T.C. UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ HUKUK BÖLÜMÜ ESAS NO : 2015 / 259 KARAR NO : 2015 / 278 KARAR TR : 04.05.2015 ÖZET: Davacının ortağı ve temsilcisi olduğu şirketin prim borçlarından dolayı davalı kurum alacaklarının tahsili için 6183 sayılı Yasa hükümleri uyarınca emekli aylığına konulan haczin kaldırılması istemiyle açılan davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :Ş.T. Vekili :Av. M.S.K. Davalı :Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Vekilleri :Av. Y.Ç. (AdliYargıda) Av. Ö.S. (İdari Yargıda) OL A Y : Davacı vekili davadilekçesinde özetle; 15.02.1999 tarihinde Hava KuvvetleriKomutanlığı’ndan astsubay olarak emekli olandavacının, emeklilik sonrası Sertaş Madencilikİnşaat Nakliye Üretim Pazarlama Sanayi Ticaret LimitedŞirketi’ne ortak olduğunu; ortak olduğu şirketin SSKElazığ İl Müdürlüğü’ne olanborcundan dolayı davacının maaşına haciz konularaktoplamda 13.787,28 TL kesinti yapıldığını; davacınınortağı olduğu şirketin borcunu karşılayacakmalları olmasına rağmen davacının emeklimaaşına haciz konularak kesinti yapıldığını,şirketin borcundan dolayı ortaklardan kesinti yapılabilmesiiçin aciz vesikası alınması gerektiği gibisorumluluğunun da sermaye ile sınırlı olduğunu;haksız ve hukuka aykırı olarak yapılan kesinti nedeniyledavacının geçimini sağlayamadığınıbelirterek; davacının maaşına konulan haczinkaldırılması için adli yargıda davaaçmıştır. ELAZIĞİŞ MAHKEMESİ: 09.05.2012 gün ve E:2010/289 K:2012/234sayılı kararında; “…davacınınortağı olduğu şirketin prim borçlarından veferilerinden dolayı usulüne uygun ödeme emri tebliğedilmesine rağmen davacının 6183 sayılıYasa’nın 58. maddesi kapsamında 7 günlük itirazsüresi içerisinde ödeme emrine itiraz etmemesi ve davayıhak düşürücü nitelikte olan 7 günlüksüre geçtikten sonra açması karşısında…”şeklindeki gerekçe ile davanın hakdüşürücü süre nedeniyle reddine kararvermiştir. Davanınreddine ilişkin hüküm, davacı vekilince temyizedilmiştir. YARGITAY10. HUKUK DAİRESİ: 07.05.2013 gün ve E:2012/16085 K:2013/9517sayılı kararında; “… 5434 sayılı Kanunhükümlerince emekli aylığına konulan haczinkaldırılması istemine ilişkin olan ve davalı SGK(devredilen Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı) ‘nayönelik iş mahkemesine açılan ve görüleninceleme konusu davada, taraflar arasındaki hukuki uyuşmazlığınçözümünde 506, 1476 ve 5510 sayılıKanunların uygulama yeri bulunmamaktadır. Bu durumda sözüedilen 14, 70 ve 101. Madde hükümlerine göresınırlı yetki ile donatılmış iş mahkemesigörevli olmayıp, davanın idari yargı yerindeaçılması gerektiği…” gerekçesiylehükmün bozulmasına karar vermiştir. ELAZIĞİŞ MAHKEMESİ: 25.10.2013 gün ve E:2013/437 K:2013/680sayılı kararında bozma ilamına uyarak ve bozmadakigerekçelerle davanın görev yönünden reddine kararvermiş ve verilen kararın Yargıtay 10. Hukuk Dairesi’nin23.12.2013 gün ve E:2013/24438 K:2013/25310 sayılı kararıile onanmasının ardından görevsizlik kararıkesinleşmiştir. Davacıvekili bu kez aynı istemle idari yargıda davaaçmıştır. ELAZIĞ2. İDARE MAHKEMESİ: 03.03.2014 gün ve E:2014/174 K:2014/164 sayılıkararında; “… 2576 sayılı Bölge İdareMahkemeleri, İdare mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluş veGörevleri Hakkında Kanunun “ İdare MahkemelerininGörevleri “ başlıklı 5. Maddesinde, “İdare Mahkemelerinin, Vergi Mahkemelerinin görevine giren davalarlailk derecede Danıştay’da çözümlenecek olanlardışındaki, a) İptal davalarını, b) Tam yargıdavalarını, c) Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerden doğanuyuşmazlıklar hariç kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davaları, d) diğer kanunlarlaverilen işleri çözümler” hükmü bulunmaktaolup, 5510 sayılı Kanunun 88. Maddesinde “ Kurumun prim vediğer alacaklarının tahsilinde Amme Alacaklarının TahsiliUsulü Hakkında Kanunun uygulanmasından doğacakuyuşmazlıkların çözümlenmesinde Kurumunalacaklı biriminin bulunduğu yer iş mahkemesi yetkilidir”hükmü yer almaktadır. Olayda,davacının kanuni temsilcisi ve yöneticisi olduğuşirketin SGK prim borcu nedeniyle maaşına konulan hacze konualacağın, SGK kurum alacağı olduğu ve yukarıdaanılan Kanun hükmü gereği bu tür alacaklara ilgiliuyuşmazlıkların görüleceği yargı yerinin,Kurumun alacaklı biriminin bulunduğu yer iş mahkemesiolması nedeniyle davanın idari yargı yerlerinde incelemeolanağı bulunmaktadır…” denilerek davanın 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının15/1-a maddesi hükmü uyarınca görev yönündenreddine karar vermiştir. Görevsizlikkararına davacı vekili itiraz etmiştir. MALATYABÖLGE İDARE MAHKEMESİ:13.11.2014 gün ve E:2014/845K:2014/1064 sayılı kararı ile usul ve hukuka uygun olankararın onanmasına karar vermiştir. İdariyargıda verilen görevsizlik kararının kesinleşmesiüzerine; davacı vekili ortaya çıkan olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi istemiyle taleptebulunmuş ve dosya mahkememize gönderilmiştir. İNCELEME VEGEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, AlaittinAli ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 04.05.2015 günlütoplantısında: l-İLK İNCELEME:Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; adli ve idari yargıyerleri arasında 2247 sayılı Yasa'nın 14. maddesindeöngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, idari ve adli yargıdosyalarının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarakdavacının istemi üzerine son görevsizlik kararınıveren mahkemece Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderildiği veusule ilişkin işlemlerde herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasın incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Filiz BUDAK’ın, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Uğurtan ALTUN ile Danıştay SavcısıYakup BAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava,davacının ortağı ve temsilcisi olduğu şirketinprim borçlarından dolayı davalı kurumalacaklarının tahsili için 6183 sayılı Yasahükümleri uyarınca emekli aylığına konulan haczinkaldırılması istemiyle açılmıştır. Dosyalardakibilgi ve belgelerin incelenmesinden; 15.02.1999 tarihinde Hava KuvvetleriKomutanlığı’ndan astsubay olarak emekli olandavacının, Sertaş Madencilik İnşaat NakliyeÜretim Pazarlama Sanayi Ticaret Limited Şirketi’ne ortakolduğu; davacının aynı zamanda 21.05.1999 tarihinden itibarende şirket müdürü olarak görevlendirildiği; bahsekonu şirketin prim borçları nedeniyle icra takibinegeçilerek ödeme emri düzenlenmesi sonrasındaşirketin prim borcundan dolayı tüzel kişilik aleyhinebaşlatılan icra takibinin davacı tarafından 5510sayılı Yasaya göreyapılandırıldığı ancak taksitlerinyatırılmaması nedeniyle yapılandırmanınbozulduğu ve davacının şirketin ortağı veşirket müdürü olması nedeniyle hakkında icratakibi yapıldığı; Emekli Sandığı GenelMüdürlüğü’ne gönderilen 03.03.2005 tarihliyazı ile davacının kuruma olan prim borcu nedeniyle 2004/34-35icra esasıyla takip açılarak borcunun kesinleşmişolduğu, kurum alacağı olan 50.000,000 TL içinmaaşından kesinti yapılmasının bildirildiği vedavacının maaşından Haziran 2005 - Mart 2011 tarihleriarasında toplam 14.798,28 TL kesinti yapılması üzerine31.03.2010 tarihinde davacının emekli maaşına konulanhaczin kaldırılması istemiyle adli yargıda davaaçtığı anlaşılmaktadır. 5502sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanunu’nun 37. maddesininüçüncü fıkrasında, “Süresiiçinde ödenmeyen sosyal sigorta ve genel sağlıksigortası primleri, işsizlik sigortası primleri, idarîpara cezaları, gecikme zamları, katılım payları Kurumalacağına dönüşür ve bu alacaklarıntahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının TahsilUsulü Hakkında Kanunun 51 inci, 102 nci ve 106 ncı maddelerihariç diğer maddeleri uygulanır” denilmiştir. Öte yandan,31.5.2006 gün ve 5510 sayılı SosyalSigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 88. maddesinde, “…Kurumun süresiiçinde ödenmeyen prim ve diğer alacaklarınıntahsilinde, 6183 sayılı Amme Alacaklarının TahsilUsûlü Hakkında Kanunun 51 inci, 102 nci ve 106 ncımaddeleri hariç, diğer maddeleri uygulanır. Kurum, 6183sayılı Kanunun uygulanmasında Maliye Bakanlığıile diğer kamu kurum ve kuruluşları ve mercilere verilenyetkileri kullanır. Kurum, 6183sayılı Kanun kapsamında takip edilen alacaklarıhariç olmak üzere her türlü alacağınteminatını teşkil etmek üzere Yeni Türk Lirasıve/veya yabancı para birimi üzerinden ticari işletme,taşınır ve/veya taşınmaz rehni dahil olmak üzereher türlü teminat almaya yetkilidir. Kurumun6183 sayılı Kanun kapsamında takip edilen prim ve diğeralacakları amme alacağı niteliğinde olup, imtiyazlıalacaktır. Kurumun taraf olduğu her türlü dava ve icra takiplerininkısmen veya tamamen aleyhe neticelenmesi halinde 2004 sayılıİcra ve İflas Kanununda yazılı tazminat ve cezalar Kurumhakkında uygulanmaz. Kurumunprim ve diğer alacaklarının tahsilinde, 6183 sayılıAmme Alacaklarının Tahsil Usûlü Hakkında Kanununuygulamasından doğacak uyuşmazlıklarınçözümlenmesinde Kurumun alacaklı biriminin bulunduğuyer iş mahkemesi yetkilidir. Yetkili iş mahkemesinebaşvurulması alacakların takip ve tahsilinidurdurmaz…”, 93. maddesinde, “Bu Kanun gereğincesigortalılar ve hak sahiplerinin gelir, aylık ve ödenekleri,sağlık hizmeti sunucularının genel sağlıksigortası hükümlerinin uygulanması sonucu Kurum nezdindedoğan alacakları, devir ve temlik edilemez. Gelir, aylık veödenekler; 88 inci maddeye göre takip ve tahsili gereken alacaklarile nafaka borçları dışında haczedilemez. Bufıkraya göre haczi yasaklanan gelir, aylık ve ödeneklerinhaczedilmesine ilişkin talepler, borçlunun muvafakatibulunmaması halinde, icra müdürü tarafındanreddedilir…” ve 101. maddesinde, “BuKanunda aksine hüküm bulunmayan hallerde, bu Kanunhükümlerinin uygulanmasıyla ilgili ortaya çıkanuyuşmazlıklar iş mahkemelerinde görülür” hükmü yer almıştır. Olayda,Kurum alacağının tahsili için 6183 sayılı Yasahükümleri uygulanarak davacının emekli aylığınahaciz konulmuştur. Dosyanın incelenmesinde davacının 5474Sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihtenönce T.C.Emekli Sandığı emeklisi statüsündebulunduğu anlaşılmaktaysa da; dava konusu ihtilafın,aylığınbağlanması/kesilmesi/intikali/unsurlarında eksilme –azalma gibi konularda olmayıp, tüzel kişinin (limitedşirketin) çalıştırdığı kişilereilişkin sigorta primlerinin ödenmemesi nedeniyle şirketortağı ve sorumlu müdürü sıfatıyla,davacıya rücu edilmesi ve davacının davalı kurumdanalmakta olduğu emekli aylığından kesintiyapılması suretiyle prim alacağının tahsili mahiyetinitaşıdığı ve bu niteliği itibariyle idariyargının görevi dışında kaldığıanlaşılmaktadır. Buduruma göre, Kurum alacaklarının tahsilinde 6183sayılı Yasa’nın uygulanmasından doğan ihtilafailişkin davada, 5510 sayılı Yasa’nın 88. maddesihükmü karşısında, İş Mahkemelerigörevli bulunmaktadır. Açıklanannedenlerle, Elazığ İş Mahkemesi’nin 25.10.2013gün ve E:2013/437 K:2013/680 sayılı görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Elazığ İş Mahkemesi’nin 25.10.2013gün ve E:2013/437 K:2013/680 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 04.05.2015 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy