T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 582
KARAR NO : 2014 / 611
KARAR TR : 5.5.2014
ÖZET :Yüzüncü Yıl Üniversitesi adına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesi uyarınca Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP) kapsamında Selçuk Üniversitesinde doktora eğitimi almış ve bunun karşılığında, kefalet senedi ile mecburi hizmet yükümlüğüne girmiş olan davacı tarafından, bu senedin iptaline ilişkin davalı idareye yaptığı başvurunun reddi üzerine, bu işlemin iptali istemi ile açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : A.E.D.
Vekili : Av. S.Ç.
Davalı : Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğü / VAN
Vekili :Av. S.Ş.
OL A Y : Davacıvekili dava dilekçesinde özetle; Yüzüncü YılÜniversitesinde öğretim görevlisi olarak görev yapandavacının,Yüzüncü Yıl Üniversitesiadına Selçuk Üniversitesinde doktora eğitiminitamamladığını, Yüzüncü YılÜniversitesine taahhütname ve senedin iadesi ile mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasıtalebinde bulunduğunu, ancak bu talebin davalı idare tarafından reddedildiğinibelirterek, Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğü Personel DaireBaşkanlığı’nın 21.03.2013 tarih ve25130427/907-1974 sayılı, mecburi hizmet ve tazminatyükümlülüğünün kaldırılmasınayönelik talebinin reddi kararının iptal edilerek, mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasınakarar verilmesi istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
Davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekili süresiiçerisinde sunduğu cevap dilekçesinde özetle görevitirazında bulunulmuştur.
Van 2. İdare Mahkemesi: 21.11.2013gün ve E:2013/599 sayı ile özetle; davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin görevitirazının reddine karar vermiştir.
Davalı YüzüncüYıl Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıyolunda süresi içerisinde sunduğu dilekçesiüzerine dava dosya örneği Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı’na gönderilmiştir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı: ‘’ … Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasındakisözleşmeden diğer bir ifadeyle yüklenme ve kefaletsenedinde yer alan borçtan kaynaklanmaktadır. 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun öğretim elemanıyetiştirmeye ilişkin 35. maddesinde: Yükseköğretimkurumları; kendilerinin ve yeni kurulmuş ve kurulacak diğeryükseköğretim kurumlarının ihtiyacı içinyurt içinde ve dışında, kalkınma planı ilke vehedeflerine ve Yükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyacave esaslara göre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ek fıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.)Öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıylaüniversitelerin araştırma görevlisi kadroları,araştırma veya doktora çalışmalarıyaptırmak üzere başka bir üniversiteye,Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilir.Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlikpayesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendiüniversitelerine dönerler. (Ek fıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.)Yurt içi veya yurt dışında yetiştirilenöğretim elemanları, genel hükümlere görebağlı oldukları yükseköğretim kurumlarındamecburi hizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Buyükümlülüğü yerine getirmeyenlere,yükseköğretim kurumlarında görev verilmez. Özelkanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmaları buhüküm dışındadır.” hükmü yeralmaktadır. Olayda, davacı, Selçuk Üniversitesindegörevlendirilmeden önce Van 6. Noterliğinin 18/03/2008 tarihli2371 yevmiye nolu yüklenme senedi ve kefalet senedi ile, mecburi hizmetsüresi dolmadan hizmetinde bulunduğu Yüksek ÖğretimKurumu ve mecburi hizmetinin devredildiği kurum tarafındangörevden çekilmiş sayıldığında mecburihizmetine tekabül eden ödemelerin tamamının ve % 50fazlası ile ayrıca bu ödemelere ilişkin sarf tarihindenitibaren hesaplanacak yasal vs. vergi ve kanuni ödemelerle birlikte YüzüncüYıl Üniversitesi emrine nakden ve defaten ödemeyi kabul vetaahhüt etmiştir. Söz konu yüklenme ve kefalet senedi ile,Üniversiteye karşı mecburi hizmetyükümlülüğü ya da parasal karşılığıtaahhüt edilmek suretiyle Üniversite ile araştırmagörevlisi arasında, tarafların karşılıklıhak ve yükümlülüklerini içeren birsözleşme ilişkisi kurulduğu açıktır. Dolayısıyla,uyuşmazlık taraflar arasındaki sözleşmeden diğerbir ifadeyle yüklenme ve kefalet senedinde yer alan borçtankaynaklanmaktadır. Sözleşmede yer alan borçtankaynaklanan uyuşmazlığın özel hukukhükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yeri görevlibulunmaktadır. Yukarıda açıklanannedenlerle 2247 sayılı Kanun'un 10. ve 13. maddeleri gereğince,olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına, dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi Başkanlığına gönderilmesine’’karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 5.5.2014 günlütoplantısında: l-İLKİNCELEME: Başvuru yazısı ve dosya örneği üzerinde2247 sayılı Kanun’un 27.maddesi gereğince yapılanincelemeye göre,davalı Yüzüncü YılÜniversitesi Rektörlüğü vekilinin anılanKanun’un 10/2. maddesinde öngörülen yönteme uygunolarak yaptığı görev itirazının reddedilmesi ve dahi12/1. maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nca, 10.maddede öngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Selim ŞamilKAYNAK’ın, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava,Yüzüncü YılÜniversitesi adına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesiuyarınca Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı(ÖYP) kapsamında Selçuk Üniversitesinde doktoraeğitimini tamamlamış ve bununkarşılığında, kefalet senedi ile mecburi hizmetyükümlüğüne girmiş olan davacının, YüzüncüYıl Üniversitesine söz konusu taahhütname ve senedin iadesiile mecburi hizmet yükümlülüğününkaldırılması talebinde bulunmuş olmasınakarşın, bu talebin reddi üzerine, davalı idarenin 21.03.2013tarih ve 25130427/907-1974 sayılı talebin reddine ilişkin işlemininiptal edilerek, mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasınakarar verilmesi istemiyle açılmıştır. 2547sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun, “Öğretimelemanı yetiştirme” başlıklı 35. maddesinde“Yükseköğretim kurumları; kendilerinin ve yenikurulmuş ve kurulacak diğer yükseköğretimkurumlarının ihtiyacı için yurt içinde vedışında, kalkınma planı ilke ve hedeflerine veYükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyaca ve esaslaragöre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ekfıkralar: 17/8/1983-2880/18 md.)Öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıylaüniversitelerin araştırma görevlisi kadroları,araştırma veya doktora çalışmalarıyaptırmak üzere başka bir üniversiteye,Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilir.Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlikpayesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendiüniversitelerine dönerler. Yurtiçi veya yurt dışında yetiştirilen öğretimelemanları, genel hükümlere göre bağlıoldukları yükseköğretim kurumlarında mecburihizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Buyükümlülüğü yerine getirmeyenlere,yükseköğretim kurumlarında görev verilmez. Özelkanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmaları buhüküm dışındadır.” hükmüne yerverilmiştir. Dosyanınincelenmesinden,Yüzüncü Yıl Üniversitesi’nde öğretimgörevlisi olarak görev yapmakta iken, 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun 35.maddesi uyarınca davalıidare adına Selçuk Üniversitesi’nde doktora eğitimiyapmak üzere görevlendirilen davacının, doktoraöğrencisi olarak Selçuk Üniversitesi'negönderilmesinden önce, davacı ile müşterekborçlu ve müteselsil kefilleri tarafından düzenlenentaahhütname ve yüklenme senedi kapsamında yer alan mecburihizmet yükümlüğünün kaldırılmasıistemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun reddiüzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır. Bu duruma göre, taahhüt vekefalet senedinin davacı ve kefilleri tarafından tek taraflıolarak imzalanarak idareye karşı taahhütte bulunulmasıkarşısında, davacı tarafından senedin iptali istemiyleaçılan davanın görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle,Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nınbaşvurusunun kabulü ile davalı Yüzüncü YılÜniversitesi Rektörlüğü vekilinin görev itirazınınreddine ilişkin Van 2.İdare Mahkemesi’nin kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİ YARGININgörevli olduğuna, bu nedenle Yargıtay CumhuriyetBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile,davalı Yüzüncü Yıl ÜniversitesiRektörlüğü vekilinin GÖREV İTİRAZININREDDİNE İLİŞKİN Van 2. İdare Mahkemesinin21.11.2013 gün ve E:2013/599 sayılı KARARININ KALDIRILMASINA,5.5.2014 gününde Üye Sıddık YILDIZ’ınKARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAK kararverildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT KARŞI OY Dava,Davalı Üniversitede araştırma görevlisi olarakçalışmakta iken, 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun 35.maddesi kapsamında davalıidare adına başka bir üniversitede lisansüstüeğitim yapmak üzere görevlendirilen davacının,görevlendirme işleminden önce imzaladığıtaahhüt ve kefalet senedi uyarınca, mecburi hizmetyükümlülüğü ile kefalet senedinin iptaliistemiyle açılmıştır. 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-amaddesinde, idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep konu vemaksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davaları idari dava türleri arasındasayılmıştır. 2547sayılı Yasa uyarınca başka bir üniversitedeöğretim üyesi yetiştirme programı kapsamındaeğitim yapmak üzere görevlendirilmesindeki amaç gözönünde bulundurulduğunda, davacının bu taahhüt vekefalet senedini idare ile eşit düzeyde olarak, isteği veözgür iradesi ile imzaladığından söz etmeyeolanak bulunmadığından, ortada özel hukuk alanınıilgilendiren bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. İdarece kamugücüne dayanılarak ve tek taraflı irade ile kurulantaahhüt ve kefalet senedine ilişkin uyuşmazlığın2577 sayılı Yasanın 2/1-a maddesinde sayılan iptaldavaları kapsamında görüm veçözümünde idari yargı görevlibulunmaktadır. Açıklanannedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’ncayapılan başvurunun reddi gerektiğigörüşüyle, aksi yöndeki kararakarşıyım. Üye Sıddık YILDIZ
Full & Egal Universal Law Academy