T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 954
KARAR NO : 2014 / 998
KARAR TR : 17.11.2014
ÖZET : Sigortalı aracın uğradığı hasarı ödeyen sigorta şirketinin, zararın idarece giderilmesi istemi ile açtığı davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : R. S. A.Ş.
Vekili : Av. Dr.A.S.
Davalı : Konyaİl Özel İdaresi Başkanlığı
Vekili : Av.Ö. E.
O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde özetle; müvekkili şirkete sigortalı 68EF 820 plakalı vasıtanın 17.1.2009 tarihinde Emirgaziistikametinden Ereğli ilçesine seyir halindeyken KuzukuyusuKöyü çıkışındaki menfez üstünegeldiğinde menfez üzerinde bulunan çukur veçökmelere girmek suretiyle tek taraflı, maddi hasarlı veyaralanmalı trafik kazası sonucu hasara uğraması nedeniyleoluşan zararın idarenin kusuru oranına isabet eden 4.125, 00TL’lik kısmının ödeme tarihi olan 29.3.2009tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalı idareden tahsili istemiyleidari yargı yerinde dava açmıştır.
KONYA 2. İDARE MAHKEMESİ: 8.12.2011 gün veE:2011/1691, K:2011/2053 sayı ile, dava konusuuyuşmazlığın 2918 sayılı Karayolları TrafikKanunu’nun uygulanmasına ilişkin bir tazminat davasıolduğu, anılan Kanunun 110. maddesi uyarınca davanıngörüm ve çözümünde adli yargı mercileriningörevli olduğu gerekçesiyle adli yargının görevalanına giren davanın 2577 sayılı Yasa’nın 14/3-ave 15/1-a maddeleri uyarınca görev yönünden reddi gerektiğigerekçesiyle davanın reddine karar vermiş, bu kararadavacı vekilince itiraz edilmiştir.
Konya Bölge İdare Mahkemesi: 29.9.2012 gün veE:2012/211, K:2012/212 sayı ile, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanununun 49.maddesinin 1.fıkrasında sayılan bozmanedenleri bulunmadığından, itirazın reddine ve kararınonanmasına karar vermiş, bu karara karşı davacı vekilidavaya konu olayda Belediyeye ait bir aracın sigortalı araca zararvermediği, zararın idarenin yol yapımçalışmasındaki hizmet kusurundan meydana geldiğindenbahisle karar düzeltme talebinde bulunmuş ve bu kararınbozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Konya Bölge İdare Mahkemesi: 16.5.2012 gün veE:2012/477, K:2012/482 sayı ile, Danıştay Dava Daireleri ileİdari ve Vergi Dava Daireleri Genel Kurullarının temyizüzerine verdikleri kararlar ile Bölge İdare Mahkemesinin itirazüzerine verdikleri kararların düzeltilebilmesi, 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun54.maddesinde yazılı sebeplerden birinin bulunması halindemümkün olduğundan, kararın düzeltilmesi istemineilişkin dilekçe de ileri sürülen sebeplerin bunlardanhiçbirine uymadığı gerekçesiyle karardüzeltme isteminin reddine karar vermiş, bu kararkesinleşmiştir.
Davacıvekili bu kez aynı istem ile adli yargı yerinde davaaçmıştır.
KONYA 4 ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ: 19.12.2013 günve E:2012/361, K:2013/796 sayı ile, davacı vekilinin talebinindavalı idarenin yükümlülüklerini yerine getirmemesinedeniyle uğradığı zarara ilişkin olduğu,hasarın davalı idarenin hizmet kusuru sonucu oluştuğu;bizzat davacı tarafça iddia edilmesi nedeniyle idarenin hizmetkusurundan kaynaklanan davalarda idari yargı yerinin görevliolduğu gerekçesiyle görev yönünden davanınreddine karar vermiş, bu karar davacı vekilince temyizedilmiştir.
Yargıtay17. Hukuk Dairesi: 22.4.2014 gün ve E: 2014/7112, K: 2014/6377sayı ile, kararın onanmasına karar vermiş, bu kararkesinleşmiştir.
Davacı vekili adli ve idari yargı yerlerinceverilen görevsizlik kararları nedeniyle oluşan olumsuzgörev uyuşmazlığının giderilmesi istemiylebaşvuruda bulunmuştur.
İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 17.11.2014 günlütoplantısında;
l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; adli ve idariyargı yerleri arasında 2247 sayılı Yasa'nın 14.maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, idari ve adli yargıdosyalarının 15. maddede belirtilen yönteme uygun olarakdavacının istemi üzerine son görevsizlik kararınıveren mahkemece Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderildiği ve usuleilişkin işlemlerde herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Gülşen AKARPEHLİVAN’ın, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava, sigortalıaracın uğradığı hasarı ödeyen sigortaşirketinin, zararın idarece giderilmesi isteminden ibaret bulunan birrücuen tazminat davasıdır.
2918 sayılıKarayolları Trafik Kanununun 1. maddesinde, Kanunun amacının karayollarındacan ve mal güvenliği yönünden trafik düzeninisağlayacak ve trafik güvenliğini ilgilendiren tüm konulardaalınacak önlemleri belirlemek olduğu; “Kapsam”başlıklı 2. maddesinde, bu Kanunun trafikle ilgilikuralları, şartları, hak ve yükümlülükleribunların uygulamasını ve denetlenmesini ilgili kuruluşlarıve bunların görev, yetki ve sorumluluk, çalışmausulleri ile diğer hükümleri kapsadığı ve bu kanununkarayollarında uygulanacağı belirtilmiştir.
Öte yandan 2918sayılı Yasanın 19.1.2011 günlü Resmi Gazetedeyayımlanarak yürürlüğe giren 6099 sayılıYasanın 14. maddesiyle değişik 110. maddesinde“İşleteni veya sahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşlarıolan araçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkinolanları dahil, bu Kanundan doğan sorumluluk davaları, adliyargıda görülür. Zarar görenin kamu görevlisiolması, bu fıkra hükmünün uygulanmasınıönlemez. Hemzemin geçitte meydana gelen tren-trafikkazalarında da bu Kanun hükümleri uygulanır.
Motorlu araçkazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar,sigortacının merkez veya şubesinin veya sigortasözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerindenbirinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yermahkemesinde de açılabilir”; Geçici 21. maddesinde de“Bu Kanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrasınıngöreve ilişkin hükmü, yürürlüğe girdiğitarihten önce idari yargıda ve Askeri Yüksek İdareMahkemesinde açılmış bulunan davalara uygulanmaz”denilmiştir.
Dosyanınincelenmesinden, dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesisonucunda; Şirkete sigortalı vasıtanıngeçirdiği trafik kazası neticesindehasarlandığı, bahis konusu olay neticesinde vasıtada maddihasarın meydana geldiği; tespit edilen hasar bedelinin sigortalıvasıta sahibine ödendiği, olayın meydana gelişindedavalı idarenin yol kusurunun tespit edildiği, meydana gelen hasarnedeniyle sigortalısına tazminat ödeyen şirketin kusurnispetine göre avans faiziyle birlikte davalıdan tahsili istemiyledavanın açılmış olduğuanlaşılmaktadır.
Belediyealeyhine idare mahkemesinde açılan başka bir tazminat taleplitam yargı davasında, İdare Mahkemesi 2918 sayılıYasanın 110.maddesinin 1.fıkrasının birinci ve ikincicümlelerinin Anayasaya aykırı olduğu kanısınavarmış, İdare Mahkemesinin bu iki cümlenin iptali istemiyleyaptığı başvuruyu inceleyen Anayasa Mahkemesi 8.12.2011gün ve E:2011/124, K:2011/160 sayı; 8.11.2012 gün ve E:2012/118,K:2012/170 sayılı ve 28.5.2013 gün ve E:2013/59, K:2013/68sayılı aynı içerikli kararları ile; “2918 sayılı Karayolları TrafikKanunu’nun 110. maddesinin birinci fıkrasında, buKanun’dan doğan sorumluluk davalarının adli yargıdagörüleceği öngörülmektedir. İtirazbaşvurusunda bulunan mahkeme ise idare mahkemesi olup davaya bakmaktagörevli ve yetkili mahkeme değildir.
Başvurunun Mahkeme’nin yetkisizliği nedeniyle reddigerekir.”kararına varmıştır. Nihayet, aynı konuda Asliye HukukMahkemesi’nce yapılan itiraz başvurusunda Anayasa Mahkemesi26.12.2013 tarih ve E:2013/68, K:2013/165 sayılı kararıyla;yasakoyucunun “haklı neden” ve “kamu yararı”gerekçesiyle idari yargının görevine giren bir konuyuadli yargı organına bırakabileceği, davanın somutundada 2918 sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin birinci fıkrasıile bu görevin adli yargıya bırakılmasındaAnayasa’ya aykırı bir yön bulunmadığıgerekçesiyle, maddenin iptal isteminin oy birliğiyle reddine kararvermiştir. Anayasa’nın 158. inci maddesinin sonfıkrasında “Diğer mahkemelerle, Anayasa Mahkemesiarasındaki görev uyuşmazlıklarında, AnayasaMahkemesinin kararı esas alınır.” denilmektedir. AnayasaMahkemesi’nin 26.12.2013 tarih ve E:2013/68, K:2013/165 sayılıkararı, yasakoyucunun idari yargının görevine giren birkonuyu adli yargının görevine verebileceğine, 2918Sayılı Kanunun 110 uncu maddesinin bu nedenle Anayasa’yaaykırı olmadığına dair olup, esası itibariylegörev konusunda verilmiş bir karardır ve Anayasanın 158inci maddesi uyarınca başta Mahkememiz olmak üzere diğeryargı organları bakımından da uyulması zorunlu birkarar mesabesindedir. Bu durumda, 2918sayılı Yasanın 19.1.2011 tarihinde yürürlüğegiren 110. maddesi ile Anayasa Mahkemesi’nin işaret edilen kararlarıgözetildiğinde, bahsi geçen Kanun maddesininkarayollarında, can ve mal güvenliği yönünden trafikdüzeninin sağlanarak trafik güvenliğini ilgilendirentüm konularda alınacak önlemleri kapsadığı veKanunun, trafikle ilgili kuralları, şartları, hak veyükümlülükleri, bunların uygulanmasını vedenetlenmesini, ilgili kuruluşları ve bunların görev yetkive sorumlulukları ile, çalışma usullerinikapsadığı, dolayısıyla oluşan trafik kazasınedeniyle açılacak sorumluluk davalarının görümve çözümünde adli yargının görevliolduğu; meydana gelen zararın tazmini istemiyle açılan budavanın da adli yargı yerinde çözümlenmesigerektiği sonucuna varılmıştır. Açıklanannedenlerle davanın görüm ve çözümünde adliyargının görevli olduğu dolayısıyla, Konya 4.Asliye Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Konya 4. Asliye HukukMahkemesi’nin 19.12.2013 gün ve E:2012/361, K:2013/796sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,17.11.2014 gününde, Üye Eyüp SabriBAYDAR’ın KARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLEKESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy