T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 76
KARAR NO : 2015 / 95
KARAR TR : 2.3.2015
ÖZET : 3194 sayılı İmar Kanununun 23.maddesi uyarınca, davacı ile davalı idare arasında alt yapı hizmetleri yönünden düzenlenen Tekirdağ 1. Noterliğinin 19 Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralı taahhütnamesi kapsamında davalı idareye yüklenen edimin yerine getirilmemesi nedeniyle davalı idareye borçlu olmadığının tespit edilmesi istemiyle açılan davanın İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :A.K.
Vekili : Av. A.K.
Davalı :Tekirdağ Belediye Başkanlığı
Vekilleri : Av. M.D. S., Av.T. Y.
O L A Y :Davacıdava dilekçesinde özetle, Tekirdağ 1.Noterliğinin 19Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralı taahhütnamesi ile,maliki bulunduğu Terkirdağ Merkez İlçesi, AydoğduMahallesi mevkiinde kain olup tapuda 343 ada, 108 parsel numarasında kayıtlıbulunan gayrimenkulü üzerinde yapacağı inşaatta,davalı Tekirdağ Belediye Başkanlığıtarafından alt yapı ve kazı çalışması,yapılacak kaldırım, 0.30 büz P-VC büz ve kanalizasyongibi alt yapı katılım hissesi olarak tespit edilen 22.502,91 TL‘sının %25’i olan 5.625,73 TL’sı peşin vegeri kalan %75’i olan 16.877,18 TL’sını ise, Belediyetarafından sözü edilen alt yapı hizmetlerinitamamladığında istemesi halinde derhal ve nakit olaraködemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, taahhütname uyarınca%25 nispetindeki 5.625,73 TL’sını peşin olaraködediğini, ancak karşı taraf olan TekirdağBelediye Başkanlığının, üzerine düşenedimini yerine getirmediği, yani taşınmazda yapması gereklialt yapı hizmetlerini yapmadığı halde, taahhütnamedebelirtilmiş olan ve %75’lik paya tekabül eden 16.877,18TL’sını ihbarname düzenlemek suretiyle talepettiğini, dolayısıyla, Tekirdağ İli, MerkezAydoğdu Mahallesi, 343 ada, 108 parselde bulunan yapısıiçin, 3194 sayılı İmar Kanunu’nun 23.maddesiuyarınca alt yapı bedelinin %75’inin istenilmesine ilişkin13.10.2011 gün ve 9127 sayılı Tekirdağ Belediyesi GelirlerMüdürlüğünce düzenlenen ihbarnamenin iptaliistemiyle idari yargı yerinde dava açmıştır.
Tekirdağ İdare Mahkemesi: 13.7.2012 gün ve E:2012/484,K:2012/975 sayı ile, dava konusu işlemin tebliğ edildiği13.10.2011 tarihinden itibaren işlemeye başlayan 60 günlükdava açma süresinin 29.gününde yapılan 11.11.2011günlü itirazın reddine ilişkin kararın tebliğedildiği 29.2.2012 tarihinden itibaren kalan 31 günlük davaaçma süresi içinde yani en geç 2.4.2012 tarihindedava açılması gerekirken bu süre geçirildiktensonra açılan davada süre aşımı nedeniyledavanın esasının incelenmesinin olanaklı olmadığıgerekçesiyle, davanın, 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu’nun 15/1-b maddesi uyarıncasüre aşımı yönünden reddine karar vermiş, bukarara davacı tarafından itiraz edilmiştir.
Edirne Bölge İdare Mahkemesi: 31.10.2012 gün veE:2012/974, K:2012/971 sayı ile, itiraz isteminin reddine, Mahkemekararının onanmasına karar vermiş, bu kararkesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez, müvekkilinin Tekirdağ BelediyeBaşkanlığına Tekirdağ 1.Noterliğinin 19Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralı söz konusutaahhütnamesi ile, maliki bulunduğu Tekirdağ Merkez AydoğduMahallesi, 343 ada, 108 parsel numarasında kayıtlı bulunangayrimenkulü üzerinde yapacağı inşaatta davalıTekirdağ Belediye Başkanlığı tarafından altyapı ve kazı çalışması, yapılacakkaldırım, 0.30 büz P-VC büz ve kanalizasyon gibi altyapı katılım hissesi olarak tespit edilen 22.502,91TL’sının %25’i olan 5.625,73 TL’sı peşinve geri kalan %75’i olarak tespit edilen 16.877,18TL’sını ise Belediye tarafından sözü edilen altyapı hizmetlerini tamamladığında istenmesi halinde derhalve nakit olarak ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, belediyeninedimini yerine getirmediği gibi, taahhütnamede belirtilmiş olanve %75’lik paya tekabül eden 16.877,18 TL’sını damüvekkilinden talep ettiğini, Tekirdağ 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin2012/25 D.İş esas sayılı dosyası ile tespityaptırdıklarını, alınan bilirkişi raporundadavalının edimini yerine getirmediğinin tespit edildiğinibelirterek, müvekkilinin davalıya 16.877,18 TL borçluolmadığının tespitine, edimini yerine getirmeyendavalıya müvekkilinin ödemiş olduğu 5.625,73TL‘nın ödeme tarihi olan 19 Aralık 2008 tarihindenitibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadınakarar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır.
TEKİRDAĞ 1.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:18.11.2013 günve E:2012/667, K:2013/660 sayı ile, davacı, belediyenin ediminiyerine getirmediğini iddia ederek müvekkilinin davalıya16.877,18 TL borçlu olmadığının tespitine vepeşin olarak ödemiş olduğu 5.625,73 TL ‘nınyasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadına karar verilmesini talepetmiş ise de; dava konusu altyapı hizmetlerine ilişkin taraflararasında herhangi bir sözleşmenin ve davalı belediyece bukonuda verilmiş bir taahhüdün bulunmadığı, davakonusu edilen borcun “amme alacağı” olarak 6183sayılı AATHK uyarınca takip ve tahsil edilmekte olduğu,Tekirdağ Belediyesinin iddia edildiği gibi hizmeti yerine getirmemesihalinde bunun İdare Mahkemesine açılacak dava ile talepedilebileceği, davaya bakmanın mahkemelerinin görevinegirmediği kanaatine varıldığından, davanıngörev yönünden reddine karar vermek gerektiğidolayısıyla davaya bakmanın İdare Mahkemesiningörevine girdiği gerekçesiyle davanın reddine kararvermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez, davalı ile müvekkili arasındadüzenlenmiş bulunan Tekirdağ 1.Noterliğinin 19 Aralık2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralı taahhütnamedeki edimini yerinegetirmek kaydı ile davalı idarenin talep edebileceğikararlaştırılan ancak edimini yerine getirmeyen davalıBelediye Başkanlığına söz konusu taahhütnameuyarınca 16.877,18 TL’sı borçluolmadığının tespitine karar verilmesi istemiyle idariyargı yerinde dava açmıştır.
TEKİRDAĞ İDARE MAHKEMESİ: 5.12.2014 gün veE:2014/1329 sayı ile, olayda; 3194 sayılı Yasanın 23üncü maddesi uyarınca teknik alt yapı bedeli istenilmesineilişkin ihbarname yada ödeme emrine karşıaçılacak davaların görüm ve çözümyerinin idare mahkemesi olduğunun açık olduğu, ancakdosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde;uyuşmazlığın; teknik alt yapı bedelinin ödenmesiamacıyla düzenlenen bir ihbarname ya da ihbarnameye dayalıolarak düzenlenecek bir ödeme emrinden kaynaklanmamışolması; ihbarname ya da ödeme emrine kaynaklık edecek olanTekirdağ 1. Noterliğinin 19 Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiyenumaralı taahhütnamesinde belirtilen ve davalı belediyebaşkanlığı tarafından yerine getirilmesişartına bağlanan alt yapı, kazıçalışması, kaldırım, 0.30 büz P-VCbüz ve kanalizasyon gibi alt yapı edimlerinin yerine getirilipgetirilmediği, yerine getirilmediğinin tespit edilmesi durumunda ise,söz konusu taahhütname uyarınca davacının 16.877,18-TLborçlu olmadığının tespit edilmesi istemine ilişkinolduğu, öte yandan; idare mahkemelerine münferidenaçılacak davalar arasında tespit davasınınbulunmadığı, diğer yandan; 2577 sayılıYasanın 58 inci maddesinde idari davaya konu edilmiş bir işlemekaynaklık eden delillerin tespitinin idare mahkemelerince yaptırılmasıgerekmekte ise de, ortada idari davaya konu edilmiş ve derdest bulunan birihbarname ya da düzenlenmiş bir ödeme emrininbulunmadığı, davacının delil tespiti istemindekiamacının amme alacağının tahsili amacıyladüzenlenecek bir ödeme emrinin iptali istemiyle idare mahkemesindeaçacağı davada delil olarak sunma amacınıtaşıdığı değerlendirildiğinden, salt idareceyüklenilen edimin ifa edilip edilmediğinin tespiti amacıyla açılaniş bu davanın adli yargı yerince görülüpçözülmesi gerektiği; bakılan dava, Tekirdağ 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 18/11/2013 tarih ve E:2012/667-K:2013/600sayılı görev ret kararının 15/10/2014 tarihindekesinleşmesinden sonra açıldığından, 2247sayılı Kanun’un 19.maddesi uyarınca görevliyargı yerinin belirlenmesi amacıyla dosyanınUyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesi zorunluluğudoğduğu gerekçesiyle, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve işleyişiHakkında Kanunun 19. maddesi uyarınca dava dosyasınınMahkemesinden temin edilen Tekirdağ 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E:2012/667sayılı dosyasıyla birlikte görevli yargı yerininbelirlenmesi amacıyla doğrudan Uyuşmazlık Mahkemesinegönderilmesine ve dosyanın incelenmesinin UyuşmazlıkMahkemesince bu konuda bir karar verilinceye kadar ertelenmesine kararvermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 2.3.2015 günlütoplantısında;
l-İLK İNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeyegöre; İdare Mahkemesince, 2247 sayılı Yasa’nın19. maddesine göre başvuruda bulunulmuş olduğu, idariyargı dosyasının Mahkemece, ekinde adli yargı dosyasıile birlikte Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği veusule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-Hakim GülşenAKAR PEHLİVAN’ın, davanın çözümündeidari yargının görevli olduğu yolundaki raporu iledosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarcagörevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı UğurtanALTUN’un idari yargı, Danıştay Savcısı YakupBAL’ın davada adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, 3194 sayılı İmarKanununun 23.maddesi uyarınca, davacı ile davalı idarearasında alt yapı hizmetleri yönünden düzenlenenTekirdağ 1. Noterliğinin 19 Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiyenumaralı taahhütnamesi kapsamında davalı idareyeyüklenen edimin yerine getirilmemesi nedeniyle davalı idareye16.877,18 TL borçlu olmadığının tespit edilmesiyönünde karar verilmesi istemiyleaçılmıştır.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun23. maddesinde "İskan hudutları içinde olup da, imarplanında beldenin inkişafına ayrılmış bulunansahalarda her ne şekilde olursa olsun, yapı izni verilebilmesiiçin; a) Bu sahaların imar planı esaslarına veyönetmelik hükümlerine uygun olarak parselasyonplanlarının belediye encümeni veya il idare kurulunca tasdikedilmiş bulunması, b) Plana ve bulunduğu bölgeninşartlarına göre yollarının, pis ve içme suyuşebekeleri gibi teknik alt yapısının yapılmışolması şarttır.
Ancak, bunlardan parselasyon planları tasdik edilmiş olmakla beraberyolu, pis ve içme suyu şebekeleri gibi teknik alt yapısıhenüz yapılmamış olan yerlerde, ilgili idarenin iznihalinde ve ilgili idarece hazırlanacak projeye uygun olarakyaptıranlara veya parselleri hizasına rastlayan ve yönetmeliktebelirtildiği şekilde hissesine düşen teknik alt yapıbedelini %25 peşin ödeyip geri kalan %75'ini alt yapı hizmetininilgili idaresince tamamlanacağı tarihten en geç altı ayiçinde ödemeyi taahhüt edenlere de yapı ruhsatıverilir. ..."hükmü yer almıştır.
Dosyanın incelenmesinden, 3194sayılı İmar Kanununun 23 üncü maddesi uyarıncadavacı ile davalı idare arasında Tekirdağ 1.Noterliğinin 19 Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralıtaahhütnamenin düzenlendiği; bu taahhütnameye göredavacının maliki bulunduğu Tekirdağ ili, Merkez,Aydoğdu Mahallesi, 343 ada, 108 parsel sayılı gayrimenkulüüzerinde yapacağı inşaatta davalı belediyebaşkanlığı tarafından yapılmasıkararlaştırılan alt yapı ve kazıçalışması, kaldırım, 0.30 büz P-VCbüz ve kanalizasyon gibi alt yapı katılım hissesi olaraktespit edilen 22.502,91-TL'nin % 25'i olan 5.625,73-TL'yi peşin ve gerikalan % 75'i olan 16.877,18-TL'nin ise belediye tarafından sözüedilen alt yapı hizmetlerinin tamamlanması durumunda istenmesihalinde derhal ve nakit olarak ödemeyi kabul ve taahhüt ettiği;akabinde söz konusu taahhütnameye dayanarak davalı idarece,davacı adına 3194 sayılı İmar Kanununun 23.maddesiuyarınca %25'i peşin alınan teknik alt yapı bedelinin kalan%75'lik kısmının istenmesine ilişkin 13.10.2011 gün ve9/27 sayılı ihbarnamenin düzenlendiği, ihbarnamenin iptaliistemiyle Tekirdağ İdare Mahkemesinin 2012/484 esasına kaydeniptal davası açıldığı ve Mahkemece 13/07/2012tarih ve 2012/975 sayılı karar ile davanın süreaşımı yönünden reddine karar verildiği ve bukararın da Edirne Bölge İdare Mahkemesinin 31/10/2012 tarih ve2012/974-K:2012/971 sayılı kararı ile onanarak kesinleşmesiüzerine bu kez de söz konusu taahhütnamede yer alanşartın (alt yapı hizmetinin yerine getirilmesi) yerinegetirilmediğinin tespit edilmesi amacıyla 23/11/2012 tarihli davadilekçesi ile Tekirdağ 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/25değişik iş esasına kayden tespit davasıaçtığı; ve adı geçen Mahkemeceyaptırılan bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen03/12/2012 tarihli bilirkişi raporunda; taahhütnamede idareceyapılması kararlaştırılan edimlerin yerine getirilmediğinintespit edilmesi üzerine davacı tarafından Tekirdağ 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/667 esasına kayden 26/12/2012 tarihindegiren dava dilekçesi ile; davalı idarenin edimini yerinegetirmemiş olmasına rağmen taahhütnamede belirtilmişolan ve % 75'lik paya tekabül eden 16.877,18-TL'sini müvekkilindentalep ettiğini, Tekirdağ 2.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2012/25 değ.iş esas sayılı dosyasında tespityaptırdığını ve düzenlenen bilirkişiraporunda davalının edimini yerine getirmediğinin tespitedildiğini belirterek, müvekkilinin davalıya 16.877,18-TLborçlu olmadığının tespitine, edimini yerinegetirmeyen davalıya müvekkilinin ödemiş olduğu5.625,73-TL'nin ödeme tarihi olan 19 Aralık 2008 tarihinden itibarenişleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan istirdadına karar verilmesiistemiyle dava açıldığı ve adı geçenMahkemece davalı idarenin edimini yerine getirmediğinin 13/06/2013tarihli bilirkişi raporuyla tespit edildikten sonra 18/11/2013 tarih veE:2012/667-K:2013/600 sayılı kararı ile "dava konusu altyapıhizmetlerine ilişkin taraflar arasında herhangi birsözleşmenin ve davalı belediyece bu konuda verilmiş birtaahhüdün bulunmadığı, dava konusu edilen borcun"amme alacağı" olarak 6183 sayılı AATHKuyarınca takip ve tahsil edilmekte olduğu,Tekirdağ(Süleymanpaşa) Belediyesinin iddia edildiği gibihizmeti yerine getirmemesi halinde bunun idare mahkemesine açılacakdava ile talep edilebileceği" gerekçesiyle davanıngörev yönünden reddine karar verildiği ve bu kararın24/11/2014 tarihinde kesinleşmesi üzerine idari yargı yerinde deaynı istemle tespit davası açıldığıanlaşılmaktadır.
Görev uyuşmazlığınınçözümü için öncelikle, tespitdavasının hukukumuzdaki yerinin incelenmesi gereklibulunmaktadır.
1086sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nda(Mülga)tespit davasını düzenleyen açık ve genel birhükme yer verilmemekteyse de, doktrinde ve yerleşik yargısaliçtihatlarla, bir hukuki ilişkinin var olupolmadığının saptanması için tespit davasıaçılabileceği kabul edilmiş; tespit davasınınesasının incelenebilmesi için de, genel davakoşullarının yanı sıra, dava konusunun bir hukukiilişki olması ve bu hukuki ilişkinin var olupolmadığının öncelikle saptanmasında hukuki yararbulunması koşulları aranmış; buna göre, özelhukuk alanını ilgilendiren bir hukuki ilişkinin saptanmasıiçin adli yargı yerinde müstakil olarak bir tespit davasıaçılabilmesi kabul edilmiş iken; 6100 sayılı HukukMuhakemeleri Kanunu’nun 106. maddesinde “ Tespitdavası”na, 107.maddesinde ise “ Belirsiz alacak vetespit davası”na yer verilmiştir.
Anılan maddelerebakıldığında; “Tespit davası/ Madde 106- (1)Tespit davası yoluyla, mahkemeden, bir hakkın veya hukukiilişkinin varlığının ya da yokluğunun yahut birbelgenin sahte olup olmadığının belirlenmesi talep edilir.
(2)Tespit davası açanın, kanunlarda belirtilen istisnai durumlardışında, bu davayı açmakta hukuken korunmayadeğer güncel bir yararı bulunmalıdır.
(3)Maddi vakıalar, tek başlarına tespit davasınınkonusunu oluşturamaz.”
“Belirsizalacak ve tespit davası/ Madde 107- (1) Davanınaçıldığı tarihte alacağınmiktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesininkendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğuhâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya dadeğeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.
(2)Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucualacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarakbelirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı,iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızındavanın başında belirtmiş olduğu talebiniartırabilir.
(3) Ayrıca, kısmi edadavasının açılabildiği hâllerde, tespitdavası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın varolduğu kabul edilir.” denilmiştir.
Bunakarşılık, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun “ İdari Dava Türleri ve İdariYargı Yetkisinin Sınırı” başlıklı 2.maddesinin 1. fıkrasında, idari dava türleri: iptal, tamyargı ve tahkim yolu öngörülen imtiyaz şartlaşmave sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalarolarak sayılmış olup, tespit davası şeklinde birdava türüne idari yargıda yer verilmemiştir. AnılanYasanın “ İdari Davalarda Delillerin Tespiti”başlıklı 58/1. maddesi “Taraflar, idari davaaçtıktan sonra bu davalara ilişkin delillerin tespitini ancakdavaya bakan Danıştay, idare ve vergi mahkemelerinden isteyebilir.” hükmünü taşımakta olup, idari yargıda, ancak açılmış bir idaridava ile ilgili bulunan “delillerin tespiti”nin istenilmesineolanak bulunmaktadır. Buna göre, idari dava türleriarasında sayılmayan tespit davasının, yorum yoluyla idariyargının görevine müstakil bir dava olarak dahil edilmesinehukuken olanak bulunmadığından, idari yargı yerinde, idarehukuku alanını ilgilendiren bir hukuki ilişkininvarlığının ancak açılmış bulunan biridari davaya bağlı olarak delil tespiti kapsamındasaptanabileceği açıktır.
Belirtilenyasal durum karşısında, tespit davasına konu olabilecekhukuki ilişkinin özel hukuk alanını ilgilendirmesigerektiği ve bir eda davasının öncüsü durumundaolan tespit davasının adli yargı yerinin görevinegirdiği ortaya çıkmaktadır. Ancak, adli yargıda açılacakbir eda davasında hiçbir zamankullanılmayacağının, buna karşılık idari birişlem tesisi istemiyle bir idari makama veya idari yargıdaaçılacak bir davada idare mahkemesine ibraz edilmek ve bu makamveya mahkemeyi hukuken bağlayacak nitelikte belge elde etmek amacıylaaçıldığının anlaşılması halindetespit davası adli yargıda görülemeyecek ve görevyönünden reddi gerekecektir. Bu durumdaki tespit davasınınidare hukuku kurallarına göre çözümlenmesigerekmekteyse de, müstakil bir dava olarak açılmasıhalinde idari yargı yerince, idari yargıda böyle bir davatürü olmadığı ve ancak bir idari davaaçıldıktan sonra bu davaya ilişkin delil tespitikapsamında incelenebileceği noktasından reddedilmesi uygunolacaktır.
2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun"İdari dava türleri ve idari yargı yetkisininsınırı" başlıklı 2'nci maddesinin birincifıkrasının (a) bendinde iptal davaları idari davatürleri arasında sayılmış; 14'üncümaddesinin üçüncü fıkrasının (g) bendinde,dilekçelerin 3 ve 5'inci maddelere uygun olup olmadığıyönlerinden inceleneceği öngörülmüş; 15'incimaddesinin birinci fıkrasında, Danıştay veya idare ve vergimahkemelerince yukarıdaki maddenin 3'üncü fıkrasındayazılı hususlarda kanuna aykırılıkgörülürse, 14'üncü maddenin; 3'üncüfıkrasının (g) bendinde yazılı halde otuzgüniçinde 3 ve 5'inci maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmekveya noksanları tamamlanmak yahut (c) bendinde yazılı hallerde,ehliyetli olan şahsın avukat olmayan vekili tarafından davaaçılmış ise otuzgün içinde bizzat veya biravukat vasıtasıyla dava açılmak üzeredilekçelerin reddine karar verileceği kuralına yerverilmiştir.
Olayda davacı vekili tarafından, davacınınHayrabolu-Tekirdağ devlet yolunun Tekirdağ Merkez AydoğduMahallesi 343 ada, 108 parsel sayılı taşınmaz üzerindeLPG ve akaryakıt istasyonu tesisi kurma istemiyle davalıTekirdağ Belediye Başkanlığına ruhsatbaşvurusunda bulunduğu ve Tekirdağ 1.Noterliğinin 19Aralık 2008 tarih ve 17442 yevmiye numaralı taahhütnamesiniverdiği, söz konusu taahhütname ile, maliki bulunduğuTekirdağ Merkez Aydoğdu Mahallesi 343 ada, 108 parsel numarasındakayıtlı bulunan gayrimenkulü üzerinde yapacağıinşaatta davalı Tekirdağ Belediye Başkanlığıtarafından alt yapı ve kazı çalışmasıyapılacak kaldırım, 0.30 büz P-VC ve kanalizasyon gibi altyapı katılım hissesi olarak tespit edilen 22.502,91 TL‘sının %25’i olan 5.625,73 TL’sı peşin vegeri kalan %75’i 16.877,18 TL’sını ise Belediyetarafından sözü edilen alt yapı hizmetlerinitamamladığında istenmesi halinde derhal ve nakit olarak ödemeyikabul ve taahhüt ettiği anlaşılmış olup,davacı, belediyenin edimini yerine getirmediğini iddia ederek, davalıya16.877,18 TL borçlu olmadığının tespitine vepeşin olarak ödemiş olduğu 5.625,73 TL’nın yasalfaiziyle birlikte davalıdan istirdadına karar verilmesini talepetmiş ise de; davacının asıl isteminin 3194sayılı Yasanın 23.maddesinden kaynaklanan alt yapıkatılım bedelinin, 19.12.2008 tarihinde Tekirdağ1.Noterliğinin 17442 yevmiye numaralı taahhütname iletaahhütte bulunulan, %75’lik kısmı içingönderilen 13.10.2011 gün ve 9/27 nolu 16.877,18 TL bedelli birinciihbarnamenin iptali olduğu açıktır.
Her ne kadar, dava 6100 sayılı Kanunun 107. maddesinin 3.fıkrası kapsamında tespit davası şeklindeaçılmış ise de, dava dilekçedeki iddiaların,davalı idarelerin idari eylem ve işlemleri nedeniyle idare hukukualanındaki sorumluluğuna ilişkin olduğu, davanın2577 sayılı Yasanın 2'nci maddesinin birincifıkrasının (a) bendinde belirtilen iptal davasıniteliğini taşıdığı; bu dava ileulaşılmak istenilen asıl amacın; 3194 sayılıİmar Kanununun 23.maddesi uyarınca düzenlenen 16.877,18 TLtutarındaki alt yapı hizmet bedeline ilişkin ihbarnamenin vesonrasında 12.5.2012 vade günlü ödeme emrinin iptali istemiolduğu açıktır.
Bu durumda, dava tespit davası şeklinde kurgulanmışise de; alt yapı hizmet bedellerinin hukuka uygunluklarınındenetimi ve zarar doğurucu sonuçlarının giderilmesininİdari Yargı'nın görev alanında bulunan idariişlem olarak nitelendirilmesi gerekmekte olup, bu taleplerin adliyargı yerlerinde açılacak tespit ve tazminat davalarınakonu edilmelerine hukuken olanak bulunmamaktadır.
Dolayısıyla; davanın, 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1 'incifıkrasının (a) bendinde yer alan "İdari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları” kapsamında idari yargı yerinceçözümlenmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, Tekirdağ İdare Mahkemesininbaşvurusunun reddi gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın görümve çözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle Tekirdağ İdare MahkemesininBAŞVURUSUNUN REDDİNE, 2.3.2015 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar
ÖZGÜLDÜR
Üye
Eyüp Sabri
BAYDAR
Üye
Alaittin Ali
ÖĞÜŞ
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Ayhan
AKARSU
Üye
Nurdane
TOPUZ
Üye
Mehmet
AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy