T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 723
KARAR NO : 2014 / 778
KARAR TR : 14.7.2014
ÖZET : Davacının maliki bulunduğu parsel üzerindeki mesken, eklentiler ve ağaçlarının, Kentsel Yenileme ve Gecekon-du Dönüşüm Projesi kapsamında kaldığından bahisle; söz konusu tesis ve ağaçlara karşılık, kamulaştırmasız el atma tazminatı ödenmesi istemiyle açtığı davanın, taşınmaza hali hazırda fiilen el atılmadığı gözetildiğinde, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :A.T. Vekilleri : Av. F.T. & Av. U.T. Davalılar : 1-Ankara BüyükşehirBelediye Başkanlığı Vekili : Av. Ö.Ö. 2-Mamak BelediyeBaşkanlığı Vekili : Av. L.D. O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde, müvekkilinin maliki bulunduğu, Ankaraİli, Mamak İlçesi, Altıağaç Mh. 39791 ada 1parselin 103/10516 m² hissesinin, MamakAltıağaç-Karaağaç-Hüseyingazi MahalleleriKentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesikapsamında kaldığını; müvekkilinin imar parselliarsası üzerinde, Hüseyingazi Mh. 203 Sk. No 23 kapı numaralımesken olarak kullandığı tesisi, muhtelif cins ve yaştaağaçlarının bulunduğunu; 5393 SayılıBelediye Kanununun 73.maddesine dayalı olarak BüyükşehirBelediyesi tarafından kentsel dönüşüm alanıolarak ilan edilen bölgedeki kamulaştırma ve imarişlemlerinin, Büyükşehir Belediyesi ile Mamak Belediyesitarafından ortaklaşa yürütülmekte olduğunu;Belediye Encümeninin 04.09.2012 tarih ve 1564/1847 sayılıkararı ile Kaymakamlık Makamınca kamu yararı kararıalınmasına karar verildiğini ve 06.09.2012 tarih ve 2031207868sayılı yazı ile Kaymakamlık Makamınca kamu yararıkararı alınmış olduğunu; anılan kararlarçerçevesinde kentsel dönüşüm alanınagiren taşınmaz ile ilgili olarak uzlaşma ve dolayısıile daire karşılığı sözleşme yapmaniyetlerinin bulunmadığını; buna karşın aradangeçen zaman içerisinde, KamulaştırmaYasasının 10. ve 27.maddeleri çerçevesinde birişlem de yapılmadığını; taraflarınuzlaşma sağlayamadığını, süreklilik arz edenfiili durum sebebiyle kamulaştırmasız el atmanınunsurlarının oluştuğunu; 5393 SayılıYasanın 73/8.fıkrasında yer alan, “Kentseldönüşüm ve gelişim alanı ilan edilen yerlerdebelediyelere ait gayrimenkuller ile belediyelerin anlaşmasağladığı veya kamulaştırdıklarıgayrimenkuller üzerindeki inşaatların tamamı belediyelertarafından yapılır veya yaptırılır. Belediye ileanlaşma yapmayan veya belediyece kamulaştırılmasınagerek duyulmayan gayrimenkul sahiplerinden proje alanında kendilerine 3194sayılı Kanunun 18 inci maddesine göre ayrı ada ve parseldeimar hakkı verilmemiş olanlar kamulaştırmasız el atmadavası açabilirler” hükmü doğrultusundamüvekkilinin dava açma hakkının doğduğunu ifadeederek; fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmakkaydı ile şimdilik; Ankara İli, Mamak İlçesiAltıağaç Mh. 39791 Ada 1 parseldeki 103/10516 m² arsavasfındaki taşınmaz, arsa üzerindeki meskenvasıflı tesis, eklentiler ve ağaçlar için10.000,00 TL kamulaştırmasız el atma tazminatının davatarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardantahsiline; kamulaştırma bedelikarşılığında, taşınmaz mülkiyetinindavalılara devrine karar verilmesi istemiyle, adli yargıyerinde dava açmıştır. Davalıİdarelerin vekilleri süresi içerisinde, davanın idariyargının görev alanına girdiğini öne sürerekgörev itirazında bulunmuşlardır. ANKARA 25.ASLİYE HUKUKMAHKEMESİ: 26.3.2014 gün ve E:2013/447 sayı ile; görevitirazının reddine karar vermiştir. Davalı İdarelerinvekillerinin süresi içinde verilen dilekçeler ile, olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıistemiyle başvuruda bulunulmaları üzerine dilekçeler,dava dosyasının onaylı örneği ile birlikteDanıştay Başsavcılığı’nagönderilmiştir. DANIŞTAY BAŞSAVCISI; aynen, “5393sayılı Belediye Kanunu’nun “Kentseldönüşüm ve gelişim alanı”başlıklı 73. maddesinde; "Belediye, belediye meclisikararıyla; konut alanları, sanayi alanları, ticaretalanları, teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları, rekreasyonalanları ve her türlü sosyal donatı alanlarıoluşturmak, eskiyen kent kısımlarını yeniden inşave restore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veyadeprem riskine karşı tedbirler almak amacıyla kentseldönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilir. Bir alanınkentsel dönüşüm ve gelişim alanı olarak ilanedilebilmesi için yukarıda sayılan hususlardan birinin veyabir kaçının gerçekleşmesi ve bu alanınbelediye veya mücavir alan sınırları içerisindebulunması şarttır. Ancak, kamunun mülkiyetinde veya kullanımındaolan yerlerde kentsel dönüşüm ve gelişim projealanı ilan edilebilmesi ve uygulama yapılabilmesi için ilgilibelediyenin talebi ve Çevre ve ŞehircilikBakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulunca buyönde karar alınması şarttır. Kentsel dönüşüm vegelişim proje alanı olarak ilan edilecek alanın; üzerindeyapı olan veya olmayan imarlı veya imarsız alanlar olması,yapı yükseklik ve yoğunluğunun belirlenmesi, alanınbüyüklüğünün en az 5 en çok 500 hektar arasında olması, etaplar halinde yapılabilmesi hususlarınıntakdiri münhasıran belediye meclisinin yetkisindedir. Toplamı 5hektardan az olmamak kaydı ile proje alanı ile ilişkili birdenfazla yer tek bir dönüşüm alanı olarak belirlenebilir. Büyükşehir belediye vemücavir alan sınırları içinde kentseldönüşüm ve gelişim projesi alanı ilan etmeyebüyükşehir belediyeleri yetkilidir. Büyükşehirbelediye meclisince uygun görülmesi halinde ilçe belediyelerikendi sınırları içinde kentseldönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilir. Büyükşehir belediyeleritarafından yapılacak kentsel dönüşüm vegelişim projelerine ilişkin her ölçekteki imarplanı, parselasyon planı, bina inşaat ruhsatı, yapıkullanma izni ve benzeri tüm imar işlemleri ve 3/5/1985 tarihli ve3194 sayılı İmar Kanununda belediyelere verilen yetkilerikullanmaya büyükşehir belediyeleri yetkilidir. Kentsel dönüşüm vegelişim proje alanlarında bulunan yapılarınboşaltılması, yıkımı vekamulaştırılmasında anlaşma yolu esastır. Kentseldönüşüm ve gelişim projesi kapsamında bulunangayrimenkul sahipleri ve belediye tarafından açılacak davalar,mahkemelerde öncelikle görüşülür ve kararabağlanır. Kentsel dönüşüm vegelişim alanları içinde yer alan eğitim vesağlık alanları hariç kamuya ait gayrimenkuller harcaesas değer üzerinden belediyelere devredilir. Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarındayıkılarak yeniden yapılacak münferit yapılarda ilgilivergi, resim ve harçların dörtte biri alınır. Kentsel dönüşüm vegelişim proje alanlarındaki gayrimenkul sahipleri ve 24/2/1984tarihli ve 2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785Sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanuna istinaden, hak sahibi olmuş kimselerle anlaşmalarıhalinde kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanındahakları verilir. 2981 sayılı Kanun kapsamına girmeyengecekondu sahiplerine enkaz ve ağaç bedelleri verilir veya belediyeimkanları ölçüsünde kentseldönüşüm ve gelişim proje alanı dışındaarsa veya konut satışı yapılabilir. Bu kapsamda bulunanlaraToplu Konut İdaresi Başkanlığı ile işbirliğiyapılmak suretiyle konut satışı da yapılabilir. Enkazve ağaç bedelleri arsa veya konut bedellerinden mahsup edilir. Kentsel dönüşüm vegelişim alanı ilan edilen yerlerde belediyelere ait gayrimenkullerile belediyelerin anlaşma sağladığı veyakamulaştırdıkları gayrimenkuller üzerindekiinşaatların tamamı belediyeler tarafından yapılırveya yaptırılır. Belediye ile anlaşma yapmayan veyabelediyece kamulaştırılmasına gerek duyulmayan gayrimenkulsahiplerinden proje alanında kendilerine 3194 sayılı Kanunun 18inci maddesine göre ayrı ada ve parselde imar hakkıverilmemiş olanlar kamulaştırmasız el atma davasıaçabilir. Kentsel dönüşüm vegelişim proje alanlarında yapılacak alt yapı ve rekreasyonharcamaları, proje ortak gideri sayılır. Belediyelere aitinşaatların proje ortak giderleri belediyeler tarafındankarşılanır. Kendilerine ayrı ada veya parsel tahsis edilengayrimenkul sahipleri ile kamulaştırma dışı kalangayrimenkul sahipleri, sahip oldukları inşaatın toplammetrekaresi oranında proje ortak giderlerine katılmakzorundadır. Proje ortak gideri ödenmeden inşaat ruhsatı,yapılan binalara yapı kullanma izni verilemez; su, doğalgaz veelektrik bağlanamaz. Dönüşüm alanısınırı kesinleştiği tarihte, bu sınırlariçindeki gayrimenkullerin tapu kütüğününbeyanlar hanesine kaydedilmek üzere tapu sicilmüdürlüğüne, paftasında gösterilmeküzere kadastro müdürlüğüne bildirilir. Sözkonusu gayrimenkullerin kaydında meydana gelen değişikliklerbelediyeye bildirilir. Kentsel dönüşüm vegelişim alanı ilan edilen yerlerde; ifraz, tevhit,sınırlı ayni hak tesisi ve terkini, cinsdeğişikliği ve yapı ruhsatı verilmesine ilişkinişlemler belediyenin izni ile yapılır. Belediye, kentseldönüşüm ve gelişim projelerinigerçekleştirmek amacıyla; imar uygulaması yapmaya, imaruygulaması yapılan alanlardaki taşınmazlarındeğerlerini tespit etmeye ve bu değer üzerinden hak sahiplerinedağıtım yapmaya veya hasılat paylaşımınıesas alan uygulamalar yapmaya yetkilidir. Kentsel dönüşüm vegelişim projelerinin uygulanması sırasında, tapukayıtlarında mülkiyet hanesi açık olan veya aynihakları davalı olan taşınmazlar doğrudankamulaştırılarak bedelleri mahkemece tayin edilen bankaya belliolacak hak sahipleri adına bloke edilir. Belediye kentseldönüşüm ve gelişim projelerinin uygulama alanındabulunan taşınmazların kamulaştırılmasısırasında veraset ilamı çıkarmaya veya tapudakikayıt malikine göre işlem yapmaya yetkilidir. Büyükşehirlerdebüyükşehir belediye meclisinin, il ve ilçelerde belediyemeclislerinin salt çoğunluk ile alacağı karar ilemasrafların tamamı veya bir kısmı belediyebütçesinden karşılanmak kaydıyla kentin uygungörülen alanlarında bina cephelerinde değişiklik veyenileme ile özel aydınlatma ve çevre tanzimiçalışmaları yapılabilir. Cephe değişikliğiyapılacak binalarda telif hakkı sahibi proje müelliflerine talepetmeleri hâlinde, değiştirilecek cephe veya cephelerin behermetrekaresi için bir günlük net asgari ücrettutarını geçmemek üzere telif hakkı ödenir.Büyükşehir belediye meclisince uygun görülmesihâlinde, büyükşehir belediyesi içindeki ilçebelediyeleri kendi sınırları içinde bu fıkradabelirtilen iş ve işlemleri yapabilir. Bina cephelerinde değişiklikve yenileme ile özel aydınlatma ve çevre tanzimi çalışmaIarıiçin yapılması gereken iş, işlem veyetkilendirmeler, kat maliklerinin arsa payı çoğunluğuile verecekleri karara göre yapılır. Büyükşehirbelediyelerince, kentsel dönüşüm ve gelişim alanıilan edilen alanlar ile 5366 sayılı Kanuna göre yenilemealanı ilan edilen alanlarda veya bu Kanunun 75 inci maddesine görekamu kurum ve kuruluşları ile protokol yapmaları hâlinde,büyükşehir belediye meclisi kararı ile, yıkılanibadethane ve yurtların yerine veya ihtiyaç duyulan yerlerdeibadethane ve yurt inşa edilebilir. Kentsel dönüşüm vegelişim projesi kapsamındaki işler, kamu idareleriyle 75 incimadde çerçevesinde ortak hizmet projeleriaracılığıyla gerçekleştirilebilir. Bu Kanunun konusu ile ilgilihususlarda Başbakanlık Toplu Konut İdaresine 2985sayılı Kanun ve diğer kanunlarla verilen yetkilersaklıdır.” hükmü yer almaktadır. 2985 sayılı TopluKonut Kanunu'nun "İskan Sahalarının Tespiti,Kamulaştırma Ve Kadastro" başlıklı 4. maddesinde;"Başkanlık, gecekondu dönüşüm projesiuygulayacağı alanlarda veya mülkiyeti kendisine ait arsa ve arazilerdeveya valiliklerce toplu konut iskan sahası olarak belirlenen alanlardaçevre ve imar bütünlüğünü bozmayacakşekilde her tür ve ölçekteki planlar ile imarplanlarını yapmaya, yaptırmaya ve tadil etmeye yetkilidir. Buplanlar; büyükşehir belediye sınırlarıiçerisinde kalan alanlar için büyükşehir belediyemeclisi tarafından, il ve ilçe belediye sınırlarıile mücavir alanları içerisinde kalan alanlar içinilgili belediye meclisleri tarafından, beldelerde ve diğer yerlerdeilgili valilik tarafından, planların belediyelere veya valiliğeintikal ettiği tarihten itibaren üç ay içerisinde aynenveya değiştirilerek onaylanır. Belediyeler ve valiliktarafından üç ay içerisinde onaylanmayan planlarBaşkanlık tarafından re'sen onaylanır. Belediyeler, valilikveya Başkanlık tarafından onaylanan bu planlar; askı, ilanve itiraza dair kararlar da dahil olmak üzere 3194 sayılıİmar Kanunu hükümlerine göre belediyeler ve ilgili kamukurumlan tarafından yapılacak tüm işlemlerBaşkanlık tarafından re'sen yapılmak suretiyleyürürlüğe konur. Başkanlık kanundakigörevleri çerçevesinde gerçek ve tüzelkişilere ait arazi ve arsaları ve bunların içerisindeveya üzerinde bulunan her türlü eklenti ve yapıları kamulaştırmayayetkilidir. Başkanlık tarafından yapılacakkamulaştırmalar, 4.11.1983 tarihli ve 2942 sayılıKamulaştırma Kanununun 3 üncü maddesinin ikincifıkrasındaki iskân projelerinin gerçekleştirilmesiamaçlı kamulaştırma sayılır."hükmüne yer verilmiştir. Dosyanın incelenmesinden;davacının hissedarı olduğu taşınmazınbulunduğu yerde davalılardan Mamak Belediyesi ileBaşbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığıarasında 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu, 775 sayılıGecekondu Kanunu, 5393 sayılı Belediye Kanunu, 2942 sayılıKamulaştırma Kanunu, 3194 sayılı İmar Kanunuhükümleri çerçevesinde"Altıağaç-Karaağaç-Hüseyingazi KentselYenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesi"ne ilişkinolarak hazırlanan 14.08.2012 tarihli protokolün imzalandığı,protokol gereği anılan bölgenin Başbakanlık TopluKonut İdaresi Başkanlığınca 775 sayılı Kanunuyarınca Gecekondu Önleme Bölgesi olarak ilan edildiği,19.3.2013 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulukararıyla proje alanında kalan taşınmazların TopluKonut İdaresi Başkanlığı tarafından acelekamulaştırılmasına karar verildiği, anılanprotokol gereği kamulaştırma işlemlerinin davalı MamakBelediyesince yürütüldüğü, dava konusutaşınmazın söz konusu proje kapsamındakaldığı ve kamulaştırma işlemlerinin devamettiği; dava dilekçesinde, Kentsel Yenileme ve GecekonduDönüşüm Projesi alanında kalan taşınmazakamulaştırılmasız el atıldığındanbahisle 10.000 TL tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesi vetaşınmazın mülkiyetinin davalı idarelere devrininistenildiği anlaşılmıştır. Uygulama ve öğreti'de,kamu idarelerinin, kamu hizmetinin yürütümüsırasında, kamu gücü kullanarak tek yanlı iradeaçıklamalarıyla yapmış oldukları işlemler,"idari işlem"; herhangi bir işlem ya da kararadayanmaksızın gerçekleştirdikleri maddi faaliyetleriyle,görevleriyle ilgili hareketsizlikleri de, "idari eylem" olarak tanımlanmaktadır. İdarenin yürütmekleyükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarakuygulamaya koyduğu plan ve projeye göre meydana getirdiği yol,kanal, baraj, su yolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması,işletilmesi, bakım ve onarımı sırasındakişilere verdiği zararların tazmini istemiyleaçılacak davaların görüm veçözümünde, idari eylem ve işlemlerden dolayıkişisel hakları muhtel olanlar tarafından açılacaktam yargı davaları kapsamında yargısal denetim yapanİdari Yargı yerleri görevli bulunmaktadır. Bu bilgiler karşısında;davanın, davacının taşınmazının,Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 15.12.2010 günlü, E:2010/5-662K:2010/651 sayılı kararında "hukuki el atma" olaraknitelendirilen, Kentsel Yenileme ve Gecekondu DönüşümProjesi kapsamında kalması sebebiyle mülkiyet hakkınagetirilen kısıtlamadan kaynaklanan tazminat talebiyleaçıldığı sonucunaulaşılmıştır. Dava dilekçesinde veYargıtay Hukuk Genel Kurulu kararında, mülkiyet hakkınagetirildiği söylenen kısıtlamanın,taşınmazın maliki yönünden zarar doğurucusonuçlarının olabileceğinde kuşku yoktur. Ancak busonuç ya da sonuçların, bir idari işlem olan KentselYenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesindekitaşınmaza yönelik belirlemeden, bu projedeöngörülen acele kamulaştırma işlemlerininzamanında yapılmamasından; başka anlatımla da, idariişlemlerden ve davalı Mamak Belediyesi ile BaşbakanlıkToplu Konut İdaresi Başkanlığı tarafındansöz konusu proje gereği yapılması gerekenkamulaştırmalar konusundaki hareketsizlik şeklinde ortayaçıkan idari eylemlerden kaynaklanmaktadır. Bu bakımdan, hukukauygunluklarının denetimi ve zarar doğurucusonuçlarının giderilmesi idari yargının görevalanında bulunan idari işlem ve eylemlerin hukuk düzenindeoluşturdukları etki ve sonuçların, "hukuki el atma"olarak nitelendirilmesine ve bu olumsuz sonuçlarla ilgili tazminattaleplerinin Adli Yargı yerlerinde açılacak tazminatdavalarına konu edilmelerine hukuken olanak bulunmamaktadır. Dolayısıyla, davanın,davacının hissedarı olduğu taşınmazakamulaştırmasız el atıldığından bahisle10.000 TL tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemineilişkin kısmının, 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu'nun 2'nci maddesinin 1 'incifıkrasının (b) bendinde yer alan "İdari eylem veişlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtelolanlar tarafından açılan tam yargı davaları,"hükmü gereğince İdari Yargı yerindegörülmesi gerekmektedir Nitekim, 11.06.2013 günlü,28674 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 6487 sayılıKanun'un 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun geçici6'ncı maddesinde değişiklik yapan 21'inci maddesinde"Uygulama imar planlarında umumi hizmetlere ve resmi kurumlaraayrılmak suretiyle veya ilgili kanunların uygulanmasıylatasarrufu kısıtlanan taşınmazlar hakkında, 03.05.1985tarihli ve 3194 sayılı İmar Kanununda öngörülenidari başvuru ve işlemler tamamlandıktan sonra idariyargıda dava açılabilir." hükmüne yer verilmeksuretiyle "hukuki el atma" olarak nitelendirilen, imar planındakibelirleme sebebiyle mülkiyet hakkına getirilen kısıtlamadankaynaklanan tazminat davalarının görüm veçözümünde İdari Yargı yerinin görevliolduğunun öngörülmüş bulunmaktadır.” demeksuretiyle, davanın, davacının hissedarı olduğutaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığından bahisle 10.000 TL tazminatın yasalfaiziyle birlikte ödenmesi istemine ilişkin kısmıyönünden 2247 sayılı Kanun'un 10'uncu maddesiuyarınca, olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına ve dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderilmesine karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Alaittin Ali ÖĞÜŞ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 14.7.2014 günlütoplantısında; l-İLK İNCELEME: Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; Davalı İdarelerinvekillerinin anılan Yasanın 10/2 maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptıkları görev itirazlarınınreddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süre içinde başvurudabulunulmaları üzerine DanıştayBaşsavcısı’nca, davanın, davacıya aittaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığından bahisle 10.000 TL tazminatın yasalfaiziyle birlikte ödenmesi istemine ilişkin kısmı vedavalı İdareler yönünden 10. maddedeöngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesineoybirliği ile karar verildi. II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Taşkın ÇELİK’in, davanınçözümünde idari yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada idari yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davacının malikibulunduğu parsel üzerindeki mesken, eklentiler veağaçlarının, MamakAltıağaç-Karaağaç-Hüseyingazi MahalleleriKentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesikapsamında kaldığından bahisle; söz konusu tesis veağaçlara karşılık, fazlaya ilişkinhakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 10.000 TLkamulaştırmasız el atma tazminatının faiziyle birliktetahsili istemiyle açılmıştır. 03.07.2005 tarih ve 5393sayılı Belediye Kanunu'nun “Kentsel dönüşümve gelişim alanı” başlıklı 73. maddesinde; “(Değişik: 17/6/2010-5998/1 md.) Belediye,belediye meclisi kararıyla; konut alanları, sanayi alanları,ticaret alanları, teknoloji parkları, kamu hizmeti alanları,rekreasyon alanları ve her türlü sosyal donatı alanlarıoluşturmak, eskiyen kent kısımlarını yeniden inşave restore etmek, kentin tarihi ve kültürel dokusunu korumak veyadeprem riskine karşı tedbirler almak amacıyla kentseldönüşüm ve gelişim projeleri uygulayabilir. Biralanın kentsel dönüşüm ve gelişim alanıolarak ilan edilebilmesi için yukarıda sayılan hususlardanbirinin veya bir kaçının gerçekleşmesi ve bualanın belediye veya mücavir alan sınırlarıiçerisinde bulunması şarttır. Ancak, kamununmülkiyetinde veya kullanımında olan yerlerde kentsel dönüşümve gelişim proje alanı ilan edilebilmesi ve uygulamayapılabilmesi için ilgili belediyenin talebi ve Çevre veŞehircilik Bakanlığının teklifi üzerine BakanlarKurulunca bu yönde karar alınması şarttır. Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanı olarak ilanedilecek alanın; üzerinde yapı olan veya olmayan imarlıveya imarsız alanlar olması, yapı yükseklik veyoğunluğunun belirlenmesi, alanınbüyüklüğünün en az 5 en çok 500 hektar arasında olması, etaplar halinde yapılabilmesi hususlarınıntakdiri münhasıran belediye meclisinin yetkisindedir. Toplamı 5hektardan az olmamak kaydı ile proje alanı ile ilişkili birdenfazla yer tek bir dönüşüm alanı olarak belirlenebilir. Büyükşehirbelediye ve mücavir alan sınırları içinde kentseldönüşüm ve gelişim projesi alanı ilan etmeyebüyükşehir belediyeleri yetkilidir. Büyükşehirbelediye meclisince uygun görülmesi halinde ilçe belediyelerikendi sınırları içinde kentsel dönüşümve gelişim projeleri uygulayabilir. Büyükşehirbelediyeleri tarafından yapılacak kentsel dönüşümve gelişim projelerine ilişkin her ölçekteki imarplanı, parselasyon planı, bina inşaat ruhsatı, yapıkullanma izni ve benzeri tüm imar işlemleri ve 3/5/1985 tarihli ve3194 sayılı İmar Kanununda belediyelere verilen yetkilerikullanmaya büyükşehir belediyeleri yetkilidir. Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarında bulunanyapıların boşaltılması, yıkımı vekamulaştırılmasında anlaşma yolu esastır. Kentseldönüşüm ve gelişim projesi kapsamında bulunangayrimenkul sahipleri ve belediye tarafından açılacak davalar,mahkemelerde öncelikle görüşülür ve kararabağlanır. Kentseldönüşüm ve gelişim alanları içinde yeralan eğitim ve sağlık alanları hariç kamuya aitgayrimenkuller harca esas değer üzerinden belediyelere devredilir.Kentsel dönüşüm ve gelişim proje alanlarındayıkılarak yeniden yapılacak münferit yapılarda ilgilivergi, resim ve harçların dörtte biri alınır. Kentseldönüşüm ve gelişim proje alanlarındakigayrimenkul sahipleri ve 24/2/1984 tarihli ve 2981 sayılı İmarve Gecekondu Mevzuatına Aykırı Yapılara UygulanacakBazı İşlemler ve 6785 Sayılı İmar Kanununun Bir MaddesininDeğiştirilmesi Hakkında Kanuna istinaden, hak sahibi olmuşkimselerle anlaşmaları halinde kentsel dönüşüm vegelişim proje alanında hakları verilir. 2981 sayılıKanun kapsamına girmeyen gecekondu sahiplerine enkaz ve ağaçbedelleri verilir veya belediye imkanları ölçüsündekentsel dönüşüm ve gelişim proje alanıdışında arsa veya konut satışı yapılabilir.Bu kapsamda bulunanlara Toplu Konut İdaresi Başkanlığıile işbirliği yapılmak suretiyle konut satışı dayapılabilir. Enkaz ve ağaç bedelleri arsa veya konutbedellerinden mahsup edilir. Kentseldönüşüm ve gelişim alanı ilan edilen yerlerdebelediyelere ait gayrimenkuller ile belediyelerin anlaşmasağladığı veya kamulaştırdıklarıgayrimenkuller üzerindeki inşaatların tamamı belediyelertarafından yapılır veya yaptırılır. Belediye ileanlaşma yapmayan veya belediyece kamulaştırılmasınagerek duyulmayan gayrimenkul sahiplerinden proje alanında kendilerine 3194sayılı Kanunun 18 inci maddesine göre ayrı ada ve parseldeimar hakkı verilmemiş olanlar kamulaştırmasız el atmadavası açabilir. Kentsel dönüşüm vegelişim proje alanlarında yapılacak alt yapı ve rekreasyonharcamaları, proje ortak gideri sayılır. Belediyelere aitinşaatların proje ortak giderleri belediyeler tarafındankarşılanır. Kendilerine ayrı ada veya parsel tahsis edilengayrimenkul sahipleri ile kamulaştırma dışı kalangayrimenkul sahipleri, sahip oldukları inşaatın toplammetrekaresi oranında proje ortak giderlerine katılmak zorundadır.Proje ortak gideri ödenmeden inşaat ruhsatı, yapılanbinalara yapı kullanma izni verilemez; su, doğalgaz ve elektrikbağlanamaz. Dönüşümalanı sınırı kesinleştiği tarihte, busınırlar içindeki gayrimenkullerin tapukütüğünün beyanlar hanesine kaydedilmek üzeretapu sicil müdürlüğüne, paftasında gösterilmeküzere kadastro müdürlüğüne bildirilir. Sözkonusu gayrimenkullerin kaydında meydana gelen değişikliklerbelediyeye bildirilir. Kentseldönüşüm ve gelişim alanı ilan edilen yerlerde;ifraz, tevhit, sınırlı ayni hak tesisi ve terkini, cinsdeğişikliği ve yapı ruhsatı verilmesine ilişkinişlemler belediyenin izni ile yapılır. (İptal ikinci ,üçüncü, dördüncü cümleler: AnayasaMahkemesi’nin 18/10/2012 tarihli ve E.: 2010/82, K.:2012/159sayılı Kararı ile) Belediye,kentsel dönüşüm ve gelişim projelerinigerçekleştirmek amacıyla; imar uygulaması yapmaya, imaruygulaması yapılan alanlardaki taşınmazlarındeğerlerini tespit etmeye ve bu değer üzerinden hak sahiplerinedağıtım yapmaya veya hasılatpaylaşımını esas alan uygulamalar yapmaya yetkilidir. Kentseldönüşüm ve gelişim projelerinin uygulanmasısırasında, tapu kayıtlarında mülkiyet hanesiaçık olan veya ayni hakları davalı olantaşınmazlar doğrudan kamulaştırılarak bedellerimahkemece tayin edilen bankaya belli olacak hak sahipleri adına bloke edilir.Belediye kentsel dönüşüm ve gelişim projelerininuygulama alanında bulunan taşınmazlarınkamulaştırılması sırasında veraset ilamıçıkarmaya veya tapudaki kayıt malikine göre işlemyapmaya yetkilidir. (Ekfıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Büyükşehirlerdebüyükşehir belediye meclisinin, il ve ilçelerde belediyemeclislerinin salt çoğunluk ile alacağı karar ilemasrafların tamamı veya bir kısmı belediyebütçesinden karşılanmak kaydıyla kentin uygungörülen alanlarında bina cephelerinde değişiklik veyenileme ile özel aydınlatma ve çevre tanzimiçalışmaları yapılabilir. Cephedeğişikliği yapılacak binalarda telif hakkı sahibiproje müelliflerine talep etmeleri hâlinde, değiştirilecekcephe veya cephelerin beher metrekaresi için bir günlük netasgari ücret tutarını geçmemek üzere telifhakkı ödenir. Büyükşehir belediye meclisince uygungörülmesi hâlinde, büyükşehir belediyesiiçindeki ilçe belediyeleri kendi sınırlarıiçinde bu fıkrada belirtilen iş ve işlemleri yapabilir. (Ekfıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Bina cephelerinde değişiklik veyenileme ile özel aydınlatma ve çevre tanzimiçalışmaları için yapılması gerekeniş, işlem ve yetkilendirmeler, kat maliklerinin arsa payı çoğunluğuile verecekleri karara göre yapılır. (Ekfıkra: 16/5/2012-6306/17 md.) Büyükşehir belediyelerince,kentsel dönüşüm ve gelişim alanı ilan edilenalanlar ile 5366 sayılı Kanuna göre yenileme alanı ilanedilen alanlarda veya bu Kanunun 75 inci maddesine göre kamu kurum vekuruluşları ile protokol yapmaları hâlinde,büyükşehir belediye meclisi kararı ile, yıkılanibadethane ve yurtların yerine veya ihtiyaç duyulan yerlerdeibadethane ve yurt inşa edilebilir. Kentseldönüşüm ve gelişim projesi kapsamındakiişler, kamu idareleriyle 75 inci madde çerçevesinde ortakhizmet projeleri aracılığıylagerçekleştirilebilir. BuKanunun konusu ile ilgili hususlarda Başbakanlık Toplu Konutİdaresine 2985 sayılı Kanun ve diğer kanunlarla verilenyetkiler saklıdır.” hükmü yer almış; bu Kanunun işaret ettiği 2985 sayılı Toplu Konut Kanunu'nun" İskan sahalarının tespiti, kamulaştırma vekadastro " başlıklı 4. maddesinde; "(Değişik: 5/5/2004 – 5162/2 md.) (Değişikbirinci fıkra: 24/7/2008-5793/7 md.) Başkanlık, gecekondudönüşüm projesi uygulayacağı alanlarda veyamülkiyeti kendisine ait arsa ve arazilerde veya valiliklerce toplu konutiskan sahası olarak belirlenen alanlarda çevre ve imarbütünlüğünü bozmayacak şekilde her türve ölçekteki planlar ile imar planlarını yapmaya, yaptırmayave tadil etmeye yetkilidir. Bu planlar; büyükşehir belediyesınırları içerisinde kalan alanlar içinbüyükşehir belediye meclisi tarafından, il ve ilçebelediye sınırları ile mücavir alanlarıiçerisinde kalan alanlar için ilgili belediye meclisleritarafından, beldelerde ve diğer yerlerde ilgili valiliktarafından, planların belediyelere veya valiliğe intikalettiği tarihten itibaren üç ay içerisinde aynen veyadeğiştirilerek onaylanır. Belediyeler ve valilik tarafındanüç ay içerisinde onaylanmayan planlar Başkanlıktarafından re’sen onaylanır. Belediyeler, valilik veya Başkanlıktarafından onaylanan bu planlar; askı, ilan ve itiraza dair kararlarda dahil olmak üzere 3194 sayılı İmar Kanunuhükümlerine göre belediyeler ve ilgili kamu kurumlarıtarafından yapılacak tüm işlemler Başkanlıktarafından re’sen yapılmak suretiyleyürürlüğe konur. Başkanlık kanundakigörevleri çerçevesinde gerçek ve tüzelkişilere ait arazi ve arsaları ve bunların içerisindeveya üzerinde bulunan her türlü eklenti ve yapıları kamulaştırmayayetkilidir. Başkanlık tarafından yapılacakkamulaştırmalar, 4.11.1983 tarihli ve 2942 sayılıKamulaştırma Kanununun 3 üncü maddesinin ikincifıkrasındaki iskân projelerinin gerçekleştirilmesiamaçlı kamulaştırma sayılır.”hükmüne yer verilmiştir. Uyuşmazlık konusunailişkin olarak dava dosyasında bulunan Mamak BelediyeBaşkanlığının 16.12.2013 kayıt tarihli ek cevapdilekçesinde; Belediyelerininsınırlarında bulunanAltıağaç-Karaağaç-Hüseyingazi mahallelerinde,imarlaşmanın çeşitli sebeplerlegerçekleşmemesi ve mevcut yapılaşmanın sağlıklıolamaması nedeniyle Kentsel Yenileme ve GecekonduDönüşüm Projesi uygulanmasına karar verilmişolduğu; davacının hissedarı olduğuAltıağaç Mahallesi 39791 ada 1 numaralı parselde kalan 103 m2 hisse ve Hüseyingazi Mahallesi 203. Sokak No: 19 Mamak/Ankara adresindeki gecekondunun daKentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesikapsamında kaldığı; Belediyeleri ve T.C. BaşbakanlıkToplu Konut İdaresi Başkanlığı arasında, 2985sayılı Toplu Konut Kanunu, 775 sayılı Gecekondu Kanunu,5393 sayılı Belediye Kanunu, 2942 sayılı KamulaştırmaKanunu, 3194 sayılı İmar Kanunu hükümleriçerçevesinde Altıağaç-Karaağaç-Hüseyingazimahalleleri Kentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesineilişkin olarak hazırlanan 14/08/2012 tarihli protokolünimzalandığı ve Belediye Meclisinin kararıyla UygulamaYönetmeliği hazırlandığı; Protokol gereği bubölgenin T.C. Başbakanlık Toplu Konut İdaresi Başkanlığınca775 sayılı Kanun uyarınca Gecekondu Önleme Bölgesiolarak ilan edildiği; bu doğrultuda, anılan bölgedekamulaştırma yapılabilmesi için Belediye Encümeninin04/09/2012 tarihli ve 1564/1847 sayılı kararıyla kamuyararı kararı alınmış olduğu, bu kararın KaymakamlıkMakamının 06/09/2012 tarihli kararıylaonaylandığı; 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun27nci maddesi uyarınca Bakanlar Kurulunun 11/02/2013 tarihli kararıile anılan bölgede bulunan taşınmazların acelekamulaştırılmasına karar verilmiş olduğu,19/03/2013 tarihli ve 28592 sayılı Resmi Gazetedeyayımlandığı; Kamulaştırma Kanununun 7nci vedevamı maddelerinde kadastro geçmiş ve henüz kadastrosuyapılmamış yerlerde kamulaştırılacaktaşınmazın sınırlarının ve mülkiyetininkime ait olduğunun tespitinin yapılacağına ilişkinhususların düzenlendiği; Kamulaştırmayı yapanidarenin, kamu yararı kararı verdikten ve taşınmazla sahibinitespit ettikten sonra tapu siciline şerh verilmesini taşınmazmalın kayıtlı bulunduğu tapu idaresinebildireceği; bildirim tarihinden itibaren tapu idaresinin,taşınmaz malın maliki değiştiği takdirde,mülkiyette veya mülkiyetten gayri ayni haklarda ortayaçıkacak değişiklikleri kamulaştırmayıyapan idareye bildirmek zorunda olduğu; konulan bu şerhin,taşınmazın tasarrufuna engel olacak nitelikte bir şerh olmadığı;Kentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm alanı olarakilan edilen alanda bulunan hak sahipleri ile sözleşmeler imzalanmayabaşlanıldığından şahıslarıuzlaşmaya davet etmek için tebligatlar gönderildiği,Kentsel Yenileme ve Gecekondu Dönüşüm alanında kalan gecekondusahipleri ile uzlaşma görüşmelerinin devam ettiği; davakonusu gecekondu ve taşınmazın da Kentsel Yenileme ve GecekonduDönüşüm alanında kalmakta olduğu, İdareleri iledavacı arasında uzlaşma görüşmelerinin devam ettiği;ancak, söz konusu taşınmazın mülkiyeti ve tasarrufyetkisi halen davacının uhdesinde bulunduğundan,davacının tasarruf yetkisinin kısıtlanmamış olduğu,mülkiyetle ilgili de herhangi bir kısıtlamanın sözkonusu olmadığı; dava konusu taşınmaza İdarelerininherhangi bir hukuki ya da fiili el atmasının söz konusu olmadığısavunulmuştur. Anılan BelediyeBaşkanlığının dilekçesine karşı,Davacı vekili tarafından, Mahkemeye ibraz edilen 31.12.2013tarihli dilekçede; dava dilekçelerinde, anlaşma yapan haksahiplerinin gecekondularının yıkılması, yollardahafriyat başlaması, mahalledeki Harman Yolu İlköğretimOkulu, marketler ve kahvehanelerin kapatılmasının fiili el atmaolduğunu; Dikmen Vadisi projesi sebebi ile ortaya çıkaniçtihatlar doğrultusunda, mahallede yaşamolanağının ortadan kalkmış olmasının fiiliel atma sayıldığının açıkolduğu; nitekim yaşam koşullarının ortadankalkması sebebi ile müvekkilinin, evinde yaşayamaz hale geldiğini;19.03.2013 tarih ve 28592 Sayılı Resmi Gazetede ilan edilen acelekamulaştırma kararına rağmen, anlaşma yapmaya zorlamakiçin davalı tarafça acele kamulaştırma kararıdoğrultusunda bir işlem yapılmadığının daaçık olduğunu; davalı vekilinin, fiili el atmabulunmadığına ilişkin beyanlarının yerinde olmadığınıiddia etmiştir. Davacınıntaşınmazına fiilen el atılıpatılmadığı yolundaki iddialarınçözüme kavuşturulması amacıyla Mahkemesinden,taşınmaza ilişkin olarak keşif ve bilirkişi incelemesiyaptırılıp yaptırılmadığınınsorulması üzerine Mahkememize gönderilen 17.6.2014 tarihliBilirkişi Kurulu Raporunda; “(…)EL ATMA OLGUSU: Dosyaya sunulan benzer davalarailişkin mahkeme kararlarından; dava konusu yerlere fiilen elatılmadığından, dava konusu yerlerinin çevresindekitüm yapı ve tesislerin bozulması nedeniyle bu yerlerinkullanılamaz hale gelmesinin hukuki el atma niteliğindesayılması gerektiği, hukuki el atmalarda İdariyargının görevli olduğu, bu nedenle davanın görevyeri yönünden reddine karar verildiğigörülmüştür. Kadastro Teknisyeni HüseyinKEFELİ tarafından hazırlanan raporda, Yapılan keşif,büro ve arazi çalışması neticesinde; Dava konusuolan Mamak İlçesi Altıağaç Mahallesi 39791 Ada 1parselin içinde kalan ve davaya konu olan 203 sokak 19 nolu gecekonduözelliğindeki tek katlı yığma bina vemuhtesatların halen ikamet edildiği vekullanıldığı, etrafındaki çoğuyapının yıkıldığı bazıgecekonduların enkazının kaldırıldığı,bazılarını ise kaldırılmadığı bazıevlerin terk edildiği bazı yolların kullanılmaz durumdaolduğu ve bu bölgenin harap ve kullanılmaz durumdabulunduğu, belediye hizmetlerinin yapılamadığı veyıkılmayan gecekondularda da çağdaş yaşamşartlarının ortadan kalktığı, çok azkomşu olabilecek birkaç evin kaldığı, yakınçevresinde herhangi bir imarlı yapınınbulunmadığı, tespit edildiği bildirilmiştir. Kurulumuzca keşifsırasında davacıya ait bina ve eklerinin mevcut olduğu,halen ikamet edildiği, davacının taşınmazınafiilen el atılmadığı, taşınmazın yakınçevresinde bulunan bir çok yapınınyıkıldığı, bazı yapılarınenkazının kaldırıldığı,yıkımı yapılan bazı yapılarınenkazının zeminde mevcut olupkaldırılmadığı, görülmüştür.Davaya konu taşınmazın yakın çevresinde yeniyapılaşma (bina/yapı) gözlenmemiştir. Konut kullanımlıyıkımı yapılan bir çok yapının yanısıra davaya konu taşınmaza çok yakın mesafede olanve yıkılmış bulunan bir yapının Harmanyoluİ.Ö.O olduğu tespit edilmiştir. Davaya konu taşınmazaçok yakın mesafede olan yıkımıyapıldığı gözlenen yapılardan ikisinin market,İkisinin kıraathane, birisinin kırtasiye, birisinin manifaturaolduğu beyan edilmiştir. Proje kapsamında yapılanyıkım ve düzenleme çalışmaları teknikolarak fiili çalışma olup, projeningerçekleştirilebilmesi İçin fiili çalışmalarabaşlandığı yönünde değerlendirmektedir. Ayrıca; Kurulumuzca projeninbütünü değerlendirilmiştir. Dosyada mevcut proje alanınailişkin belgelerden ve Mamak Belediyesinin Kurumsal Sitesinde, dava konusutaşınmazın içinde bulunduğu alan için, belediyecetasarlanmış olanAltıağaç-Hüseyingazi-Karaağaç mahallelerinikapsamına alan proje ile mevcut dokuda yer alan 1430 gecekondu yerine; 575,000 m2 proje alanlı, 5750 konut, 2 cami, 20 bin metrekare eğitim kompleksi, sporalanları, Kızılay Sosyal Hizmet Binası, 2 adet temalıkentpark, kreş, ticari alanlar, teknik alt yapı alanları,kapalı pazar alam, aile merkezi ve bilgi evi, yeşil alan, otopark,sosyal donatı alanları ( Yüzde 21 konut, yüzde 57 yeşilalan, yüzde 22 yol ve sosyal donatı alanları) planlandığı, Altıağaç-Karağaçve Hüseyingazi mahallelerinde uygulanan dönüşümprojesi kapsamında yıkımların ve yeni yol açmaçalışmalarına hızlı bir şekilde devamettiği, Proje kapsamda yer alan Altıağaç-Karaağaçmahallelerinin ortak noktasına inşa edilen bilgi evi, aile merkezi vepazar yeri inşaatının hızla tamamlanmışolduğu, beyanlarına rastlanmıştır. Bu beyanlar doğrultusundaprojenin hayata geçirilmeye başlandığı,İnşaat alanı içerisinde bulunan yapılarınyıkıldığı, inşaat sahasındaki molozlarıntemizlenmesi ve alt yapı çalışmalarınınbaşlamış olduğu dikkate alındığındaproje bütünü içerisinde proje kapsamına giren alanaFiili el atmanın mevcut olduğu, projebütünlüğü nazara alınarak bir kısmınafiilen el atılmış okluğundan, diğertaşınmazların proje kapsamı dışındakullanımı mümkün olamayacağından, projekapsamındaki alanın tamamına elatıldığının kabulü gerektiğiyönündeki Yargıtay Kararları doğrultusunda fiilen el atıldığıgörüş ve kanaatine varılmıştır. Bu görüş vekanaatimizin takdiri mahkemenize aittir.(…)” şeklinde; yineaynı kapsamda Mahkememize gönderilen ve Fen Bilirkişisitarafından hazırlanan 16.4.2014 tarihli Raporda; “(…)Davakonusu olan Mamak İlçesi Altıağaç Mahallesi 39791Ada 1 parselin içinde kalan ve davaya konu olan 203 sokak 19 nolugecekondu özelliğindeki tek katlı yığma bina vemuhtesatların halen ikamet edildiği vekullanıldığı, etrafındaki çoğuyapının yıkıldığı bazı gecekondularınenkazının kaldırıldığı,bazılarının ise kaldırılmadığıbazı evlerin terk edildiği bazı yolların kullanılmazdurumda olduğu ve bu bölgenin harap ve kullanılmaz durumdabulunduğu, belediye hizmetlerinin yapılamadığı veyıkılmayan gecekondularda da çağdaş yaşamşartlarının ortadan kalktığı, çok azkomşu olabilecek birkaç evin kaldığı, yakınçevresinde herhangi bir imarlı yapınınbulunmadığı, Davalı taşınmazüzerinde bulunan Davacıya ait 19 kapı nolu yığmabinanın 116.00 m2 üzerine kurulu olduğu evin GüneyBatısında bulunan odunluğun ise toplam 25.00 m2 olup evin hemen önünden geçen 39791 Ada 1 nolu parselindışında yani imar yolunda kalan alanın 17.00 m2 olduğu, geri kalan 8.00 m2 nin ise dava konusu parsel içindekaldığı ve yine 19 kapı nolu yığma binanınhemen önünde bina sakinleri tarafından avlu olarakkullanılan beton atılmış alanın toplam 24.00 m2 geldiği yolda kalan beton alanın 3.00 m2 olduğu ve davalıtaşınmaz içinde kalan beton alanın ise 21.00 m2 geldiği ve taşınmazın sokak ile arasında bulunan duvarın ise 8 metre uzunluğunda 1 metre yüksekliğinde ve 0.40 cm genişliğinde olduğu (…) İdare tarafındanyapılan imar planı ve oluşturulan olumsuz şartlaritibarı ile Davacı A.T. hissesine el atmanın kişiselkanaatimce mevcut olduğu;(…)” şeklindedeğerlendirmelerin yapıldığıgörülmüştür. Somut olay ve bilirkişiraporlarının birlikte irdelenmesinden; dava konusu taşınmazüzerinde pek çok hissedara ait çeşitli yapılarbulunduğu, bunlardan bir kısmınınyıkıldığı ancak davacıya ait meskenvasıflı tesis, eklentiler ve ağaçların halihazırda yerinde durduğu tespit edilmekle, davacınıntaşınmazına fiilen el atılmadığı sonucunaulaşılmıştır. Davacı vekili tarafından,müvekkilinin taşınmazının, Kentsel Yenileme veGecekondu Dönüşüm Projesi alanındakaldığı, taşınmazakamulaştırılmasız el atıldığındanbahisle, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmakkaydıyla, şimdilik 10.000 TL tazminatın yasal faiziyle birlikteödenmesi ve taşınmazın mülkiyetinin davalılara devriistemiyle dava açılmış; DanıştayBaşsavcısı tarafından, davanın, davacıya aittaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığından bahisle 10.000 TL tazminatın yasal faiziylebirlikte ödenmesi istemine ilişkin kısmı yönündenolumlu görev uyuşmazlığıçıkarıldığıgörülmüştür. İdarenin yürütmekleyükümlü bulunduğu kamu hizmetine ilişkin olarakuygulamaya koyduğu plan ve projeye göre meydana getirdiği yol,kanal, baraj, su yolları, su şebekesi gibi tesislerin kurulması,işletilmesi, bakım ve onarımı sırasındakişilere verdiği zararların tazmini istemiyleaçılacak davaların görüm ve çözümünde,idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları muhtelolanlar tarafından açılacak tam yargı davalarıkapsamında yargısal denetim yapan idari yargı yerlerigörevli bulunmaktadır. Anayasanın 125'inci maddesininson fıkrasında, idarenin kendi eylem ve işlemlerinden doğanzararı ödemekle yükümlü olduğu kuralabağlanmış; 2577 sayılı idari Yargılama UsulüKanunu'nun 2'nci maddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde,idari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları ihlaledilenler tarafından açılan tam yargı davaları, idaridava türleri arasında sayılmıştır. Bu durumda; davalılardan MamakBelediyesi ile Başbakanlık Toplu Konut İdaresiBaşkanlığı arasında 2985 sayılı Toplu KonutKanunu, 775 sayılı Gecekondu Kanunu, 5393 sayılı BelediyeKanunu, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu, 3194sayılı İmar Kanunu hükümleriçerçevesinde"Altıağaç-Karaağaç-Hüseyingazi KentselYenileme ve Gecekondu Dönüşüm Projesi"ne ilişkinolarak hazırlanan 14.08.2012 tarihli protokolünimzalandığı, protokol gereği anılan bölgeninBaşbakanlık Toplu Konut İdaresiBaşkanlığınca 775 sayılı Kanun uyarıncaGecekondu Önleme Bölgesi olarak ilan edildiği, 19.3.2013 tarihliResmi Gazete'de yayımlanan Bakanlar Kurulu kararıyla projealanında kalan taşınmazların Toplu Konut İdaresiBaşkanlığı tarafından acele kamulaştırılmasınakarar verildiği, anılan protokol gereği kamulaştırmaişlemlerinin davalı Mamak Belediyesinceyürütüldüğü, dava konusutaşınmazın söz konusu proje kapsamındakaldığı ve kamulaştırma işlemlerinin devamettiği; dava konusu uyuşmazlığın da, idarelerinyetkili organlarının kamu gücünü kullanarak, res'en vetek taraflı olarak tesis ettiği işlem/veya işlemlernedeniyle uğranıldığı ileri sürülen zarardankaynaklandığı; davacı vekili tarafından da, buişlemlerden doğan zararın tazmininin istenildiğigözetildiğinde; davanın, 2577 sayılı Kanun'un 2/1-bmaddesinde yer alan idari eylem ve işlemlerden dolayı kişiselhakları doğrudan zarar görenler tarafındanaçılan tam yargı davaları kapsamında idariyargı yerinde çözümlenmesi gerekmektedir. Belirtilen nedenlerle,Danıştay Başsavcısı’nın başvurusununkabulü ile davalı İdarelerin vekillerinin görev itirazlarınınAnkara 25.Asliye Hukuk Mahkemesi’nce reddine ilişkin kararın, tazminatailişkin kısım yönünden kaldırılması gerekmiştir. S O N U Ç : Davanınçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle DanıştayBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile davalı idarelerin vekillerinin GÖREVİTİRAZLARININ REDDİNE İLİŞKİN Ankara25.Asliye Hukuk Mahkemesinin 26.3.2014 gün ve E:2013/447 sayılıKARARININ KALDIRILMASINA, 14.7.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy