T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2015 / 45
KARAR NO : 2015 / 30
KARAR TR : 26.1.2015
ÖZET: Davacının 2981 sayılı Yasa kapsamında tapu tahsis belgesi bulunduğu ve bu belgenin tanıdığı hak sahipliği nedeniyle hazine adına kayıtlı taşınmazın davacı adına tescili, olmadığı takdirde taşınmazın bedelinin ödenmesi istemiyle açılan davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R Davacılar : 1-S.Ş. 2-H. Ş. 3-H. Ş. 4-C. K. Vekili : Av. S. C. Davalılar :1-Maliye Hazinesi Vekili :Av.V. D. 2-AltındağBelediye Başkanlığı Vekili :Av. K. V. 3-AnkaraBüyükşehir BelediyeBaşkanlığı O L A Y : Davacılar vekili, davadilekçesinde özetle; Ankara İli, Altındağİlçesi, Kale Mahallesi, 829 ada, 5 parsel sayılımülkiyeti Altındağ Belediyesine ait taşınmazüzerindeki gecekondu nedeniyle hak sahibi olunduğunu ilerisürerek taşınmazın müvekkilleri adına tescilleri istemiyleadli yargıda dava açılmıştır. Davalıidarelerden Altındağ Belediye Başkanlığı ileMaliye Hazinesi vekilleri süresi içerisinde verilen cevap dilekçelerindeözetle; davanın dayanağını oluşturan tapu tahsisbelgesinin idari bir işlem sonucu verildiğini belirterek davada idariyargının görevli olduğu gerekçesiyle görevitirazında bulunmuştur. ANKARA25.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 17.11.2014 gün ve E:2014/551sayı ile, Mahkemelerinin görevli olduğuna, davalıidarelerin vekillerinin görev itirazlarının reddine kararvermiştir. DavalılardanAltındağ Belediye Başkanlığı vekilinin olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıyolundaki dilekçesi üzerine, dava dosyasının onaylıbir örneği Danıştay Başsavcılığınagönderilmiştir. DANIŞTAYBAŞSAVCISI: 2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanunun tespit ve değerlendirme işlemleribaşlıklı 8. maddesinde tespit kapsamına, temelinşaatı tamamlanmış veya sömel betonlarıdökülmüş olmak kaydı ile hazine, belediye, ilözel idarelerine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare etmekte olduğu arsa veyaarazilerdeki inşaatına Kanunun 14.maddesinin (f)fıkrasındaki tarihlerden önce başlanmış mesken,kısmen işyeri ve konut olarak kullanılan veya evvelce konutolarak kullanılıp sonra işyerine çevrilen gecekondularile imar mevzuatına, ruhsat ve eklerine aykırı tümyapıların dahil olduğu hükmebağlandığını; aynı Yasanın 10. maddesinde,bu Kanun hükümlerine göre, hazine, belediye, il özelidaresine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare ettiği arsa veya arazilerüzerinde, gecekondu sahiplerince yapılmışyapıların, 12. madde hükümlerine göre tespitettirildikten sonra, kayıt maliki kamu kuruluşunca bu yerin haksahibine tahsis edileceği ve bu tahsisin yapıldığınıntapu sicilinin beyanlar hanesinde gösterilerek ilgilisine "TapuTahsis Belgesi" verileceği; tapu tahsis belgesinin, ıslah imarplanı veya kadastro planları yapıldıktan sonra hak sahiplerineverilecek tapuya esas teşkil edeceği, hak sahibiolmadığı halde tapu verilen kişilerin tapularınınresen iptal edileceği; yine aynı Yasanın 13. Maddesinin 1.fıkrası (b) bendinde; hazine, belediye, il özel idarelerine aitveya Vakıflar Genel Müdürlüğünün idaresindeolan veya bu Kanun uyarınca mülkiyetlerine geçen arsa veyaaraziler üzerinde ıslah imar planları ile meydana getirilen imarparselleri içinde hak sahiplerine, yapılarının işgalettiği arazi de dikkate alınarak ıslah imar planındagetirilen ölçülere uygun şekilde arsa veya hisse tahsisedileceği; gecekondusu muhafaza edilemeyen hak sahiplerine aynıbölgede veya diğer gecekondu ıslah veya önlemebölgesinden başka bir arsa veya hisse verileceği; aynımaddenin 2. fıkrasında da, bulundukları yerde korunamayangecekondu sahiplerinden hak sahibi sıfatı taşıyanlara, birgecekondu önleme veya ıslah bölgesinde veya yakınbölgelerde yapılmış ıslah imar planıiçinde meydana gelen boş imar parsellerinin müstakil, hisseliveya kat mülkiyeti esasına göre verileceği hükmebağlanmış; 14. maddesinde ise bu kanun hükümlerindenyararlanamayacak olan yapılar ayrıntılı olarakdüzenlendiği; anılan yasa hükümlerine göre,idarenin, hak sahibi olduğu saptanan kişilere tapu vermek,şartları taşımayanların tapularını reseniptal etmek konusundaki yetkisi idari nitelik taşıyan uygulamaişlemlerinin doğrudan bir sonucu olarak kullanılmakta ve buyolla kurulan mülkiyet de Medeni Kanun hükümleridışında idari bir işlemin icrası niteliğinitaşıdığını; olayda, davalı belediyeye aittaşınmaz üzerinde davacıların murisi ŞevkiŞanlı tarafından yapılan gecekondu için 2981sayılı Yasadan yararlanmak amacıyla yapılan imar affı başvurusununkabul edilerek davacıya tapu tahsis belgesi verildiği, ancaktaşınmazın 18.12.2013 günlü, 716 sayılıAnkara II Numaralı Kültür ve Tabiat VarlıklarınıKoruma Bölge Kurulu kararı ile onaylanan “Kentsel SitAlanı” sınırı içinde kaldığı,3.6.2013 günlü dilekçeyle tapu tahsis belgesinindeğerlendirilmesi suretiyle tapu verilmesinin istenildiği,anılan başvurunun 25.6.2013 günlü, 3522 sayılıYasa’nın 3.maddesi uyarınca reddedildiği, davacılartarafından 2981 sayılı Yasa’da öngörülenkoşulları sağlanmasına karşın tapuverilmediğinden bahisle parselin tapusunun verilmesi istemiyle bakılandavanın açıldığınınanlaşıldığı; bu durumda, davacının davaaçmaktaki asıl amacının, taşınmazın MedeniKanun hükümleri uyarınca adına tescilini sağlamakdeğil, 2981 sayılı Yasa'da öngörülen haksahipliği hükümleri uyarınca tapu tahsis belgesine dayalıolarak taşınmazın tescilinin gerçekleştirilmesi olduğundan,davacının talebinin 2981 sayılı Yasadaöngörülen hak sahipliği esaslarına uygun olupolmadığının belirlenmesinden kaynaklananuyuşmazlığın çözümünde idariyargı yerlerinin görevli bulunduğu gerekçesiyle; 2247 sayılıYasanın 10'uncu maddesi uyarınca olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine kararvermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, MehmetAli DURAN, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 26.1.2015 günlütoplantısında; l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılanincelemeye göre, davalı Altındağ BelediyeBaşkanlığı vekilinin anılan Yasanın 10.maddesinde öngörülen yönteme uygun olarakyaptığı görev itirazının reddedilmesi ve 12.maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunması üzerine,Danıştay Başsavcısı’nca davalı AltındağBelediye Başkanlığı bakımından 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığı anlaşıldığındanve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Gülşen AKARPEHLİVAN’ın, davanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Uğurtan ALTUN ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada idariyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava,Ankara İli, Altındağ İlçesi, Kale Mahallesi, 829ada, 5 parsel sayılı taşınmazın tapukaydının iptali ile davacılar adına tesciline kararverilmesi istemiyle açılmıştır. Uyuşmazlığakonu işlemin tesis edildiği ve davanınaçıldığı tarih itibariyle yürürlüktebulunan 2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin Değiştirilmesi HakkındaKanun, imar ve gecekondu mevzuatına aykırı olarak inşaedilmiş ve inşa halindeki bütün yapılar hakkındauygulanacak işlemleri düzenlemek ve bu işlemlere dairmüracaat, tespit, değerlendirme, uygulama ve duyuruesaslarını ve ilgili diğer hususları belirlemekamacını taşımakta olup, valilik veya belediyelerce yetki vesorumluluk alanlarında ıslah imar düzenlemeleri yapılmaksuretiyle, yeniden gecekondu yapılmasının önlenmesiiçin temin edilecek arsaların ve muhafazası mümküngörülen gecekonduların Yasa’da öngörülenusul ve esaslara göre hak sahipliği belirlenen kişilereverilmesine olanak sağlamıştır. Nitekim,anılan Yasa’nın “Tapu Verme”başlıklı 3290 sayılı Yasa ile değişik 10.maddesinin (a) bendinde, “Bu Kanun hükümlerine görehazine, belediye, il özel idaresine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare ettiği arsa veya arazilerüzerinde, gecekondu sahiplerince yapılmış yapılar, 12nci madde hükümlerine göre tespit ettirildikten sonra,kayıt maliki kamu kuruluşunca bu yer hak sahibine tahsis edilir ve butahsisin yapıldığı tapu sicilinin beyanlar hanesindegösterilerek ilgilisine “Tapu Tahsis Belgesi” verilir. Taputahsis belgesi, ıslah imar planı veya kadastro planlarıyapıldıktan sonra hak sahiplerine verilecek tapuya esas teşkileder.(Ek: 18/5/1987-3366/4 md.) Ancak ıslah imar planı veya kadastroplanları ile belirlenen alanlarda tapu tahsis belgesi yerine haksahiplerine doğrudan tapuları verilebilir” denilmektedir. Bunagöre, Yasa’da öngörülen usul ve koşullarauygunluğu saptananlara hak sahipliği ölçütünedayalı olarak arsa veya hisse tahsis edilmekte ve gereklidüzenlemeler tamamlandıktan sonra da, yapılmış olantahsis esas alınarak idarece hak sahiplerine tapu verilmektedir. 2981 sayılı Yasa hükümlerine göre, idarenin hak sahiplerine "tapu vermek" ya da 10. maddesinin bbendinde belirtildiği gibi hak sahibi olmadıklarıanlaşılanlara verilmiş olan "tapuları resen iptaletmek" şeklindeki bu yetkilerini idari nitelik taşıyanuygulama işlemlerinin doğrudan bir sonucu olarak kullanması veayrıca bu şekilde kurulan mülkiyet, Medeni Kanunhükümleri dışında ve özel bir kanunhükmü gereğince idari tescile dayandığı gibitapuya yapılan tescilin de, bu idari işlemin icrasıniteliğinde olması karşısında,uyuşmazlığın sözü edilen uygulamaişlemlerinin dayanağı olan yasal düzenlemeçerçevesinde çözümlenmesi gerekeceğiaçıktır. Davacı vekili dava dilekçesinde, 2981 sayılıyasanın aradığı tüm koşullarınoluştuğunu, buna karşın tapu verilmesi gerektiği haldeverilmediğini belirterek, davacıya tahsis edilen yerin tapusununverilmesi istemiyle açtığını belirtmiştir. Bu duruma göre, davacıların taşınmazüzerindeki iddiası, gayrimenkul mülkiyetinin iktisapyollarına ilişkin Medeni Kanun hükümlerine değil, 2981 sayılı Yasa’daöngörülen hak sahipliği esasına dayandığı,hak sahipliğinin tespiti ve geri alınmasının idari usul veesaslar çerçevesinde belirlendiği göz önünealındığında, uyuşmazlığa konuişlemin tesis edildiği ve davanınaçıldığı tarih itibariyle yürürlüktebulunan 2981 sayılı Yasa’yadayanılarak açılan tapu iptali vetescil davasının görüm ve çözümüidari yargı yerinin görevine girmektedir. Açıklanannedenlerle, Danıştay Başsavcısı’nca yapılanbaşvurunun kabulü ile, davalı Altındağ BelediyeBaşkanlığı vekilinin görev itirazının Ankara25.Asliye Hukuk Mahkemesince reddine ilişkin kararın kaldırılmasıgerekmiştir. SO N U Ç : Davanınçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle DanıştayBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile davalıAltındağ Belediye Başkanlığı vekilininGÖREV İTİRAZININ REDDİNE İLİŞKİN Ankara25. Asliye Hukuk Mahkemesinin 17.11.2014 gün ve E:2014/551sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, 26.1.2015 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Mehmet Ali DURAN Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy