T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 585
KARAR NO : 2014 / 640
KARAR TR : 2.6.2014
ÖZET : İcra müdürlüğü görevlilerinin kusurlarından doğduğu iddia edilen maddi ve manevi zararın idarece tazmini istemiyle açılan davanın, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 5.maddesi uyarınca ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :K.Ş.
Davalılar :Adalet Bakanlığını izafeten Düzce 2.İcraMüdürlüğü
OL A Y :Davacıdilekçesinde, ilamlı icra ve adi kiraya ait alacak için14.5.2012 tarihli yazılı takip talebi ile iki dosya temin ederekDüzce İcra Tevzi Müdürlüğüne müracaatlabulunduklarını; kendilerine E: 2012/2082 ve 2012/2083sayılı takip dosya numaraları verilerek 2.İcra DairesiMüdürlüğüne gönderildiklerini, İcraMüdür Yardımcısı M.Ö.’nün takiptaleplerini kabul ettiğini, kendilerine 15.5.2012 tarihli makbuzverildiğini; alacaklıların, yaptıkları talepkarşısında bu konudaki hak ve alacaklarını icramüdürlüğünde tanzim edilen 15.05.2102 tarih veB.03.1İCD.1..81.01.01./2012/2082 E sayılı temlikname ile kendiadına temlik ettiklerini, dosyanın tek alacaklısıfatını aldığını; Düzce 2.İcraDairesi Müdür Yardımcısının, ilamlı icraiçin Örnek 4-5 İcra Emri ve eksik ödenen kirabedellerinden dolayı meydana gelen alacak için Örnek 13 AdiKiraya ve Hasılat Kiralarına ait Takipte Ödeme Emriniborçlular adına tanzim edip göndermesi gerekirken,yanlış uygulama yaparak alacaklarını birleştirerekÖRNEK 4-5 tanzim ettiğini, borçluların adreslerinetebliğe çıkardığını, tebliğ edildiğinive kararın kesinleştiğini; bu esnada borçluların,yasal haklarını kullanarak İcra Hukuk Mahkemesine şikayettebulunduklarını, 2012/202 esas sayılı dosyası ile davaaçıldığını; icra takibinin geçici olarakdurdurulduğunu; daha sonra İcra Hukuk Mahkemesinde 02.10.2012tarihinde yapılan duruşmada, 2012/352 sayılı karar ile icratakibinin iptal edildiğini, 2. İcraMüdürlüğü'nün takibini sürüncemedebıraktığına dair suç duyurusu hususundaC.Başsavcılığına müzekkere yazılmasınakarar verildiğini; anılan kararın 30.11.2012 tarihindekesinleştiğini, yerel mahkemesi tarafından 10.12.2012 tarihinde tasdikolunduğunu; Düzce 2. İcra Dairesi MüdürYardımcısı M.Ö.nün takip talebine ilişkin talebiniiyi okuyup incelemediğini, usulüne uygun İcra Emri ve ÖdemeEmrini düzenlemediğini, bu konuda gerekli dikkat ve özenigöstermediğini, ihmali davranışı ile alacaklarınınsürüncemede bırakılmasını ve iptalini sağladığını;davalı icra müdürlüğünün, kusurlu eylem veişlemleri neticesinde mağduriyetinin doğmasına sebebiyet vermişolduğunu; bu kapsamda; takip dosyası ile ilgili olarakyapmış olduğu masraf ve harcamaların toplamının 461.30TL. olduğunu, haklı bir talebe bağlı olarak Düzce 2.İcraMüdürlüğünün yanlış uygulamasıneticesinde maddi zarara uğradığını; icra takip tarihiolan 05.05.2012 ile Düzce İcra Hukuk Mahkemesinin icra takiptalebinin iptal edilmesine ilişkin, 30.11.2012 kesinleşme tarihinekadar duyduğu büyük acı ve üzüntüden,harcadığı, kaybettiği zamandan dolayı 500.00 TL.manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini ifade ederek; Düzce 2.İcra Müdürlüğü nezdinde esas 2012/2082 sayılıtakip dosyası ile yapılan harcamaların ve ilam masraflarının,işleyecek yasal faiz ile birlikte maddi tazminata hükmedilmesine; 05.05.2012ile 30.11.2012 tarihleri arasındaki süreçte duyduğu büyükacı ve üzüntüden ve harcadığı, kaybettiğizamandan dolayı 500.00 TL manevi tazminata hükmedilmesine; fazlayailişkin ve diğer hak ve alacaklarının saklı tutulmasınakarar verilmesi istemiyle adli yargı yerinde davaaçmıştır.
DÜZCE2.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:17.4.2013 gün ve E:2013/204, K:2013/225sayı ile, dava dilekçesini özetledikten sonra; Düzce2.İcra Müdürlüğünün 2012/2082 Esassayılı dosyasının dosyaları içerisine celpedildiği, incelenmesinde; alacaklılarının M.S.A.Ş.,K.Ş., H.Ş., N.Ş., borçlularının C.A., Y.A.,takibin ilamlı takiplere özgü takip olduğu, takipmiktarının 8504,00 TL olduğu, borçlulara ödemeemrinin 07/06/2012 tarihinde tebliğ edildiğiningörüldüğü; Düzce İcra Hukuk Mahkemesinin2012/202 Esas 2012/352 Karar sayılı dosyasıdosyalarının içerisine alınmış olduğu,incelenmesinde; davacılarının Y.A. C.A.davalılarının M.S., A.Ş., K.Ş., H.Ş., N.Ş.,davanın takibin iptali olduğu; Mahkemece yapılan yargılamaneticesi 02/10/2012 tarihinde tespite ilişkin hükümlerin edahükmü içermediğinden, ilamlı takiplereözgü takip yolu ile takibe girişilemeyeceği sadeceilamsız takip yapılacağı, alacak hususunda ortada kesinleşmişmahkeme kararı olmadığından, alacaklı tarafçailamlı icraya dair takip yapıldığından şikayetinkabulü ile Düzce 2. İcraMüdürlüğünün 2012/2082 Esas sayılıtakibin iptaline karar verildiği, kararın 30/11/2012 tarihindekesinleştiğinin görüldüğü; davacıK.Ş.'in taraf bulunduğu Düzce CumhuriyetBaşsavcılığının 2012/16960 soruşturmasayılı dosyasının UYAP sistemi üzerindengönderildiğinin görüldüğü; Mahkemelerince,tevdi edilen dava dosyasının incelenmesinde; davanın kamugörevlisinin kusuru nedeniyle idare aleyhine açılan tazminatdavası olduğunun anlaşıldığı; dosya kapsamından;davacının davalı idarenin hizmet kusuruna dayanarak istemdebulunduğunun anlaşıldığı; bir kamugörevlisinin görevi sırasında ve görevi nedeniyleverdiği zararların hizmet kusuruna ilişkin olduğu, idarikarar ve eylemlerden doğan zararlar niteliğindebulunduğu; idarenin işlemi ya da eylemi nedeni iledoğan zararlardan dolayı; İdari Yargılama UsulüYasası’nın 2/1-b maddesi gereğince İdare’yekarşı, idari yargı yerinde tam yargı davasıaçılmasının gerektiği; davacının,dava dilekçesinde, Adalet Bakanlığına izafeten Düzce2. İcra Müdürlüğünü hasımgöstererek tazminat isteminde bulunduğuna göre,uyuşmazlığın idari yargı yerindeçözümlenmesinin gerektiği; görev sorunu,açıkça veya hiç ileri sürülmese dekendiliğinden dikkate alınması gereken hususlardan olduğu; Mahkemeceyargı yolu bakımından resen incelenmesi gerektiğindenbahisle; davanın yargı yolu nedeniyle reddine; miktaryönünden KESİN olmak üzere karar vermiştir.
Davacı,bu kez aynı istemle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
SAKARYA1.İDARE MAHKEMESİ: 3.7.2013 gün ve E:2013/661, K.2013/727sayı ile, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunu’nun 14. maddesinde, dava dilekçesinin görevyönünden de ilk incelemeye tabi tutulacağı; 15/1-amaddesinde ise, adli veya askeri yargının görevli olduğukonularda açılan davaların reddine karar verileceğikuralına yer verildiği; 2004 sayılı İcra ve İflasKanunu'nun 5. maddesinde; "İcra ve İflas Dairesigörevlilerinin kusurlarından doğan tazminat davaları, ancakidare aleyhine açılabilir. Devletin, zararın meydanagelmesinde kusuru bulunan görevlilere rücu hakkısaklıdır. Bu davalara adliye mahkemelerinde bakılır."hükmüne yer verildiği; dava dosyasının incelenmesinden;davacı tarafından, Düzce 2. İcraMüdürlüğü görevlilerinin kusurlu eylem veişlemlerinden dolayı zarara uğradığından bahisle461,30-TL maddi ve 500,00-TL manevi olmak üzere toplam 961,30-TLtazminatın yasal faiziyle birlikte tarafına ödenmesi istemiylebakılmakta olan davanın açıldığıanlaşılmakta ise de; 2004 sayılı yasanın 5.maddesinde, İcra ve İflas Dairesi görevlilerininkusurlarından doğan tazminat davalarının adliyemahkemelerinde bakılacağının belirtilmesikarşısında, bakılan davanın görüm veçözümünün Adli Yargının görevinegirdiği sonuç ve kanaatine varılmış olduğugerekçesiyle, davanın 2577 sayılı Kanunun 15/1-a maddesiuyarınca görev yönünden reddine karar vermiş;yapılan itiraz Sakarya Bölge İdare Mahkemesince, 5.2.2014gün ve E:2013/1892, K:2014/111 sayı ile reddedilerek kararonanmış ve kesinleşmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, ErtuğrulARSLANOĞLU, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 2.6.2014 günlütoplantısında;
l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, adli ve idariyargı yerleri arasında 2247 sayılı Yasa’nın 14.maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, idari yargıdosyasının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarakdavacının istemi üzerine son görevsizlik kararınıveren mahkemece, ekinde adli yargı dosyası ile birlikteUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği ve usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim TaşkınÇELİK’in, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, icra müdürlüğügörevlilerinin kusurlarından doğduğu iddia edilen maddi vemanevi zararın idarece tazmini istemiyleaçılmıştır.
2004sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun 1.maddesinde; herasliye mahkemesinin yargı çevresinde yeteri kadar icra dairesibulunacağı; her icra dairesinde Adalet Bakanlığıtarafından atanacak bir icra müdürü, yeteri kadar icramüdür yardımcısı, icra katibi ile adli yargı ilkderece mahkemesi adalet komisyonları tarafındangörevlendirilecek mübaşir ve hizmetlibulunacağı; icra müdürü, icra müdüryardımcısı veya icra katibinin herhangi bir nedenden dolayıyokluğu halinde görev ve yetkilerinin, adli yargı ilk derecemahkemesi adalet komisyonu tarafından görevlendirilecek yazıişleri müdürü veya zabıt katibi tarafından yerinegetirileceği; Adalet Bakanlığının, icra dairelerinibir arada bulundurmaya ve aynı icra mahkemesine bağlamaya yetkili olduğuhususlarına yer verilmiş; aynı Kanunun 5. maddesinde ise,“(Değişik: 6/6/1985 - 3222/1 md.) İcra ve İflasDairesi görevlilerinin kusurlarından doğan tazminatdavaları, ancak idare aleyhine açılabilir. Devletin,zararın meydana gelmesinde kusuru bulunan görevlilere rücuhakkı saklıdır. Bu davalara adliye mahkemelerinde bakılır.”hükmü yer almıştır.
Olaydadavacı tarafından; İcra Dairesi MüdürYardımcısının, takibe ilişkin talebi iyi okuyupincelemediği, usulüne uygun İcra Emri ve Ödeme Emridüzenlemediği, bu konuda gerekli dikkat ve özenigöstermediği, ihmali davranışı ilealacaklarının sürüncemede bırakılmasına yolaçtığı ve iptalini sağladığı;davalı icra müdürlüğünün, kusurlu eylem veişlemleri neticesinde mağdur olduğu iddia edilerek;uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini istemiyle idarealeyhine dava açıldığıanlaşılmaktadır.
Buduruma göre, İcra ve İflas Kanunu’nun uygulanmasınailişkin olarak kamu görevlilerinin işlemlerindendoğduğu öne sürülen zararın tazmini istemiyleaçılan davanın anılan Yasa hükmü uyarıncaadli yargı yerinde çözümlenmesi gerekmektedir.
Açıklanannedenlerle, Düzce 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin görevsizlikkararının kaldırılması gerekmiştir.
S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Düzce 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 17.4.2013 gün veE:2013/204, K:2013/225 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 2.6.2014 gününde OY BİRLİĞİİLE KESİN OLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar
ÖZGÜLDÜR
Üye
Eyüp Sabri
BAYDAR
Üye
Ertuğrul
ARSLANOĞLU
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Ayhan
AKARSU
Üye
Nurdane
TOPUZ
Üye
Mehmet
AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy