T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 602
KARAR NO : 2014 / 654
KARAR TR : 2.6.2014
ÖZET: Davacının, 2981 sayılı Yasa kapsamında geçerli başvurusu bulunmasına rağmen tapusu verilmeyen taşınmazının, adına tesciline karar verilmesi istemi ile açtığı davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R Davacı : P.(K.) K. Vekilleri : Av.H.Ş. & Av.A.O. Davalı : Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı Vekili :Av. H.Ş. O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde özetle; 1983 yılından önce o zamankiadresiyle Yahyalar, Yuva Yolu, 88.Sokak No:…. Ankara adresinde bulunangecekondu vasfındaki taşınmazı inşa ettiğini,söz konusu taşınmazın şimdiki adresi YahyalarMahallesi 88.Sokak No:….. Yenimahalle Ankara adresi olduğunu,davacı müvekkilin 2981 sayılı Kanun kapsamındageçerli başvurusu olmasına rağmen Yahyalar Mahallesi88.Sokak No:….. Yenimahalle Ankara adresinde bulunan gecekonduvasfındaki taşınmazına tapusu verilmediğinden, davakonusu gecekondu vasfındaki taşınmazının tespitine,gecekondunun tapu kayıt bilgilerinin tespitine, müvekkilin davakonusu gecekondusu dolayısıyla imar mevzuatı ve imar vegecekondu mevzuatı kapsamında imar affı başvurusundabulunduğunun tespitine, müvekkilin inşa etmiş olduğugecekondunun üzerinde bulunduğu taşınmazın imar vegecekondu mevzuatı hükümlerine göre müvekkile tahsisedilmesi ve tapu tahsis belgesi verilmesi gerektiğinin tespitine, tespitedilecek tapu kayıt bilgilerine göre taşınmazınmüvekkil adına tapuda tesciline karar verilmesi istemiyle adliyargı yerinde dava açmıştır. Davalı Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı vekili süresi içerisindesunduğu cevap dilekçesinde özetle, görev itirazındabulunmuştur. Ankara 26. Asliye Hukuk Mahkemesi; 28.01.2014 gün ve 2013/606 Esassayılı kararı ile; davalı Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı vekilinin görev itirazınınreddine karar vermiştir. Davalı vekilinin, idariyargı yararına olumlu görev uyuşmazlığıçıkartılması yolundaki süresi içindeverdiği dilekçesi üzerine, dava dosyasıDanıştay Başsavcılığı'nagönderilmiştir. DanıştayBaşsavcısı;“…2981 sayılı İmar ve Gecekondu MevzuatınaAykırı Yapılara Uygulanacak Bazı İşlemler ve 6785sayılı İmar Kanununun Bir Maddesinin DeğiştirilmesiHakkında Kanunun tespit ve değerlendirme işlemleribaşlıklı 8. maddesinde tespit kapsamına, temelinşaatı tamamlanmış veya sömel betonlarıdökülmüş olmak kaydı ile hazine, belediye, ilözel idarelerine ait veya Vakıflar Genel Müdürlüğününidare etmekte olduğu arsa veya arazilerdeki inşaatına Kanunun14.maddesinin (f) fıkrasındaki tarihlerden öncebaşlanmış mesken, kısmen işyeri ve konut olarakkullanılan veya evvelce konut olarak kullanılıp sonraişyerine çevrilen gecekondular ile imar mevzuatına, ruhsat veeklerine aykırı tüm yapıların dahil olduğuhükme bağlanmıştır. Aynı Yasanın 10.maddesinde, bu Kanun hükümlerine göre, hazine, belediye, il özelidaresine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare ettiği arsa veya arazilerüzerinde, gecekondu sahiplerince yapılmışyapıların, 12. madde hükümlerine göre tespitettirildikten sonra, kayıt maliki kamu kuruluşunca bu yerin haksahibine tahsis edileceği ve bu tahsisin yapıldığınıntapu sicilinin beyanlar hanesinde gösterilerek ilgilisine "TapuTahsis Belgesi" verileceği; tapu tahsis belgesinin, ıslah imarplanı veya kadastro planları yapıldıktan sonra haksahiplerine verilecek tapuya esas teşkil edeceği, hak sahibiolmadığı halde tapu verilen kişilerin tapularınınresen iptal edileceği; aynı Yasanın 13. Maddesinin 1.fıkrası (b) bendinde; hazine, belediye, il özel idarelerine aitveya Vakıflar Genel Müdürlüğünün idaresindeolan veya bu Kanun uyarınca mülkiyetlerine geçen arsa veyaaraziler üzerinde ıslah imar planları ile meydana getirilen imarparselleri içinde hak sahiplerine, yapılarının işgalettiği arazi de dikkate alınarak ıslah imar planındagetirilen ölçülere uygun şekilde arsa veya hisse tahsisedileceği; gecekondusu muhafaza edilemeyen hak sahiplerine aynıbölgede veya diğer gecekondu ıslah veya önlemebölgesinden başka bir arsa veya hisse verileceği; aynımaddenin 2. fıkrasında da, bulundukları yerde korunamayangecekondu sahiplerinden hak sahibi sıfatı taşıyanlara, birgecekondu önleme veya ıslah bölgesinde veya yakınbölgelerde yapılmış ıslah imar planıiçinde meydana gelen boş imar parsellerinin müstakil, hisseliveya kat mülkiyeti esasına göre verileceği hükmebağlanmış; 14. maddesinde ise bu kanun hükümlerindenyararlanamayacak olan yapılar ayrıntılı olarakdüzenlenmiştir. 2981 sayılı yasa ile daha önce çıkarılan imar affınailişkin Yasadan (2805 sayılı) yararlanmak için yapılan müracaat işlemleri geçerli kabul edilmiştir. Anılan yasahükümlerine göre, idarenin, hak sahibi olduğu saptanankişilere tapu vermek, şartları taşımayanlarıntapularını resen iptal etmek konusundaki yetkisi idari niteliktaşıyan uygulama işlemlerinin doğrudan bir sonucu olarakkullanılmakta ve bu yolla kurulan mülkiyet de Medeni Kanunhükümleri dışında idari bir işlemin icrasıniteliğini taşımaktadır. Olayda, davacı tarafındanyapılan gecekondu için 2805 sayılı Yasadan yararlanmakamacıyla yapılan başvuruya ilişkin olarak yasa gereğiyatırılması gereken başvuru masrafına ilişkin26.05.1983 tarihli banka dekontunun eklenerek, gecekondunun 2981 sayılıYasa kapsamında olmasına karşın davalı idarecetapusunun verilmediğinden bahisle, gecekondunun bu durumunun tespiti ilegecekondunun bulunduğu taşınmazın davacı adınatescili istemiyle bakılan davanın açıldığıanlaşılmıştır. Davalı idare tarafından ise,taşınmazın bölgede yapılan ıslah imar planıkapsamında park alanında kaldığı, idarenin işlemdosyası ve arşiv kayıtlarında davacıya ait afyasaları uyarınca yapılmış bir başvurubulunmadığından, davacıya tapu verilemeyeceği ilerisürülmektedir. Bu durumda, davacının davaaçmaktaki asıl amacı, taşınmazın Medeni Kanunhükümleri uyarınca tapusunun iptal edilerek adına tescilinisağlamak değil, 2805 ve 2981 sayılı Yasahükümleri uyarınca hak sahibi olduğunun belirlenerek, haksahipliğine dayalı olarak gecekondusunun yer aldığıtaşınmazın tescilinin gerçekleştirilmesiolduğundan, davacının talebinin 2981 sayılı Yasadaöngörülen hak sahipliği esaslarına uygun olup olmadığınınbelirlenmesinden kaynaklanan uyuşmazlığınçözümünde idari yargı yerleri görevli bulunmaktadır.”şeklindeki gerekçesi ile 2247 sayılı Yasanın 10'uncumaddesi uyarınca olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına ve dosyanın UyuşmazlıkMahkemesine gönderilmesine karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, Serdar ÖZGÜLDÜR’ünBaşkanlığında, Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, AliÇOLAK, Nurdane TOPUZ, Ertuğrul ARSLANOĞLU, Ayhan AKARSU veMehmet AKBULUT’un katılımlarıyla yapılan 2.6.2014günlü toplantısında: l-İLK İNCELEME:Başvuruyazısı ve dava dosyası örneği üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi gereğince yapılanincelemeye göre, davalı Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı vekilinin anılan Yasanın 10/2maddesinde öngörülen yönteme uygun olarakyaptığı görev itirazının reddedilmesi ve 12/1.maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Danıştay Başsavcısı’nca,davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığıyönünden 10. maddede öngörülen biçimde olumlugörev uyuşmazlığıçıkarıldığı anlaşılmaktadır.Usule ilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığındangörev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi. II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Birgül YİĞİT’in, davanınçözümünde idari yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün idari yargının görevliolduğu yolundaki sözlü açıklamaları dadinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davacının, 1983 yılındanönce o zamanki adresiyle Yahyalar, Yuva Yolu, 88.Sokak No:83 Ankaraadresinde bulunan gecekondu vasfındaki taşınmazı inşaettiği, söz konusu taşınmazın şimdiki adresiYahyalar Mahallesi 88.Sokak No:80/3 Yenimahalle Ankara adresi olduğu,davacının 2981 sayılı Kanun kapsamında geçerlibaşvurusu olmasına rağmen Yahyalar Mahallesi 88.Sokak No:80/3Yenimahalle Ankara adresinde bulunan gecekondu vasfındakitaşınmazına tapusu verilmediğinden, dava konusu gecekonduvasfındaki taşınmazının tespitine, gecekondunun tapukayıt bilgilerinin tespitine, müvekkilin dava konusu gecekondusudolayısıyla imar mevzuatı ve imar ve gecekondu mevzuatıkapsamında imar affı başvurusunda bulunduğunun tespitine,davacının inşa etmiş olduğu gecekondunun üzerindebulunduğu taşınmazın imar ve gecekondu mevzuatıhükümlerine göre davacıya tahsis edilmesi ve tapu tahsisbelgesi verilmesi gerektiğinin tespitine, tespit edilecek tapu kayıtbilgilerine göre taşınmazın davacı adına tapudatesciline karar verilmesi istemiyle açılmıştır. Dosya kapsamında yapılanincelemede, Yenimahalle Belediye Başkanlığı’nın27.01.2014 tarih ve 792 sayılı yazısı ile, davaya konutaşınmazın bulunduğu yerin 84129 nolu parselasyonplanı kapsamında park alanı olarakayrıldığının, davacınınmüracaatının olmaması nedeniyle tapu işlemiyapılamayacağının bildirildiğigörülmüştür. 2981 sayılı Kanunun 8.maddesinde, imar mevzuatına aykırı yapılarla gecekondulariçin tespit işlemlerinin yapılacağı, bu tespitkapsamına, temel inşaatı tamamlanmış veya sömelbetonları dökülmüş olmak kaydı ile Hazine,belediye, il özel idarelerine ait veya Vakıflar GenelMüdürlüğünün idare etmekte olduğu arsa veyaarazilerdeki inşaatına Kanunun 14. maddesinin (f) fıkrasındakitarihlerden önce başlanmış mesken, kısmen işyerive konut olarak kullanılan veya evvelce konut olarak kullanılıpsonra işyerine çevrilen gecekondular ile imar mevzuatına,ruhsat ve eklerine aykırı tüm yapıların dahilolduğu belirtilmiş; 10'uncu maddesinin (a) bendinde, " Bu Kanunhükümlerine göre hazine, belediye, il özel idaresine aitveya Vakıflar Genel Müdürlüğünün idareettiği arsa veya araziler üzerinde, gecekondu sahiplerinceyapılmış yapılar, 12 nci madde hükümlerinegöre tespit ettirildikten sonra, kayıt maliki kamu kuruluşuncabu yer hak sahibine tahsis edilir ve bu tahsisin yapıldığıtapu sicilinin beyanlar hanesinde gösterilerek ilgilisine "TapuTahsis Belgesi" verilir. Tapu tahsis belgesi, ıslah imar planıveya kadastro planları yapıldıktan sonra hak sahiplerineverilecek tapuya esas teşkil eder. Ancak islah imar planı veyakadastro planları ile belirlenen alanlarda tapu tahsis belgesi yerine haksahiplerine doğrudan tapuları verilebilir. " denilmiş; aynı maddenin (b) bendinde ise, hak sahibi olmadığı haldetapu verilen kişilerin tapularının resen iptal edileceğiöngörülmüş; anılan Yasanın 13'üncümaddesinde, tapu tahsis belgesi verilen gecekondular nedeniyle hak sahibiolanlara arsa ve hisse tahsis edilmesine ilişkin kurallara yerverilmiştir. Bu hükümlerle,2981 sayılı Yasa kapsamındayer alan taşınmazlarda bulunan gecekonduların nasıl tespitedileceği, tespit sonrasında ne tür işlemleryapılacağı açıklanmış; hak sahiplerincealınan tapu tahsis belgesinin sonradan tapuya dönüştürüleceğiöngörülmüş; Yasa hükmünde ifade edilen,"tapu vermek" şeklindeki bu yetki idari niteliktaşıyan uygulama işlemlerinin doğrudan bir sonucu olarakkullanılmıştır. Dosyanın incelenmesinden, davayakonu Yahyalar Mahallesi 88.Sokak 80/3 numaralı gecekondunun davacıyaait olduğu, davaya konu gecekondu ile aynı çatıaltında dava dışı Dönüş KoçÜlken’e ait 86 kapı numaralı gecekondunun dabulunduğu, davacı ve Dönüş Koç Ülkentarafından 26.05.1983 tarihinde imar affından yararlanmak amacıile Ziraat Bankası’nın Mithatpaşa şubesi 640-28numaralı hesabına ayrı ayrı 2000 TLyatırıldığı, ancak Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı’nın 23.01.2014 havale tarihli ve 792sayılı yazı cevabından anlaşılacağıüzere Yenimahalle Belediyesi Emlak ve İstimlak Müdürlüğü’neyapılan bir müracaatın olmadığı;davacının söz konusu banka makbuzu, vergi kayıtları ileAnkara 4.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 1998/330 Değişik İşnumaralı dosyasında aldırılan 16.05.1998 tarihliBilirkişi raporuna dayalı olarak hakkında 2981 sayılıYasa’da öngörülen koşullarıngerçekleştiği iddiası ile taşınmazınadına tescilinin yapılması gerektiği istemiyleaçılmıştır. Bu durumda, davacınıntaşınmaz üzerindeki temel iddiası, gayrimenkulmülkiyetinin iktisap yollarına ilişkin Medeni Kanunhükümlerine değil, 2981 sayılı Yasa'daöngörülen hak sahipliği esasınadayandığı ve hak sahipliğinin tespiti, gerialınmasının idari usul ve esaslar çerçevesindebelirlendiği göz önüne alındığında,2981 sayılı Yasadan kaynaklanan uyuşmazlığı konuedinen davanın, davacının 2981 sayılı Yasakapsamında hak sahipli için aranan koşullarıtaşıdığı iddiası ile taşınmazınadına tesciline karar verilmesi istemi ile açılan davaya idariyargıda bakılması gerektiği sonucunavarılmıştır. Açıklanan nedenlerle,Danıştay Başsavcısı'nca yapılan başvurununkabulü ile davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığıvekilinin görev itirazının, Ankara 26. Asliye Hukuk Mahkemesi'ncereddine ilişkin kararın kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın görüm veçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle DanıştayBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile,davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığı vekilininGÖREV İTİRAZININ, Ankara 26. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin28.01.2014 gün ve 2013/606 Esas sayılı REDDİNEİLİŞKİN KARARININ KALDIRILMASINA, 2.6.2014gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Ertuğrul ARSLANOĞLU Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Nurdane TOPUZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy