T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 552
KARAR NO : 2014 / 585
KARAR TR : 5.5.2014
ÖZET: Davacının mülkiyetinde bulunan taşınmazlar üzerine, davalı idarece konulan haciz işlemlerinin iptali istemiyle açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : M.B.
Vekili : Av. H.D.
Davalı : Mersin Vergi Dairesi Başkanlığı
Uray VergiDairesi Müdürlüğü / MERSİN
Vekili :Av. S.Ö. (Adli Yargı)
O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde özetle;
Davacının,Mersin İli, Erdemli İlçesi, Kumkuyu Merkez Mah. 169 ada 11, 23,39 parsel sayılı taşınmazları, Al-GökTaahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş’den 27.01.2009 tarih ve00738 nolu taşınmaz satış vaadi sözleşmesi ilesatın aldığını,satış vaadisözleşmesini 28.01.2009 tarihinde tapuya şerh edip, bu aradamaliki tapu devrini vermesi için ihtar ettiğini, Al-GökTaahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin tapuda ferağıvermemesi üzerine davacının, Erdemli 2.Asliye HukukMahkemesi’ne bu hususta dava açtığını,mahkemenin10.06.2009 tarih, E:2009/85,K:2009/243 sayılı kararı ile cebritescile karar verdiğini, kararın tescil aşamasında,yargılamasüresi ve kararın kesinleşme süreci boyunca, dosyaborçlusu eski malikin bilcümle borçlarından tapukaydına hacizler konulduğunu, davalı haciz alacaklısıMersin Uray Vergi Dairesi Müdürlüğü’nün6107 takip sayılı, 25.02.2009 tarih ve 3353 yevmiye nolu ve aynıkurumun 6112 takip sayılı ve 25.02.2009 tarih ve 3362 yevmiye noluhacizlerinin bulunduğunu öğrendiğini, bunun üzerine davacının,taşınmazların akit tablosuna ‘’dava hakkı saklıtutulmak kaydıyla’’ şerhi koyarak, taşınmazlarıhacizli olarak adına tescil ettirmek zorunda kaldığını,taşınmazlara konulan hacizlerin, davacının satışvaadini tapuya şerh ettirmesinden sonra olduğunu belirterek,davalı haciz alacaklısı Mersin Uray Vergi DairesiMüdürlüğü’nün 6107 takip sayılı,25.02.2009 tarih ve 3353 yevmiye nolu ve aynı kurumun 6112 takipsayılı ve 25.02.2009 tarih ve 3362 yevmiye nolu hacizlerininkaldırılmasına karar verilmesi istemiyle idari yargıyerinde dava açmıştır.
Mersin1. İdare Mahkemesi: 31.03.2011 gün ve E:2011/304, K:2011/321sayılı kararı ile özetle; ‘’…davacının mülkiyetinde bulunan Mersin İli, Erdemliİlçesi, Kumkuyu Merkez Mah. 169 ada 11, 23, 39 parselsayılı taşınmazlar üzerine davalı idarece konulan25.02.2009 günlü ve günlü, 6107 ve 6612 takip nolu hacizişlemlerinin iptali istemiyle iş bu davanınaçıldığı görülmekte olup, mahkememizin09.03.2011 günlü ara kararıyla davalı idareden gelen cevabiyazıda uyuşmazlığa konu haciz işlemlerinin 2007, 2008ve 2009 yıllarına ait muhtelif vergi borçlarından kaynaklandığıve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsili UsulüHakkında Kanun uyarınca tesis edildiği belirtilmiş olup,böylelikle bakılan davanın konusunun, vergi borcundandolayı 6183 sayılı Yasanın uygulanmasına ilişkinolduğu ve yukarıda anılan mevzuat hükümleriuyarınca da, davanın görüm veçözümünün özel görevli yargı merciiolan Vergi Mahkemelerinin görevinde bulunduğu sonucunavarılmıştır.’’ demek suretiyle davanıngörev yönünden reddine karar vermiş ve kararkesinleşmiştir.
Mersin1. Vergi Mahkemesi: 29.09.2011 gün ve E:2011/773,K:2011/3416sayılı kararı ile özetle; ‘’ … taşınmazmülkiyetinin intikal şekli ve zamanı ile önceki malikinborcu nedeniyle tapu kaydına konulmuş olan haciz şerhinin,taşınmazın yeni maliki olan davacıya etkisinindeğerlendirilmesi, taşınmaz mülkiyeti ile ilgiliuyuşmazlıkları çözümlemekle görevli adliyargı mahkemelerinin görev alanına girmektedir.’’demek suretiyle davanın görev yönünden reddine kararvermiş ve karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili aynı istemle bukez adli yargı yerinde dava açmıştır.
Mersin1. İcra Hukuk Mahkemesi: 21.02.2012 gün ve E:2011/1050, K:2012/96karar sayılı kararı ile özetle; “...davacınındava konusu taşınmazları Erdemli 2. Noterliğinin 27.01.2009tarih ve 738 yevmiye numaralı düzenleme şeklindetaşınmaz mal satış vaadi sözleşmesi ilesatın aldığı ve satış vaadisözleşmesinin tapuya 28.01.2009 tarihinde tescil edildiği,taşınmazın Erdemli 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2009/85 Esas -243 karar sayılı karan ile 10.06.2009 tarihinde davacıadına tesciline karar verildiği,davalı idarenin hacziningayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin tapuya tescilindensonra fakat mahkemenin tescil kararından önce olduğu,gayrimenkul satış vaadi sözleşmesinin mahkeme kararıile davacı adına tescili ile satış vaadi sözleşmesininyapıldığı tarihten itibaren mülkiyetin davacıyageçtiği, mahkeme kararından sonra yapılan tescilininşai değil, ihzari olduğu, davalı idarenin hacizkoyduğu tarih itibariyle taşınmazın mülkiyetinindavacıya geçmiş olduğu anlaşıldığındandavanın kabulüne ve taşınmaz üzerine konulan haczinkaldırılmasına karar vermek gerekmiştir.” demeksuretiyle davanın kabulüne karar vermiştir.
İşbu karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerine, Yargıtay12. Hukuk Dairesi 27.11.2012 gün ve E:2012/15440, K:2012/35296sayılı ilamı ile özetle; “...3. kişininbaşvurusu Mersin Uray Vergi Dairesi'nce gayrimenkul üzerine konulanhacizlerin kaldırılmasına yönelik şikayetniteliğindedir. Bir başka anlatımla 3. kişiningayrimenkulü üzerine icra dairelerince konulmuş bir haciz mevcutdeğildir. Bu durumda hacizle ilgili şikayetleri inceleme görevivergi mahkemelerine ait olup, şikayetin yargı yolu nedeniyle reddinekarar verilmesi gerekirken, bu hususun gözardı edilerek, işinesasının incelenmesi ve yazılı şekilde hükümkurulması isabetsizdir.” demek suretiyle hükmünbozulmasına karar vermiş, işbu karara karşı yapılankarar düzeltme talebi üzerine Yargıtay 12. Hukuk Dairesi26.04.2013 gün ve E:2013/8327, K:2013/15882 sayılı ilamıile karar düzeltme isteminin reddine karar vermiş ve kararkesinleşmiştir.
Mersin1. İcra Hukuk Mahkemesi: Yargıtay bozma ilamına uyarakyapılan yargılama neticesinde, 11.07.2013 gün ve E:2013/303,K:2013/371 sayılı kararı ile özetle; “...ErdemliKumkuyu Merkez köyü 169 ada, 11, 39 ve 23 nolu gayrimenkulüzerine Mersin Uray Vergi Dairesi'nce konulan hacizlerin kaldırılmasınayönelik şikayet, icra dairelerince konulmuş bir hacizdenkaynaklı olmadığından, bu hacizle ilgili şikayetleriinceleme görevi vergi mahkemelerine ait olduğundan, şikayetinyargı yolu nedeniyle reddine ve mahkememizin görevsizliğinekarar vermek gerekmiştir.” demek suretiyle davanın görevyönünden reddine karar vermiştir.
İşbu karara karşı yapılan temyiz başvurusu üzerineYargıtay 12. Hukuk Dairesi 26.11.2013 gün ve E:2013/29405,K:2013/37584 sayılı ilamı ile hükmün onanmasınakarar vermiş ve karar kesinleşmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE :
UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 5.5.2014 günlü toplantısında:
l-İLKİNCELEME: Dosya üzerinden 2247 sayılı Yasa’nın27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; idari ve adliyargı yerleri arasında 2247 sayılı Yasa’nın14.maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu,adli yargı dosyasının,davacı vekilinin talebi üzerine, idari yargı dosyası datemin edilmek suretiyle, Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi.
II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Selim ŞamilKAYNAK’ın, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava,davacının mülkiyetinde bulunan Mersin ili, Erdemliilçesi, Kumkuyu Merkez mahallesi, 169 ada, 11, 23 ve 39 parselsayılı taşınmazlar üzerine davalı idarece konulan25.02.2009 günlü, 6107 ve 6612 takip nolu haciz işlemlerininiptali istemiyle açılmıştır.
Dosyakapsamında yapılan incelemede; Davacının, Mersin İli,Erdemli İlçesi, Kumkuyu Merkez Mah. 169 ada 11, 23, 39 parselsayılı taşınmazları, Al-Gök Taahhüt TurizmSanayi ve Ticaret A.Ş’den 27.01.2009 tarih ve 00738 nolutaşınmaz satış vaadi sözleşmesi ile satınaldığı ve söz konusu sözleşmeyi 28.01.2009tarihinde tapuya şerh ettirdiği,davacınıntaşınmazları satın aldığı Al-GökTaahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin tapuda ferağıvermemesi üzerine davacının, Erdemli 2.Asliye HukukMahkemesi’ne bu hususta dava açtığı,mahkemenin10.06.2009 tarih, E:2009/85,K:2009/243 sayılı kararı iledavanın kabulüne karar verilerek taşınmazlarındavacı adına cebri tescile karar verdiği, bu aşamadan sonradavacının, taşınmazları edindiği Al-GökTaahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş.nin vergiborçlarından dolayı, taşınmazlar üzerinde davalıhaciz alacaklısı Mersin Uray Vergi DairesiMüdürlüğü’nün 6107 takip sayılı,25.02.2009 tarih ve 3353 yevmiye nolu ve 6112 takip sayılı ve25.02.2009 tarih ve 3362 yevmiye nolu hacizlerinin bulunduğunuöğrendiği ve taşınmazları haciz şerhli birşekilde adına tescil ettirdiği, davacı tarafından buhaciz şerhlerinin kaldırılması istemiylegörülmekte olan davanın açıldığıanlaşılmıştır.
Davayakonu olayda, dava dışı Al-Gök Taahhüt Turizm Sanayi veTicaret A.Ş.nin davalı kuruma olan vergi borcu nedeniyle taşınmazlarahaciz konulmuş olmakla, konuyla ilgili yasal düzenlemeyebakıldığında;
6183sayılı Amme Alacaklarının Tahsili Usulü HakkındaKanun’un 1.maddesinde; ‘’Devlete, vilayet hususi idarelerine ve belediyelere ait vergi, resim,harç, ceza tahkik ve takiplerine ait muhakeme masrafı, vergicezası, para cezası gibi asli, gecikme zammı, faiz gibi fer'iamme alacakları ve aynı idarelerin akitten, haksız fiil vehaksız iktisaptan doğanlar dışında kalan ve ammehizmetleri tatbikatından mütevellit olan diğer alacaklarıile; bunların takip masrafları hakkında bu kanunhükümleri tatbik olunur.’’ hükmü yer almaktaolup, ‘’ Haciz ‘’başlıklı 62.maddesinde; ‘’ Borçlunun, malbildiriminde gösterilen veya tahsil dairesince tespit edilen borçluveya üçüncü şahıslar elindeki menkulmalları ile gayrimenkullerinden, alacak ve haklarından ammealacağına yetecek miktarı tahsil dairesincehaczolunur.’’ hükmü, ‘’ Gayrimenkul Malların, GemilerinHaczi ‘’ başlıklı 88.maddesinde; ‘’ Her türlü gayrimenkul malların,gemilerin haczi sicillerine işlenmek üzere haciz keyfiyetinin tapuyaveya gemi sicillerinin tutulduğu daireye tebliğ edilmesi suretiyleyapılır. Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri,alacaklı tahsil dairelerince ya da alacaklı amme idaresivasıtasıyla, posta yerine elektronik ortamda tebliğ edilebilirve bu tebligatlara elektronik ortamda cevap verilebilir. Elektronik ortamdayapılacak tebliğe ve cevapların elektronik ortamdaverilebilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemeye MaliyeBakanlığı yetkilidir. Gayrimenkul haczi, bunlarınhasılat ve menfaatlerine de şamildir. Ancak borçlununbaşkaca bir geliri yoksa kendisinin ve ailesinin geçimleriiçin kafi miktarda mahsulden veya satıldıkça bedelindenmünasip miktarı borçluya bırakılır. Alacaklı tahsil dairesi, haczedilengayrimenkul ve gemilerin idaresi ve işletilmesi, menfaat vehasılatın toplanması için gereken tedbirleri alır.’’hükmü yer almaktadır. Uyuşmazlığa konu olay,davacının taşınmazları edinmesinden sonra ve tescilaşamasında taşımazlara davalı kurum tarafındanhaciz konulduğunu öğrenmesi üzerine bu hacizlerin kaldırılmasıistemine ilişkin olup, 4721 sayılı Türk MedeniKanunu’nun ‘’Şerhler‘’başlığı altında yer alan 1010.maddesinde tapukütüğüne şerh verilebilen tasarruf yetkisinikısıtlayan haller sayılmış olmakla, ilgili maddede;‘’ Aşağıdaki sebeplere dayanan tasarruf yetkisikısıtlamaları, tapu kütüğüne şerhverilebilir: 1. Çekişmeli haklarınkorunmasına ilişkin mahkeme kararları, 2. Haciz, iflas kararı veyakonkordato ile verilen süre, 3. Aile yurdu kurulması,artmirasçı atanması gibi şerh verilmesi kanunenöngörülen işlemler. Tasarruf yetkisikısıtlamaları, şerh verilmekle taşınmazüzerinde sonradan kazanılan hakların sahiplerine karşıileri sürülebilir. ‘’ hükümleri yer almakta,böylelikle davacının taşınmazlar üzerindekitasarruf yetkisinin bu maddede belirtildiği üzeretaşınmazların tapu kaydına konulan haciz şerhi ilekısıtlandığı anlaşılmışbulunmaktadır. 2576 sayılı Bölgeİdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemeleri’ninKuruluş ve Görevleri Hakkındaki Kanun’un 6.maddesinde; ‘’ Vergi Mahkemeleri; a) GenelBütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait,vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler vebunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davaları, b) (a) bendindeki konularda 6183sayılı Amme Alacaklarının Tahsili UsulüHakkındaki Kanunun uygulanmasına ilişkin davaları, c) Diğer kanunla verilen işleriçözümler ‘’ hükmü yer almaktadır. Olayda ise, dava konusu edilen husus 6183sayılı Kanuna göre tesis edilen haciz işlemininunsurlarındaki bir hukuka aykırılık iddiasıolmayıp, davacının, edindiği taşınmaz malınıntapu kaydında yer alan sınırlamanınkaldırılması isteği, dolayısıyla mülkiyethakkının muhafazasına yönelik olup, hacze konu borcunborçlusu dava dışı Al-GökTaahhüt Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş., alacaklısı ise VergiDairesi olduğundan, burada davacı üçüncükişi konumunda olmakta ve davayı da malik sıfatınadayanarak açmış bulunmaktadır. Belirtilenyasal düzenlemeler ve kabuller ışığında; olaydataşınmaz mülkiyetinin intikalinden sonraki aşamada tespitedilen, önceki malikin borcu nedeniyle tapu kaydına konulmuşolan haciz şerhinin, taşınmazın yeni maliki olandavacıya karşı etkisinin ve bu haczinkaldırılması hususunun değerlendirilmesi, taşınmazmülkiyeti ile ilgili uyuşmazlıkları çözmeklegörevli adli yargı mahkemelerinin görev alanınagirmektedir. Açıklanan nedenlerle,davanın görüm ve çözümünde adli yargıyeri görevli olmakla, Mersin 1.İcra Hukuk Mahkemesince verilengörevsizlik kararının kaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Mersin 1. İcra Hukuk Mahkemesinin 11.07.2013 gün veE:2013/303, K:2013/371 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 5.5.2014 gününde Üye Eyüp SabriBAYDAR’ın KARŞIOYU ve OYÇOKLUĞU İLE KESİNOLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT KARŞI OY Somut uyuşmazlıkta; Davacının 27.01.2009 tarihli gayrimenkulsatış vaadi sözleşmesi ile satınaldığı, 28.01.2009 tarihinde satış vaadisözleşmesini tapu siciline şerh verdirerek şahsihakkını kuvvetlendirdiği taşınmazın, tapudakayıt maliki tarafından ferağının verilmemesiüzerine açılan Ferağa İcbar davasınınyargılaması sırasında, tapu kayıt malikinin borcunedeniyle Mersin Uray Vergi Dairesi Müdürlüğünün25.02.2009 günlü yazısı ile konulan haczin kaldırılmasıistenmektedir. Uyuşmazlık, davada İdari Yargı (Vergi Mahkemesi) nın mı, yoksa Adli Yargı (İcra Mahkemesi)nın mı görevli olduğu noktasında toplanmaktadır. İcra Mahkemeleri, İ.İ.K. 4 maddesigereğince İcra Müdürlüğü işlemlerinekarşı yapılan itiraz ve şikayetleri inceleme ilegörevlidir. Davacının talebi Vergi DairesiMüdürlüğünce vergi alacağının tahsiliamacıyla 6183 sayılı Yasa hükümlerine görekonulan haczin kaldırılmasına yönelik şikayetniteliğindedir. Davacının taşınmazınaİcra Dairelerince konulmuş bir haciz mevcut değildir. Vergi Dairesi Müdürlüğüncekonulan haciz, İdari İşlem niteliğinde olup bu haczeilişkin şikayetin incelenmesi 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanununa göre Vergi Mahkemelerine aittir. Davacı başvurusunun incelenmesi İdariYargıya ait bulunduğundan, uyuşmazlıkta İdariYargının görevli kabul edilmesi gerekirken yazılışekilde Adli Yargının görevli kabul edilmesine ilişkinsayın çoğunluk görüşünekarşıyım. KarşıOy EyüpSabri BAYDAR
Full & Egal Universal Law Academy