kanunu'nundeğiştirilen 110.maddesi gerekse 01.10.2011 tarihindeyürürlüğe giren Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 3.maddesiuyarınca davacıların yakınları olan Celal Zariçve Tacettin Yıldız'ın Ağrı istikametinden HacıSefer Köyü'ne seyir halinde iken motorsikletin tekerleğininyolda bulunan çukura düşmesi sonucu ölmeleri olayıile ilgili olarak idarenin hizmet kusuru bulunduğundan bahisleuğranıldığı ileri sürülen 75.000,00 TL maddive manevi zararın tazmini istemiyle açılan davanıngörüm ve çözümünün Adli Yargınıngörevine girdiği sonuç ve kanaatinevarılmıştır. Açıklanan nedenlerledavanın 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüYasasının 15/1-a. maddesi hükmü uyarınca görev yönünden reddine” karar vermiş,kesinleşme formunda da belirtildiği üzere verilen karar14.02.2012 tarihinde kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kez aynı taleplerle adli yargı yerindedava açmıştır. Ağrı2.Asliye Hukuk Mahkemesi: 04.04.2013gün ve 2012/335 Esas, 2013/128 Karar sayılı kararında aynen;“Davacı tarafındavasına konu olarak belirtilen bu eylemlerden doğan zararların ödettirilmesiistekleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun2. maddesi hükmünce bir tam vargı davasıdır ve bu davalara bakmayaidari yargı yeri görevlidir. Somut olay incelendiğinde yolyapım ve onarımından sorumlu davalı tarafın kusurunun% 40 olduğu tespit edilmiş, bu kusurlu eylemindenötürü meydana gelen kaza sonucu davacılaryakınlarını kaybetmiş olup ortaya bir zarar çıkmıştır. Burada davalı idare kusurlu eylemi ile kazayasebebiyet veren yolun yapımından ötürü somut olayda%40 kusurlu bulunmuş olup, bu kusurlu idari eylemi ile kazaya sebebiyetvermiştir. Bu yolun kusurlu bir şekilde yapım veonarımı bir idari eylemdir. O halde bu eylemden doğan zararlarınödettirilmesi istekleri 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanununun 2. maddesi hükmünce bir tam yargıdavasıdır ve bu davalara bakmaya idari yargı yerigörevlidir. Davaya konu edilen olayda davacı davalı idarenin yolyapımındaki kusurundan kaynaklanan kaza sonucu davalı idareninkusuruna denk düşen zararın tazminini talep etmektedir. Halböyle olunca dava dilekçesinin yargı yolu bakımındanreddedilmesine karar verilmesi gerektiği” şeklindekigerekçesi ile, dava dilekçesinin görev yönündenreddine, Davanın niteliğinin tam yargı davası olduğu değerlendirilmekleve 6100 Sayılı Yasa'nın 3.Maddesinin Anayasa Mahkemesince 2011/3Esas ve 16/02/2012 tarihli kararı ile iptal edildiğinden yetkili vegörevli mahkemenin Erzurum Nöbetçi İdare Mahkemesiolduğundan dosyanın yetkili ve görevli olan idari yargımakamı olan Erzurum Nöbetçi İdare Mahkemesi’negönderilmesine karar vermiş, karar davacı vekiline 25.04.2013tarihinde, davalı vekiline 22.04.2013 tarihinde tebliğ edilmişolup, tarafların yasal süresi içerisinde kararı temyizetmemesi üzerine karara şerh edildiği üzere 10.05.2013tarihinde kesinleşmiştir. Davacı vekilinin, dosyanın yetkili mahkemeyegönderilmesi hususunda gereğinin yapılması içinmahkemeye verdiği dilekçe üzerine dava dosyası hemNöbetçi İdare Mahkemesine gönderilmiş hem de görevuyuşmazlığının çözümüiçin Yargıtay 17.Hukuk Dairesi’ne gönderilmiştir. Yargıtay17.Hukuk Dairesi:23.12.2014 gün ve 2014/23621 Esas, 2014/19373 Karar sayılıkararı ile özetle; yargı yolunun belirlenmesi görevinin2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş veİşleyişi hakkındaki Kanunun 14.maddesi gereğinceUyuşmazlık Mahkemesine ait bulunduğundan bahisle, yargıyeri belirleme koşulları bulunmayan dosyanınUyuşmazlık Mahkemesine gönderilmek üzere mahallinegönderilmesine karar vermiştir. Bunun üzerineAğrı 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 10.03.2015 gün ve2012/335 esas sayılı üst yazısı ile dava dosyasıgörev uyuşmazlığının çözülmesiistemi ile Mahkememize gönderilmiştir. Nöbetçi İdare Mahkemesine gönderilendava dosyası ise; Erzurum 2.İdare Mahkemesi’nde 31.05.2013tarihinde, 2013/524 sayılı esasına kaydedilmiştir. Erzurum 2.İdareMahkemesi: 19.06.2013 gün ve 2013/542 Esas, 2013/538 Kararsayılı kararı ile: “Uyuşmazlık konusu olayda;tarafları, konusus ve sebebi aynı olan bir davada 2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş veİşleyişi Hakkında Kanun'un 14 üncü maddesindebelirtilen şekilde olumsuz görev uyuşmazlığıoluştuğu görülmekte olup; 2247 sayılı Kanun'un 15inci maddesinin (b) bendi uyarınca olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi amacıyla songörevsizlik kararını veren Mahkeme olan Ağrı 2. AsliyeHukuk Mahkemesi tarafından davanın taraflarından birinin istemiüzerine dosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesive Uyuşmazlık Mahkemesince görevli mahkemenin belirlenmesigerekirken yeniden Mahkememizde dava açılmasıkarşısında uyuşmazlığın esasınıinceleme olanağı bulunmamaktadır.” şeklindekigerekçesi ile davanın 2577 sayılı Kanun’un 14/3-dve 15/1-b maddeleri uyarınca incelenmeksizin reddine karar vermiş,karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.Danıştay 15.Daire: 24.04.2014 gün ve 2013/12713 Esas, 2014/3053Karar sayılı kararı ile onama kararı vermiş, verilen karardavalı vekiline 23.07.2014 tarihinde, davacı vekiline 24.07.2014tarihinde tebliğ edilmiş, yasal süresi içinde karardüzeltme talebinde bulunulmadığındankesinleşmiştir. Davacı vekili 26.08.2014 tarihindegörevli mahkemenin belirlenmesi için dosyanınUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesini talepetmiştir. Erzurum 2.İdare Mahkemesi:12.09.2014 gün ve 2013/542 Esas sayılı kararı ile: Uyuşmazlıkkonusu olayda; “tarafları, konusu ve sebebiaynı olan bir davada 2247 sayılı UyuşmazlıkMahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un14'üncü maddesinde belirtilen şekilde olumsuz görevuyuşmazlığına ilişkin olarak Erzurum 1’inciİdare Mahkemesi ile Ağrı 2’nci Asliye Hukuk Mahkemesiarasında görev uyuşmazlığının bulunduğugörülmekte olup; 2247 sayılı Kanunun 15 inci maddesinin (b)bendi uyarınca olumsuz görev uyuşmazlığınıngiderilmesi amacıyla son görevsizlik kararını veren Mahkeme olanAğrı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından, davanıntaraflarından birinin istemi üzerine dosyanınUyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesi ve UyuşmazlıkMahkemesince görevli mahkemenin belirlenmesi gerekirken, davahakkında mahkememizce verilmiş bir görevsizlik kararıbulunmadığından davacının dosyanınUyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmesi yolundaki talebinin reddigerekmektedir. /Öte yandan, Ağrı 2'nci Asliye Hukuk Mahkemesi'ncegörevsizlik kararı verilen 2012/335 esassayılı dosyası, anılan mahkeme tarafından davacısınıntalebi üzerine re’sen mahkememize gönderildiğindenmahkememizin E:2013/542 esas sayılı dosyası içerisindeyer almakta olup, ancak mahkemesince istenilmesi halinde Mahkemesinegönderilebileceği de açıktır” şeklindekigerekçesi ile davacının dava dosyasınınUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesi talebinin reddinekarar vermiştir. İNCELEMEVE GEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Ali ÇOLAK, Bahri AYDOĞAN, Nurdane TOPUZ, Alaittin AliÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU, Mehmet AKBULUT ’unkatılımlarıyla yapılan 1.6.2015 günlütoplantısında: l-İLKİNCELEME: Davacıvekili tarafından Ağrı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nehitaben yazılan ‘dosyanın yetkili mahkemeyegönderilmesi hususunda gereğinin yapılmasına’ilişkin 24.04.2013 tarihli dilekçesinde, dosyanınUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesi talebiaçıkça belirtilmemiş ise de; gerek dosya kapsamı, gerekdavacı vekilinin isteminin mahiyeti ve gerekse de Yargıtay 17. HukukDairesi’nin geri çevirme kararı içeriği birliktedeğerlendirildiğinde, davacının dilekçesinin 2247sayılı Yasa’nın 14.maddesi kapsamında Ağrı2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 04.04.2013 gün ve 2012/335 Esas,2013/128 Karar sayılı kararı ile Erzurum 1.İdare Mahkemesi:29.12.2011 gün ve 2011/1704 Esas, 2011/1914 Karar sayılıkararı arasında olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi istemine ilişkinolduğu kanaatine ulaşılmıştır. Mahkememizce dosya üzerinde2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi uyarınca yapılanincelemeye göre de 2918 sayılı Yasa’dan kaynaklanansorumluluk davasında adli ve idari yargı yerleri arasında 2247sayılı Yasa’nın 14.maddesinde öngörülenbiçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu, davacı vekilinin istemi üzerine, adli yargıdosyasının son görevsizlik kararını veren mahkemece, idariyargı dosyası da temin edilmek suretiyle UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderildiği ve usule ilişkin herhangi birnoksanlık bulunmadığı anlaşılmakla görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim BirgülYİĞİT’in, davanın çözümündeadli yargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN’un adliyargının, Danıştay Savcısı YakupBAL’ın idari yargının görevli olduğu yolundakisözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davadışı M.Sait Taşdemirler’in kullanımındaki04 AY 067 plakalı kamyonun, Ağrı ili HacıseferKöyü arasında, müteveffa Celal Zariç’inkullanımındaki motosiklete çarpması sonucu meydana gelen trafikkazası neticesinde Tacettin Yıldız ve CelalZariç’in hayatlarını kaybetmeleri nedeni iledavacıların uğradıkları maddi ve manevi zararın,yolun bakım ve onarımındaki yetersizlikler nedeni ile olaydakurusu bulunduğu iddia edilen davalı tarafından tazmini istemiile açılmıştır. 2918sayılı Karayolları Trafik Kanununun 1.maddesinde, Kanununamacının karayollarında can ve mal güvenliğiyönünden trafik düzenini sağlayacak ve trafikgüvenliğini ilgilendiren tüm konularda alınacak önlemleribelirlemek olduğu; “Kapsam” başlıklı 2.maddesinde, bu Kanunun trafikle ilgili kuralları, şartları, hakve yükümlülükleri bunların uygulamasını vedenetlenmesini ilgili kuruluşları ve bunların görev, yetkive sorumluluk, çalışma usulleri ile diğer hükümlerikapsadığı ve bu kanunun karayollarındauygulanacağı; 10. maddesinde, yapım ve bakımdan sorumluolduğu yolları trafik düzeni ve güvenliğinisağlayacak durumda bulundurmanın gerekli görülenkavşaklara ve yerlere trafik ışıklı işaretleri,işaret levhaları koymak ve yer işaretlemeleri yapmanınBelediye Trafik birimlerinin görev ve yetkileri arasında olduğubelirtilmiştir. Öteyandan 2918 sayılı Yasanın 19.01.2011 günlü ResmiGazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6099sayılı Yasanın 14. maddesiyle değişik 110. maddesinde“İşleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamukuruluşları olan araçların sebebiyet verdiğizararlara ilişkin olanları dahil, bu Kanundan doğan sorumlulukdavaları, adli yargıda görülür. Zarar göreninkamu görevlisi olması, bu fıkra hükmününuygulanmasını önlemez. Hemzemin geçitte meydana gelentren-trafik kazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır. Motorluaraç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkindavalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigortasözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerindenbirinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yermahkemesinde de açılabilir”; Geçici 21. maddesinde de“Bu Kanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrasınıngöreve ilişkin hükmü, yürürlüğegirdiği tarihten önce idari yargıda ve Askeri Yüksekİdare Mahkemesinde açılmış bulunan davalarauygulanmaz” denilmiştir. Dosyanınincelenmesinden; davanın, davacılar tarafından, yolun bakımve onarımındaki yetersizlikler dolayısıyla meydanageldiği iddia edilen trafik kazasında, Tacettin Yıldız veCelal Zariç’in hayatlarını kaybetmeleri nedeni ileuğradıkları maddi ve manevi zararların tazmini istemi ile Erzurum1.İdare Mahkemesi’nde dava açıldığı,davanın görev yönünden reddedilmesi üzerine bu kez Ağrı2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nde dava açıldığı,Ağrı 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce davanın görevdenreddedildiği ve davacı vekilinin görevli yargı yerininbelirlenmesi konusundaki 22.04.2013 tarihli dilekçesi üzerine hemİdare Mahkemesi’ne ve hem de mercii tayini istemi ile Yargıtay17. Hukuk Dairesi’ne gönderildiği, Erzurum 2. İdareMahkemesi’nce davanın incelenmeksizin reddine, Yargıtay 17.Hukuk Dairesince ise; dosyanın görevli yargı yerinin tespitiiçin Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesigerektiği gerekçesi ile mahal mahkemesine iadesine karar verildiği,bu safahat neticesinde davacının dilekçesinin, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesi Kanunu’nun 14.maddesi uyarıncagörevli yargının belirlenmesi istemi kapsamında elealınarak, dosyanın Ağrı 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nceMahkememize gönderildiği anlaşılmaktadır. 2918sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrasınıniptali istemiyle Bursa 3. Asliye Hukuk Mahkemesi ve Batman 2.Asliye HukukMahkemesince yapılan itiraz başvuruları üzerine konuyuinceleyen Anayasa Mahkemesi, şu gerekçesi ile anılankuralı Anayasaya aykırı görmemiş ve iptal istemini oybirliğiyle reddetmiştir: “… Anayasa Mahkemesi’nindaha önceki kimi kararlarında da belirtildiği üzere,tarihsel gelişime paralel olarak Anayasa’da adli ve idari yargıayrımına gidilmemiş ve idari uyuşmazlıklarınçözümünde idare ve vergi mahkemeleriyleDanıştay yetkili kılınmıştır. Bu nedenle,genel olarak idare hukuku alanına giren konularda idari yargı,özel hukuk alanına giren konularda adli yargı görevliolacaktır. Bu durumda, idari yargının görev alanınagiren bir uyuşmazlığın çözümünde adliyargının görevlendirilmesi konusunda kanun koyucunun mutlak birtakdir yetkisinin bulunduğunu söylemek olanaklı değildir.Ancak, idari yargının denetimine bağlı olması gerekenidari bir uyuşmazlığın çözümü, haklıneden ve kamu yararının bulunması halinde kanun koyucutarafından adli yargıya bırakılabilir. İtiraz konusukural, trafik kazasında zarar görenin asker kişi ya da memurolmasına, aracın askeri hizmete ilişkin olmasına veyaolayın hemzemin geçitte meydana gelmesi durumlarına görefarklı yargı kollarında görülmekte olan 2918sayılı Kanun’dan kaynaklanan tüm sorumlulukdavalarının adli yargıda görüleceğiniöngörmektedir. İtiraz konusu düzenlemeningerekçesinde de ifade edildiği gibi, askeri idari yargı, idariyargı veya adli yargı kolları arasında uygulamada var olanyargı yolu belirsizliği giderilerek söz konusu davalarla ilgiliolarak yeknesak bir usul belirlenmektedir. Aynı tür davalarınaynı yargı yolunda çözümlenmesi sağlanarakdavaların görülmesi ve çözümlenmesininhızlandırıldığı, bu suretle kısa süredesonuç alınmasının olanaklıkılındığı ve bunun söz konusu davaların adliyargıda görüleceği yolunda getirilen düzenlemenin kamuyararına yönelik olduğu anlaşılmaktadır. Öteyandan, 2918 sayılı Kanun’da tanımlanan Karayoluşeridi üzerindeki araç trafiğinden kaynaklanansorumlulukların, özel hukuk alanına girdiği konusunda birtartışma bulunmamaktadır. İdare tarafından kamugücünden kaynaklanan bir yetkinin kullanılması sözkonusu olmadığı gibi, aynı karayolu üzerinde aynıseyir çizgisinde hareket eden, bu nedenle aynı tür risküreten araçlar arasında özel-kamu ayırımıyapılmasını gerektiren bir neden de yoktur. Açıklanannedenlerle, itiraz konusu kural Anayasa’nın 2.,125. ve 155.maddelerine aykırı değildir. İtirazın reddigerekir…” (Any. Mah.nin 26.12.2013 tarih ve E.2013/68, K.2013/165sayılı kararı; R.G. 27.3.2014, Sayı: 28954, s.136-147.) Anayasa’nın158 inci maddesinin son fıkrasında “ Diğer mahkemelerle,Anayasa Mahkemesi arasındaki görev uyuşmazlıklarında,Anayasa Mahkemesi’nin kararı esas alınır.”denilmektedir. Anayasa Mahkemesi’nin yukarıda gerekçesine yerverilen kararı, yasa koyucunun idari yargının görevinegiren bir konuyu adli yargının görevine verebileceğine,dolayısıyla 2918 sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birincifıkrası ile öngörülen, bu Kanun’dan doğantüm sorumluluk davalarının adli yargıda görülmesidüzenlemesinin Anayasa’ya aykırı bulunmadığınadair olup, esas itibariyle görev konusunda verilmiş bir karardırve Anayasa’nın 158 inci maddesi uyarınca, başta Mahkememizolmak üzere diğer yargı organları bakımından dauyulması zorunlu bir karar mesabesindedir. Bu durumda, 2918 sayılıYasanın 19.01.2011 tarihinde yürürlüğe giren 110.maddesi ile Anayasa Mahkemesi’nin işaret edilen kararı gözetildiğinde,bahsi geçen Kanun maddesinin karayollarında, can ve malgüvenliği yönünden trafik düzeninin sağlanaraktrafik güvenliğini ilgilendiren tüm konularda alınacakönlemleri kapsadığı ve Kanunun, trafikle ilgilikuralları, şartları, hak ve yükümlülükleri,bunların uygulanmasını ve denetlenmesini, ilgilikuruluşları ve bunların görev yetki ve sorumluluklarıile, çalışma usullerini kapsadığı,dolayısıyla meydana gelen zararın tazmini istemiyleaçılan bu davanın da adli yargı yerindeçözümlenmesi gerektiği sonucunavarılmıştır. Açıklanannedenlerle davanın görüm ve çözümü adliyargı yerinin görevine girdiğinden Ağrı 2.Asliye HukukMahkemesi’nce verilen görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİ YARGININgörevli olduğuna, bu nedenle Ağrı 2.Asliye HukukMahkemesi’nin 04.04.2013 gün ve 2012/335 Esas, 2013/128 Kararsayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 1.6.2015gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Ali ÇOLAK Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Bahri AYDOĞAN Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy