T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 275
KARAR NO : 2014 / 308
KARAR TR : 3.3.2014
ÖZET : Türk Telekomünikasyon A.Ş.’de çalışırken Kurumun özelleştirilmesi nedeniyle başka kuruma nakledilen davacının, maaş nakil ilmühaberinin düzeltilmesi istemiyle açtığı davanın, ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı : K.K. Vekili : Av.B.Y. Davalı : Türk Telekomünikasyon A.Ş. Vekilleri : Av. M.A.P. & Av.M.A.Y. O L A Y : Davacı vekili davadilekçesinde özetle; davacının davalı şirkettememur olarak çalıştığını, kamudaçalışan sözleşmeli personele ödenen eködemelerin kamuya nakil aşamasında düzenlenen vedavacının aldığı ücreti gösteren maaşnakil ilmuhaberine yansıtılmadığını, bahse konuek ödemelerin de maaş nakil ilmuhaberine ilave edilmesi sureti ile,yeniden düzenlenmesi, ödenmeyen ek ödemealacağının ödenmesi, 15.12.2010 tarih ve 25597sayılı yazı ile davalıya ek ödemenin verilmesigerektiğini belirterek; verilmesi gereken ek ödemenin de maaşnakil ilmuhaberine ilave edilmesi suretiyle yeniden düzenlenmesine,ödenmeyen ek ödemenin ödenmesine karar verilmesi istemiyle adliyargı yerinde dava açmıştır. Ankara 11.İş Mahkemesi: 20.02.2013 gün ve 2012/756 Esas,2013/167 Karar sayılı kararında özetle; 406sayılı yasa hükümleri uyarınca davalışirkete hak sahibi personeli Devlet PersonelBaşkanlığına bildirmesi, bildirim ile beraber personelinnakledileceği kamu kurumundan yararlanacağı parasal haklara esasolmak üzere memur maaş nakil ilmuhaberi düzenlenmesi, personelinilişiğinin kesilmesi gibi işlemleryaptırıldığını, bu işlemler idarestatülerinin özlük ve parasal haklarınıbelirlediğini, söz konusu işlemlerin kamu personelihakkında ve idare hukuku alanında tesis edilmiş birer idariişlem niteliğinde olduğunu, idari işlemlerle ilgiliuyuşmazlığın ise adli yargı yerinde değil idariyargı yerinde çözülmesi gerektiğini belirterek;davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine kararvermiştir. Mahkemenin karar örneğineşerh edildiği üzere karar; taraflarca temyiz edilmeksizin01.03.2013 tarihinde kesinleşmiştir. Davacı vekili bu kez; aynı gerekçelerle,fazlaya dair hakları saklı kalmak üzere ilk olarak 5473sayılı yasa gereği 01.01.2006 tarihinde verilmeyebaşlanılan ek ödemenin Yüksek Planlama Kurulu’nunmütebaki kararları uyarınca ek ödemeninarttırıldığı gözetilerek 01.01.2006-02.01.2010tarihleri arasında doğan ancak ödenmeyen 1.660,00 TL eködeme alacağının ödenmesine, 21.10.2010 tarih ve 21721sayılı yazı ile davalıya ek ödemenin verilmesiisteğinde bulunulduğundan ve bu tarihte davalı temerrüdedüşürülmüş sayılacağından 21.10.2010tarihinden itibaren ek ödeme alacağına en yüksek bankamevzuat faizi yürütülmesi ile, ayrılış tarihiitibari ile verilmesi gereken 136,86 TL ek ödemenin de maaş nakililmuhaberine ilave edilmesi suretiyle yeniden düzenlenmesine kararverilmesi istemi ile idari yargı yerinde davaaçmıştır. Ankara1.İdare Mahkemesi: 11.04.2013 gün ve 2013/494 Esas, 2013/710Karar sayılı kararı ile; uyuşmazlıkta, davalımevkiinde kamu kuruluşu niteliği taşımayan, özel hukuktüzel kişisi olması karşısında,uyuşmazlığın görüm veçözümünde adli yargının görevliolduğu, Uyuşmazlık Mahkemesi’nin benzer bir olayailişkin olarak verdiği 05.07.2010 tarih ve E:2010/56, K:2010/157sayılı kararında da uyuşmazlığıngörüm ve çözüm yerinin adli yargı olduğuyönünde karar verildiği gerekçe gösterilerekdavanın, 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüYasasının 15/1-a.maddesi hükmü uyarınca görevyönünden reddine karar verilmiştir. Mahkememizce Ankara 1.İdareMahkemesi’ne davalı Türk Telekom vekiline tebligatyapılıp yapılmadığı, kararın kesinleşipkesinleşmediği hususlarında bilgi verilmesi istemi ilemüzekkere yazılmış olup, mahkemenin 11.02.2014 tarihliyazı cevabında; Ankara 1.İdare Mahkemesi’nce verilengörev red kararının 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanununun 14. Madde uyarınca ilk aşamadadavalıya hiç tebliğ yapılmaksızın kararverildiğinden; 16.05.2013 tarihinde sadece davacı K.K.’etebliğ edildiği, davacı tarafça süresinde temyizolunması halinde karşı tarafa tebliğ yapılabilecekkentemyiz yoluna gidilmeksizin davacı yan bakımından kararınkesinleşmesi üzerine, 26.12.2013 günlü davacı tarafdilekçesi ile olumsuz görev uyuşmazlığıçıkarıldığı bildirilmekle; Ankara 1.İdareMahkemesi kararının kesinleştiği kanaatineulaşılmıştır. Davacı vekilleri, idari ve adliyargı yerlerince verilen görevsizlik kararları nedeniyleoluşan olumsuz görev uyuşmazlığınıngiderilmesi istemiyle başvuruda bulunmuşlardır. İNCELEME VE GEREKÇE : Uyuşmazlık MahkemesiHukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 3.3.2014 günlütoplantısında; l-İLK İNCELEME: DavalıTürk Telekom A.Ş. yönünden dosya üzerinde 2247sayılı Yasa’nın 27. maddesi uyarınca yapılanincelemeye göre; idari ve adli yargı yerleri arasında 2247sayılı yasa’nın 14.maddesinde öngörülenbiçimde olumsuz görev uyuşmazlığıdoğduğu, idari yargı dosyasının son görevsizlikkararını veren mahkemece, adli yargı mahkemesininkesinleşme şerhli gerekçeli karar örneği de teminedilmek suretiyle Uyuşmazlık Mahkemesi’negönderildiği ve usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığı anlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASIN İNCELENMESİ:Raportör-Hakim Birgül YİĞİT’in, davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay Savcısı MehmetAli GÜMÜŞ’ün davada adli yargınıngörevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, davalı TürkTelekomünikasyon A.Ş.’nde çalışmakta ikenkurumun özelleştirilmesi nedeni ile başka kuruma atanandavacının, hatalı düzenlenen maaş nakil ilmuhaberininiptaline, ek ücretin maaş nakil ilmuhaberineyansıtılması sureti ile yeniden düzenlenmesine veödenmeyen ek ödemelerin ödenmesine karar verilmesi istemiyleaçılmıştır. 1953 tarih ve 6145sayılı Yasa ile, Türkiye Cumhuriyeti Posta, Telgraf ve Telefonİşletmesi kurulmuş; 1924 tarih ve 406 sayılı Telgrafve Telefon Kanunu’nun 10.6.1994 tarih ve 4000 sayılı Yasa’yladeğiştirilen 1. maddesi ile, posta ve telgraf tesis veişletmesine ilişkin hizmetler, Posta İşletmesi GenelMüdürlüğü’nce (P.İ), telekomünikasyonhizmetleri ise, “Türk Telekomünikasyon Anonim Şirketi(Şirket)” tarafından yürütülecek şekildeyeniden yapılandırılmıştır. 27.1.2000tarih ve 4502 sayılı Yasa’nın 1. maddesi ile, 406sayılı Yasa’nın 1. maddesine eklenen dokuzuncufıkrada, “Türk Telekom, bu Kanun ve özel hukukhükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Kamu İktisadiTeşebbüslerinin kuruluş, teşkilât ve faaliyetleri ileilgili mevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz. Sadece, TürkiyeBüyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 2.4.1987 tarihli ve 3346sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleri uygulanır”denilmiş; anılan fıkra hükmü, 12.5.2001 tarih ve 4673sayılı Yasa’nın 1. maddesi iledeğiştirilmiş ve “Türk Telekom, bu Kanun ve özelhukuk hükümlerine tabi bir anonim şirkettir. Bu Kanunhükümleri saklı kalmak üzere, kamu iktisaditeşebbüsleri de dahil, sermayesinin yarısından fazlasıkamuya ait olan kamu kurum, kuruluş ve ortaklıklarına uygulananmevzuat Türk Telekom’a uygulanmaz. Sermayesinin yarısındanfazlası kamuda kaldığı sürece, TürkiyeBüyük Millet Meclisi denetimine ilişkin 2.4.1987 tarihli ve 3346sayılı Kanunun 9 uncu maddesi hükümleri uygulanır. 16.7.1965tarihli ve 697 sayılı Kanun ile milli güvenlik ve kamudüzeniyle sıkıyönetim ve seferberlik hallerindetelekomünikasyon hizmetlerinin yürütülmesine ilişkinözel kanunların hükümleri saklıdır”; Ek 29.maddesinin 3.7.2005 gün ve 5398 sayılı Kanun’un 14.maddesi ile değişik birinci fıkrasında, “TürkTelekom hisselerinin devri sonucu kamu payının yüzde ellininaltına düşmesi durumunda; Türk Telekomda ek 22 nci maddenin(a) bendinin bu Kanunla yürürlükten kaldırılanhükümleri uyarınca belirlenen aslî ve sürekligörevlerde çalışmakta olanlar ile 22.1.1990 tarihli ve399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tâbi olarakkadrolu veya sözleşmeli personel statüsündeçalışanlar ve kapsam dışı personel, kamugörevlerinden yüzseksen gün aylıksız izinlisayılır…” denilmiştir. Öte yandan; 406 sayılıYasa’nın 4502 sayılı Yasa ile değişik 2.maddesinin (c) bendinin birinci alt bendinin birinci cümlesinde,“Türk Telekom; telekomünikasyon şebekeleri üzerindensunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva eden telefon hizmetlerini,31.12.2003 tarihine kadar bu Kanun ve görev sözleşmesiçerçevesinde tekel olarak yürütür”denildikten sonra, anılan (c) bendinin birinci alt bendine 12.5.2001 tarihve 4673 sayılı Yasa ile eklenen üçüncücümlede, “Ancak, Türk Telekom’daki kamu payı%50’nin altına düştüğünde, TürkTelekom’un tüm tekel hakları 31.12.2003 tarihinden önce deolsa ortadan kalkmış olur” denilmiş; 4502 sayılıYasa’nın Geçici 3. maddesi ile de TürkTelekomünikasyon A.Ş., 233 sayılı KHK’nin ekindeki“B-Kamu İktisadi Kuruluşları (KİK)”bölümünde yer alan kuruluşlar listesindençıkarılmıştır. Bu düzenlemeler birliktedeğerlendirildiğinde, telekomünikasyon şebekeleriüzerinden sunulan ulusal ve uluslararası ses iletimini ihtiva edentelefon hizmetlerini 31.12.2003 tarihine kadar “tekel” olarakyürütmekle görevli kılınan ve çoğunlukhisseleri kamuya ait bulunan Türk Telekom’un, tekel kapsamındakamu hizmeti yürüten, ancak kuruluş yasasındaki sondüzenlemeler ile kendine özgü statüye sahip olan vesermayesindeki kamu payı %50’nin altınadüşünceye kadar kamu kuruluşu niteliğinitaşıyan bir kuruluş olduğu tartışmasızdır. Özelleştirme kapsamındabulunan Türk Telekomünikasyon A.Ş.’deki tamamı Hazineyeait bulunan hisselerden % 55’i, Bakanlar Kurulu’nun 25.7.2005 tarihve 2005/9146 sayılı “TürkTelekomünikasyon Anonim Şirketi (Türk Telekom)’nin %55 Oranındaki Hissesinin Blok Olarak Satışınaİlişkin Nihai Devir İşlemlerine Dair KararınYürürlüğe Konulması Hakkında Karar”ıuyarınca, 14.11.2005 tarihli Hisse Satış Sözleşmesiile (6.550.000.000 USD. bedelle) Ojer Telekomünikasyon A.Ş.’nesatılmıştır. Bu sürece paralel olarakTürk Telekom personelinin durumu incelendiğinde: TürkTelekom A.Ş., 4502 sayılı Yasa’nın 29.1.2000 tarih ve23948 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarakyürürlüğe girdiği dikkatealındığında, 29.1.2000 tarihi itibariyle 233sayılı KHK kapsamıdışında kalmış ve anılan KHK eki cetvellerdençıkarılmış olması nedeniyle,Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulu’nun 22.1.1996 gün ve E:1995/1, K:1996/1 sayılı veözelleştirme kapsamında bulunan kamu iktisadi teşebbüslerindesözleşmeli veya kapsam dışı statüdeçalışan personelin kurumları ile olan ilişkilerindendoğan anlaşmazlıkların çözüm yerinin idariyargı olduğu yolundaki İlke Kararı kapsamıdışında değerlendirilmesi gerekmektedir. Anılan 4502 sayılıYasa’nın 13. maddesi ile 406 sayılı Yasa’ya eklenenEk 22. maddenin (a) bendinde, “a) Personelin statüsü:Telekomünikasyon hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekligörevler telekomünikasyon alanında sekiz yıl tecrübeyesahip ve en az dört yıllık yüksek öğrenimgörmüş bir genel müdür ile kadro, unvan, derece vesayıları Yönetim Kurulunun önerisi veBakanlığın teklifi üzerine bu Kanununyürürlüğe girdiği tarihten itibaren yüzseksengün içerisinde Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenenkadrolarda istihdam edilen personel eliyle yürütülür. Bu personel hakkında bu Kanunda öngörülenhükümler saklı kalmak üzere 399 sayılı KanunHükmünde Kararname hükümleri uygulanır. Bunlarındışında kalan personel iş mevzuatı uyarıncaistihdam edilir. İş mevzuatına göre istihdam edilenlereilişkin kayıt ve şartlar Yönetim Kurulu tarafındantayin olunur” hükmüne yer verilmiş; bu benthükmü, 4673 ve 5189 sayılı Yasalarla yapılandeğişiklikler sonucunda; “a) Personelin statüsü: (Ekibare: 12.5.2001-4673/6. md.) Türk Telekomdaki kamu payı%50’nin altına düşünceye kadar, Türk TelekomYönetim Kurulu üyeliklerine atanacaklarda Devlet memurluğunaatanabilme genel şartlarına sahip olma ve en az dörtyıllık yüksek öğrenim görme şartlarıaranır. (Mülga ikinci ve üçüncü cümle:16.6.2004-5189/12 md.) Bunların dışında kalan personel işmevzuatı uyarınca istihdam edilir. İş mevzuatınagöre istihdam edilenlere ilişkin kayıt ve şartlar YönetimKurulu tarafından tayin olunur” hükmünüalmış; aynı maddenin (b) bendinin ikinci paragrafında daiş mevzuatına tabi olan Türk Telekomçalışanlarının aylık ücretlerininkendilerini atamaya yetkili olan Yönetim Kurulu tarafından tespitolunacağı kurala bağlanmıştır. 406 sayılıYasa’nın anılan Ek 22. maddesi uyarınca, Türk TelekomA.Ş. Genel Müdürlüğü’ne ait asli vesürekli kadrolar belirlenerek 4.4.2000 tarih ve 24010 (Mükerrer) sayılıR.G. de yayımlanan 31.3.2000 tarih ve 2000/331 sayılı BakanlarKurulu Kararı ekinde yer alan listede: merkez teşkilatıiçin 100 ve taşra teşkilatı için 100 (6 BölgeMüdürü, 12 Bölge Müdür Yardımcısıve 82 İl Telekom Müdürü) kadro ihdas edilmiş; öteyandan, aynı Yasa maddesinin verdiği yetkiye dayanılarakhazırlanan “Türk Telekomünikasyon A.Ş. KapsamDışı Personel Yönetmeliği” adıaltındaki düzenleme, Yönetim Kurulunun 31.8.2000 tarih ve 407sayılı kararıyla kabul edilmek suretiyle yürürlüğekonulmuştur. Kanunla, Kurumda görev yapanpersonelden asli ve sürekli görev yapacak olanları kadrounvanı itibariyle belirlemek konusunda Bakanlar Kurulu'na yetkiverildiği açıktır. Bu yetki 4502 sayılıKanun’un yürürlüğe girdiği 29.1.2000 tarihi ile5189 sayılı Kanun’un yürürlüğe girdiği2.7.2004 tarihleri arasında geçerli olmuştur. Anayasa’nın 128.maddesinde, “Devletin, kamu iktisadî teşebbüsleri vediğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarınagöre yürütmekle yükümlü oldukları kamuhizmetlerinin gerektirdiği aslî ve sürekli görevler,memurlar ve diğer kamu görevlileri eliyle görülür”denilmiştir. 406 sayılıYasa’nın Ek 29. maddesinin 3.7.2005 tarih ve 5398 sayılıKanun’la değişik birinci fıkrasında, “TürkTelekom hisselerinin devri sonucu kamu payının yüzde ellininaltına düşmesi durumunda; Türk Telekomda ek 22 nci maddenin(a) bendinin bu Kanunla yürürlükten kaldırılanhükümleri uyarınca belirlenen asli ve sürekligörevlerde çalışmakta olanlar ile 22.1.1990 tarihli ve399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye tabi olarak kadroluveya sözleşmeli personel statüsündeçalışanlar ve kapsam dışı personel, kamugörevlerinden yüzseksen gün aylıksız izinlisayılır. Bu personel belirtilen süre içinde TürkTelekomda çalışmaya devam eder ve hisse devir tarihinden nakliiçin Devlet Personel Başkanlığına bildirildikleritarihe kadarki aylık ücret, harcırah, sağlıkgiderleri, cenaze giderleri ve ölüm yardımı ile diğermali ve özlük hakları Türk Telekom tarafındankarşılanır…” denilerek, yasakoyucu tarafındanTürk Telekom’da 22.1.1990 tarihli ve 399 sayılı KanunHükmünde Kararnameye tabi olarak sözleşmeli personelstatüsünde çalışanlar ile kapsam dışıpersonel, kamu personeli sayılmıştır. Olayda, davalının hissedevir (14.11.2005) tarihinde davalı nezdinde çalışmaktaiken, 406 sayılı Yasa'nın Ek-29. maddesi ile 4046sayılı Yasa'nın 22. maddesine göre adı Devlet PersonelBaşkanlığı’na bildirilen ve sonrasındabaşka bir kamu kurumun emrine atanan davacı tarafından,maaş nakil ilmühaberinin verilmesi gereken ek ödemenin eklenmesisuretiyle maaş nakil ilmuhaberinin yeniden düzenlenmesi ile almaktanmahrum kaldığı ek ödenekler nedeni ileuğradığı zararın tazmini istemiyle; Ankara 11.İşMahkemesi’ne dava açtığı, Ankara 11.İşMahkemesi’nin 20.02.2013 gün ve 2012/756 Esas, 2013/167 Kararsayılı kararı ile davanın görev nedeni ile reddinekarar verdiği, davacının aynı istemle Ankara 1. İdareMahkemesi’nde dava açtığı, Ankara 1.İdareMahkemesi’nin 11.04.2013 gün ve 2013/494 Esas, 2013/710 Kararsayılı kararı ile davanın görev nedeni ile reddinekarar verdiği ve verilen kararın temyiz edilmeksizinkesinleştiği, davacı vekilinin 2477 sayılıYasa’nın 14.maddesi uyarınca oluşan olumsuzgörev uyuşmazlığı nedeni ile görevli mahkemeninbelirlenmesi için mahkememize müracaat ettiğianlaşılmıştır. Mahkememizce yapılandeğerlendirme neticesinde; 2577sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun“İdari Dava Türleri ve İdari Yargı YetkisininSınırı” başlıklı 2. maddesinindeğişik 1 numaralı bendinde: “a)(Değişik : 8.6.2000-4577/5 md.) İdari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılaniptal davaları, b)İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel haklarıdoğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargıdavaları, c)(Değişik : 18.12.1999-4492/6 md.) Tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi için yapılanher türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkindavalar” idari dava türleri olarak sayılmış olup;kural olarak, idari yargıda ancak Devlete ve kamu tüzelkişilerine karşı açılan davalara bakılabilir. Buna göre, iptali istenilenişlemin tesis edildiği ve dava açıldığıtarihte davalı mevkiinde kamu kuruluşu niteliğitaşımayan Türk Telekomünikasyon A.Ş.'nin olmasıkarşısında, idari yargı yetkisi kapsamındaaçılmış bir idari dava bulunduğundan söz etmekolanaksız olduğundan; uyuşmazlığın, özelhukuk hükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Belirtilen nedenlerle, Ankara 11.İşMahkemesi’nin görevsizlik kararınınkaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir. S O N U Ç : Davanınçözümünde ADLİ YARGININ görevli olduğuna,bu nedenle Ankara 11.İş Mahkemesi’nin 20.02.2013 gün ve2012/756 Esas, 2013/167 Karar sayılı GÖREVSİZLİKKARARININ KALDIRILMASINA, 3.3.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy