T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 670
KARAR NO : 2014 / 708
KARAR TR : 2.6.2014
ÖZET: Hava Kuvvetleri Komutanlığı tarafından açılan terzi memur alımı ilanına istinaden müracaatta bulunarak sınavı kazanan davacının, terzi ünvanında çalışana ihtiyaç olmaması nedeni ile atamasının yardımcı hizmetler sınıfına mensup memur olarak yapılması işlemi sonrasında, kadrosunun düzeltilerek genel idare hizmetleri sınıfına alınması için yaptığı başvurusunun reddedilmesi üzerine, bu işlemin iptali istemiyle açtığı davanın, ASKERİ YÜKSEK İDARE MAHKEMESİ YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :E.Y. Vekili :Av. Ü.İ. Davalı :Milli SavunmaBakanlığı Vekili :Av.Y.Ç. O L A Y :Davacıvekili dava dilekçesinde aynen; “Müvekkilim E.Y.HavaKuvvetleri Komutanlığı’nın 27.02.2008 tarihli terzimemur alım ilanına istinaden KPSS sınavındanaldığı puanla müracaatta bulunmuş, sahip olduğuterzi ustalık belgesi ve diğer nitelikler gereği terzi sivilmemur olarak sınavı kazanmıştır. Müvekkiliminilk olarak 09.10.2009 tarihinde Hava KuvvetleriKomutanlığı’nca hizmetli sınıfına aslimemurluk ataması yapılmış, daha sonra 25.02.2010 tarihindenitibaren ise kara kuvvetleri komutanlığı 9.Kolordu KomutanlığıErzurum Ordu Evinde yardımcı hizmetli sınıfındaçalışmaya başlamıştır Hatta 2 Ocak 2013tarihli derece yükselmesi evrakında da müvekkilim terzi olarakdeğil hademe olarak gösterilmiştir 11.07.2013tarihinde davalı idareye müracaat edilmiş yardımcıhizmet sınıfında çalıştırılanmüvekkilimin kadro düzenlemesi yapılarak terzisınıfına alınması için talepte bulunduk Ancak davalıidarece 23.09.2013 tarihinde tarafımıza tebliğ edilen cevabiyazıda müvekkilimin hizmetli sınıfında olduğubelirtilerek talebimiz reddedilmiştir. Reddedilen buişlemin iptali için sayın mahkemenize dava açmazarureti hasıl olmuştur.” şeklindekiaçıklamaları ile, davalı idarenin davacınınterzi kadrosuna alınması yönündeki talebinin reddineilişkin işlemin iptali istemi ile idari yargı yerinde davaaçmıştır. Erzurum1.İdare Mahkemesi 23.10.2013 tarih ve 2013/1161 Esas sayılıhasım düzeltme kararı ile; Kara KuvvetleriKomutanlığı 9.Kolordu Komutanlığı’nınhasım mevkiinden çıkarılmasına, Milli SavunmaBakanlığı’nın hasım mevkiine alınmasına,dava dosyasının doğru hasım olan Milli SavunmaBakanlığı husumetiyle incelenmesine, dava dilekçesininbir örneğinin Milli Savunma Bakanlığı’nagönderilmek suretiyle dava dosyasının tekemmülettirilmesine karar verilmiştir. Davalı MilliSavunma Bakanlığı vekili süresi içerisindeverdiği cevap dilekçesinde özetle; görev itirazındabulunmuştur. Erzurum 1.İdare Mahkemesi: 13.01.2014 gün ve 2013/1161 Esassayılı kararı ile ; “Türk Silahlı Kuvvetlerindesivil memur olarak görev yapan davacı, her ne kadar. 1602sayılı Kanunun 20. Maddesinde göre “ asker kişi“ sayılmakta ise terzi sivil memur olarak sınavıkazanmasına karşın yardımcı hizmetsınıfında çalıştırılması veasaletinin bu şekilde tasdik edilmesi sonrasında kadrosunun terzisivil memur olarak düzeltilmesi istemi ile yaptığıbaşvurusunun reddine yönelik işlemin hukuka uygun olupolmadığının incelenmesi sureti ile karar verilmesisırasında 926 sayılı Kanun’da düzenlenenaskeri usul ve yöntemler esas alınmayacağından, davakonusu işlemin askeri hizmete ilişkin yanınınbulunmadığı açıktır.” şeklindekigerekçesi ile davalı vekilinin görev itirazınınreddine karar vermiştir. Davalıvekilinin askeri idari yargı yararına olumlu görevuyuşmazlığı çıkartılması yolundasüresi içinde verdiği dilekçesi üzerine, davadosyasının onaylı bir örneği Askeri Yüksekİdare Mahkemesi Başsavcılığı’nagönderilmiştir. AskeriYüksek İdare Mahkemesi Başsavcısı; 31.03.2014gün ve 2014/15 sayılı kararında aynen, “Dava, HavaKuvvetleri Komutanlığı tarafından açılan 27.02.2008tarihli terzi memur alım ilamına istinaden müracaatta bulunan vebu sınavı kazanan davacı tarafından, atamasınınhizmetli sınıfına mensup memur olarak yapılmasıişlemi sonrasında 25.02.2010 tarihinde Erzurum Orduevineyarımcı hizmetler sınıfına mensup memur olarakatanması üzerine, kadro düzeltilmesi yapılarak terzisınıfına alınması için 11.07.2013 tarihindeyaptığı talebin reddedilmesi üzerine bu redkararının iptali istemiyle açılmıştır. Anayasanın125. maddesinin son fıkrasında idarenin kendi eylem veişlemlerinden doğan sararı ödemekle yükümlüolduğu düzenlenmiş olup, idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel halkları ihlal edilenler tarafımdanaçılacak tam yargı davalarının görüm veçözümünün idari yargı yerlerinin görevinegirdiği tartışmasızdır. Anayasa'nın157.maddesinde, Askeri Yüksek idare Mahkemesi’nin, askeri olmayanmakamlarca tesis edilmiş olsa bile, asker kişileri ilgilendiren veaskeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğanuyuşmazlıkların yargı denetimini yapan ilk ve son derecemahkemesi olduğu, ancak askerlikyükümlülüğünden doğanuyuşmazlıklarda ilgilinin asker kişi olması şartıaranmayacağı belirtilmiş; 20.7.1972 günlü ve 1602 SayılıYasanın 25.12.1981 günlü ve 2568 Sayılı Yasa iledeğişik 20. maddesinde de aynı hüküm yer almıştır.Askeri Yüksek idare Mahkemesi’nin bir davaya bakabilmesi içindava konusu idari işlemin "asker kişiyi ilgilendirmesi" ve"askeri hizmete ilişkin bulunması" koşullarınınbirlikte gerçekleşmesi gerekmektedir. 1602Sayılı Yasa'nın 20. maddesinde, Türk SilahlıKuvvetleri’nde görevli bulunan veya hizmettenayrılmış olan, subay, askeri memur, astsubay, askeriöğrenci, uzman çavuş, uzman jandarma çavuş,erbaş ve erler ile sivil memurlar asker kişi sayılmaktadır.Bu bağlamda, TSK bünyesinde sivil memur olarak görevli bulunandavacının asker kişi sıfatınıtaşıdığı hususunda duraksama bulunmamaktadır. İdariişlemin "askeri hizmete ilişkin bulunması", buişlemin; kanun ve nizamların Türk Silahlı Kuvvetlerinetanıdığı yetki ve görevlerin yerine getirilmesi amacınayönelik olması anlamını taşımaktadır. İdariişlemin "asker kişiyi ilgilendirmesi" için,işlemin bir asker kişiye yönelmesi, etkilerini vesonuçlarını bir asker kişi üzerinde meydanagetirmiş olması gerekir. İşbudavada, davalı idare tarafından tesis edilen ve TSK'da görevlisivil memur statüsündeki davacının kadro düzeltmesininyapılarak terzi sınıfına alınması talebinin reddişeklindeki idari işlemin iptal edilmesi istenildiğianlaşılmakla, davada idari işlemin "askeri hizmeteilişkin bulunması" ve "asker kişiyiilgilendirmesi" koşullarının birliktegerçekleştiği ve dolayısıylauyuşmazlığın çözümünde AYİM'ingörevli olduğu değerlendirilmektedir.” şeklindekigerekçesi ile davanın askeri idari yargı yerindegörülmesinin gerektiğini belirtilerek, 2247 sayılıYasa'nın 10'uncu maddesi uyarınca, olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderilmesine kararvermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Nurdane TOPUZ,Ertuğrul ARSLANOĞLU, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 2.6.2014 günlütoplantısında: l-İLK İNCELEME: Başvuruyazısı ve dava dosyası örneği üzerinde 2247sayılı Yasa'nın 27. maddesi gereğince yapılanincelemeye göre, davalı Milli Savunma Bakanlığıvekilinin anılan Yasanın 10/2 maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine Askeri Yüksekİdare Mahkemesi Başsavcısı’nca, davalı MilliSavunma Bakanlığı bakımından 10.maddedeöngörülen biçimde, olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim BirgülYİĞİT’in, davanın çözümündeAskeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin görevli olduğuyolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ ve AYİMSavcısı Hakan Ali TURGUT’un davada askeri idari yargıyerinin görevli olduğu yolundaki sözlü ve yazılıaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Hava KuvvetleriKomutanlığı tarafından açılan 27.02.2008tarihli terzi memur alım ilamına istinaden müracaatta bulunan vebu sınavı kazanan davacı tarafından, atamasınınhizmetli sınıfına mensup memur olarak yapılmasıişlemi sonrasında 25.02.2010 tarihinde Erzurum Orduevi’neyardımcı hizmetler sınıfına mensup memur olarak atanmasıüzerine, kadro düzeltilmesi yapılarak terzisınıfına alınması için 11.07.2013 tarihindeyaptığı talebin reddedilmesi üzerine, bu redkararının iptali istemiyle açılmıştır. 657sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ‘Tespit EdilenSınıflar’ başlıklı 36. Maddesinde; “BuKanuna tabi kurumlarda çalıştırılan memurlarınsınıfları aşağıda gösterilmiştir. I-GENEL İDAREHİZMETLERİ SINIFI: Bu Kanunun kapsamına dahilkurumlarda yönetim, icra, büro ve benzeri hizmetleri gören ve buKanunla tespit edilen diğer sınıflara girmeyen memurlar Genelidare Hizmetleri sınıfını teşkil eder. II-TEKNİKHİZMETLER SINIFI: Bu Kanunun kapsamına girenkurumlarda meslekleriyle ilgili görevleri fiilen ifa eden ve merihükümlere göre yüksek mühendis, mühendis,yüksek mimar, mimar, jeolog, hidrojeolog, hidrolog, jeofizikçi,fizikçi, kimyager, matematikçi, istatikçi, yöneylemci(Hareket araştırmacısı), matematikseliktisatçı, ekonomici ve benzeri ile teknik öğretmenokullarından mezun olup da, öğretmenlik mesleğidışında teknik hizmetlerde çalışanlar,Mimarlık ve Mühendislik Fakültesi veya bölümlerindenmezun şehir plancısı, yüksek şehir plancısı,yüksek Bölge Plancısı, 3437 ve 09/05/1969 tarih 1177sayılı Kanunlara göre tütün eksperiyetiştirilenler ile müskirat ve çay eksperleri, fen memuru,yüksek tekniker, tekniker teknisyen ve emsali teknik unvanlara sahip olup,en az orta derecede mesleki tahsil görmüş bulunanlar, TeknikHizmetler sınıfını teşkil eder. III-SAĞLIKHİZMETLERİ VE YARDIMCI SAĞLIK HİZMETLERİ SINIFI: Busınıf, sağlık hizmetlerinde (Hayvansağlığı dahil) mesleki eğitim görerekyetişmiş olan tabip, diş tabibi, eczacı, veteriner hekimgibi memurlar ile bu hizmet sahasında çalışan yükseköğrenim görmüş fizikoterapist, tıpteknoloğu, ebe, hemşire, sağlık memuru, sosyal hizmetlermütehassısı, biyolog, pisikolog, diyetçi,sağlık mühendisi, sağlık fizikçisi,sağlık idarecisi ile ebe ve hemşire, hemşireyardımcısı, (Fizik tedavi, laboratuvar, eczacı, dişanestezi, röntgen teknisyenleri ve yardımcıları,çevre sağlığı ve toplum sağlığıteknisyeni dahil) sağlık savaş memuru, hayvan sağlıkmemuru ve benzeri sağlık personelini kapsar. (Ek paragraf:10/07/2003 - 4924 S.K./11. md.) Bu sınıfa dahil personeltarafından yerine getirilmesi gereken hizmetler, lüzumu halindebedeli döner sermaye gelirlerinden ödenmek kaydıyla,Bakanlıkça tespit edilecek esas ve usullere göre hizmetsatın alınması yoluyla gördürülebilir. IV-EĞİTİMVE ÖĞRETİM HİZMETLERİ SINIFI: Bu sınıf, buKanun kapsamına giren kurumlarda eğitim ve öğretimvazifesiyle görevlendirilen öğretmenleri kapsar. V-AVUKATLIKHİZMETLERİ SINIFI: Avukatlık hizmetleri sınıfı,Özel kanunlarına göre avukatlık ruhsatına sahip,baroya kayıtlı ve kurumlarını yargı mercilerindetemsil yetkisini haiz olan memurları kapsar. VI-DİNHİZMETLERİ SINIFI: Din hizmetleri sınıfı,özel kanunlarına göre çeşitli derecelerde dinieğitim görmüş olan ve dini görev yapan memurlarıkapsar. VII-EMNİYETHİZMETLERİ SINIFI: Bu sınıf, özel kanunlarınagöre ( Ek ibare: 08/05/2007 - 5757 S.K/md.3) çarşı vemahalle bekçisi, polis, komiser muavini, komiser, başkomiseremniyet müfettişi, polis müfettişi, emniyet amiri veemniyet müdürü ve emniyet müdürüsıfatını kazanmış emniyet mensubu memurlarıkapsar. VIII-YARDIMCIHİZMETLER SINIFI: Yardımcı hizmetlersınıfı, kurumlarda her türlü yazı ve dosyadağıtmak ve toplamak, müracaat sahiplerini karşılamakve yol göstermek; hizmet yerlerini temizleme, aydınlatma veısıtma işlerinde çalışmak veya basit iklimrasatlarını yapmak; ilaçlama yapmak veya yaptırmak veyatedavi kurumlarında hastaların ve hastanelerin temizliği vebasit bakımı ile ilgili hizmetleri yapmak veya kurumlarda koruma vemuhafaza hizmetleri gibi anahizmetlere yardımcı mahiyettekigörevlerde her kurumun özel bünyesine göre ve yine bumahiyette olmak üzere ihdasına lüzum gördüğüyardımcı hizmetleri ifa ile görevli bulunanlardan 4üncü maddenin (D) bendinde tanımlananlarındışında kalanları kapsar. (Ek: 28/03/1988 -KHK - 318/1 md.) Bu sınıfa dahil personel tarafından yerinegetirilmesi gereken hizmetlerden hizmet yerlerinin ve tedavikurumlarının temizlenmesi, tesisatın bakım veişletilmesi ve benzeri nitelikteki hizmetlerinüçüncü şahıslara ihale yoluylagördürülmesi mümkündür. Ekfıkra:18/05/1994 - KHK - 527/1 md.; Mülga fıkra: 28/02/1995 -4081/3 md. ) IX-MÜLKİİDARE AMİRLİĞİ HİZMETLERİ SINIFI: Busınıf, valiler ve kaymakamlar ile bu sıfatlarıkazanmış olup İçişleri Bakanlığımerkez ve iller kuruluşunda çalışanları ve maiyetmemurlarını kapsar. X-MİLLİİSTİHBARAT HİZMETLERİ SINIFI Bu sınıf, Milliİstihbarat Teşkilatı kadrolarında veya bu teşkilatemrinde çalıştırılanlardan özelkanunlarında gösterilen veya Başbakanlıkça tespitedilen görevleri ifa edenleri kapsar.” şeklindekidüzenleme ile devlet memurluğunun 10 sınıfaayrıldığı, davacının içinde bulunduğusınıfın maddenin 8.bendinde düzenlenen“Yardımcı Hizmetler” sınıfı olduğu,geçmek istediği sınıfı ise maddenin 1.bendindedüzenlenen “Genel İdari Hizmetler” sınıfıolduğu anlaşılmıştır. 657sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ‘BirSınıftan Başka Sınıfa Geçme’ başlıklı71. Maddesinde; “(Değişik madde: 30/05/1974 - KHK/12; Aynenkabul: 15/05/1975 - 1897/1 md.) (Değişikfıkra: 29/11/1984 - KHK 243/12 md.) Memurların eşit derecelerarasında veya derece yükselmesi suretiyle sınıfdeğiştirmeleri caizdir. Bu şekilde sınıfdeğiştireceklerin geçecekleri sınıf ve göreviçin bu Kanunda veya kuruluş kanunlarında belirtilenniteliklere sahip olmaları şarttır. Bu durumdasınıfları değişenlerin eskisınıflarının derecesinde elde ettikleri kademelerdegeçirdikleri süreler yeni sınıflardaki derecelerindedikkate alınır. Kurumlar,memurlarını meslekleri ile ilgili sınıftan genel idarehizmetleri sınıfına veya genel idare hizmetlerisınıfından meslekleri ile ilgili sınıfa, görev veunvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hakaylık dereceleriyle atayabilirler. Eskisınıflarında, görev alacakları yeni sınıfagöre memurluğa daha yüksek bir derece ve kademedenbaşlamış olup da sınıf değiştirenlerin yenigörevlerindeki ilk ilerleme süreleri eski sınıflarındakazandıkları derece ve kademelere tekabül eden süre kadaruzatılır ve bu süre tamamlanıncaya kadar kendilerinesınıf değiştirmeleri sırasında bulunduklarıderecede kademe ilerlemesi verilmez.” şeklindeki belirleme iledevlet memurlarının eşit dereceler arasında veyasınava girmek sureti ile sınıf değiştirmesininmümkün olduğu, kurumların genel idare hizmetlerisınıfındaki bir memuru mesleki bir sınıfa veya meslekisınıftaki bir memuru genel idare hizmetleri sınıfınaatayabilecekleri düzenlenmiştir. Milli SavunmaBakanlığı, Genelkurmay Başkanlığı ve KuvvetKomutanlıklarında Görevli Devlet MemurlarınınGörevde Yükselme ve Unvan DeğişikliğiYönetmeliği’nin 2. Bölümünün ‘Görevde Yükselme ve UnvanDeğişikliğine İlişkin Esaslar’başlıklı 5. maddesinin; ‘İdari Hizmetler Grubu’başlıklı ‘ç’ alt başlığında;“Adisyon görevlisi, ambar memuru, ambarcı, arşivmemuru, ayniyat memuru, bilgisayar işletmeni, çarkçı,çocuk bakım görevlisi, daktilo, danışma memuru, depomemuru, döner sermaye işlem memuru, eğitim hizmetler memuru,evrak işlem-kayıt memuru, faturalandırma memuru,fotoğrafçı, gardiyan, gemi adamı,gerçekleştirme memuru, güvenlik görevlisi, hesapsorumlusu, ikmal memuru, inceleme memuru, infaz koruma memuru, işmakineleri operatörü, işlem memuru, işletmeci, kameraman,karantina memuru, kasiyer, kiler sorumlusu, kolacı, kunduracı,kütüphane memuru, maaş mutemedi, mal saymanı, malsorumlusu, maliye memuru, matbaacı, mehteran, memur, mobilyadöşemeci, mors operatörü, muhasebe memuru, mutemet, mübaşir,mücellit, müze araştırma görevlisi, nizamiyekayıt görevlisi, redaktör, resepsiyon görevlisi, reyonkoruma memuru, santral operatörü, saraç, sayman, sekreter,sistem ve veri kayıt operatörü, şoför, tahakkukmemuru, tasnifçi, telefon santral operatörü, terzi, teslimtesellüm memuru, veri hazırlama ve kontrol işletmeni, veznedar,zabıt katibi.” aynı maddenin “YardımcıHizmetler Grubu” alt başlıklı ‘d’ bendinde:“Asansörcü, aşçı,badanacı, bahçıvan, barmen, bekçi, berber, boyacı,bulaşıkçı, camcı, çamaşırcı,çatı onarım ustası, çay kahveocakçısı, çilingir, çocukbakıcısı, döşemeci, duvarcı,fayansçı, gardiyan, garson, güvenlik görevlisi, hademe,hamamcı, hasta bakıcı, hizmetli, kaloriferci, kapıcı,karocu, kat bakım görevlisi, kaynakçı, kuaför, kurutemizlemeci, manikürcü, marangoz, masör, nalbant, pastacı,sıvacı, tatlıcı, teknisyen yardımcısı,temizlikçi, tenekeci, ütücü-kolacı, yağlıboyacı.” ayrı sınıflar halinde belirlenmiş veher iki gurubun da görevde yükselmesi mümkün kabuledilmiş, Aynı yönetmeliğin ‘GörevdeYükselme ve Unvan Değişikliği Suretiyle AtanacaklardaAranacak Genel Şartlar’ başlıklı 6. maddesi ile‘görevde yükselme talebinde bulunacaklara ilişkinnitelikler belirlenmiş; ‘Görevde Yükselme ve UnvanDeğişikliği Suretiyle Atanacaklarda Aranacak ÖzelŞartlar’ başlıklı 7. maddesinde de özel veayrıksı durumlar ayrıca kaleme alınmıştır. Anayasa’nın157. maddesinde, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin, askeriolmayan makamlarca tesis edilmiş olsa bile, asker kişileriilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerdendoğan uyuşmazlıkların yargı denetimini yapan ilk veson derece mahkemesi olduğu; ancak, askerlikyükümlülüğünden doğanuyuşmazlıklarda ilgilinin asker kişi olmasışartının aranmayacağı belirtilmiş; 1602sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanunu’nun25.12.1981 tarih ve 2568 sayılı Yasa ile değişik 20.maddesinin birinci fıkrasında, “Askeri Yüksek İdareMahkemesi Türk Milleti adına; askeri olmayan makamlarca tesisedilmiş olsa bile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmeteilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıklarınilk ve son derece mahkemesi olarak yargı denetimini ve diğerkanunlarda gösterilen, görevleri yapar. Ancak, askerlikyükümlülüğünden doğanuyuşmazlıklarda; ilgilinin asker kişi olmasışartı aranmaz” denilmiştir. Buna göre,Askeri Yüksek İdare Mahkemesi’nin bir davaya bakabilmesiiçin dava konusu idari işlem veya eylemin “asker kişiyiilgilendirmesi” ve “askeri hizmete ilişkinbulunması” koşullarının birlikte gerçekleşmesigerekmektedir. 1602sayılı Yasa’nın değişik 20. maddesinde,Türk Silahlı Kuvvetlerinde görevli bulunan veya hizmettenayrılmış olan subay, askeri memur, astsubay, askeriöğrenci, uzman çavuş, uzman jandarma çavuş,erbaş ve erler ile sivil memurlar asker kişi sayılmaktadır. Davacının1602 sayılı Yasa’nın 20. maddesinde sayılan asker kişilerdenolduğu ve bu nedenle dava konusu eylemin asker kişiyiilgilendirdiği tartışmasızdır. Dava konusuişlemin askeri hizmete ilişkin olup olmadığınagelince: İdariişlemin, görevli yargı yerinin tespiti yönünden“askeri hizmete ilişkin” olup olmadığınınsaptanabilmesi için işlemin konusuna bakılmasıgerekmektedir. Eğer idari işlem askeri gereklere, askeri usul veyönteme ve askeri hizmete göre tesis edilmiş ise, bu işleminaskeri hizmete ilişkin olduğu kabul edilmelidir. Dahaaçık bir ifadeyle, askeri hizmete ilişkin idari işlemler;idarenin bir asker kişinin askeri yeterlik ve yeteneklerinin, tutum vedavranışlarının, askeri geçmişinin, askerkişi olmaktan kaynaklanan hak ve ödevlerinin; askerlik hizmetininamacı, askeri görev yerlerinin özellikleri, askeri kural vegerekler göz önünde tutularak değerlendirilmesi sonucundatesis edilen işlemlerdir. İşlem, askeri olmayan bir makamtarafından tesis edilmiş olsa bile durum değişmemekte menfaatiihlal edilen asker kişinin açtığı davanınAskeri Yüksek İdare Mahkemesi’nde görülmesigerekmektedir. Dosyakapsamında yapılan inceleme neticesinde; davacının 27.02.2008tarihli terzi memur alım ilanına istinaden KPSS sınavındanaldığı puanla davalı idareye müracaat ettiği vesahip olduğu terzi ustalık belgesi ve diğer niteliklergereği terzi sivil memur olarak sınavı kazandığı,asil adayın atanmasını müteakip terzi unvanındaihtiyaç olmaması nedeni ile yedek aday olan davacınınadaylığının iptal edilmesinin planlandığı,bu nedenle mağdur olmaması adına açık kadro bulunanyardımcı hizmetler grubunda hizmetli olarak atanmasınınteklif edildiği, davacının bu teklifi kabul ederek, 07.07.2008tarihinde Bursa Yenişehir Hava Meydan Komutanlığı’ndahizmetli olarak göreve başladığı, 2009yılında da asil memur olarak atamasınınyapıldığı, Erzurum OrdueviMüdürlüğü’nde görevli İlhami Karaisimli kişi ile becayiş talebinin uygun görülmesiüzerine Erzurum Orduevi Müdürlüğü nezdindehizmetli olarak çalışmaya devam ettiği, 11.07.2013tarihinde davalı idareye müracaat ederek yardımcı hizmetsınıfından kadro düzenlemesi terzi sınıfınaalınması için talepte bulunduğu, ancak başvurusunundavalı idare tarafından; davacının ilk atamasınınhizmetli kadrosuna yapıldığı, sonra da naklenatamasının yapıldığı, başvurusunun bunedenlerle hukuki dayanaktan yoksun olduğu şeklindeki gerekçeile reddedildiği; davacının bu işlemin iptali istemi iledava açtığı anlaşılmıştır. Tüm butespitler ve yukarıda ayrıntısı ile açıklananyasal mevzuat hükümleri hep birlikte değerlendirildiğinde;657 sayılı Kanunu’nun 36. maddesinin 8. bendindedüzenlenen yardımcı hizmetler sınıfında yer alandavacının, aynı maddenin 1. bendinde düzenlenen genel idarihizmetler sınıfına geçmek istediği, talebinin konusuitibari ile 657 sayılı Yasa’nın 71. maddesikapsamında görevde yükselme talebi olduğuanlaşılmış olup; davacının asker kişiolması nedeni ile konunun 657 sayılı Kanun gereğinceçıkartılan Milli Savunma Bakanlığı, GenelkurmayBaşkanlığı ve Kuvvet KomutanlıklarındaGörevli Devlet Memurlarının Görevde Yükselme ve UnvanDeğişikliği Yönetmeliği’nin 2.Bölümünün ‘GörevdeYükselme ve Unvan Değişikliğine İlişkinEsaslar’ başlıklı 5. maddesi kapsamındadeğerlendirilmesi gerektiği ve bu itibarla askeri görevyerlerinin özellikleri, askeri kural ve gerekler göz önündetutularak tesis edilen iptal istemine konu işlemin, askeri hizmeteilişkin olduğu kanaatine ulaşılmıştır. Buradan hareketle davakonusu eylemin, asker kişinin askeri yeterlik ve yetenekleri, icraettiği askeri görevler kapsamındaki tutum vedavranışları, askeri geçmişi, asker kişiolmaktan kaynaklanan hak ve yükümlülükleri, askerihizmetten kaynaklanan durumları, askeri görevlerin icra edilişbiçimleri, askeri kural ve gerekleri göz önünde tutularakdeğerlendirilmesinde “askeri hizmete” ilişkinlikunsurunun gerçekleştiğinin kabulü gerekir. Belirtilendurumlara göre ve olayda Anayasa’nın 157. ve 1602sayılı Yasa’nın 20. maddelerinde öngörülen,idari eylemin asker kişiyi ilgilendirmesi ve askeri hizmete ilişkinbulunması koşulları birlikte gerçekleştiğinden,davanın görüm ve çözümü Askeri Yüksekİdare Mahkemesi’nin görevine girmektedir. Açıklanan nedenlerle, AskeriYüksek İdare Mahkemesi Başsavcısı’nınbaşvurusunun kabulü ile Davalı Milli SavunmaBakanlığı vekilinin görev itirazının reddine ilişkinErzurum 1. İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasıgerekmiştir. S O N U Ç : Davanınçözümünde ASKERİ YÜKSEK İDAREMAHKEMESİ’NİN görevli olduğuna, bu nedenle AYİMBaşsavcısı’nın başvurusunun kabulü ile,davalı Milli Savunma Bakanlığı vekilinin görevitirazının Erzurum 1.İdare Mahkemesi’nce reddineilişkin 13.01.2014 gün ve 2013/1161 sayılıGÖREVLİLİK KARARININ KALDIRILMASINA, 2.6.2014 günündeOYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Ertuğrul ARSLANOĞLU Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy