T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 560
KARAR NO : 2014 / 592
KARAR TR : 05.05.2014
ÖZET : Ankara Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler Dairesi Başkanlığı Gençlik ve Çocuk Şube Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren Gençler Bilgi Erişim Merkezi ile Gençlik Merkezi’nde usta öğretici olarak ve ek olarak da müdür yardımcısı olarak çalışmakta iken iş akdinin askerlik nedeniyle feshedilen davacının, çalışma süreci boyunca işçilik haklarının tam olarak ödenmediği iddiası ile eksik ödenen alacaklarının faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açtığı davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R
Davacı : H.Ş. Vekilleri : Av.T.T. Davalı : Ankara BüyükşehirBelediye Başkanlığı Vekili :Av. İ.E.K. & Av. Ö.E. OL A Y :Davacıvekili dava dilekçesinde; davacının 17.08.2007 tarihindenitibaren Ankara Büyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler DaireBaşkanlığı Gençlik ve Çocuk ŞubeMüdürlüğü bünyesinde faaliyet gösterenGençler Bilgi Erişim Merkezi ile Gençlik Merkezinde“taahhütname” imzalamak suretiyle rehber ve ustaöğretici olarak çalıştığını, ek olarakmüdür yardımcısı olarak dagörevlendirildiğini, çalışma süresiiçerisinde işçilik alacaklarının davacıya tamolarak ödenmediğini beyanla; 200,00 TL fazla mesai, 300,00 TL haftatatili, 200,00 TL kıdem tazminatını, 12.000,00 TL eksiködenen ücret, 300,00 TL ücretli izin alacağı ile4.000,00 TL ilave tediye ücretinin yasal faizleriyle birliktedavalıdan tahsili istemiyle adli yargıda davaaçmıştır. ANKARA5. İŞ MAHKEMESİ: 17.04.2013 gün ve E:2012/1167 K:2013/326sayılı kararında özetle; Ankara 9. İdare Mahkemesi vebu Mahkemenin kararını onayan Danıştay 12. Dairesininkararları hep birlikte gözetildiğinde; davacının 657Sayılı Yasaya tabi olarak statü hukukuna göreçalıştığı gerekçesiyle HMK 114/1-bmaddesi gereğince yargı yolunun caiz olmaması nedeniyledavanın HMK 115/2 maddesi gereğince usulden reddine kararvermiştir. Davacı vekilinintemyiz başvurusu üzerine; Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, 01.07.2013gün E:2013/14758 K:2013/16102 karar sayılı ilamı ilehükmün onanmasına karar vermiş, onama kararınakarşı yapılan karar düzeltme isteminin de Yargıtay 22.Hukuk Dairesi 24.09.2013 gün ve E:2013/25743, K:2013/19691sayılı ilamı ile reddedilmesinin ardından görevsizlikkararı kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kez;müvekkilinin Ankara Büyükşehir Belediyesi'nde istihdamedilmesinin "statü hukukuna tabi olduğu" yolunda Ankara 5.İş Mahkemesi'nin hukuki nitelemesinin Mahkemelerince de uygungörülmesi halinde, müvekkilinin davalı belediyede nesurette ve hangi statüde istihdam edildiği takdir ve tespitine ve bubelirlemeye göre talep etmekte haklı olduğu ve ödenmeyenalacaklarının neler ve ne miktarda olduğunun tam olarak tespitiile fazlasını isteme hakları saklı tutularak; toplam72.400,000 TL alacağın, kanuni faizi ile birlikte davalıdanalınarak davacıya verilmesi; ödettirilecekalacaklarına, ihtarname ile davalı belediyeye başvuru tarihleriolan 06.12.2012 tarihinden itibaren faiz yürütülmesi istemiyle idariyargı yerinde dava açmıştır. ANKARA 14. İDAREMAHKEMESİ :26.11.2013 gün ve E:2013/1509 K:2013/1667 sayılıkararında “…davacının; 657 sayılı Devlet MemurlarıKanununda tanımlanan şekliyle, memur, sözleşmeli personel,geçici personel ve işçi kapsamındabulunmadığı; idareye verdiği bir taahhütnameyeistinaden, idareyle arasında bir hizmet ilişkisi kurulduğu;taahhütnamede, ek ders ücretinin hesaplanmasında 657sayılı 176. maddesinden esinlenmiş olunmasının,davacının kamu personeli statüsünde değerlendirilmesiiçin yeterli olamayacağı gibi, taahhütnameyi de idarisözleşme haline getirmeyeceği; dolayısıyla,taahhütnameyle kurulan ilişkinin, daha ziyade Türk BorçlarKanununda tanımını bulan hizmet sözleşmesiniteliğinde olduğunun kabulünde zorunluluk bulunduğu; bunagöre; davacının statüsü dikkatealındığında ve iş mevzuatından kaynaklanantalepleri gözetildiğinde; uyuşmazlığın, özelhukuk hükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmış olduğu; nitekim;Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümünün 30.09.2013tarih ve E:2013/851, K.2013/ 1277 sayılı kararının da buyönde bulunduğu…” şeklindeki gerekçeile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun15/1-a maddesi uyarınca davanın görev yönünden reddinekarar verilmiş, verilen karar temyiz edilmeksizinkesinleşmiştir. İNCELEME VEGEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan Akarsu ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 05.05.2014 günlütoplantısında: l-İLKİNCELEME:Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; adli ve idariyargı yerleri arasında anılan Yasa’nın 14. maddesindeöngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, dava dosyalarının15.maddede belirtilen yönteme uygun olarak davacının istemiüzerine son görevsizlik kararını veren mahkemeceUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği ve usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından adli ve idari yargı yerleriarasında doğan görev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Filiz BUDAK’ın,davanın çözümünde adli yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada adli yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava,17.08.2007 tarihinden itibaren 01011200627440 sigorta sicil numarası ile heryılın 15 Aralık tarihinden, izleyen yılın 14Aralık gününde sona eren “ taahhütname “başlıklı evraklara imzası alınmak suretiyle, AnkaraBüyükşehir Belediyesi Sosyal Hizmetler DairesiBaşkanlığı Gençlik ve Çocuk ŞubeMüdürlüğü bünyesinde faaliyet gösterenGençler Bilgi Erişim Merkezi ile Gençlik Merkezi’ndeusta öğretici olarak ve ek olarak da müdüryardımcısı olarak çalışmakta iken iş akdininaskerlik nedeniyle feshedilen davacının, çalışmasüreci boyunca işçilik haklarının tam olaraködenmediği iddiası ile eksik ödenen alacaklarınınfaiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılmıştır. 506 SayılıSosyal Sigortalar Kanunu’nun 2. Maddesinde “Bir hizmet akdinedayanarak bir veya birkaç işveren tarafındançalıştırılanlar bu kanuna göre sigortalısayılırlar…” denilmiş, aynı Yasanın“Uyuşmazlıkların Çözüm Yeri” Başlıklı134. maddesinde, “Bu kanunun uygulanmasından doğanuyuşmazlıklar, yetkili iş mahkemelerinde veya bu davalarabakmakla görevli mahkemelerde görülür”hükmüne yer verilmiş; 506 sayılı yasahükümleri 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık SigortasıKanununun 106. maddesi ile yürürlüktenkaldırılmıştır. 5510 sayılı Kanunun 3.maddesinde; kısa ve/veya uzun vadeli sigorta kollarıbakımından adına prim ödenmesi gereken veya kendiadına prim ödemesi gereken kişi sigortalı olaraktanımlanmış; 79.madde ile başlayan DördüncüKısmında, primlere ilişkin hükümlere yerverilmiş; 101. maddesinde “Bu kanunda aksine hükümbulunmayan hallerde, bu kanun hükümlerinin uygulanmasıyla ilgiliortaya çıkan uyuşmazlıklar İş Mahkemelerindegörülür” denilmiştir. Öte yandan, 4857sayılı İş Kanununun 1.maddesinde, Kanununamacının, işverenler ile bir iş sözleşmesinedayanarak çalıştırılan işçilerinçalışma şartları ve çalışmaortamına ilişkin hak ve sorumluluklarını düzenlemekolduğu belirtilmiş; aynı zamanda, bakılan davanın dakonusunu oluşturan “İş Sözleşmesi,Türleri ve Feshi” hususuna Kanunun 8.maddesi ve devamında; kıdemtazminatı, ücretli izin, bildirim süresinden kaynaklananyükümlülük ve haklara ilişkin hususlara ise, Kanunundeğişik maddelerinde yer verilmiştir. Diğer taraftan; 5521sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 1. maddesinde,“İş Kanununa göre işçi sayılan kimselerle(o kanunun değiştirilen ikinci maddesinin Ç, D ve Efıkralarında istisna edilen işlerde çalışanlarhariç) işveren veya işveren vekilleri arasında işakdinden veya iş Kanununa dayanan her türlü hakiddialarından doğan hukuk uyuşmazlıklarınınçözülmesi ile görevli olarak lüzum görülenyerlerde iş mahkemeleri kurulur. Bu mahkemeler: A) (Mülga:18/10/2012-6356/81 md.) B) İşçiSigortaları Kurumu ile sigortalılar veya yerine kaim olan haksahipleri arasındaki uyuşmazlıklardan doğan itiraz ve davalarada bakarlar. İş mahkemesikurulmamış olan yerlerdeki bu davalara o yerde görevlendirilecekmahkeme tarafından, temsilci üyeler alınmaksızın, bukanundaki esas ve usullere göre bakılır. Fiili ve hukukiimkansızlıklar dolayısıyla iş mahkemesinin topluolarak görevini yapamadığı hallerde de yukarıdakifıkra hükmü uygulanır. (Ek fıkra:2/7/2012-6352/39 md.) Birden fazla iş mahkemesi bulunan yerlerde, sosyalgüvenlik hukukundan kaynaklanan davaların görüleceğiiş mahkemeleri, Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulutarafından belirlenebilir.” denilmiştir. Dosyanınincelenmesinden; davacının, davalı idareye verdiği ve tektaraflı olarak imzaladığı bir taahhütnameye istinaden,Ankara Büyükşehir Belediyesi Kültür ve SosyalHizmetler Dairesi Başkanlığı bünyesinde düzenlenenEl Becerileri ve Meslek Edindirme Kurslarında rehber ve usta eğiticisıfatıyla çalıştığıanlaşılmıştır. Somut durum dikkatealındığında, davacının; 657sayılı Devlet Memurları Kanununda tanımlanan şekliyle,memur, sözleşmeli personel, geçici personel veişçi kapsamında bulunmadığı; idareyeverdiği bir taahhütnameye istinaden, idareyle arasında birhizmet ilişkisi kurulduğu; taahhütnamede, ek ders ücretininhesaplanmasında 657 sayılı Kanununun 176. maddesindenesinlenmiş olunmasının, davacının kamu personelistatüsünde değerlendirilmesi için yeterliolamayacağı gibi, taahhütnameyi de idari sözleşmehaline getirmeyeceği; dolayısıyla, taahhütnameyle kurulanilişkinin, daha ziyade Türk Borçlar Kanunundatanımını bulan hizmet sözleşmesi niteliğinde olduğununkabulünde zorunluluk bulunmaktadır. Buna göre;davacının statüsü dikkate alındığındave iş mevzuatından kaynaklanan talepleri gözetildiğinde;uyuşmazlığın, özel hukuk hükümlerinegöre görüm ve çözümünde adli yargıyerinin görevli olduğu sonucuna varılmıştır Açıklanannedenlerle, Ankara 5. İş Mahkemesi’nin 17.04.2013 gün veE:2012/1167 K:2013/326 sayılı görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİYARGININ görevli olduğuna, bu nedenle Ankara 5. İşMahkemesi’nin 17.04.2013 gün ve E:2012/1167 K:2013/326sayılı GÖREVSİZLİK KARARININ KALDIRILMASINA,05.05.2014 OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK kararverildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy