T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 238
KARAR NO : 2015 / 252
KARAR TR : 6.4.2015
ÖZET : Tapu tahsis belgesi verildiği iddia edilen Gebze İlçesi, Osmanyılmaz Mahallesi, 44 pafta, 290 ada 45 parselin 400 m² lik taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adına tescili, bu talebin kabul edilmemesi halinde taşınmaz bedelinin tahsili istemiyle açılan davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesinin gerektiği hk.
K A R A R Davacı : H.G. Vekili : Av. D.Ö. Davalı :Gebze BelediyeBaşkanlığı Vekili :Av. M.T. O L A Y : Davacı vekili,dava dilekçesinde özetle; Gebze Belediyesi’nin, Gebze İlçesi,Osmanyılmaz Mahallesi, 44 pafta, 290 ada 45 parselin 400 m² lik kısmı üzerindeki bina ile satın alması üzerine tapu tahsisbelgesi verildiğini, müvekkilinin taşınmazınvergilerini ödediğini, elektrik ve subağlantılarını yaparak kullanmayabaşladığını, taşınmazların ıslahimar planlarının da yapıldığınıönesürerek dava konusu taşınmaz ve binanın davacıadına tesciline, bu talebin kabul edilmemesi halinde dava konusutaşınmazın bugünkü değerinin davacıyaödenmesine, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutaraktaşınmaz için 8.000,00 TL bina için 2.000,00 TL’nindava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiliistemiyle adli yargıda dava açılmıştır. DavalıGebze Belediye Başkanlığı vekilince süresiiçerisinde verilen cevap dilekçesinde özetle; davanındayanağını oluşturan tapu tahsis belgesinin idari birişlem sonucu verildiğini belirterek davada idari yargınıngörevli olduğu gerekçesiyle görev itirazındabulunulmuştur. GEBZE5. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 17.11.2014 gün ve E:2013/616sayı ile, davalı Gebze Belediye Başkanlığıvekilinin görev itirazının reddine karar vermiştir. DavalıGebze Belediye Başkanlığı vekilinin olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılması yolundakidilekçesi üzerine, dava dosyasının onaylı birörneği Danıştay Başsavcılığınagönderilmiştir. DANIŞTAYBAŞSAVCISI: 2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanunun tespit ve değerlendirme işlemleri başlıklı8. maddesinde tespit kapsamına, temel inşaatıtamamlanmış veya sömel betonlarıdökülmüş olmak kaydı ile hazine, belediye, ilözel idarelerine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare etmekte olduğu arsa veyaarazilerdeki inşaatına Kanunun 14.maddesinin (f)fıkrasındaki tarihlerden önce başlanmış mesken,kısmen işyeri ve konut olarak kullanılan veya evvelce konutolarak kullanılıp sonra işyerine çevrilen gecekondularile imar mevzuatına, ruhsat ve eklerine aykırı tümyapıların dahil olduğu hükme bağlanmıştır.Aynı Yasanın 10. maddesinde, bu Kanun hükümlerinegöre, hazine, belediye, il özel idaresine ait veya VakıflarGenel Müdürlüğünün idare ettiği arsa veyaaraziler üzerinde, gecekondu sahiplerince yapılmışyapıların, 12. madde hükümlerine göre tespitettirildikten sonra, kayıt maliki kamu kuruluşunca bu yerin haksahibine tahsis edileceği ve bu tahsisinyapıldığının tapu sicilinin beyanlar hanesindegösterilerek ilgilisine "Tapu Tahsis Belgesi" verileceği;tapu tahsis belgesinin, ıslah imar planı veya kadastro planlarıyapıldıktan sonra hak sahiplerine verilecek tapuya esas teşkiledeceği, hak sahibi olmadığı halde tapu verilenkişilerin tapularının resen iptal edileceği; aynıYasanın 13. Maddesinin 1. fıkrası (b) bendinde; hazine,belediye, il özel idarelerine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idaresinde olan veya bu Kanunuyarınca mülkiyetlerine geçen arsa veya araziler üzerindeıslah imar planları ile meydana getirilen imar parselleriiçinde hak sahiplerine, yapılarının işgalettiği arazi de dikkate alınarak ıslah imar planındagetirilen ölçülere uygun şekilde arsa veya hisse tahsisedileceği; gecekondusu muhafaza edilemeyen hak sahiplerine aynıbölgede veya diğer gecekondu ıslah veya önlemebölgesinden başka bir arsa veya hisse verileceği; aynımaddenin 2. fıkrasında da, bulundukları yerde korunamayangecekondu sahiplerinden hak sahibi sıfatı taşıyanlara, birgecekondu önleme veya ıslah bölgesinde veya yakınbölgelerde yapılmış ıslah imar planıiçinde meydana gelen boş imar parsellerinin müstakil, hisseliveya kat mülkiyeti esasına göre verileceği hükmebağlanmış; 14. maddesinde ise bu kanun hükümlerindenyararlanamayacak olan yapılar ayrıntılı olarakdüzenlenmiştir. 2981sayılı Yasa hükümlerine göre, idarenin hak sahiplerine"tapu vermek" ya da hak sahibi olmadıklarıanlaşılanlara verilmiş olan "tapuları re'sen iptaletmek" şeklindeki yetkilerini kullanması, ayrıca buşekilde kurulan mülkiyetin, Medeni Kanun hükümleridışında ve özel bir kanun hükmü gereğinceidari tescile dayanması, tapuya yapılan bu tescilin de, idariişlemin icrası niteliğinde olmasıkarşısında, uyuşmazlığın uygulamaişlemlerinin dayanağı olan yasal düzenlemeçerçevesinde çözümlenmesi gerekmektedir. Dosyanınincelenmesinden; davacının, üzerinde gecekondusununbulunduğu taşınmaz için 2981 sayılı İmarve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara Uygulanacak Bazıİşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir MaddesininDeğiştirilmesi Hakkında Kanun ile 2981 sayılı Kanununbazı Maddelerinin Değiştirilmesi ve Bu Kanuna Bazı MaddelerEklenmesi Hakkında 3290 sayılı Kanun uyarınca tapu tahsisbelgesi verilmesine karşın, adına tescil edilmemesi nedeniyleyapı ve taşınmazın adına tescilinin, bumümkün olmazsa bedelinin tazmini istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmıştır. Budurumda, davacının talebinin 2981 sayılı Yasadaöngörülen hak sahipliği esaslarına uygun olup olmadığınınbelirlenmesinden kaynaklanan uyuşmazlığınçözümünde idari Yargı yerleri görevli bulunduğugerekçesiyle; 2247 sayılı Yasanın 10'uncu maddesiuyarınca olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına ve dosyanın UyuşmazlıkMahkemesine gönderilmesine karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 6.4.2015 günlütoplantısında; l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılanincelemeye göre, davalı Gebze Belediye Başkanlığıvekilinin anılan Yasanın 10. maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine, DanıştayBaşsavcısı’nca 10. maddede öngörülenbiçimde olumlu görev uyuşmazlığıçıkarıldığı anlaşıldığındanve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görev uyuşmazlığınınesasının esasının incelenmesine oybirliği ilekarar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Gülşen AKARPEHLİVAN’ın, davanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada idariyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava,tapu tahsis belgesi verildiği iddia edilen Gebze İlçesi,Osmanyılmaz Mahallesi, 44 pafta, 290 ada 45 parselin 400 m² lik taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacı adınatescili, bu talebin kabul edilmemesi halinde taşınmaz bedelinintahsili istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlığakonu işlemin tesis edildiği ve davanınaçıldığı tarih itibariyle yürürlüktebulunan 2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanun, imar ve gecekondu mevzuatına aykırı olarakinşa edilmiş ve inşa halindeki bütün yapılar hakkındauygulanacak işlemleri düzenlemek ve bu işlemlere dairmüracaat, tespit, değerlendirme, uygulama ve duyuruesaslarını ve ilgili diğer hususları belirlemekamacını taşımakta olup, valilik veya belediyelerce yetki vesorumluluk alanlarında ıslah imar düzenlemeleri yapılmaksuretiyle, yeniden gecekondu yapılmasının önlenmesiiçin temin edilecek arsaların ve muhafazası mümküngörülen gecekonduların Yasa’da öngörülenusul ve esaslara göre hak sahipliği belirlenen kişilereverilmesine olanak sağlamıştır. Nitekim,anılan Yasa’nın “Tapu Verme”başlıklı 3290 sayılı Yasa ile değişik 10.maddesinin (a) bendi, “Bu Kanun hükümlerine göre hazine,belediye, il özel idaresine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare ettiği arsa veya arazilerüzerinde, gecekondu sahiplerince yapılmış yapılar, 12nci madde hükümlerine göre tespit ettirildikten sonra,kayıt maliki kamu kuruluşunca bu yer hak sahibine tahsis edilir ve butahsisin yapıldığı tapu sicilinin beyanlar hanesindegösterilerek ilgilisine “Tapu Tahsis Belgesi” verilir. Taputahsis belgesi, ıslah imar planı veya kadastro planlarıyapıldıktan sonra hak sahiplerine verilecek tapuya esas teşkileder. (Ek:18/5/1987-3366/4 md.) Ancak ıslah imar planı veya kadastroplanları ile belirlenen alanlarda tapu tahsis belgesi yerine haksahiplerine doğrudan tapuları verilebilir” denilmektedir. Bunagöre, Yasa’da öngörülen usul ve koşullarauygunluğu saptananlara hak sahipliği ölçütünedayalı olarak arsa veya hisse tahsis edilmekte ve gereklidüzenlemeler tamamlandıktan sonra da, yapılmış olantahsis esas alınarak idarece hak sahiplerine tapu verilmektedir. 2981 sayılı Yasa hükümlerine göre, idarenin hak sahiplerine "tapu vermek" ya da 10. maddesinin bbendinde belirtildiği gibi hak sahibi olmadıklarıanlaşılanlara verilmiş olan "tapuları resen iptaletmek" şeklindeki bu yetkilerini idari nitelik taşıyanuygulama işlemlerinin doğrudan bir sonucu olarak kullanması veayrıca bu şekilde kurulan mülkiyet, Medeni Kanunhükümleri dışında ve özel bir kanunhükmü gereğince idari tescile dayandığı gibitapuya yapılan tescilin de, bu idari işlemin icrasıniteliğinde olması karşısında,uyuşmazlığın sözü edilen uygulamaişlemlerinin dayanağı olan yasal düzenlemeçerçevesinde çözümlenmesi gerekeceğiaçıktır. Davacı vekili dava dilekçesinde, 2981 sayılıyasanın aradığı tüm koşullarınoluştuğunu, buna karşın tapu verilmesi gerektiği haldeverilmediğini belirterek, davacının satınaldığı kişiye tahsis edilen yerin tapusunun verilmesiiçin söz konusu yerin belediye adına olan tapukaydının iptali ve davacı adına tescili, bununmümkün olmaması halinde ise taşınmazın bedelininödenmesine karar verilmesi istemiyle terditli olarakaçtığını belirtmiştir. Bu duruma göre, davacının taşınmazüzerindeki iddiası, gayrimenkul mülkiyetinin iktisap yollarınailişkin Medeni Kanun hükümlerine değil, 2981 sayılı Yasa’daöngörülen hak sahipliği esasınadayandığı, hak sahipliğinin tespiti ve gerialınmasının idari usul ve esaslar çerçevesindebelirlendiği göz önüne alındığında,uyuşmazlığa konu işlemin tesis edildiği vedavanın açıldığı tarih itibariyleyürürlükte bulunan 2981sayılı Yasa’ya dayanılarakaçılan tapu iptali ve tescil davasının görüm veçözümü idari yargı yerinin görevinegirmektedir. Açıklanannedenlerle, Danıştay Başsavcısı’nca yapılanbaşvurunun kabulü ile, davalı Gebze BelediyeBaşkanlığı vekilinin görev itirazının Gebze5.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 17.11.2014 gün E:2013/616sayılı reddine ilişkin kararın kaldırılması gerekmiştir. SO N U Ç : Davanınçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle DanıştayBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile davalıGebze Belediye Başkanlığı vekilinin GÖREVİTİRAZININ REDDİNE İLİŞKİN Gebze 5.AsliyeHukuk Mahkemesinin 17.11.2014 gün ve E:2013/616 sayılı KARARININKALDIRILMASINA, 6.4.2015 gününde OY BİRLİĞİİLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy