T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 1025
KARAR NO : 2014 / 1060
KARAR TR : 17.11.2014
ÖZET : İcra takibine yapılan itirazın iptali, duran takibinin devamı ve davalının % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesi istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :M.G. S. A.Ş.
Vekili : Av. S.A.
Davalı : Çiğli BelediyeBaşkanlığı
Vekili :Av. C. Z.
O L A Y : Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilisigorta şirketine sigortalanmış bulunan 35 AR 6064 plakalıaracın, 6/6/2012 tarihinde aracın maliki vesürücüsü P. Ç. sevk ve idaresindeyken 6841 sokaktaseyrederken, yolda hiçbir işaretleme ve levhaolmadığından dolayı dikey kesilmiş çukuraön araç tekerleğinin girip çıkmasındandolayı meydana gelen tek taraflı trafik kazasında oluşan1.891,61 TL hasarın sigortalıya ödendiğini, kazanınoluşumunda trafik kaza tespit tutanağında belirtildiğiüzere kusurun yol bakımı ile ilgili olarak davalı belediyeninkusurlu bulunduğunu, bedelin tahsili için taleptebulunulduğunu ancak davalı belediyenin ödemeyapmadığını, davalı belediye aleyhine İzmir 13.İcra Müdürlüğünün 2013/14288 E.sayılı dosyasından alacağın tahsili için icratakibine geçildiğini, ancak davalının takibe itirazederek takibin durmasını sağladığını ifadeederek; davalı borçlunun İzmir 13. İcraMüdürlüğünün E: 2013/14288 sayılı takipdosyasında ileri sürdüğü itirazlarınıniptaline ve duran takibinin devamına; davalının % 20 icra inkartazminatı ödemeye mahkum edilmesine karar verilmesi istemiyle adli yargıyerinde dava açmıştır.
İZMİR 11.ASLİYE HUKUKMAHKEMESİ:19.3.2014 gün ve E:2014/121, K:2014/131 sayı ile,İYUK.nun 2/b maddesinde; “idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları, idaremahkemelerinde görülür”. Hükmününbulunduğu; Karayolları GenelMüdürlüğünün kamu hizmeti görmekleyükümlü olduğu, karayollarının bakımve onarımı sırasında verdiği zararların özelhukuk hükümlerine tabi olmadığı, hizmet kusurundankaynaklanan davaların idari yargıda görülmesiningerektiği; davacının sigortalısının,idarenin hizmeti düzenlemesindeki kusuru nedeni ile duçarolduğu zarara ait davanın çözümü taraflararasındaki ilişkinin idare hukuku alanına girmesi nedeni ileidari yargıda görülmesinin gerektiği; görevkurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu ve mahkemecedavanın her safhasında kendiliğinden göz önüne alınacağı; görevsiz olduğu kanısına varırsakendiliğinden görevsizlik kararı vereceği; görevitirazı yapılmış olsun olmasın mahkemenin ilkönce görevli olup olmadığını inceleyip kararabağlaması gerektiği, çünkü görevin davaşartlarından olduğu; açıklanan nedenlerledavaya bakmanın, delilleri takdir etmenin İdare Mahkemesiningörevine girdiği gerekçesiyle; dava dilekçesininyargı yolu bakımından, Mahkemelerinin görevsiz oluşunedeni ile reddine karar vermiş, karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez aynıistemle idari yargı yerinde dava açmıştır.
İZMİR 5.İDARE MAHKEMESİ:4.9.2014gün ve E:2014/886 sayı ile, 2576 sayılı Bölgeİdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi MahkemelerininKuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun'un 5. maddesinde idaremahkemelerinin vergi mahkemelerinin görevine giren davalarla ilk dereceDanıştay’da çözümlenecek olanlardışındaki; a)iptal davalarını, b) tam yargıdavalarını, c) Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklarhariç, kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesiiçin yapılan idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavaları, d) Diğer kanunlarla verilen işleriçözümleyeceğinin kural altına alınmışolduğu, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun 2/1.maddesinde de, idari dava türleri olarak a)İdari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları, b)İdari eylem ve işlemlerdendolayı haklan muhtel olanlar tarafından açılacak tamyargı davaları, c)Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan idari sözleşmelerdendolayı taraflar arasında çıkan uyuşmazlıklarailişkin davalar olduğunun belirtildiği, 2918 sayılıYasanın 19.01.2011 günlü Resmi Gazetede yayımlanarakyürürlüğe giren 6099 sayılı Yasanın14.maddesiyle değişik 110.maddesinde "İşleteni veyasahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olanaraçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkinolanları dâhil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları,adli yargıda görülür. Zarar görenin kamugörevlisi olması, bu fıkra hükmününuygulanmasını önlemez. Hemzemin geçitte meydana gelentren-trafık kazalarında da bu Kanun hükümlerininuygulandığı, motorlu araç kazalarından dolayıhukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkezveya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acenteninbulunduğu yer mahkemelerinden birbirinde açabileceği gibikazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açabilir";Geçici 21.maddesinde de "Bu Kanunun 110.maddesinin birincifıkrasının göreve ilişkin hükmü,yürürlüğe girdiği tarihten önce idariyargıda ve Askeri Yüksek idare Mahkemesinde açılmışbulunan davalara uygulanamaz" denildiği, 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanunun 19.maddesinde "Adli, idari, askeri yargımercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmiş görevsizlik karanüzerine kendisine gelen bir davayı incelemeye başlayan veyaincelemekte olan bir yargı mercii davada görevsizlik kararıveren merciin görevli olduğu kanısına varırsa,gerekçeli bir karar ile görevli merciin belirtilmesi içinUyuşmazlık Mahkemesine başvurur ve elindeki işinincelenmesini Uyuşmazlık Mahkemesinin karar vermesine değinerteler. Yargı merciince, önceki görevsizlik kararına ilişkindava dosyası da temin edilerek, gerekçeli başvuru kararıile birlikte dava dosyaları Uyuşmazlık Mahkemesinegönderilir." hükmünün yeraldığının belirtildiği, dosyanın davacışirket tarafından sigortalanan bir aracın trafik kazasısonucunda hasara uğramasında yolun kusurlu olduğu tespitininyapılarak davacı şirket tarafından araç sahibinehasar bedeli olarak ödenen 1.891,61 TL'nın ÇiğliBelediyesinden tahsili amacıyla Çiğli Belediyesi aleyhineİzmir 13.icra Müdürlüğü'nde icra takibinebaşlanıldığı, ancak Çiğli Belediyesi'ninödeme emrine itiraz etmesi üzerine icra takibinin durdurulmasınedeniyle Çiğli Belediyesinin İcraMüdürlüğü tarafından yürütülenicra takibine yaptığı itirazın iptali istemiyle davacışirket tarafından İzmir 11.Asliye Hukuk Mahkemesindeaçılan davanın anılan Mahkemenin 19.03.2014 tarih veE:2014/121, K:2014/131 sayılı kararıyla görev yönündenreddi üzerine Mahkemeleri kaydına 11.07.2014 tarihinde girendilekçe ile borçlunun icra müdürlüğündehakkında yapılan takip dosyasına yaptığıitirazın iptaline, takibin devamına ve borçlunun % 20'den azolmamak üzere inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesiistemiyle bakılmakta olan davanın açıldığıanlaşılmakla yukarıda aktarılan mevzuat hükümleriuyarınca uyuşmazlığınçözümünün idari yargının görevalanına giren dava türlerinden olmadığı, adliyargı yerine ait bulunduğu, Uyuşmazlık Mahkemesinin 12Şubat 2013 günlü ve 28557(mükerrer) sayılı ResmiGazete'de yayımlanan 24.12.2012 tarih ve E:2012/523, K:2012/422sayılı kararının da aynı yönde olduğugerekçesiyle görevli merciin belirtilmesi için davadosyasının Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmesine,dosyanın incelenmesinin Uyuşmazlık Mahkemesince karar verilenedeğin ertelenmesine karar vermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 17.11.2014 günlütoplantısında;
l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; İdareMahkemesince, 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesine görebaşvuruda bulunulmuş olduğu, idari yargıdosyasının Mahkemece, ekinde adli yargı dosyası ilebirlikte Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği veusule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi.
II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Gülşen AKAR PEHLİVAN’ın,davanın çözümünde adli yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada adli yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava,icra takibine yapılan itirazın iptali, duran takibinin devamı vedavalının % 20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesi istemiyleaçılmıştır.
2004sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun“İlamsız takip” başlıklıÜçüncü Bap, 42-49. maddelerinde takip yöntemlerigösterilmiş; değişik 58. maddesinde, takip talebinin icradairesine yazı ile veya sözlü olarak veya elektronik ortamdayapılacağına işaret edilmiş; değişik 60.maddesine göre, takip talebi üzerine icra müdürünceödeme emri düzenleneceği ve 62-65. maddelerde itirazailişkin hükümlere yer verilmiş olup, değişik 66.maddede, süresi içinde yapılan itirazın takibidurduracağı kurala bağlanmıştır.
İtiraznedeniyle takibin durması üzerine alacaklıya, itirazıniptali için Yasada iki yola başvurma olanağıtanınmış olup, bunlardan birincisi, 67. maddeye göremahkemeye başvurmak, ikincisi ise 68, ek 68/a ve ek 68/b maddelerinegöre tetkik merciinden itirazın kaldırılmasınıistemektir.
İncelenenuyuşmazlıkta alacaklı konumundaki davacı tarafından,değişik 67. maddeye göre mahkemeye başvurmak suretiyleitirazın iptali davası açılmıştır.
Söz konusu 67. Madde(Değişik: 18/2/1965 - 538/37 md.), “(Değişik birincifıkra: 17/7/2003-4949/15 md.) Takip talebine itiraz edilen alacaklı,itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeyebaşvurarak, genel hükümler dairesinde alacağınınvarlığını ispat suretiyle itirazın iptalini davaedebilir.
(Değişik: 9/11/1988 - 3494/1md.) Bu davada borçlunun itirazınınhaksızlığına karar verilirse borçlu; takibindehaksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı;diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna,davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, redveya hükmolunan meblağın yüzde kırkındanaşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.
İtiraz eden veli, vasi veyamirasçı ise, borçlu hakkında tazminathükmolunması kötü niyetin sübutunabağlıdır.
(Mülgadördüncü fıkra: 17/7/2003-4949/103 md.)
Birinci fıkrada yazılıitirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumihükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkısaklıdır” hükümlerini taşımaktadır.
Anılan Yasanın değişik1. maddesinin birinci fıkrasında, “Her asliye mahkemesininyargı çevresinde yeteri kadar icra dairesi bulunur”denilmekte olup, yukarıda hükmü yazılı 67. maddedesözü edilen “mahkeme” ile, icra dairesinin bulunduğuyargı çevresi bakımından bağlı olduğuasliye mahkemesinin anlaşılması ve takip hukukuna özgübulunan itirazın iptali davasının asliye mahkemesindegörülmesi gerektiği açıktır.
Öte yandan, 2577 sayılıİdari Yargılama Usulü Kanunu’nun “İdari DavaTürleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı”başlıklı 2. maddesinde, idari dava türleri: a)İdariişlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları, b)İdari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları, c)Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalarolarak sayılmıştır.
Bu duruma göre, İcra veİflas Kanunu’nun değişik 67. maddesine göreaçılan itirazın iptali davasının görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevli olduğusonucuna varılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, İzmir5. İdare Mahkemesinin başvurusunun kabulü ile İzmir 11.AsliyeHukuk Mahkemesinin görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
S O N U Ç : Davanın görüm veçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle İzmir 5.İdare Mahkemesinin BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile, İzmir 11.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 19.3.2014gün ve E:2014/121, K:2014/131 sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 17.11.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Eyüp Sabri
BAYDAR
Üye
Alaittin Ali
ÖĞÜŞ
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Ayhan
AKARSU
Üye
Nurdane
TOPUZ
Üye
Mehmet
AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy