T.C. UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ HUKUK BÖLÜMÜ ESAS NO : 2014 / 1135 KARAR NO : 2015 / 6 KARAR TR : 26.01.2015 ÖZET: Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı Meslek Lisesinde usta öğretici olarak görev yapan davacı tarafından, haksız olarak görevine son verilmesi nedeniyle talep ettiği emeklilik ikramiyesinin (kıdem tazminatının) ödenmesi istemiyle açılan davada, davacının davalı kurumda 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu hükümlerine göre çalıştığı, 01.10.2008 tarihinden sonra da bu sıfatla çalışmaya devam ettiği anlaşılmakla, davanın 5510 sayılı Kanunun 101.maddesindeki özel düzenleme gereğince ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :S.C. Vekili :Av.S.Ç.& Av.E.T. Davalılar :1.MilliEğitim Bakanlığı (Nezihe Yalvaç Anadolu Otelcilik veTurizm MeslekLisesi Müdürlüğü) (AdliYargıda) Vekili :Av.A.A. 2.AdanaValiliği (İdariYargıda) Temsilen :ValiYardımcısı Mehmet Ali Özkan O L A Y :Davacıvekili dava dilekçesinde özetle; davacının MilliEğitim Bakanlığı’na bağlı Nezihe YalvaçAnadolu Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi’nde 13.04.2006 tarihinde ustaöğretici olarak görevebaşladığını, hafta içi günlerde saat08:00’dan 16:00’ a kadar ve 16:00’dan 24:00’a kadar ikivardiya şeklinde, misafir yoğunluğunun fazla olduğudönemlerde ise aralıksız 15 günçalıştığı zamanların olduğunu,çalıştığı zaman zarfında hiçyıllık izin kullanmadığını, dini ve millibayramlarda da izin gününe denk gelen günlerdışında sürekliçalıştığını,çalıştığı sürecin son 6-7 aylıkdöneminde okul müdürü Seyfi AliAlkış’ın psikolojik baskılarına maruzkaldığını, bu durumdan çok rahatsızolduğunu ve rahatsızlığını dile getirdiğini,nihayetinde davacının raporlu olduğu bir dönemde müdürSeyfi Ali Alkış tarafından kötü niyetli bir şekildeişine son verildiğini, bu şekilde zararauğratıldığını belirterek; fazlaya ilişkinhakları saklı kalmak kaydı ile 300 TL kıdemalacağı, 400 TL fazla mesai ücreti, 100 TL hafta ve genel tatilücreti, 100 TL yıllık izin alacağı, 100 TL ihbartazminatı, 100 TL yıl sonu kar payı ve 5000 TL manevitazminatın, iş aktinin sona erdiği tarihten itibarenişleyecek en yüksek faizi ile birlikte davalıdan tazminine kararverilmesi istemi ile adli yargıda dava açmıştır. Adana3. İş Mahkemesi; 10.01.2012 gün ve 2011/133 Esas,2012/13 Karar sayılı kararında özetle; davacının MilliEğitim Bakanlığı’na bağlı NeziheYalvaç Anadolu Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesi’nde ustaöğretici olarak çalıştığını, İlçeMilli Eğitim Müdürü’nün istemi ve ilçekaymakamının onayı ile görevebaşladığını, davacıya 657 sayılıKanun’un 89. Maddesi gereğince Bakanlar Kurulu kararıüzerine Maliye Bakanlığı’nca belirlenen ücretinödendiğini, davacı ile davalı arasında işsözleşmesinin de bulunmaması nedeni ile, statü hukukunatabi davacı yönünden, açılan davanın idariyargıda görülmesi gerektiğini belirterek; davanıngörev nedeni ile reddine karar vermiş, verilen karar taraflarcatemyiz edilmeksizin 19.01.2012 tarihinde kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kez aynıgerekçelerle, davacının işine son verilmesi nedeni ileuğradığı 7500, TL fazla çalışma ve tatilücreti, 6500,00 TL emeklilik ikramiyesi, 7000,00 TL davacınınisten çıkartılması nedeni ile yoksunkaldığı kazanç bedeli ve 5000 TL manevi tazminat olmaküzere toplum 26.000 TL’nin davalıdan tazminine karar verilmesiistemi ile idari yargıda dava açmıştır. Adana2.İdare Mahkemesi; 14.02.2012 gün ve 2012/194 Esas, 2012/169Karar sayılı kararında özetle; 7500 TL fazlaçalışma ve tatil ücreti için ayrı, 6500,00 TLemeklilik ikramiyesi için ayrı, 7000,00 TL davacınınisten çıkartılması nedeni ile yoksunkaldığı kazanç bedeli ve 5000 TL manevi tazminatiçin ayrı olmak üzere üç ayrı davanın açılmasıgerektiğini belirterek dava dilekçesinin reddine kararvermiştir. Davacıvekili, Adana 3. İdare Mahkemesi’nin dava dilekçesininreddine ilişkin kararı üzerine verdiği 26.03.2012 tarihlidilekçesinde; 6500 TL emeklilik ikramiyesinin, iş akdinin feshedildiğitarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdantazminine karar verilmesi istemi ile dava açmıştır. Adana 2.İdare Mahkemesi: 30.03.2012gün ve 2012/412 Esas nolu kararı ile: davanın doğruhasım olan Adana Valiliği husumetiyle incelenmesi gerektiğindendava dilekçesinin 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun 15.maddesinin 1/c fıkrası gereğincegerçek hasım olarak tespit edilen Adana Valiliği’ne kararlabirlikte tebliğ edilmek suretiyle dava dosyasının tekemmülettirilmesine karar vermiştir. Adana2.İdare Mahkemesi; 28.02.2013 gün ve 2012/412 Esas, 2013/322Karar sayılı kararı ile davacının geçicipersonel olarak değil, 675 sayılı Kanun’un 89. Maddesigereğince usta öğretici olarak görevlendirildiğini,hakkında tutulan 30.12.20101 tarihli tutanak içeriği itibariile de iş aktinin feshedilmesi konusunda davalıya izafe edilebilecekbir kusurun da bulunmadığını belirterek;davacının davasının esastan reddine karar vermiş,verilen karara davacı vekili tarafından itiraz edilmiştir. AdanaBölge İdare Mahkemesi; 05.02.2014 gün ve 2013/3376 Esas, 2014/767Karar sayılı kararında özetle; davacının 506sayılı Kanun yürürlükte iken mahalli mülki amirinatama tasarrufu ile işe alınan ve işe giriş bildirgesibulunan kamu görevlisi olduğunu, anlaşmazlığıniş aktinin kim tarafından feshedildiği ve bu feshin haklınedenlere dayanıp dayanmadığı, buna bağlı olarakdavacıya iş kanununa göre kıdem tazminatı (işsonu tazminatı, emeklilik ikramiyesi) ödenmesi gerekipgerekmediğine ilişkin olduğunu, bu durumda davanın 5510sayılı Kanun’un 101. maddesi gereğince adli yargıdagörülmesi gerektiğini belirterek, Adana 3. İdare Mahkemesikararının görev nedeni ile bozulmasına hükmetmiş,davalı vekilinin karar düzeltme talebi de aynı mahkemenin05.06.2014 gün ve 2014/4118 Esas, 2014/4227 Karar sayılıkararı ile reddedilmiş ve verilen karar bu şekildekesinleşmiştir. Adana2. İdare Mahkemesi; 31.10.2014 gün ve 2014/1630 Esassayılı kararı ile; 506 sayılı Kanun’un yürürlüktebulunduğu dönemde mahalli mülki amirin tasarrufu ile işealınan davacının açtığı kıdemtazminatına ilişkin davanın, 5510 sayılı Kanun’un101. maddesi gereğince adli yargıda görülmesigerektiğini, ancak aynı konuya ilişkin olarak Adana 3.İş Mahkemesi’nin 10.01.2012 gün ve 2011/133 Esas, 2012/13Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararıverildiğini belirterek; dosyanın görevli yargı yerininbelirlenmesi için 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesigereğince Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesinekarar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, MehmetAli DURAN, Ayhan AKARSU, Mehmet AKBULUT’un katılımlarıylayapılan 26.01.2015 günlü toplantısında: l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılanincelemeye göre; İdare Mahkemesince, idari yargı dosyasıile 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesindeöngörülen şekilde Mahkememize başvurulduğu, dosyakapsamında Adana 3. İş Mahkemesi’nin 10.01.2012 günve 2011/133 Esas, 2012/13 Karar sayılı dosyasınarastlanılmamış ise de ilgili dosyanın yine Mahkememizin2014/1152 Esas sayılı dosyası içinde bulunduğutespit edilmiş ve bu dosya içinden temin edilmiş olmakla, usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından, adli ve idari yargı yerleriarasında doğan görev uyuşmazlığının esasının incelenmesineoy birliği ile karar verildi. Ayrıca her ne kadar davacıvekilinin adli yargıda açılan dava dilekçesindeemeklilik ikramiyesine ilişkin bir talepte bulunmadığı,idari yargıda açtığı davada ise emeklilik ikramiyesitalebinde bulunduğu, bu itibarla dava konularının aynıolmadığı düşünülebilir ise de;davacının talebi dava dilekçesi içeriği ilebirlikte incelendiğinde, davacının esasen iş yerindenemekli olmadığı, çeşitli nedenlerle davalı ilearasındaki iş ilişkisinin davalı tarafından sonraerdirildiği, bu nedenle niteleme sırasında emekli ikramiyesiifadesi kullanılmış ise de, esasen talebinin iş yerindenayrılması nedeni ile hak ettiği kıdem tazminatı (işsonu tazminatı) nın kendisine ödenmesine ilişkin olduğu,davacının adli yargıda verdiği dava dilekçesi veidari yargıda verdiği dava dilekçesinin bu itibarla aynıkonuya ilişkin olduğu anlaşılmakla; yapılanbaşvurunun 2247 sayılı Kanun’un 19. maddesi gereğinceinceleme koşullarını taşıdığı kanaatineulaşılmıştır. Nitekim Adana Bölge İdareMahkemesi de, Adana Bölge İdare Mahkemesi; 05.02.2014 gün ve2013/2276 Esas,2014/767 Karar sayılı bozma kararında, sözkonusu hususa temas etmiştir. II-ESASIN İNCELENMESİ: Raportör-HakimBirgül YİĞİT’in, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Uğurtan ALTUN ile Danıştay SavcısıYakup BAL’ın adli yargının görevli olduğuyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Milli EğitimBakanlığı’na bağlı Nezihe Yalvaç AnadoluOtelcilik ve Turizm Meslek Lisesi’nde usta öğreticiolarak çalışan davacının işine,30.12.2010 tarihinde haksız olarak son verildiği iddiası ile,davacıya verilmeyen 6500.00 TL emeklilik ikramiyesinin davalıdantazmini istemi ile açılmıştır. 506 Sayılı Sosyal SigortalarKanunu’nun 2. maddesinde “Bir hizmet akdine dayanarak bir veyabirkaç işveren tarafındançalıştırılanlar bu kanuna göre sigortalısayılırlar…” denilmiş, aynı Yasanın“Uyuşmazlıkların Çözüm Yeri”Başlıklı 134. maddesinde, “Bu kanunun uygulanmasındandoğan uyuşmazlıklar, yetkili iş mahkemelerinde veya budavalara bakmakla görevli mahkemelerde görülür”hükmüne yer verilmiş; 506 sayılı yasahükümleri 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel SağlıkSigortası Kanununun 106. maddesi ile yürürlüktenkaldırılmıştır. 5510 sayılı Kanunun 3.maddesinde; kısa ve/veya uzun vadeli sigortakolları bakımından adına prim ödenmesi gereken veyakendi adına prim ödemesi gereken kişi sigortalı olaraktanımlanmış; 79.madde ile başlayan DördüncüKısmında, primlere ilişkin hükümlere yerverilmiş; 101. maddesinde “Bu kanunda aksine hükümbulunmayan hallerde, bu kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgiliortaya çıkan uyuşmazlıklar İş Mahkemelerindegörülür” denilmiştir. Öte yandan, 4857 sayılıİş Kanununun 1.maddesinde, Kanunun amacının, işverenler ile bir iş sözleşmesine dayanarakçalıştırılan işçilerinçalışma şartları ve çalışmaortamına ilişkin hak ve sorumluluklarını düzenlemekolduğu belirtilmiş; aynı zamanda, bakılan davanın dakonusunu oluşturan “İş Sözleşmesi,Türleri ve Feshi” hususuna Kanunun 8.maddesi ve devamında,kıdem tazminatı, ücretli izin, bildirim süresindenkaynaklanan yükümlülük ve haklara ilişkin hususlaraise Kanunun değişik maddelerinde yer verilmiştir. Diğer taraftan; 5521sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1. maddesinde,“İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle(o kanunun değiştirilen ikinci maddesinin Ç, D ve Efıkralarında istisna edilen işlerde çalışanlarhariç) işveren veya işveren vekilleri arasında işakdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hakiddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarınınçözülmesi ile görevli olarak lüzum görülenyerlerde iş mahkemeleri kurulur. Bu mahkemeler: A) (Mülga: 18/10/2012-6356/81 md.) B) İşçiSigortaları Kurumu ile sigortalılar veya yerine kaim olan haksahipleri arasındaki uyuşmazlıklardan doğan itiraz vedavalara da bakarlar. İş mahkemesikurulmamış olan yerlerdeki bu davalara o yerde görevlendirilecekmahkeme tarafından, temsilci üyeler alınmaksızın, bukanundaki esas ve usullere göre bakılır. Fiili ve hukukiimkânsızlıklar dolayısıyla iş mahkemesinin topluolarak görevini yapamadığı hallerde de yukarıdakifıkra hükmü uygulanır. (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/39 md.)Birden fazla iş mahkemesi bulunan yerlerde, sosyal güvenlikhukukundan kaynaklanan davaların görüleceği işmahkemeleri, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafındanbelirlenebilir.” denilmiştir. Dosya kapsamında yapılanincelemede; davacı Selda Cesur’un 13.04.2006-31.12.2010 tarihleriarasında Nezihe Yalvaç Anadolu Otelcilik ve Turizm Meslek Lisesindeusta öğretici olarak çalıştığı,30.12.2010 tarihinde işine son verildiğini belirterek, emeklilikikramiyesinin davalıdan tahsiline karar verilmesi istemiyleaçıldığı anlaşılmıştır. Davacının, 506sayılı Yasa yürürlükte iken mahalli mülki amirintasarrufu ile çalıştığı, idareyle arasındabir hizmet ilişkisi kurulduğu, talep edilen emeklilikikramiyesinin (Kıdem tazminatının), işkanunundan kaynaklanan haklardan olduğu ve gerek işealındığı tarihte yürürlükte olan 506sayılı Kanun, gerek idarece işine son verildiği tarihteyürürlükte olan 5510 sayılı Kanunun 101 nci maddesihükmü uyarınca bu uyuşmazlıkta İşMahkemelerinin görevli bulunduğu dikkatealındığında, uyuşmazlığın özelhukuk hükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Her ne kadar, Adana 3. İşMahkemesi’nin 2011/133 Esas, 2012/13 Karar sayılı kararında;davacının, 657 sayılı Kanun’un 4/B statüsündeçalışan sözleşmeli personel niteliğindeolduğu gerekçesi ile davada idari yargının görevliolduğu belirtilmiş ise de, Mahkememizce Adana Sosyal Güvenlikİl Müdürlüğü’ne yazılan 24.12.2014tarihli yazıya istinaden verilen 26.12.2014 gün ve45553861/641030106/6659950 sayılı cevapla gönderilendavacının hizmet döküm cetveli incelendiğinde; davacınındavaya konu dönem itibari ile 506 sayılı Yasa kapsamındaçalıştığı tespit edilmekle, Adana 3.İş Mahkemesi’nin aksi yöndeki gerekçesine itibaredilmesi mümkün olmamıştır. Açıklanan bu nedenlerle, Adana2.İdare Mahkemesi’nin başvurusunun kabulü ile Adana3.İş Mahkemesi’nce verilen görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Adana 2. İdare Mahkemesi’nin BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile, Adana 3.İş Mahkemesi’nin 10.01.2012 günve 2011/133 Esas, 2012/13 Karar sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 26.01.2015 gününde Üye NurdaneTOPUZ’un KARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİNOLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Mehmet Ali DURAN Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy