T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 488
KARAR NO : 2014 / 531
KARAR TR : 5.5.2014
ÖZET : Davacılar ile serbest şehircilik hizmeti sunan Şirket arasında akdedilen sözleşmeyle belirlenen planlama ücreti konusunda çıkan uyuşmazlığın "TMMOB Şehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri, Büro,Tescil, Mesleki Denetim ve En Az Ücret Yönetmeliği”nin 13. maddesine göre atanacak Hakem/Hakem Kurulu tarafından çözümlenmesi yönündeki başvurunun reddine ilişkin davalı Yönetim Kurulu kararının iptali istemiyle açılan davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacılar :1-M.U.A., 2-A.T.A. Vekilleri :Av. H.S., Av.Ö.Ş. Davalı :TMMOB Şehir Plancıları Odası Vekili :Av.K.C. O L A Y : Davacılar vekili dilekçesinde; müvekkillerinin,Muğla İli, Milas İlçesi, Güllük Belediyesimücavir alan sınırları içinde veKıyıkışlacık Köyü-AkarcaÇiftliği Mevkiinde bulunan tapunun 115 ada 576, 577, 579, 580, 581ve 606 nolu parsellerinde kayıtlı taşınmazlarıneşit ortaklıkta maliki olduğunu; bu bağlamdamüvekkilleri ile Serbest Şehircilik Hizmeti sunan davadışı Ö. İmar İnşaat Ltd.Şirketiarasında 10.9.2005 tarihli bir sözleşme akdedildiğini;şirket tarafından, mevcutta onaylı ÇevreDüzeni Planına göre “Turizm Tesisleri”'Tarım" ve “Makilik Fundalık” kullanım kararlarıolan taşınmazları kapsayacak şekilde, 1/25000ölçekli Çevre Düzeni Plan değişikliğiyapılması ile yapılacak Çevre Düzeni PlanDeğişikliğine göre Gözlemsel Jeolojik Etütlerin,1/1000 ve 1/5000 ölçekli Halihazır Haritalarınyapılmasına müteakip, kullanım kararları “OtelAlanı”, “Tercihli Kullanım Alanı", “KonutAlanı” ve “Golf Alanı” olan 1/5000Ölçekli Nazım İmar Planı ile 1/1000Ölçekli Uygulama İmar Planının kabul veonaylanmasından sonra da yapılacak Parselasyon planına göretapuya tescil edilecek imar parsellerinin satışı veorganizasyonu taahhüt edildiğini; görüldüğüüzere, akdedilen sözleşmenin ilk kısmının imarplanlarının yapılmasıyla, ikinci kısmınınise oluşacak imar parsellerinin müşterek satışısonucu elde edilecek kârın paylaşımıyla ilgiliolduğunu; anılan sözleşmenin ilk kısmına konu"imar planlarının yapılması"karşılığında şirkete 3.200.000 USD planyapım ücretinin ödenmesinin taahhüt edildiğini; ikincikısmı olan "imar parsellerinin müştereksatışı sonucu elde edilecek kârınpaylaşımıyla" ilgili olarak ise; imar planı sonucuoluşacak imar parsellerinin satış bedellerinden imaröncesindeki değeri itibariyle kararlaştırılan37.950.000 USD arsa bedelleri ile 3.200.000 USD plan yapım ücretininmahsubundan kalan net kârın % 25’inin verilmesinintaahhüt edildiğini; taahhüt edilen işlerinyapılması ve resmi işlemlerin takibi için şirketevekaletname verildiğini; her ne kadar verilen vekaletnameler kullanılarak,şirket tarafından anılan taşınmazları kapsayacakşekilde hazırlanan 1/25000 Ölçekli ÇevreDüzeni Plan değişikliği Muğla İl Genel Meclisinin01.05.2006 tarih ve 102 sayılı kararı, 1/5000Ölçekli Nazım İmar Planı ise GüllükBelediye Meclisinin 08.06.2007 tarih ve 53 sayılı kararı ilekabul edilerek onaylanmış ise de; müvekkillerinden M.Umur Akarcatarafından şirketin yapımını veonaylanmasını sağladığı 1/25000Ölçekli Çevre Düzeni Plan değişikliğiile 1/5000 Ölçekli Nazım İmar Planının,İmar Kanunu’na, İmar Yönetmeliklerine, şehircilikilkeleri ile planlama esaslarına uygun olmadığının,dolayısıyla taraflar arasında akdedilen sözleşmenin2,3,4 ve 9.maddesine aykırı olarak yapıldığınıntespit edilmesi üzerine, Şirketin defalarca uyarıldığını, yapılan işin mevzuata uygun yapılmasınınistenmesine rağmen, İmar Mevzuatına açıkçaaykırı ve hatta “geçersiz” işlemlerinyapılmaya devam edilmesi üzerine, verilen vekaletnamenin iptaledilerek anılan şirketin vekillikten azledildiğini; Hizmetisunan şirketin kabul ve onaylanmasınısağladığı Plan Değişikliği ile Nazımİmar Planının imar mevzuatına ve usule aykırıolduğunun ispatlaması amacıyla müvekkilleri tarafındanyapılan başvuru üzerine; Güllük BelediyeBaşkanlığı tarafından 30.09.2009 tarih ve01/2009-0-01-a sayılı ‘Değerlendirme Raporu”ndabelirtilen gerekçelerle hem 1/5000 Ölçekli Nazımİmar Planına uygun olarak yapılan 1/1000 ÖlçekliUygulama İmar Planı teklifinin 12.10.2009 tarih ve 48sayılı meclis kararı ile reddedildiğini, hem de ismigeçen şirket tarafından 08.06.2007 tarih ve 53sayılı Meclis kararıyla kabul edilerek onaylanmasısağlanılan 1/5000 ölçekli nazım imar planının10.11.2009 tarih ve 68 nolu Meclis kararıyla geri( iptal) alındığını; bunun yanında, davalı Odadan, Şirketin yaptığıişlerin İmar Mevzuatına uygun olup-olmadığınailişkin rapor istendiğini; davalı Oda tarafından verilen26.10.2010 tarihli bilirkişi raporunda da; şirket tarafındanyaptırılan 1/25000 Ölçekli Çevre Düzeni PlanDeğişikliği ile 1/5000 Ölçekli Nazım İmarPlanının, emredici nitelikteki İmar Mevzuatına,şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına açıkçaaykırı olduğu ve hatta sonradan yapılan eklemeler nedeniyleyoklukla malul olduğunun belirtildiğini; bütün bugerçeklere rağmen Şirket tarafındanyükümlülüklerinin yerine getirildiği ve yapılanimar planlarının şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarıile yasa ve usule uygun olduğu iddiasıyla, taraflar arasındaakdedilen sözleşmeyle belirlenen ücretin Serbest ŞehircilikHizmeti karşılığında ödenmesi gerektiğibelirtilerek müvekkillerinden yaklaşık 40.000.000.TL.ninödenmesinin talep edildiğini; Bunun üzerine davalı Odaya 24.01.2011 tarih ve 03/131kayıt nolu dilekçeyle başvurularak 10.09.2005 tarihlisözleşmeyle belirlenen planlama ücreti konusundaçıkan uyuşmazlığın "TMMOB Şehir PlancılarıOdası Serbest Şehircilik Hizmetleri, Büro, Tescil, MeslekiDenetim ve En Az Ücret Yönetmeliği"nin, 13.maddesinegöre Oda Yönetim Kurulunca atanacak Hakem/Hakem Kurulutarafından çözümlenmesinin istenildiğini; ancakdavalı Oda tarafından tesis edilen dava konusu 19.03.2011 tarih ve 5sayılı Yönetim Kurulu Kararı ile aynen "10.09.2005tarihli sözleşmede her iki tarafın da hakemliği kabulettiğine ilişkin bir hüküm bulunmadığı,ayrıca söz konusu anlaşmazlığın yargıya taşınmışolduğu” gerekçesiyle yapılan başvurunun reddinekarar verilmiş olduğunu; anılan kararın yasa ve usuleaykırı olduğunu, çünkü; davalı odayakayıtlı plan ve müellifi olarak serbest meslek hizmeti icra edenismi geçen şirketin, talep edebileceği planlama işininbedeliyle ilgili sözleşmeyi " TMMOB ŞehirPlancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri, Büro,Tescil, Mesleki Denetim ve En Az Ücret Yönetmeliği"ne uygunolarak hazırlaması, hazırladığı ücretsözleşmesini üyesi olduğu Şehir PlancılarOdasından "MESLEKİ DENETİM" yaptırarak onaylatması,geçersiz bir sözleşme veya mesleki denetimiyaptırılmayan bir sözleşme olması halindeücretini en fazla bahse konu Yönetmeliğe görehazırlanan "TMMOB Şehir Plancıları OdasıŞehircilik Hizmetleri Ücret Tarifesine" göre talep etmesiningerektiğini; Yönetmeliğin “Hakem Ataması”başlıklı 13.maddesinde, "Serbest ŞehircilikBüroları arasında veya Serbest Şehircilik Bürosu ileişveren arasında yapılmakta olan Serbest ŞehircilikHizmetinden dolayı çıkacak olan uyuşmazlıklar,taraflar arasında çözümlenemediği durumda,taraflardan birinin isteği üzerine; anlaşmazlık,Odanın atayacağı hakem tarafındançözümlenir...Bu durumda Serbest Şehircilik Bürosu,Odanın vereceği karara uymakla yükümlüdür”hükmünün yer aldığını; bu düzenlemenedeniyle Serbest Şehircilik Hizmeti konusunda çıkanuyuşmazlığın davalı odaca belirlenecek Hakem Heyetitarafından çözümlenmesi gerektiğininanlaşıldığını; diğer taraftan, Yönetmelikhükümlerinden, dava konusu işlemdeki gerekçenin aksine,serbest şehircilik bürosu ile işveren arasında serbestşehircilik hizmetinden dolayı çıkacakuyuşmazlığın çözümünde taraflararasında akdedilen sözleşmenin değil, öncelikle Yönetmelikhükümlerinin uygulanması gerektiğinin de açıkolduğunu; bu bağlamda Yönetmeliğinin 13.maddesindekihüküm dikkate alındığında, dava konusuişlemdeki "10.09.2005 tarihli sözleşmede her ikitarafın da hakemliği kabul ettiğine ilişkin birhüküm bulunmadığı, ayrıca söz konusuanlaşmazlığın yargıya taşınmışolduğu" gerekçesinin hiçbir yasal dayanağınınbulunmadığının anlaşıldığınıifade ederek; müvekkili davacılar ile serbest şehircilik hizmetisunan Özgünken İmar İnş.Ltd.Şirketi arasındaakdedilen 10.09.2005 tarihli sözleşmeyle belirlenen planlamaücreti konusunda çıkan uyuşmazlığın"TMMOB Şehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri,Büro,Tescil, Mesleki Denetim ve En Az ÜcretYönetmeliği”nin 13. maddesine göre atanacak Hakem/HakemKurulu tarafından çözümlenmesi yönündeki24.01.2011 tarih ve 03/131 kayıt nolu başvurunun reddine ilişkin19.03.2011 tarih ve 5 sayılı yönetim kurulu kararının iptalinekarar verilmesi istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır. ANKARA9.İDARE MAHKEMESİ;8.6.2012 gün ve E:2011/658, K:2012/803sayı ile, TMMOB Şehir Plancıları Odası SerbestŞehircilik Hizmetleri, Büro, Tescil, Mesleki Denetim ve En AzÜcret Yönetmeliği'nin "Hakem Ataması"başlıklı 13. maddesinde; "Serbest ŞehircilikBüroları arasında veya Serbest Şehircilik Bürosu ileişveren arasında yapılmakta olan Serbest ŞehircilikHizmetinden dolayı çıkacak olan anlaşmazlıklar,taraflar arasında çözümlenemediği durumda,taraflardan birinin isteği üzerine; anlaşmazlık,Odanın atayacağı hakem tarafındançözümlenir. Hakem ücreti, 6.1.1982 tarihli ve 17566sayılı Resmi Gazetede yayımlanan TMMOB Bilirkişilik,Ekspertizlik, Hakemlik ve Teknik Müşavirlik Yönetmeliği'negöre talep sahibi tarafından Odaya peşin olarak ödenir. Budurumda Serbest Şehircilik Bürosu, Odanın vereceği kararauymakla yükümlüdür.’ hükmünündüzenlendiği; Anayasanın 9. Maddesinde düzenlenen“yargı yetkisi”nin, Türk milleti adınabağımsız mahkemeler tarafından kullanıldığı; hak aramak için mahkemeye başvurulması sonucu mahkemeninhukuki ilişkiye uygulanmak üzere kesin kararını vereceğive bu hükmün icrasıyla görevini tamamlayacağı; ancak hakkı ihlal edilen kimsenin, mahkemeye başvurmanınyanında istisnai olarak tahkim yoluna da başvurabilmekteolduğu; tahkim sözleşmesinin, taraflar arasındakiuyuşmazlıkların hakem kararıyla çözülmesiamacını taşıyan milli veya milletlerarasısözleşmeler olduğu; hakem sözleşmesinin ise,tahkim sözleşmesinin tarafları ile hakem veya hakemlerarasında yapılan, taraflar arasındaki hukuki ilişkilerin vehakem yargılamasının esas ve usullerinin düzenlendiğibir sözleşme olduğu; olayda, davacılarınyüklenici Ö. İmar Limited Şirketi ile imzalamışolduğu,10.09.2005 tarihli özel hukuk sözleşmesiningeçerli olup olmadığı ile söz konususözleşme gereğince serbest şehircilik hizmeti sunankarşı tarafın hak ettiği ücretle ilgili taraflararasında çıkan uyuşmazlığın TMMOBŞehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri,Büro, Tescil, Mesleki Denetim ve En Az ÜcretYönetmeliği'nin 13. maddesine göre atanacak Hakem/Hakem Kurulutarafından çözümlenmesi istemli 24.01.2011 tarih ve03/131 kayıt nolu başvurunun reddinden kaynaklananuyuşmazlığın çözümünün özelhukuk hükümlerine tabi olması nedeniyle adli yargımerciilerince çözümlenebileceği, kaldı kidavacının bu sözleşmeden kaynaklananuyuşmazlığın çözümü için adliyargı merciinde açmış olduğu ve halengörülmekte olan bir davanın da bulunduğu,davacının bu davada tahkim itirazında bulunmasına engel birdurumun bulunmadığı, sözleşmeden kaynaklanan dava adliyargıda devam etmekte iken Mahkemelerince anılansözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlığın hakemtarafından çözümlenmesi gerektiği yönündeverilecek bir kararın adli ve idari yargı mercileri arasındagörev paylaşımına aykırı olabileceğihususları birlikte değerlendirildiğinde, bakılmakta olandavanın adli yargının görev alanına girdiğisonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle; davanın2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Yasasının15/1-a. maddesi hükmü uyarınca görev yönündenreddine karar vermiş; temyiz edilmesi üzerine bu karar,Danıştay 8.Dairesinin 17.1.2013 gün ve E:2012/7757, K:2013/91sayılı kararıyla onanmak suretiyle kesinleşmiştir. Davacılarvekili bu defa, aynı istemle adliyargı yerinde dava açmıştır. ANKARA4.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:7.11.2013 gün ve E:2013/263, K:2013/432sayı ile, davanın; Davalı oda başkanlığıncaalınan yönetim kurulu kararının iptali istemineilişkin olduğu; davacılar ile Ö. İmar Ltd. Şti.Arasında akdedilen 10.09.2005 tarihli sözleşmeyle belirlenenplanlama ücreti konusunda çıkanuyuşmazlığın hakem/hakem kurulu tarafındançözümlenmesi yönündeki 24.01.2011 tarihli ve 03/131sayılı başvurunun reddine ilişkin 19.03.2011 tarihli ve 5sayılı yönetim kurulu kararının iptalininistenilmiş olduğu; aynı konu ile ilgili Ankara 9.İdare Mahkemesi'nin 2011/658 Esas sayılı dosyasında iptaldavası açıldığı, mahkemece verilen 2012/803sayılı kararla davaya bakmakta adli yargının görevliolduğu belirtilerek görevsizlik kararı verildiğininanlaşıldığı; davalı Türk Mühendis veMimar Odaları Birliği Şehir PlancılarıOdasının 6235 ve 3458 sayılı yasalara göre kurulanTMMOB'ye bağlı kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşuolduğu, Anayasanın 135. Maddesi uyarınca da kamu kurumuniteliğindeki meslek kuruluşlarının kamu tüzelkişiliğini haiz oldukları, dolayısı iledavalının davacılar hakkındaki iptali istenen yönetimkurulu kararının idari işlem niteliğinde olduğu,davalı meslek kuruluşunun kuruluş amaçları vegörevi ile ilgili bir karar olup özel hukuk ilişkisiçerçevesinde değerlendirilemeyeceği, 2577sayılı Yasanın 1. ve 2. maddeleri uyarınca davaya bakmaktagörevli yargı mercilerinin idare mahkemeleri olduğununanlaşıldığı gerekçesiyle; görev nedeniyledavanın reddine karar vermiş; bu karar temyiz edilmeksizinkesinleşmiştir. İNCELEME VE GEREKÇE:Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü’nün,Serdar ÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, SıddıkYILDIZ, Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 5.5.2014 günlütoplantısında; l-İLKİNCELEME:Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27.maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, adli ve idariyargı yerleri arasında 2247 sayılı Yasa’nın 14.maddesinde öngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, adli yargıdosyasının onaylı örneğinin 15. maddede belirtilenyönteme uygun olarak davacı vekilinin istemi üzerine songörevsizlik kararını veren mahkemece, dosya içerisinde,idari yargı dosyasının onaylı örneği ile birlikteUyuşmazlık Mahkemesi’ne gönderildiği ve usuleilişkin herhangi bir noksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Taşkın ÇELİK’in,davanın çözümünde idari yargınıngörevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan;ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada idari yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Davacılar ile serbestşehircilik hizmeti sunan Özgünken İmarİnş.Ltd.Şirketi arasında akdedilen 10.09.2005 tarihlisözleşmeyle belirlenen planlama ücreti konusunda çıkanuyuşmazlığın "TMMOB Şehir PlancılarıOdası Serbest Şehircilik Hizmetleri, Büro,Tescil, MeslekiDenetim ve En Az Ücret Yönetmeliği”nin 13. maddesinegöre atanacak Hakem/Hakem Kurulu tarafındançözümlenmesi yönündeki 24.01.2011 tarih ve 03/131kayıt nolu başvurunun reddine ilişkin 19.03.2011 tarih ve 5sayılı davalı İdarenin Yönetim Kurulukararının iptali istemiyleaçılmıştır. Anayasanın 135. maddesinin birinci fıkrasında,“Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ve üstkuruluşları; belli bir mesleğe mensup olanlarınmüşterek ihtiyaçlarını karşılamak, meslekifaaliyetlerini kolaylaştırmak, mesleğin genel menfaatlere uygunolarak gelişmesini sağlamak, meslek mensuplarınınbirbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerindedürüstlüğü ve güveni hakim kılmak üzeremeslek disiplini ve ahlakını korumak maksadı ile kanunla kurulanve organları kendi üyeleri tarafından kanunda gösterilenusullere göre yargı gözetimi altında, gizli oylaseçilen kamu tüzelkişilikleridir.” Hükmüne yerverilmiştir. 6235 Sayılı Türk Mühendisve Mimar Odaları Birliği Kanununun “Odalar Birliği”başlıklı 1.maddesinde, “(Değişik: 19/4/1983 -KHK 66/1 md.) Türkiye sınırları içinde meslekve sanatlarını icraya kanunen yetkili olup da mesleki faaliyettebulunan yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis vemimarları teşkilatı içinde toplayan tüzelkişiliğe sahip Türk Mühendis ve Mimar OdalarıBirliği kurulmuştur. Kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşu olanBirliğin ve Odaların merkezi Ankara'dadır.”denilmiş; 2. maddesinde, bütün mühendis ve mimarlarıihtisas kollarına ayırmanın ve her kol için bir odakurulmasına karar vermenin; bu suretle aynı ihtisasa mensup meslekmensuplarını bir Odanın bünyesinde toplamanın;merkezde idare heyeti, haysiyet divanı ve murakıplar gibigörevlilere yetecek kadar üyesi bulunmayan Odanın merkezini,Umumi Heyetin belirleyeceği yerde açmanın; mühendislik ve mimarlık mesleğimensuplarının, müşterek ihtiyaçlarınıkarşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak,mesleğin genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak,meslek mensuplarının birbirleriyle ve halk ile olanilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hakimkılmak üzere meslek disiplinini ve ahlakını korumakiçin gerekli gördüğü bütünteşebbüs ve faaliyetlerde bulunmanın; meslek ve menfaatleriyleilgili işlerde resmi makamlarla işbirliği yaparak gerekliyardımlarda ve tekliflerde bulunmak, meslekle ilgili bütünmevzuatı normları, fenni şartnameleri incelemek ve bunlarhakkındaki görüş ve düşünceleri ilgililerebildirmenin, Birliğin kuruluş amaçları olarak sayılmış;Yasanın 13.maddesinde, Birliğin, lüzum görülenyerlerde Umumi Heyeti karariyle (Türk mühendis ve mimarlarıodaları) açılabileceği; 14.maddesinde, her ihtisasşubesinin yalnız bir oda açacağı; ihtisas veiştigal mevzuları ayrı olan mühendis ve mimarların;ancak ihtısas veya iştigal mevzularının taallükettiği odaya kaydolacakları; 19.maddesinde; Odaların, bu kanunun2 nci maddesinde belirtilen amaç için Birlik Umumi Heyetincekararlaştırılan işlerden yalnız odalarını ilgilendirenkısımlar ile görevli oldukları; Odalar veorganlarının, kuruluş amaçlarıdışında faaliyette bulunamayacakları; 20.maddesinde;Odaların idare uzuvlarının a) Oda Umumi Heyeti; b) Odaİdare Heyeti; c) Oda Haysiyet Divanı olduğu; 22.maddesinde Odaların maksadı teşekkülüne ait kararları almanın;idare heyeti çalışmalarını incelemek ve direktiflervermek, hesaplarını tetkik ve bütçesini yapmanın; idareheyeti, haysiyet divanı aza ve yedekleri ile murakıplarınıseçmenin; Birlik Umumi Heyetine gidecek asıl ve yedekdelegeleri seçmenin Oda Umumi Heyetinin vazifeleri olaraksayılarak; Umumi Heyetin kararlarının bir tutanakla tespitedileceği, tutanağın, Umumi Heyet BaşkanlıkDivanı tarafından imzalanacağı ve Türk Mühendisve Mimar Odaları Birliğine gönderileceği; aynıYasanın 23.maddesinde; Oda idare heyetinin, oda umumi heyetinceseçilen beş veya yedi azadan teşekkül edeceği;İdare Heyetinin kendi aralarından gizli reyle reis, reisvekili, katipve muhasip seçeceği belirtilmiş; 24.maddesinde; Umumi Heyetçe alınan kararları tatbik etmenin ve bu kanunlatanınan hak ve salahiyetleri iyi bir şekilde kullanmanın ve odaile Birlik arasındaki irtibat ve işbirliğinisağlamanın Oda İdare Heyetinin vazifelerinden olduğu ifadeedilmiştir. Öte yandan, 29.05.2002 tarih, 24769sayıl Resmi Gazetede yayımlanan, ve 3458 sayılı"Mühendislik ve Mimarlık Hakkında Kanun, 6235sayılı Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği(TMMOB) Kanunu, ile 22.4.1990 tarihli ve 20500 sayılı ResmîGazete`de yayımlanan TMMOB Serbest Mühendislik ve Mimarlık HizmetleriAsgari Ücret Yönetmeliği ve TMMOB Asgari Ücret veÇizim Standartları Tespit Komisyonu ve KontrolBürolarının Kurulmasına İlişkin Yönetmelikuyarınca hazırlanmış olan “TMMOBŞehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri,Büro Tescil, Mesleki Denetim ve En Az ÜcretYönetmeliği” nin “Amaç”başlıklı 1.maddesinde “Bu Yönetmelik; a)(Değişik:RG-19/1/2005-25705) Serbest ŞehircilikHizmetlerinin ülke, halk, meslek ve meslektaş yararına, bilimselve teknik esaslarla, yasal standartlara uygun, Oda Yönetmelik vestandartları çerçevesinde yapılmasınısağlamak, b) SerbestŞehircilik Hizmetleri üreten gerçek veya tüzelkişiler ve kuruluşların, eşit koşullariçerisinde çalışmalarını sağlayıp,haksız rekabeti önlemek; c) SerbestŞehircilik Hizmetleri üreten gerçek veya tüzelkişiler ve kuruluşların, çalışma ve tescilesaslarını düzenlemek, d)(Değişik:RG-19/1/2005-25705) Serbest Şehircilik Hizmetleriyapan gerçek veya tüzel kişiler ve kuruluşların,yeterlik, kapasite, uzmanlaşma ve mesleki denetim yönlerindendeğerlendirilmelerine esas olacak kayıtların tutulması vekriterlerin saptanmasını sağlamak, uygulamaları izlemek,denetlemek ve bunlarla ilgili bedelleri belirlemek, e)(Değişik:RG-19/1/2005-25705) Serbest Şehircilik Hizmetleriüreten gerçek ve tüzel kişiler ve kuruluşlardaücretli çalışan meslektaşların ve stajyerlerinhaklarını ve sorumluluklarını tanımlamak, f)(Değişik:RG-19/1/2005-25705) Üretilecek SerbestŞehircilik Hizmetleri için en az ücretleri ve tavsiyeniteliğindeki ücretleri belirlemek ve mesleki denetiminisağlamak, amacıylahazırlanmıştır.” Hükmüne; “Kapsamve İstisnalar” başlıklı 2.maddesinde Madde 2 -(Değişik fıkra:RG-29/7/2011-28009) Bu Yönetmelik,Serbest Şehircilik Hizmetleri üreten yerli veya yabancı,gerçek veya tüzel kişiler ile bu hizmetleri yaptıran,onaylayan, uygulayan gerçek veya tüzel kişileri kapsar. (Değişikfıkra:RG-19/1/2005-25705) Kamu yararına çalışandernek ve vakıflar için yapılan Serbest ŞehircilikHizmetleri, Şehir Plancıları Odası Yönetim Kurulununalacağı karar ile Yönetmeliğin En Az Ücrethükümleri dışında tutulabilir. Hukukisorunlar ve serbest rekabet ile eşitlik ilkelerinin uygulanmasındasorunlar çıkması halinde, bu Yönetmeliğin En AzÜcret ve Mesleki Denetim Uygulaması ile ilgili hükümleriuygulanmaz.” Hükmü yer almış; Yönetmeliğin4.maddesinde, “Serbest ŞehircilikHizmetinin (SŞH): Şehir ve bölge plancılarınınyetkili olduğu her ölçek ve türdeki, araştırma,fizibilite, etüd, plan, proje, tasarım, uygulama, kontrollük,danışmanlık ve benzeri işleri ve ilgili kanun veYönetmeliklerle tanımlanmış, tekniğin ve mesleğingenel ilke ve menfaatlerine uygun olarak yapılan tümhizmetleri” ifade edeceği belirtilmiş; aynıYönetmeliğin, “Hakem Ataması”başlıklı 13. maddesinde ise; “ SerbestŞehircilik Büroları arasında veya Serbest ŞehircilikBürosu ile işveren arasında yapılmakta olan SerbestŞehircilik Hizmetinden dolayı çıkacak olananlaşmazlıklar, taraflar arasındaçözümlenemediği durumda, taraflardan birinin isteğiüzerine; anlaşmazlık, Odanın atayacağı hakemtarafından çözümlenir. Hakem ücreti, TMMOBBilirkişilik, Ekspertizlik, Hakemlik ve Teknik MüşavirlikYönetmeliği‘ne göre talep sahibi tarafından Odayapeşin olarak ödenir. Bu durumda Serbest Şehircilik Bürosu,Odanın vereceği karara uymakla yükümlüdür.”Hükmüne yer verilmiştir. Alıntısı yapılan mevzuathükümlerinde, davalı Türk Mühendis ve MimarOdaları Birliği (TMMOB) Şehir PlancılarıOdasının, Anayasa'nın 135.Maddesi ile 6235 ve 3458sayılı yasalara göre kurulan TMMOB’yebağlı, kamu kurumu niteliğinde bir meslekörgütü ve alanına ilişkin tek meslek odasıolduğu; bu kapsamda davalı Oda tarafındançıkarmış çeşitli Yönetmeliklerbulunduğu; dava konusu uyuşmazlığa da konu edilen"TMMOB Şehir Plancıları Odası Serbest ŞehircilikHizmetleri, Büro Tescil Mesleki Denetim Ve En Az ÜcretYönetmeliği”nin, serbest şehircilik hizmetlerinin ve buhizmeti üretenlerin faaliyetlerinin düzenlenmesi, bu faaliyetlerin enaz ücretlerinin belirlenmesi mesleki denetimin gerçekleştirilmesigibi hususlarda düzenlemeler öngörüldüğüanlaşılmaktadır. Somut olayda; davacılar ileserbest şehircilik hizmeti sunan dava dışıŞirket arasında imar planı yapım işi nedeniyle sözleşme imzalandığı; taraflar arasındaücret konusunda çıkan uyuşmazlığın"TMMOB Şehir Plancıları Odası Serbest ŞehircilikHikmetleri, Büro, Tescil, Mesleki Denetim ve En ÜcretYönetmeliğinin 13.maddesine göre atanacak Hakem /Hakem Kurulutarafından çözümlenmesi yönündeki 24.1.2011tarih ve 03/131 kayıt nolu davacı tarafınbaşvurusunun; davalı Oda tarafından tesis edilen 19.03.2011tarih ve 5 sayılı Yönetim Kurulu kararı ile"10.09.2005 tarihli sözleşmede her iki tarafın dahakemliği kabul ettiğine ilişkin bir hükümbulunmadığı, ayrıca söz konusuanlaşmazlığın yargıya taşınmışolduğu” gerekçesiyle reddedilmesi üzerine; bu kararıniptali istemiyle bakılan davanın açıldığıanlaşılmıştır. Buna göre, davalı Oda’nın, idari yapıiçinde, kamu hizmeti gören bir birim olduğu; kamu kurumuniteliğindeki kuruluş olan davalıya husumet yöneltilerek, OdaYönetim Kurulu tarafından alınmış idari niteliktekikararının hukuka aykırı olduğu ilerisürülerek, bu işlemin iptali amaçlandığınagöre, talep ve işlemin idari niteliktaşıdığını kabul etmek gerekmektedir. Açılandavada, davacılar ile Şirket arasında imzalanansözleşme nedeniyle oluşan hak ve borçlara ilişkin,özel hukuk açısından bir irdelemeyapılmasının gerekmediği; yukarıdaaçıklandığı gibi, belirtilen Yönetmelikkapsamında, idari usuller çerçevesinde idarecedeğerlendirilmesi gereken davacıların talebinin reddedilmesiyleoluşan iptal davasının, idari yargının görevalanı içinde olduğu açıktır. Açıklanan nedenlerle Ankara 9.İdareMahkemesince verilen görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanınçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle Ankara 9.İdare Mahkemesinin 8.6.2012 gün veE:2011/658, K:2012/803 sayılı GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 5.5.2014 gününde Üye Nurdane TOPUZ’unKARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞU İLE KESİN OLARAK kararverildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT (X)KARŞI OY Dava,davacılar ile serbest şehircilik hizmeti sunan Ö. İmarİnş.Ltd.Şirketi arasında akdedilen 10.09.2005 tarihli sözleşmeylebelirlenen planlama ücreti konusunda çıkanuyuşmazlığın TMMOB Şehir PlancılarıOdası Serbest Şehircilik Hizmetleri, Büro, Tescil, MeslekiDenetim ve En Az Ücret Yönetmeliği'nin 13'üncümaddesine göre atanacak Hakem/Hakem Kurulu tarafındançözümlenmesi yönündeki 24.01.2011 tarih ve 03/131kayıt nolu başvurunun "10.09.2005 tarihli sözleşmedeher iki tarafın da hakemliği kabul ettiğine ilişkin birhüküm bulunmadığı, ayrıca söz konusuanlaşmazlığın yargıya taşınmışolduğu” gerekçesiyle reddine ilişkin 19.03.2011 tarih ve5 sayılı davalının Yönetim Kurulu kararınıniptali istemiyle açılmıştır. TMMOBŞehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri,Büro Tescil, Mesleki Denetim ve En Az Ücret Yönetmeliği'nin“Hakem Ataması” başlıklı 13'üncümaddesinde, “Serbest Şehircilik Büroları arasındaveya Serbest Şehircilik Bürosu ile işveren arasındayapılmakta olan Serbest Şehircilik Hizmetinden dolayıçıkacak olan anlaşmazlıklar, taraflar arasındaçözümlenemediği durumda, taraflardan birinin isteğiüzerine; anlaşmazlık, Odanın atayacağı hakemtarafından çözümlenir. Hakem ücreti, TMMOBBilirkişilik, Ekspertizlik, Hakemlik ve Teknik MüşavirlikYönetmeliği'ne göre talep sahibi tarafından Odayapeşin olarak ödenir. Bu durumda Serbest Şehircilik Bürosu,Odanın vereceği karara uymakla yükümlüdür”hükmüne yer verilmiştir. Olayda,davacıların Ö. İmar İnşaat Limited Şirketiile imzalamış olduğu 10.09.2005 tarihli özel hukuksözleşmesi gereğince serbest şehircilik hizmeti sunanşirkete ödenecek ücretle ilgili olarak taraflar arasındaçıkan uyuşmazlığın TMMOB ŞehirPlancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri, BüroTescil, Mesleki Denetim ve En Az Ücret Yönetmeliği'nin13'üncü maddesine göre atanacak Hakem/Hakem Kurulutarafından çözümlenmesi istemli 24.01.2011 tarih ve03/131 kayıt nolu başvurunun reddinden kaynaklananuyuşmazlığın görüm veçözümünün, taraflar arasında yapılansözleşmenin özel hukuk sözleşmesi olması ve TMMOBŞehir Plancıları Odası Serbest Şehircilik Hizmetleri,Büro Tescil, Mesleki Denetim ve En Az Ücret Yönetmeliği'nin“Hakem Ataması” başlıklı 13'üncümaddesine göre, hakem ücretinin ödenmesi koşuluylaOdanın atayacağı hakem tarafından anlaşmazlığınçözümlenecek olması karşısında, adliyargının görevinde bulunduğu sonucunavarılmıştır. Bu nedenle,davanın adli yargı yerinde çözümlenmesigerektiği oyu ile karara katılmıyorum. Üye NurdaneTOPUZ
Full & Egal Universal Law Academy