T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 894
KARAR NO : 2014 / 933
KARAR TR : 13.10.2014
ÖZET :Yüzüncü Yıl Üniversitesi adına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesi uyarınca Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP) kapsamında Orta Doğu Teknik Üniversitesinde (ODTÜ) doktora eğitimi almış ve bunun karşılığında, kefalet senedi ile mecburi hizmet yükümlüğüne girmiş olan davacı tarafından, bu senedin iptaline ilişkin davalı idareye yaptığı başvurunun reddi üzerine, bu işlemin iptali istemi ile açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : Yrd. Doç. Dr. E. K.
Davalı : Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğü / VAN
Vekili :Av. H. K.
OL A Y : Davacı davadilekçesinde özetle; Yüzüncü YılÜniversitesinde araştırma görevlisi olarak görev yapandavacının,Yüzüncü Yıl Üniversitesiadına Orta Doğu Teknik Üniversitesi (ODTÜ) Fen BilimleriEnstitüsünde doktora eğitiminitamamladığını, halen Yüzüncü YılÜniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Kimya BölümündeAraştırma Görevlisi Dr. olarak görevyaptığını, davalı Rektörlük tarafındankendisine taahhüt ve kefalet senedi imzalattırıldığını,davacının davalı rektörlüğe bir dilekçeile mecburi hizmet yükümlülüğünün kaldırılmasıve doktora eğitimi öncesinde/döneminde imzalamışolduğu taahhüt ve kefalet senedinin iptal edilmesi talebindebulunduğunu, ancak bu talebin davalı idare tarafından reddedildiğinibelirterek, Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğünün 17.04.2012 tarih ve B30.2.YYÜ.0.70.71.00/251-2340sayılı mecburi hizmet ve tazminatyükümlülüğünün kaldırılmasınayönelik talebinin reddi kararının iptal edilerek, mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasınave davacının doktora eğitimi öncesinde/dönemindeimzaladığı taahhüt ve kefalet senedinin iptaline kararverilmesi istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
Davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekili süresiiçerisinde sunduğu cevap dilekçesinde özetle görevitirazında bulunulmuştur.
Van 3. İdare Mahkemesi: 15.01.2013gün ve E:2012/489 sayı ile özetle; davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin görevitirazının reddine karar vermiştir.
Davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıyolunda süresi içerisinde sunduğu dilekçesiüzerine dava dosya örneği Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı’na gönderilmiştir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı: ‘’ … Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasındakisözleşmeden diğer bir ifadeyle yüklenme ve kefaletsenedinde yer alan borçtan kaynaklanmaktadır. 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun öğretim elemanıyetiştirmeye ilişkin 35. maddesinde: Yükseköğretimkurumları; kendilerinin ve yeni kurulmuş ve kurulacak diğeryükseköğretim kurumlarının ihtiyacı içinyurt içinde ve dışında, kalkınma planı ilke vehedeflerine ve Yükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyacave esaslara göre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ek fıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.)Öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıylaüniversitelerin araştırma görevlisi kadroları,araştırma veya doktora çalışmalarıyaptırmak üzere başka bir üniversiteye,Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilir.Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlikpayesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendiüniversitelerine dönerler. (Ek fıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.)Yurt içi veya yurt dışında yetiştirilenöğretim elemanları, genel hükümlere görebağlı oldukları yükseköğretim kurumlarındamecburi hizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Buyükümlülüğü yerine getirmeyenlere,yükseköğretim kurumlarında görev verilmez. Özelkanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmaları buhüküm dışındadır.” hükmü yeralmaktadır. Olayda, davacı, Orta Doğu TeknikÜniversitesinde (ODTÜ) görevlendirilmeden önce Bingöl1. Noterliğinin 29/07/2002 tarihli 7702 yevmiye nolu yüklenme senedive kefalet senedi ile, mecburi hizmet süresi dolmadan hizmetindebulunduğu Yüksek Öğretim Kurumu ve mecburi hizmetinindevredildiği kurum tarafından görevden çekilmişsayıldığında mecburi hizmetine tekabül edenödemelerin tamamının ve % 50 fazlası ile ayrıca buödemelere ilişkin sarf tarihinden itibaren hesaplanacak yasal vs.vergi ve kanuni ödemelerle birlikte Yüzüncü YılÜniversitesi emrine nakden ve defaten ödemeyi kabul ve taahhütetmiştir. Söz konu yüklenme ve kefalet senedi ile,Üniversiteye karşı mecburi hizmetyükümlülüğü ya da parasalkarşılığı taahhüt edilmek suretiyleÜniversite ile araştırma görevlisi arasında,tarafların karşılıklı hak veyükümlülüklerini içeren bir sözleşmeilişkisi kurulduğu açıktır. Dolayısıyla,uyuşmazlık taraflar arasındaki sözleşmeden diğerbir ifadeyle yüklenme ve kefalet senedinde yer alan borçtankaynaklanmaktadır. Sözleşmede yer alan borçtankaynaklanan uyuşmazlığın özel hukukhükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yeri görevlibulunmaktadır. Yukarıda açıklanannedenlerle 2247 sayılı Kanun'un 10. ve 13. maddeleri gereğince,olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına, dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi Başkanlığına gönderilmesine’’karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane Topuz, AlaittinAli ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 13.10.2014 günlütoplantısında: l-İLKİNCELEME: Başvuru yazısı ve dosya örneği üzerinde2247 sayılı Kanun’un 27.maddesi gereğince yapılanincelemeye göre,davalı Yüzüncü YılÜniversitesi Rektörlüğü vekilinin anılanKanun’un 10/2. maddesinde öngörülen yönteme uygunolarak yaptığı görev itirazının reddedilmesi ve dahi12/1. maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nca, 10.maddede öngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim İsmail SARI’nın,davanın çözümünde adli yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada adli yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlü açıklamalarıda dinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ: Dava,Yüzüncü YılÜniversitesi adına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesiuyarınca Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı(ÖYP) kapsamında Orda Doğu Teknik Üniversitesinde(ODTÜ) doktora eğitimini tamamlamış ve bununkarşılığında, kefalet senedi ile mecburi hizmetyükümlüğüne girmiş olan davacının, YüzüncüYıl Üniversitesine söz konusu taahhütname ve senedin iadesiile mecburi hizmet yükümlülüğününkaldırılması talebinde bulunmuş olmasınakarşın, bu talebin reddi üzerine, davalı idarenin 17.04.2012tarih ve B30.2.YYÜ.0.70.71.00/251-2340 sayılı talebin reddineilişkin işleminin iptal edilerek, mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasınave davacının doktora eğitimi öncesinde/dönemindeimzaladığı taahhüt ve kefalet senedinin iptaline kararverilmesi istemiyle açılmıştır. 2547sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun, “Öğretimelemanı yetiştirme” başlıklı 35. maddesinde“Yükseköğretim kurumları; kendilerinin ve yenikurulmuş ve kurulacak diğer yükseköğretimkurumlarının ihtiyacı için yurt içinde vedışında, kalkınma planı ilke ve hedeflerine veYükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyaca ve esaslaragöre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ekfıkralar: 17/8/1983-2880/18 md.)Öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıylaüniversitelerin araştırma görevlisi kadroları,araştırma veya doktora çalışmalarıyaptırmak üzere başka bir üniversiteye,Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilir.Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlikpayesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendiüniversitelerine dönerler. Yurtiçi veya yurt dışında yetiştirilen öğretimelemanları, genel hükümlere göre bağlıoldukları yükseköğretim kurumlarında mecburihizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Bu yükümlülüğüyerine getirmeyenlere, yükseköğretim kurumlarındagörev verilmez. Özel kanunlarla getirilen mecburi hizmetçalışmaları bu hükümdışındadır.” hükmüne yer verilmiştir. Dosyanınincelenmesinden,Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nde araştırmagörevlisi olarak görev yapmakta iken, 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun 35.maddesi uyarınca davalıidare adına Orta Doğu Teknik Üniversitesi’nde (ODTÜ) doktoraeğitimi yapmak üzere görevlendirilen davacının, doktoraöğrencisi olarak Orta Doğu Teknik Üniversitesi'ne(ODTÜ) gönderilmesinden önce, davacı ile müşterekborçlu ve müteselsil kefilleri tarafından düzenlenentaahhütname ve yüklenme senedi kapsamında yer alan mecburihizmet yükümlüğünün kaldırılmasıistemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun reddiüzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır. Bu duruma göre, taahhüt vekefalet senedinin davacı ve kefilleri tarafından tek taraflıolarak imzalanarak idareye karşı taahhütte bulunulmasıkarşısında, davacı tarafından senedin iptali istemiyleaçılan davanın görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, Yargıtay CumhuriyetBaşsavcısı’nın başvurusunun kabulü iledavalı Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğü vekilinin görev itirazının reddineilişkin Van 3.İdare Mahkemesince verilen kararınkaldırılması gerekmiştir. S O N U Ç : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nınBAŞVURUSUNUN KABULÜ ile, davalı Yüzüncü YılÜniversitesi Rektörlüğü vekilinin GÖREVİTİRAZININ REDDİNE İLİŞKİN Van 3.İdare Mahkemesinceverilen 15.01.2013 gün ve E:2012/489 sayılıKARARIN KALDIRILMASINA, 13.10.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy