T.C. UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ HUKUK BÖLÜMÜ ESAS NO : 2014 / 411 KARAR NO : 2014 / 630 KARAR TR : 02.06.2014 ÖZET: Davacı sigorta şirketince sigortalanan aracın davalı Belediyece işletilen Eminönü Katlı Otoparkı’nda park edildikten sonra yağan yağmur sularının otoparka dolması sonucu araçta meydana gelen hasarı ödeyen sigorta şirketince, uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :E. Sigorta A.Ş. Vekili : Av.A.G.H. Davalı : Fatih Belediye Başkanlığı Vekili :Av.H.K.A. O L A Y :Davacı şirket vekili, dava dilekçesinde özetle;davacı sigorta şirketi tarafından kasko sigortası ile teminataltına alınan 34……. plakalı aracın 18.05.2012tarihinde Eminönü Katlı Otoparkı’na parkedildikten sonra yağan yağmur sularının otoparkadolması neticesinde ağır hasara uğraması nedeniylepert-total işlemine tabi tutulduğunu, sigortalıya toplam22.239,00 TL hasar bedeli ödendiğini, dava konusu hasardandavalı belediyenin sorumlu olduğunu belirterek; fazlaya dairhaklarını saklı tutarak 22.239,00 TL tazminatınsigortalıya ödeme tarihi olan 04.07.2012 tarihinden itibarenişleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili istemiyle adliyargıda dava açmıştır. Davalı idare vekilisüresinde verdiği cevap dilekçesinde; zararın meydanageldiği otoparkın Halktaş A.Ş. tarafındanişletilmesi nedeniyle davanın husumetten reddinin gerekmesininyanı sıra idarenin hizmet kusuru esasına dayanan davada idariyargının görevli olduğunu öne sürerek görevitirazında bulunulmuştur. İSTANBUL 18.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 12.12.2013 gün ve E:2013/157sayılı kararı ile, davalı vekilinin yargı yoluitirazının reddine karar vermiştir. Davalı İdarevekilince, olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemiyle başvuruda bulunulmasıüzerine, dilekçe ve ekleri DanıştayBaşsavcılığına gönderilmiştir. DANIŞTAYBAŞSAVCISI: “…Anayasanın 125'inci maddesinde, idareninkendi eylem ve işlemlerinden doğan zararları ödemekleyükümlü olduğu hükme bağlanmıştır. Öte yandan, 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun"İdari dava türleri ve idari yargı yetkisininsınırı" başlıklı 2 nci maddesinin 1'incibendinde; idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu vemaksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları; idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları muhtel olanlar tarafındanaçılan tam yargı davaları ile tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi yapılan hertürlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davalar,idari dava türleri olarak sayılmıştır. Görüldüğüüzere; İdare Hukuku kuralları içinde, kamu hizmetininyürütülmesi amacıyla, kamu gücü kullanılaraktek yanlı irade beyanıyla tesis edilen idari işlemler, idarieylemler ve idari sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklarsebebiyle açılan davaların görüm veçözümü İdari Yargının görevalanında bulunmaktadır. İdareninyürütmekle yükümlü olduğu bir hizmetinkuruluşunda, düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnelnitelikli bozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlananhizmet kusuru; hizmetin kötü işlemesi, geç işlemesiveya hiç işlememesi (eylemsizlik) hallerindegerçekleşmekte ve idarenin tazminyükümlülüğünün doğmasına yolaçmaktadır. Olayda, davacı kaskoşirketince, 7878947 nolu Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortateminatı altına alman 34 FB 6460 plaka sayılı aracın18.05.2012 tarihinde davalı Belediyeye ait Eminönü KatlıOtoparkında park edildikten sonra yağan yağmursularının otoparka dolması sonucu araçta hasar meydanagelmesinde kamu hizmetini yürütmekle yükümlükılınan kamu kuruluşu tarafından, kamu hizmetininyöntemine ve hukuk kurallarına uygun olarakyürütülüp yürütülmediğinin belirlenmesigerekmektedir. Buna göre, davacıtarafından sigorta edilerek teminat altına alınan araçtameydana gelen hasar nedeniyle oluşan zararda idarenin hizmet kusuru ya dabaşka bir nedenle idarenin sorumluluğu bulunupbulunmadığının yargısal denetimi 2577 Sayılıİdari Yargılama Usulü Kanununun 2'inci maddesi uyarıncaidari yargı yerlerine aittir…” gerekçesiyle; 2247sayılı Kanunun, 10'uncu maddesi uyarınca olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine kararvermiştir. Başkanlıkça,2247 sayılı Yasa’nın 13. maddesine göre YargıtayCumhuriyet Başsavcısı’nın da yazılıdüşüncesi istenilmiştir. YARGITAY CUMHURİYETBAŞSAVCISI: “…34 FB 6460 plaka sayılı aracın18.5.2012 tarihinde davalı Belediyenin alt kiracıya devrettiğiEminönü Katlı Otoparkında park edildikten sonra yağanyağmur sularının otoparka dolması sonucu araçtahasar meydana gelmesinde, davalı idarenin denetim ve gözetimsorumluluğundan kaynaklanan, kamu hizmetinin yöntemine ve hukukkurallarına uygun olarak yürütülüpyürütülmediğinin belirlenmesi gerekmektedir. 2560 sayılıİstanbul Su ve Kanalizasyon idaresi GenelMüdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkındakanunun 1. maddesi "(Değişik madde: 07/02/1983 - KHK 56/1 md.;Aynen kabul: 23/05/1984 -3009/1 md.) İstanbul Büyük ŞehirBelediyesinin su ve kanalizasyon hizmetlerini yürütmek ve buamaçla gereken her türlü tesisi kurmak, kurulu olanlarıdevralmak ve bir elden işletmek üzere İstanbul Su veKanalizasyon idaresi Genel Müdürlüğükurulmuştur./ İstanbul Su ve Kanalizasyon idaresi GenelMüdürlüğü bu Kanunda ISKI olarak anılır./Genel Müdürlüğün hizmeti, İstanbulBüyük Şehir Belediyesinin görev alanı ilesınırlıdır. Ancak, şehrin yararlandığısu kaynaklarının korunmasına ilişkin hizmetler,büyük şehir belediye sınırlarıdışında da olsa bu kuruluş tarafındanyürütülür. Ayrıca içişleri ileBayındırlık ve Iskan bakanlıklarının teklifiüzerine Bakanlar Kurulu anasistem ile ilgili başka belediye veköylerin su ve kanalizasyon işlerini de bu GenelMüdürlüğe verebilir./ İstanbul Su ve Kanalizasyonidaresi, İstanbul Büyük Şehir Belediyesine bağlımüstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haizbir kuruluştur. ISKI personeli 657 sayılı Devlet MemurlarıKanunu hükümlerine tabidir." hükmüne; Ek 5. maddesindeise bu kanunun diğer Büyükşehir Belediyelerinde 'deuygulanacağı hükmüne yer vermektedir Yüksek Yargıtay 4.Hukuk Dairesi 2008/4870 E, 2008/9114 K. sayılı kararında daatıf yapılan 11.2.1959 günlü ve 17/15 sayılıYargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının Lbendinde açıkça belirtildiği gibi, bir kamu kurumutarafından verilen kararlar üzerine plan ve projesine göre biryol yapılması dolayısıyla evinin duvarıyıkılan veya bodrum katını sel basan, bir su tesisiyapılması neticesinde tarlasındaki sular çekilipağaçları ve mahsulleri kuruyan veya tarlası artıkekin ekilemez hale gelen yahut tarlasının kenarındangeçen derenin kuruması yüzünden tarlası susuz kalanveya su tesisinin bozukluğu yahut bakımındaki ihmalyüzünden tarlasını sular basıp bu sularıngetirdiği kumlardan dolayı tarlası artık ekin ekilemeyecekduruma düşen kimsenin uğradığı zararlar gibi zararlaridari kararın ve fiilin neticesinde meydana gelen zararlardır. Zirabir kamu kurumunun görevlerinden olan bir işi yapmayıkararlaştırması idari bir karar olduğu gibi, bu kararıyerine getirmek üzere plan ve projeler yapıp o plan ve projelergereğince işi görmesi de kararın neticesi olan birer idarieylemdir. O halde sözü edilen kararda örnek olarak belirtilen bueylemlerden doğan zararların ödettirilmesi istekleri 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 2. maddesihükmünce bir tam yargı davasıdır ve bu davalarabakmaya idari yargı yeri görevlidir…” gerekçesiile, Danıştay Başsavcılığının 2247sayılı Yasa’nın 10. maddesi gereğinceyapmış olduğu başvurunun kabulü ile İstanbul 18.Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan 2013/157 esas sayılıgörevlilik kararının kaldırılmasına kararverilmesi gerektiği şeklinde görüşbildirilmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ, ErtuğrulARSLANOĞLU, Ayhan Akarsu ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 02.06.2014 günlütoplantısında: l-İLK İNCELEME:Dava dosyası üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, davalı vekilininanılan Yasa’nın 10/2. maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine DanıştayBaşsavcılığı’nca, 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Filiz BUDAK’ın,davanın çözümünde idari yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada idari yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davacı sigortaşirketince sigortalanan aracın 18.05.2012 tarihinde EminönüKatlı Otoparkı’nda park edildikten sonra yağan yağmursularının otoparka dolması sonucu araçta meydana gelenhasarı ödeyen sigorta şirketince, zararın idarecegiderilmesi istemiyle açılan rucüen tazminatdavasıdır. 13.7.2005tarih ve 25874 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarakyürürlüğe giren 3.7.2005 tarih ve 5393 sayılıBelediye Kanunu’nun “Belediyenin Görev veSorumlulukları” başlıklı 14.maddesinde; “Belediye, mahallî müşterek nitelikte olmakşartıyla; a) İmar, su ve kanalizasyon, ulaşımgibi kentsel alt yapı; coğrafî ve kent bilgi sistemleri;çevre ve çevre sağlığı, temizlik ve katıatık; zabıta, itfaiye, acil yardım, kurtarma ve ambulans;şehir içi trafik; defin ve mezarlıklar;ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar; konut;kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spor;sosyal hizmet ve yardım, nikâh, meslek ve beceri kazandırma;ekonomi ve ticaretin geliştirilmesi hizmetlerini yapar veyayaptırır. Büyükşehir belediyeleri ile nüfusu50.000' i geçen belediyeler, kadınlar ve çocuklariçin koruma evleri açar.(...)” hükmüne yer verilmiş;“Belediyenin yetkileri ve imtiyazları” başlıklı15. maddesinin (e) bendinde de, atık su ve yağmur suyununuzaklaştırılmasını sağlamak ve bunlar içingerekli tesisleri kurmak, kurdurmak, işletmek ve işlettirmek,belediyenin yetkileri arasında gösterilmiştir. Yineaynı Kanunun “Şirket Kurulması”başlıklı 70. maddesinde; “Belediyekendisine verilen görev ve hizmet alanlarında, ilgili mevzuattabelirtilen usûllere göre şirket kurabilir.”denilmiştir. İdareninyürütmekle yükümlü bulunduğu kamu hizmetineilişkin olarak uygulamaya koyduğu plan ve projenin hukukaaykırı olduğu nedeniyle iptalleri için menfaatleri ihlaledilenler tarafından açılacak davalar ile idarenin aynıplan ve projeye göre meydana getirdiği yol, kanal, baraj, suyolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması, işletilmesive bakımı sırasında kişilere verdiğizararların tazmini istemiyle idari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları muhtel olanlar tarafından açılacakdavaların görüm ve çözümünün, iptalve tam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapanidari yargı yerine ait olduğu; idarece herhangi bir ayni hakkamüdahalede bulunulduğu, özel mülkiyete konutaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığı veya plan ve projeye aykırı işgörüldüğü iddiasıyla açılacakmüdahalenin men’i ve meydana gelen zararın tazminidavalarının ise, mülkiyete tecavüzün önlenmesineve haksız fiillere ilişkin özel hukuk hükümlerinegöre adli yargı yerinde çözümleneceği,yerleşik yargısal içtihatlarla kabul edilmişbulunmaktadır. Dosya kapsamındayapılan incelemede; Eminönü KatlıOtoparkı’nın Eminönü Hizmet Vakfıtarafından Halktaş Fatih Belediyesi İnşaat AkaryakıtTemizlik Eğitim Otopark İşletmeciliği İç ve DışTicaret A.Ş.’ne 01.02.2011 tarihinde 3 yıllığınakiralandığı, 18.05.2012 tarihinde Eminönü KatlıOtoparkında, davacı sigorta şirketince sigorta edilen 34 FB 6460plakalı aracın otoparkta park halinde iken yağan yağmursuları nedeniyle ağır hasara uğraması nedeniylepert-total işlemine tabi tutulduğundan hasarın davacışirket tarafından karşılandığı, meydanagelen zararın rucüen tazmini için bakılan davanınaçıldığı anlaşılmıştır. Davacı sigortaşirketince sigortalanan aracın, 1993 yılında FatihBelediyesi bünyesinde kurulan Halktaş Fatih Belediyesiİnşaat Akaryakıt Temizlik Eğitim Otoparkİşletmeciliği İç ve Dış Ticaret A.Ş.tarafından işletilen Eminönü KatlıOtoparkı’nda park halinde iken zarar gördüğükonusunda tereddüt bulunmamaktadır. Bu durumda, davacının iddiası dikkate alınarak, belediyeningörevinde olan kamu hizmetini yürüttüğüsıradaki eyleminden doğan zararın giderilmesine yönelikolarak dava açıldığının kabulü gerekir. Kamu hizmetinin,yöntemine ve hukuka uygun olarak yürütülüpyürütülmediğinin; kamu yararına uygun şekildeişletilip işletilmediğinin; hizmet kusuru ya da başka birnedenle idarenin sorumluluğu bulunup bulunmadığınınyargısal denetiminin, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanunu’nun 2. maddesinde “idari dava türleri”arasında sayılan “İdari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlartarafından açılan tam yargı davaları”kapsamında, idari yargı yerlerince yapılacağıaçıktır. Açıklanannedenlerle, Danıştay Başsavcısınınbaşvurusunun kabulü ile, Davalı Fatih Belediyesivekilinin görev itirazının İstanbul 18. Asliye HukukMahkemesince reddine ilişkin 12.12.2013 gün ve E:2013/157sayılı kararının kaldırılmasıgerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle Danıştay BaşsavcısınınBAŞVURUSUNUN KABULÜ İLE, Davalı Fatih Belediyesivekilinin görev itirazının İstanbul 18. Asliye HukukMahkemesince reddine ilişkin 12.12.2013 gün ve E:2013/157sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, 02.06.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Ertuğrul ARSLANOĞLU Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy