T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 202
KARAR NO : 2014 / 508
KARAR TR : 05.05.2014
ÖZET : Davacı adına tescilli olan tripleks evin zemin katındaki taşıyıcı kolonun yarılarak dökülmeye başladığı, kirişlerin yerlerinden oynadığı nedeniyle meydana gelen hasar sonucu uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davanın, İDARİ YARGI yerinde çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :G.E. Vekili :Av. A.Ş. Davalılar : 1- S.S. Yeni Irmakkent Siteİşletme Kooperatifi 2- Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı Vekili : Av. A.B. O L A Y : Davacı vekilitarafından, S.S. Yeni Irmakkent Site İşletme Kooperatifi üyesi iken davacı adına tescil olan Ankara İli, Yenimahalleİlçesi, Çayyolu Köyü, Köyardı Mevkii,40458 ada, 9 parsel, 384 metrekare kargir tripleks evinin zemin katındakitaşıyıcı kolunun yarılarak dökülmeyebaşladığı, kirişlerin yerlerinden oynayarak duvarlardaderin çatlaklar meydana getirdiği, bu durumun evinyıkılmasına neden olabileceğinden bahisle, meydana gelenhasar sonucu uğradığı öne sürülenzararın tahsili ve taşınmaz üzerine ihtiyati tedbirkonulması talebiyle adli yargı yerinde dava açılmıştır. Davalı Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı vekilince birinci savunma dilekçesinde,davanın 2577 sayılı Kanun’un 2/1-b maddesinde yer alanidari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel haklarıdoğrudan zarar görenler tarafından açılan tamyargı davaları kapsamında dava konusuuyuşmazlığın idari yargı yerindeçözümlenmesi gerektiği öne sürülerek,görev itirazında bulunulmuştur. ANKARA 9. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ : 18.9.2013gün ve E: 2013/158 sayı ile, görev itirazının reddinekarar vermiştir. Davalı Yenimahalle BelediyeBaşkanlığı vekilince süresi içinde verilendilekçe ile olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemiyle başvuruda bulunulmasıüzerine dilekçe dava dosyası örneği ile birlikteDanıştay Başsavcılığınagönderilmiştir. DANIŞTAYBAŞSAVCISI : Hukuka uygunluklarınındenetimi ve zarar doğurucu sonuçlarının giderilmesi İdariYargı'nın görev alanında bulunan idari işlem veeylemlerin hukuk düzeninde yaratmış oldukları etki vesonuçların ve bu olumsuz sonuçlarla ilgili tazminattaleplerinin adli yargı yerlerinde açılacak tazminatdavalarına konu edilmelerine hukuken olanak bulunmadığıdolayısıyla, davanın taşınmazda meydana gelen hasarsonucu uğradığı zararın tazminat olarak hükümaltına alınması istemine ilişkin kısmının,2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'ncimaddesinin l'inci fıkrasının (b) bendi gereğince idariyargı yerinde görülmesi gerektiği, bu nedenle,davanın, taşınmazda meydana gelen hasar sonucuuğranıldığı ileri sürülen zararıntazminat olarak hüküm altına alınması istemineilişkin kısmı yönünden 2247 sayılıYasa'nın 10'uncu maddesi uyarınca olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine, durumunanılan Mahkemeye bildirilmesine karar vermiştir. Başkanlıkça,2247 sayılı Yasanın 13. maddesine göre YargıtayCumhuriyet Başsavcısı’nın da yazılıdüşüncesi istenilmiştir. YARGITAYCUMHURİYET BAŞSAVCISI :Davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığına atfedilensorumluluğun davalı idarenin, yapı inşaat ve iskanruhsatı verdiği sırada inşaatın fenni usullere göreyapılıp yapılmadığına dair denetim vegözetim görevini yerine getirme konusunda kusurludavrandığı noktasında toplandığı,davanın, idarenin hizmet kusuruna dayalı olarak sorumluluğunailişkin bölümünün, 2577 sayılıİYUHK’nun 2/1-b maddesi uyarınca idari yargı yerindegörülmesi gerektiği, bu nedenle, DanıştayBaşsavcılığının 2247 sayılıYasa’nın 10. maddesi gereğice yapmış olduğubaşvurunun kabulü ile Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/158esas sayılı görevlilik kararının davalıYenimahalle Belediye Başkanlığı bakımındankaldırılmasına karar verilmesi gerektiği yolundagörüş bildirmiştir. İNCELEME VEGEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT‘unkatılımlarıyla yapılan 05.05.2014 tarihlitoplantısında: l-İLKİNCELEME:Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre; davalıYenimahalle Belediye Başkanlığı vekilinin anılanYasanın 10/2 maddesinde öngörülen yönteme uygun olarakyaptığı görev itirazının reddedilmesi ve 12/1.maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Danıştay Başsavcısı’nca, 10.maddede öngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından, davanın taşınmazda meydana gelenhasar sonucu uğranıldığı öne sürülenzararın tazmini istemine yönelik kısmıaçısından görev uyuşmazlığının esasınınincelenmesine oy birliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Gülşen AKARPEHLİVAN’ın, davanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün idariyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davacı adına tescilolan tripleks evin zemin katındaki taşıyıcı kolonunyarılarak dökülmeye başladığı,kirişlerin yerlerinden oynadığı nedeniyle meydana gelenhasar sonucu uğranılan zararın tazmini istemiyleaçılmıştır. Anayasa'nın125. maddesinin son fıkrasında, idarenin kendi eylem veişlemlerinden doğan zararları ödemekleyükümlü olduğu kurala bağlanmış, 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'ncimaddesinin 1'inci fıkrasının (b) bendinde de idarenin eylem veişlemlerinden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtelolanlar tarafından açılan davalar tam yargı davalarıolarak tanımlanmıştır. 3194sayılı İmar Kanunu’nun “Ruhsat almaşartları” başlıklı 22. maddesinde “ Yapıruhsatiyesi almak için belediye, valilik (....) bürolarınayapı sahipleri veya kanuni vekillerince dilekçe ile müracaatedilir. Dilekçeye sadece tapu (istisnai hallerde tapu senedi yerinegeçecek belge), mimari proje, statik proje, elektrik ve tesisatprojeleri, resim ve hesapları, röperli veya yoksa, ebatlı krokieklenmesi gereklidir. Belediyelerveya valiliklerce (....) ruhsat ve ekleri incelenerek eksik ve yanlışbulunmuyorsa müracaat tarihinden itibaren en geç otuz güniçinde yapı ruhsatiyesi verilir. Eksikveya yanlış olduğu takdirde; müracaat tarihinden itibarenonbeş gün içinde müracaatçıya ilgilibütün eksik ve yanlışları yazı ile bildirilir.Eksik ve yanlışlar giderildikten sonra yapılacak müracaattan itibaren en geç onbeş gün içinde yapı ruhsatiyesi verilir.”; 28.maddesinde müelliflik, fenni mesuliyet, şantiye şefliği,yapı müteahhitliği ve kayıtların ne şekildeyapılması gerektiğine yer verilmiş; 39. maddesinde ise, “Bir kısmı veya tamamının yıkılacak derecedetehlikeli olduğu belediye veya valilik tarafından tespit edilenyapıların sahiplerine tehlike derecesine göre bunun izalesiiçin belediye veya valilikçe on gün içinde tebligatyapılır. Yapı sahibinin bulunmaması halinde binanıniçindekilere tebligat yapılır. Onlar da bulunmazsa tebligatvarakası tebliğ yerine kaim olmak üzere tehlikeli yapıyaasılır ve keyfiyet muhtarla birlikte bir zabıtla tespit edilir. Tebligatımüteakip süresi içinde yapı sahibi tarafından tamiredilerek veya yıktırılarak tehlike ortadankaldırılmazsa bu işler belediye veya valilikçeyapılır ve masrafı % 20 fazlası ile yapı sahibindentahsil edilir. Alakalınınfakruhali tevsik olunursa masraf belediye veya valilikçebütçesinden karşılanır. Tehlike durumu o yapıve civarının boşaltılmasını icabettiriyorsamahkeme kararına lüzum kalmaksızın zabıta marifetiylederhal tahliye ettirilir.” hükmüne yer verilmiştir. 3194 sayılıYasa’nın yukarıda hükmü yazılı 39. maddesibelirtilen sakıncaların idarece giderilmesi için idareye kamugünücü kullanma yetkisini tanımakta olup, bu yolda tesisedilen işlemin idari davaya konu edilebilecek kesin veyürütülmesi zorunlu idari bir işlem olduğutartışmasızdır. Dosyanınincelenmesinden; davacı tarafından S.S. Yeni Irmakkent YapıKooperatifi üyesi iken, davalı Yenimahalle Belediyesi tarafındansöz konusu yapıya yapı ruhsatı verildiği, Ankaraİli, Yenimahalle İlçesi, Çayyolu Köyü,Koyardı mevkii, 40458 ada, 9 parsel sayılı taşınmazüzerindeki 384 metrekare kargir tripleks evinin zemin katındakitaşıyıcı kolonun yarılarak dökülmeyebaşladığı, kirişlerin yerlerinden oynayarak duvarlardaderin çatlaklar meydana getirdiği, bu durumun evin yıkılmasınaneden olabileceğinden bahisle, meydana gelen hasar sonucuuğradığı zararın tazmini ve taşınmazüzerine ihtiyati tedbir konulmasının istenildiği,davacı tarafından Ankara 10. Sulh Hukuk Mahkemesindeaçılan tespit davasında yaptırılan keşif vebilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda yapınınbeton kalitesinin düşük olduğu, demir donatılarınınhatalı olduğu, basınç mukavemetinin zayıfolduğu, yani yapının tüm kolon ve kirişlerinde, hattatabliye betonunda, sonuç olarak taşıyıcıelemanlarında sorun bulunduğu, yapının temelininaçılması gerektiği, sonuç olarak yapılacakolan güçlendirmenin, yeniden yapım maliyetinin %50'sindenfazla bir bedele ulaşacağı, böylesi bir durumda dabinanın yıkılarak yeniden yapılmasının teknikaçıdan daha sağlıklı ve rantabl olacağıgörüş ve kanaatine varıldığınınbelirtildiği anlaşılmıştır. Olayda,davalı idare tarafından verilen inşaat ruhsatısonrasında yapılan yapının hasara uğraması sonucudavacının doğduğunu belirttiği zararındavalı idarenin hatalı işleminden veya hizmetinin kötüveya geç işlemesi ya da hiç işlememesinden,dolayısıyla idarenin hizmet kusurundan kaynaklanıpkaynaklanmadığının tespiti gerekmektedir. Bu durumda, kamu hizmetiyürüten Belediyenin bu hizmeti yürütürkenki kusurludavranışı, veya hukuka aykırı işlemindendolayı verdiği zararın tazmini istemiyle açılan davalarda,kamu hizmetinin yöntemine ve hukuka uygun olarakyürütülüp yürütülmediğinin, bu hizmetinyürütülmesinde hizmet kusuru veya başka nedenle idareninsorumluluğu bulunup bulunmadığınınsaptanmasını gerektirmektedir. Bu hususların saptanması iseidare hukuku ilkelerine göre yapılabileceğinden, 2577sayılı Yasa’nın 2/1-b maddesi kapsamında bulunan tamyargı davasının görüm veçözümünde idari yargı yeri görevlibulunmaktadır. Açıklanannedenlerle Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin davalı YenimahalleBelediye Başkanlığı yönünden vermişolduğu görevlilik kararınınkaldırılmasının gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın görüm veçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, davalı Yenimahalle Belediye Başkanlığıyönünden Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 18.9.2013 gün veE: 2013/158 sayılı GÖREVLİLİK KARARININKALDIRILMASINA, 05.05.2014 günündeOYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy