T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2013 / 1848
KARAR NO : 2014 / 152
KARAR TR : 3.3.2014
ÖZET : Davalı idarenin yol yapım ve bakım çalışmaları sonucu, davacı Şirkete ait tesislerde hasar meydana geldiğinden bahisle uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davanın, 2577 Kanunun 2.maddesinde belirtilen tam yargı davası kapsamında, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :Türk Telekomünikasyon A.Ş.
Vekili : Av. S.O.Ö.
Davalı :İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı
Vekili :Av.V.Ş.
O L A Y : Davacı vekili,müvekkili Şirketin Avcılar Cihangir Mahallesi, LondraAsfaltı No:293 adresinde bulunan tesislerinin; 03.07.2012 tarihindedavalı idarenin yol yapım ve bakımçalışmaları sonucu hasarauğratıldığını, toplam Şirketzararının 1.373,65TL ye ulaştığını,yapılan tebligata karşın tahsilatın mümkünolmadığını ifade ederek; 1.373,65TL zararın, 03.07.2012tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsili istemiyle adliyargı yerinde dava açmıştır.
Davalıİdare vekili, birinci savunma dilekçesinde; hizmet kusuru nedeniylemeydana geldiği iddia edilen tam yargı davası niteliğindekidavada, idari yargının görevli olduğunu önesürerek, görev itirazında bulunmuştur.
KÜÇÜKÇEKMECE3.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ; 20.9.2013 gün ve E:2013/35 sayıile, davanın haksız fiile dayalı tazminat talebine ilişkinolduğu gerekçesiyle davalı vekilinin görevitirazının reddine karar vermiştir.
Davalıİdare vekilince, olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemiyle başvuruda bulunulmasıüzerine, dilekçe ve dava dosyasının onaylı birörneği Danıştay Başsavcılığınagönderilmiştir.
DANIŞTAYBAŞSAVCISI; Anayasanın 125'inci maddesinde, idarenin kendieylem ve işlemlerinden doğan zararları ödemekleyükümlü olduğunun hükmebağlandığı; öte yandan, 2577 sayılıİdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "idari dava türlerive idari yargı yetkisinin sınırı"başlıklı 2 nci maddesinin 1'inci bendinde; idari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları; idari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları muhtel olanlar tarafından açılan tam yargıdavaları ile tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesiyapılan her türlü idari sözleşmelerden dolayıtaraflar arasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavaların, idari dava türleri olarak sayılmışolduğu; görüldüğü üzere; İdare Hukukukuralları içinde, kamu hizmetinin yürütülmesiamacıyla, kamu gücü kullanılarak tek yanlı iradebeyanıyla tesis edilen idari işlemler, idari eylemler ve idarisözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar sebebiyleaçılan davaların görüm veçözümünün İdari Yargının görevalanında bulunduğu; idarenin yürütmekleyükümlü olduğu bir hizmetin kuruluşunda,düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnel niteliklibozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlanan hizmetkusurunun; hizmetin kötü işlemesi, geç işlemesi veyahiç işlememesi (eylemsizlik) hallerindegerçekleştiği ve idarenin tazminyükümlülüğünün doğmasına yolaçtığı; olayda, davalı idarenin yol yapımve bakım çalışmaları sonucu davacıya aittesislerde hasar meydana gelmesinde kamu hizmetini yürütmekleyükümlü kılınan kamu kuruluşu tarafından,kamu hizmetinin yöntemine ve hukuk kurallarına uygun olarakyürütülüp yürütülmediğininbelirlenmesinin gerektiği; buna göre, davacıya ait tesistemeydana gelen hasar nedeniyle oluşan zararda idarenin hizmet kusuru ya dabaşka bir nedenle idarenin sorumluluğu bulunupbulunmadığının yargısal denetiminin 2577Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2'inci maddesiuyarınca idari yargı yerlerine ait olduğugerekçesiyle; 2247 sayılı Kanunun 10'uncu maddesiuyarınca olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına ve dosyanın UyuşmazlıkMahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
Başkanlıkça,2247 sayılı Yasa’nın 13. maddesine göre YargıtayCumhuriyet Başsavcısı’nın da yazılıdüşüncesi istenilmiştir.
YARGITAYCUMHURİYET BAŞSAVCISI; Anayasa'nın 125/son madde vefıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğanzararı ödemekle yükümlü bulunduğunun kuralabağlandığı; 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun 2/1-b maddesine göre, İdari eylem veişlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtelolanlar tarafından açılan tam yargı davalarınınidari dava türleri arasında sayıldığı; davaya konu olayda, davalı idarenin görev ve sorumluluğundayürütülen yol yapım ve bakımçalışması sırasında meydana gelen zararın,idarenin kamu hizmetini yürüttüğü sırada meydanagelmiş olması karşısında, davanın kamu hizmetininyöntemine ve hukuk kurallarına uygun olarakyürütülüp yürütülmediğinin denetlenmesisöz konusu olduğundan, 2577 sayılı İYUHK 2/1-bmaddesine göre tam yargı davası kapsamında idari yargıyerinde dava konusu edilmesi gerektiğininanlaşıldığı gerekçesiyle; Danıştay Başsavcılığının 2247sayılı Yasa’nın 10. maddesi gereğinceyapmış olduğu başvurunun kabulü ileKüçükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2013/35 esassayılı görevlilik kararınınkaldırılmasına karar verilmesi gerektiği yolundayazılı düşünce vermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, SıddıkYILDIZ, Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 3.3.2014 günlütoplantısında;
l-İLKİNCELEME: Dava dosyası üzerinde 2247 sayılıYasa’nın 27. maddesi gereğince yapılan incelemeyegöre, davalı vekilinin anılan Yasa’nın 10/2. maddesindeöngörülen yönteme uygun olarak yaptığıgörev itirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilensüre içinde başvuruda bulunması üzerine DanıştayBaşsavcılığı’nca, 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim TaşkınÇELİK’in, davanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada idariyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, davalıidarenin yol yapım ve bakım çalışmaları sonucu,davacı Şirkete ait tesislerde hasar meydana geldiğinden bahisle uğranılan zararın tazminiistemiyle açılmıştır.
İdareninyürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetineilişkin olarak uygulamaya koyduğu plan ve projenin hukukaaykırı olduğu nedeniyle iptalleri için menfaatleri ihlaledilenler tarafından açılacak davalar ile idarenin aynıplan ve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, suyolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesive bakımı sırasında kişilere verdiğizararların tazmini istemiyle idari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları muhtel olanlar tarafından açılacakdavaların görüm ve çözümünün, iptalve tam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapanidari yargı yerine ait olduğu; idarece herhangi bir ayni hakkamüdahalede bulunulduğu, özel mülkiyete konutaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığı veya plan ve projeye aykırı işgörüldüğü iddiasıyla açılacakmüdahalenin men’i ve meydana gelen zararın tazminidavalarının ise, mülkiyete tecavüzün önlenmesineve haksız fiillere ilişkin özel hukuk hükümlerinegöre adli yargı yerinde çözümleneceği,yerleşik yargısal içtihatlarla kabul edilmişbulunmaktadır.
Davacışirket tarafından, yapılan çalışmaesnasında, tesislerinde hasar meydana geldiğinden bahisle, kamu hizmetiyürüten davalı İdareye karşı açılan tazminatdavasına ilişkin olarak, davalı İstanbulBüyükşehir Belediye Başkanlığınca verilencevap dilekçesinde; davaya konu olan Alt Yapıçalışmaları işinin, 2886 sayılı İhaleKanununa göre Belediye Encümeni tarafından yapılan birihale olmadığı, 5216 sayılı BüyükşehirBelediyesi Kanununun 8. Maddesi hükümleri gereğincedüzenlenen yönetmenlikte belirtilen koşullarda Alt YapıKoordinasyon Kurulunun kararı doğrultusunda yapılmışolduğu; işin ihale gereğince müteahhit firmalara ihaleedildiği; söz konusu yerde “Avcılar - BeylikdüzüArası D-100 Karayolu Düzenleme İnşaatı”işinin, müteahhit firma Nas. İnş. San. Tic. A.Ş. veÖzyurtlar Ma. İnş. San. Ve Tic. A.Ş. (işortaklığı) tarafından yapılmışolduğu; aktedilen sözleşmenin 4. maddesinegöre; işin devamı sırasında işyerindeyapılacak çalışmalar nedeniyle, işçilerleçevre halkının kazaya uğramalarını, zarargörmelerini ve işlerde zarar ve hasar meydana gelmesini önleyicitedbirlerin alınmasından da yüklenicinin sorumlu olduğu,alınan bütün tedbirlere rağmen, yüklenicininyaptığı işlerden dolayı üçüncükişilerin kendilerine veya mallarına zarar verilmesi ihtimalinekarşı mali mesuliyet sigortası yaptırmakla dayükümlü bulunduğu, mali mesuliyet sigorta bedeli olarak, bukonuda sigorta şirketlerinin uygulamalarındakullandığı bedellerin esas alınacağı; ayrıcaidareleri ile yüklenici firma arasındaki sözleşmenin 9.Maddesinin 10. bendinde, açıkça doğacak hasar vezararlardan yüklenicinin sorumlu olduğunun belirtildiğisavunulmuştur.
Kamuhizmetinin, yöntemine ve hukuka uygun olarak yürütülüpyürütülmediğinin; kamu yararına uygun şekildeişletilip işletilmediğinin; hizmet kusuru ya da başka birnedenle idarenin sorumluluğu bulunup bulunmadığınınyargısal denetiminin, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun 2. maddesinde “idari dava türleri”arasında sayılan “idari işlem ve eylemlerden dolayızarara uğrayanlar tarafından açılacak tam yargıdavası” kapsamında, idari yargı yerlerinceyapılacağı açıktır.
Belirtilendurum karşısında, davanın görüm veçözümü idari yargı yerinin görevinegirdiğinden, Danıştay Başsavcısı’nınbaşvurusunun kabulü ile davalı idare vekilinin görevitirazının reddine ilişkin Küçükçekmece3.Asliye Hukuk Mahkemesinin kararının kaldırılması gerekmiştir.
S O N UÇ : Davanın çözümündeİDARİ YARGININ görevli olduğuna, bu nedenleDanıştay Başsavcısı’nın BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile davalı idare vekilinin GÖREV İTİRAZININREDDİNE İLİŞKİN Küçükçekmece3.Asliye Hukuk Mahkemesinin 20.9.2013 gün ve E:2013/35sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, 3.3.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Eyüp Sabri
BAYDAR
Üye
Nurdane
TOPUZ
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Ayhan
AKARSU
Üye
Sıddık
YILDIZ
Üye
Mehmet
AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy